Przejdź do treści

Mąka gryczana – zdrowie bez glutenu. Wartości odżywcze, przepisy

Mąka gryczana - zdrowie bez glutenu. Wartości odżywcze, przepisy Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
lekarz bada pacjentkę
„Bo ci lekarze to się pozamykali. Tylko przez ten telefon gadają”. Mama Pediatra odpiera zarzuty
Unikasz latem kosmetyków z kwasem salicylowym? Nie musisz! Biotechnolożka Anna Sienkiewicz tłumaczy
Bachata, tańcząca para
Bachata – na czym polega ten taniec? Jakie są style bachaty?
wakacje z koronawirusem, ludzie nad jeziorem
Będą kontrole w miejscowościach turystycznych – zapowiada Łukasz Szumowski
Student AGH znalazł sposób na unikanie zarazków w miejscach publicznych. Dzięki Unikey można bezdotykowo otworzyć drzwi
Student AGH znalazł sposób na unikanie zarazków w miejscach publicznych. Zobacz, jak to działa

Mąka gryczana, inaczej tatarczna, nie jest tak popularna jak pszenna, choć ma zdecydowanie więcej właściwości zdrowotnych. Jest bezglutenowa, ma niższy indeks glikemiczny i szerokie zastosowanie w kuchni – można z niej zrobić chleb, bułki, pizzę, makaron, ciasta. Sprawdź nasze przepisy!

Czym się wyróżnia mąka gryczana?

Mąka gryczana powstaje ze zmielonej gryki. To popularne w Europie zboże spożywa się głównie w postaci kaszy. W Polsce gryka pojawiła się w XIII wieku za sprawą Tatarów. Stąd jej potoczna nazwa tatarka lub kasza tatarczana.

Mąkę gryczaną robi się z niepalonych ziaren. Chociaż więc kaszę gryczaną (kaszę tatarczną) kojarzymy z brązowymi ziarnami – sama mąka ma jasny, szarobrązowy kolor i podobnie jak mąka jaglana (również bezglutenowa) charakteryzuje się lekkim posmakiem goryczki

Właściwości odżywcze mąki gryczanej

100 g suchej mąki gryczanej ma 335 kcal i zawiera:

  •  12,6 g białka
  • 3,1 g tłuszczu
  •  70,6 g węglowodanów
  • 10,0 g błonnika

Ponadto w mące gryczanej znajdziemy minerały i witaminy (% dziennego zalecanego spożycia dla osoby dorosłej, wartości podane dla 100 g produktu):

  • Magnez 251,0 mg (63%)
  • Miedź 0,52 mg (58%)
  • Fosfor 337,0 mg (48%)
  • Żelazo 4,01 mg (40%)
  • Cynk 3,12 mg (28%)
  • Potas 577,0 mg (12%)
  • Selen 5,7 µg (10%)
  • Wapń 41,0 mg (4%)
  • Sód 11,0 mg (0,7%)
  • Witamina B6 0,58 mg (45%)
  • Niacyna 6,15 mg (38%)
  • Witamina B1 0,42 mg (32%)
  • Witamina B2 0,19 mg (15%)
  • Kwas pantotenowy 0,44 mg (9%)
  • Witamina E 0,32 mg (3%)

Właściwości zdrowotne mąki gryczanej

Mąka gryczana polecana jest weganom i wegetarianom, ponieważ zawiera niezbędne dla organizmu aminokwasy obecne w białkach roślinnych: lizynę, tyrozynę, leucynę, izoleucynę oraz tryptofan. Ten ostatni wpływa na nasze dobre samopoczucie i prawidłową pracę serca.

Warto sięgać po mąkę gryczaną również dlatego, że minerały w niej zawarte mają właściwości obniżające poziom cholesterolu we krwi.

