Niniejszy serwis korzysta z plików cookies celem realizacji usług zgodnie z Polityką Plików Cookies.
Informujemy, iż istnieje możliwość określenia warunków przechowywania lub dostępu do plików cookies za pomocą przeglądarki. Jeżeli wyrażasz zgodę na zapisywanie informacji zawartej w plikach cookies wybierz opcję Zamknij. W przypadku, gdy nie wyrażasz zgody, zmień ustawienia swojej przeglądarki.
Zamknij Polityka plików cookies
HelloZdrowie HelloZdrowie HelloZdrowie

Zdrowy organizm

Groźne interakcje leków z jedzeniem. Znasz je?

Groźne interakcje leków z jedzeniem. Znasz je?
Zdjęcie: shutterstock
To, co jemy, ma wpływ na działanie leków, które przyjmujemy. Jak się w tym połapać? Z pomocą eksperta przygotowaliśmy wiedzę w pigułce, którą da się przełknąć bez komplikacji.

Choć może się wydawać, że to problem marginalny, to jednak obserwacje pokazują coś zupełnie innego. W badaniu specjalistów z Instytutu Żywności i Żywienia prof. Mirosława Jarosza i dr Katarzyny Wolnickiej wykazano, że narażenie na interakcje pomiędzy żywnością a lekami wśród 481 badanych występowało u 62,4 proc. z nich. To jasny dowód na to, że poświęcamy zbyt mało uwagi temu, co i kiedy jemy, gdy przyjmujemy lekarstwa. Wyniki tego samego badania potwierdzają, że nasza wiedza o tym zagadnieniu jest bardzo mała. ‒ Spośród 481 pacjentów jednego z warszawskich szpitali zapytanych o to, czy uważają, że przyjmowanie leku z posiłkiem może być istotne w procesie leczenia, 47,6% odpowiedziało, że nie ma zdania na ten temat (czyli prawdopodobnie w ogóle się nad tym nie zastanawiało), 4,6%, że nie jest istotne, a 0,6% ‒ że rzadko jest istotne. 31% uznało, że zdecydowanie ma to istotny wpływ, a 16,2%, że czasami może być istotne – mówi nam Iwona Sajór, kierownik Pracowni Prewencji i Leczenia Żywieniowego Nowotworów w Instytucie Żywności i Żywienia. Jak podkreśla specjalistka, brak wiedzy na temat interakcji wpływa negatywnie na wynik leczenia (bo może dojść do niewystarczającego lub nadmiernego działania leku), samopoczucie pacjenta (gdy wystąpią objawy będące skutkiem interakcji), wydłuża czas leczenia lub hospitalizacji oraz zwiększa koszty farmakoterapii u wielu chorych. W niektórych sytuacjach może spowodować pogorszenie stanu zdrowia (np. uszkodzenie wątroby, mięśni) lub nawet śmierć (np. w wyniku niewydolności oddechowo-krążeniowej).

Niebezpieczni hamulcowi

Jednym z najczęstszych efektów interakcji składników jedzenia z lekami jest zmniejszenie stężenia leku we krwi, a przez to osłabienie jego działania. Dzieje się tak albo za sprawą zmniejszenia wchłaniania leku (co może obniżać jego stężenie nawet o 50‒70 proc.), albo przyspieszenia jego metabolizmu i szybszego wydalenia z organizmu, albo działania antagonistycznego (przeciwstawnego) składnika żywności i preparatu leczniczego.

Oto najbardziej znane z takich interakcji:

Błonnik (płatki owsiane, otręby, musli, pieczywo pełnoziarniste) + preparaty naparstnicy, leki antydepresyjne

W takim zestawieniu lek może nie zadziałać, gdyż błonnik często zmniejsza jego wchłanianie. Jaki będzie tego efekt? W przypadku antydepresantów ‒ brak działania antydepresyjnego, zaś w przypadku preparatów naparstnicy (stosowanych w leczeniu niewydolności krążenia i zaburzeń rytmu serca) może dojść do arytmii lub udaru mózgu.

Wapń (mleko, sery, jogurty) + antybiotyki (tetracyklina, fluorochinolony)

Produkty mleczne mogą tworzyć z niektórymi związkami nierozpuszczalne w wodzie sole wapniowe, a przez to ograniczyć wchłanianie leku. Badania dowodzą, że dotyczy to np. fluorochinolonów i tetracyklin używanych do leczenia trądziku, zakażeń dróg oddechowych i moczowych.

Taniny (herbata, kawa) + preparaty żelaza

Przyjmując preparaty żelaza, powinniśmy ograniczyć picie kawy i herbaty, a w szczególności unikać łączenia tych produktów w tym samym czasie. Taniny – naturalne związki zawarte we wspomnianych napojach – hamują wchłanianie żelaza z przewodu pokarmowego. Lepiej pijmy kawę i herbatę między posiłkami, a nie w czasie posiłku lub bezpośrednio po nim (wówczas taniny szybciej opuszczą nasz organizm i nie wejdą w interakcję z żelazem).  

Smażone mięso + preparaty teofiliny

Skutkiem tego połączenia jest pobudzenie enzymów mikrosomalnych w wątrobie oraz przyspieszenie metabolizowania i wydalania teofiliny (stosowana w chorobach dróg oddechowych) – w rezultacie stężenie preparatu we krwi może być zmniejszone o 50 proc.

Produkty bogate w witaminę K (kapusta, brokuły, szpinak, sałata, brukselka, soja, wątróbka, jaja) + leki przeciwzakrzepowe

Dieta bogata w witaminę K osłabia działanie leków przeciwzakrzepowych, które przyjmują osoby z miażdżycą w celu zapobiegania zakrzepicy naczyń krwionośnych. Przyjmowanie lekarstw z tej grupy choćby z poranną jajecznicą i sałatą może więc okazać się bardzo niekorzystne dla zdrowia, a leczenie przynieść skutki odwrotne do zamierzonych.

Zapytaj i podziel się wiedzą

Aby zadać pytanie musisz się zalogować
Wyślij