Niniejszy serwis korzysta z plików cookies celem realizacji usług zgodnie z Polityką Plików Cookies.
Informujemy, iż istnieje możliwość określenia warunków przechowywania lub dostępu do plików cookies za pomocą przeglądarki. Jeżeli wyrażasz zgodę na zapisywanie informacji zawartej w plikach cookies wybierz opcję Zamknij. W przypadku, gdy nie wyrażasz zgody, zmień ustawienia swojej przeglądarki.
Zamknij Polityka plików cookies
HelloZdrowie HelloZdrowie HelloZdrowie

Zdrowe emocje

Kreatywność na uwięzi

Kreatywność na uwięzi
Kreatywność jest jak klocki Lego, które – różnorodne w kształcie, fakturze i kolorach – symbolizują nasze doświadczenia. Ilustracja: shutterstock

„Jestem w kropce. Już chyba nic nie wymyślę. Gdzie moja kreatywność?”. Jeśli tak myślisz, to świetnie! Oznacza to, że twoje możliwości twórcze nadal są na wysokim poziomie, a kreatywność się odnajdzie. Przede wszystkim trzeba zrozumieć, jak ona działa.

Kreatywność zdobyła sobie wielką popularność w XX wieku. Chyba każdy z nas umieszczał ją w swoim CV, co trochę ją przereklamowało – ale w sumie niesłusznie, bo prawda jest taka, że kreatywny jest każdy. I to 24 godziny na dobę, jak pisał Raoul Vaneigem w „Rewolucji życia codziennego”. John Cleese – tak, ten od Monty Pythona – dodaje, że kreatywność to nie talent ani przywilej geniuszy. Kreatywność to nasza naturalna predyspozycja, ale jej jakość zależy od naszych zasobów gromadzonych podczas życia. Kreatywność jest jak klocki Lego, które – różnorodne w kształcie, fakturze i kolorach – symbolizują nasze doświadczenia. Amerykańska pisarka Amanda Palmer dodaje, że tworzenie jest jak łączenie kropek, ale można połączyć właśnie tylko te kropki, które się posiada we własnym zapleczu. Naszą wiedzę syntetyzujemy po to, by stworzyć coś, co w myśl biznesowej definicji kreatywności będzie nowe i użyteczne. Tylko tak naprawdę trochę nie wiemy, jak to się dzieje. Bo dzieje się jakby samo...

Jak działa kreatywność?

Steve Jobs opowiadał, że najbardziej kreatywni ludzie zapytani, jak to robią, że są kreatywni, czują się trochę winni, bo tego nie wiedzą, gdyż nie robią tego świadomie. Profesor Włodzisław Duch – fizyk komputerowy i kognitywista Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu – mówi, że nasz mózg po prostu nie ma takich możliwości obliczeniowych, by pozyskać świadomość dokonywania procesów kreatywnych. Umysł robi to intuicyjnie. Na szczęście działanie umysłu poniekąd przekłada się na pracę mózgu, a to można podglądać w funkcjonalnym rezonansie magnetycznym – fMRI. Dzięki tym możliwościom pogrzebano największy mit dotyczący kreatywności, mówiący o tym, że jest ona ulokowana w prawej półkuli mózgu. Już wiadomo, że w tym procesie uczestniczą obie półkule mózgowe, nawet bardzo symetrycznie.

Za te procesy odpowiadają w mózgu dwie różne sieci neuronalne, bo proces kreatywności składa się z etapów chaotycznych i racjonalnych. Sieć związana z racjonalnością decyzji jest siecią myślenia zorientowanego na cel. Angażuje zewnętrzne obszary kory przedczołowej mózgu oraz regiony tyłu płata ciemieniowego. Sieć jest aktywna podczas skupienia uwagi na konkretnym zadaniu. Działa z laserową precyzją i pracuje na twardych danych świata zewnętrznego. Analizuje fakty, wiedzę i ocenia rzeczywiste prawdopodobieństwo powodzenia nowych pomysłów. Jednak w kreatywności najważniejsze jest to, by wygenerować jak największą liczbę pomysłów. Tym właśnie zajmuje się druga sieć – zadaniowo-negatywna, zupełnie przeciwstawna w działaniu. Angażuje głębokie obszary kory przedczołowej i środkowe części płata czołowego. Aktywuje się niezależnie od nas, kiedy sieć racjonalnego myślenia jest wyłączona. Umożliwia myślenie spontaniczne. To wtedy jakby zupełnie znikąd pojawiają się luźne myśli, wspomnienia, skojarzenia, dlatego nazywana jest siecią domyślną. Pozwala rozpatrywać problemy wieloaspektowo, a nie tylko liniowo, bo skupia się na świecie wewnętrznym. Obie te sieci są moderowane przez trzecią – sieć elastycznej uwagi. Ona decyduje o tym, którą z sieci aktywować, adekwatnie do zapotrzebowania.

Zapytaj i podziel się wiedzą

Aby zadać pytanie musisz się zalogować
Wyślij