Przemysł farmaceutyczny, podobnie jak medycyna alternatywna, już dawno docenił zalety gryki. Jest ona składnikiem leków:

3 przepisy bezglutenowe na bazie mąki

Mąka gryczana – zastosowanie w kuchni

Co można zrobić z mąki gryczanej? Pomysłów jest wiele. W Rosji przygotowuje się z niej słynne bliny. Japończycy wolą soba – makaron gryczany dodawany do zup i dań głównych, we Francji z kolei trudno wyobrazić sobie poranek bez galette – gryczanych naleśników na słodko.

Mąka gryczana sprawdza się jako produkt dodawany podczas wyrabiania ciasta na chleb, bułki, pizzę. Można ją wykorzystać do ciasta na kopytka czy do klusek ziemniaczanych.

Jak zrobić mąkę gryczaną?

Domową mąkę gryczaną przygotowuje się z niepalonej kaszy gryczanej. Kaszę gryczaną należy wsypać do wysokoobrotowego blendera lub młynka do kawy. Kaszę mieli się na wysokich obrotach do konsystencji mąki. Tak przygotowaną mąkę polecam przesiać przez sitko, usuniemy w ten sposób wszelkie zanieczyszczenia.

Gdy mąkę mamy gotową, pora na wyzwanie kulinarne. Zrobimy z niej makaron, francuskie naleśniki i wykorzystamy do bezglutenowych krakersów z soczewicą. Czas start!

Makaron gryczano-pszenny – przepis

Akcja bez glutenu: mąka gryczana

Składniki:

  • 2 kubki mąki gryczanej
  • 1/2 kubka mąki pszennej lub mieszanki mąk bezglutenowych
  • 3/4 kubka zimnej wody
  • mąka gryczana lub skrobia ziemniaczana do podsypania

Obie mąki przesiej przez sitko do dużej miski. Zrób dołek. Powoli dolewaj wody i zaczynaj mieszać łyżką. Następnie wyrabiaj ciasto dłońmi, aż uzyskasz jędrne, zwarte ciasto.

Blat oprósz mąką. Zacznij wałkować na placek grubości 2 mm. Pamiętaj, by makaron od czasu do czasu posypywać mąką, by nie przylepił się do blatu ani do wałka. Ciasto pokrój na wstęgi za pomocą nożyka do pizzy. Możesz też delikatnie zwinąć rozwałkowane ciasto i pokroić rulon nożem na paski. Przygotowany makaron przed gotowaniem należy chwilę osuszyć. Daj mu odpocząć w suchym miejscu min. 20 minut. Gotuj w osolonej wodzie lub zamroź. W zależności od grubości, jaką wybierzemy przy krojeniu, makaron gotujemy około 5 minut – aż wypłynie na powierzchnię wody.

Galette, czyli francuskie naleśniki – przepis

Akcja bez glutenu: mąka gryczana

Składniki:

  • 2 kubki mąki gryczanej
  • 1,5 kubka wody
  • 5 łyżek oleju + olej do smażenia
  • szczypta cukru
  • szczypta soli
  • 4 twarde jabłka
  • cynamon

Jabłka obierz ze skórki. Pokrój na mniejsze części – może być w kostkę. Przenieś na rozgrzaną patelnię i smaż, aż nabiorą koloru.

Wszystkie składniki na ciasto dobrze wymieszaj – najlepiej użyj miksera. Powinno wyjść gęste leiste ciasto. Mąka gryczana jest ciężka i chłonie dużo wody. Jeśli ciasto nadal jest bardzo gęste, dodaj jeszcze parę łyżek wody. W naleśnikach bezglutenowych bardzo ważne jest, by dobrze rozgrzać patelnię. Najlepiej zaopatrz się w patelnię do naleśników pokrytą warstwą non-stick lub granitem. Smaż z jednej strony. Kiedy naleśnik będzie odchodził od dna, dodaj jabłka. Za pomocą szpachelki zamknij naleśnik, składając jego krawędzie. Posyp od góry cynamonem. Smaż przez jeszcze mniej więcej 2 minuty.

Bezglutenowe krakersy z soczewicy i mąki gryczanej – przepis

Akcja bez glutenu: mąka gryczana

Składniki:

  • 1 kubek ugotowanej zielonej soczewicy
  • 1/2 kubka mąki z orzechów
  • 1/2 kubka mąki gryczanej
  • duża szczypta soli
  • 1/2 łyżeczki proszku do pieczenia
  • 1 łyżeczki syropu z agawy
  • 3 łyżki oleju

W kielichu blendera umieść ugotowaną soczewicę i zmiel ją na gładką masę. Przenieś do miski. Dodaj mąkę gryczaną i orzechową, proszek do pieczenia, sól, słodki syrop oraz parę łyżek oleju. Wymieszaj na zwartą masę.

Blat oprósz mąką gryczaną. Rozwałkuj ciasto na grubość 2 mm. Przenieś tak przygotowany placek na blachę z papierem do pieczenia. Nożem potnij ciasto na kwadraty. Jeśli chcesz uzyskać okrągłe krakersy, użyj odpowiedniej formy. Wytnij koła, a nadmiar ciasta usuń, rozwałkuj, a potem ponownie powycinaj koła. Krakersy piecz w 150 stopniach przez 15 minut. W połowie pieczenia odwróć je na drugą stronę.

Krakersy chrup, kiedy masz ochotę, będą idealne do hummusu lub w formie kanapki na drugie śniadanie.


Alicja Rokicka ‒ blogerka, wariatka, roślinna mądrala. Prowadzi popularnego bloga Wegan Nerd promującego kuchnię roślinną. Współpracuje z nowojorskim kwartalnikiem „Chickpea Magazine”. 

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Jajka a gluten - istnieje zależność?

Jesteś na diecie bezglutenowej? Sprawdź, czy możesz jeść jajka od kur karmionych ziarnem

Jak upiec chleb bezglutenowy? Sprawdzony przepis na chleb bez glutenu

Kasza jaglana – bezglutenowa królowa. Wartości odżywcze, przepisy

Karob vs kakao - właściwości, zastosowanie i przepisy

Karob vs kakao – właściwości, zastosowanie i przepisy

orzeszki

Uczuleni na jedzenie

wycofanie kaszy gryczanej

Rakotwórcza substancja w partii kaszy gryczanej. GIS wydał decyzję o wycofaniu

mąka ryżowa

Akcja bez glutenu: mąka ryżowa. Zrobisz z niej pyszne naleśniki, pudding i pierogi

Mąka jaglana / istock

Akcja bez glutenu: mąka jaglana

Badanie - testy wodorowe / istock

Podejrzewasz u siebie nietolerancję pokarmową? Wykonaj testy wodorowe

święta

Święta na bezglutenie

10 produktów łagodzących objawy menopauzy

Bezglutenowe kluseczki z dyni na jesienny obiad. Wypróbuj ten przepis!

Nietolerancja histaminy - znasz jej objawy?

Nietolerancja histaminy – znasz jej objawy?

Trawa pszeniczna – zielony superfood

Trawa pszeniczna – zielony superfood

Pszeniczny brzuch – masz go?

Istockphoto.com

Podejrzewasz u siebie nietolerancję glutenu? Podpowiadamy, jak to sprawdzić

Jak czytać etykietki na chlebie

Niby banalne, ale mamy z tym problem. Jak czytać etykietki na chlebie?

Poczuj miętę do surowej gryczanki! Jest idealna jako danie na wynos

Nadwrażliwość na gluten – sprawdź, czy to masz

Nadwrażliwość na gluten – sprawdź, czy to masz

Gluten – czym jest i kto powinien go unikać?

Gluten – czym jest i kto powinien go unikać?

miska z warzywami

5 błędów, które popełniasz, gdy przechodzisz na dietę bezglutenową

Chleb bez mąki. Wzbogać swoje wielkanocne menu o zdrowe pieczywo

Gryczane kaszotto z zielonym groszkiem. Może nie wygląda, ale smakuje obłędnie!

Sałatka z kaszy gryczanej i kalafiora z winogronami

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Wegański chłodnik z botwinką. Bez mleka i jajek, ale z zaskakującymi dodatkami

insulinooporność

Dieta w insulinooporności