Przejdź do treści

Perfekcjonizm prowadzi do wielu chorób. Jak ich uniknąć?

Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
„Ta decyzja zaprzecza dorobkowi ostatnich 40 lat polskiej medycyny rozrodu, neonatologii i pediatrii”. NIL i PTP o wyroku Trybunału Konstytucyjnego
dziewczyna, ból
„Czy wiesz, czym jest ból?”. Dr Paweł Kabata w mocnych słowach o tym, że nikt nie ma prawa do decydowania o cierpieniu innych
Przeziębienie w ciąży? Lekarka radzi, jak sobie z nim poradzić
Przeziębienie w ciąży? Lekarka podpowiada, jak sobie z nim poradzić
Personel medyczny z własnych środków stworzył „śluzę antycovidową”. Folia szklarniowa i czarne worki na śmieci mają chronić przed wirusem
Jak rozmawiać z dziećmi o sytuacji po wyroku Trybunału Konstytucyjnego ws. aborcji? Podpowiadają autorki profilu "Jak wychować dziewczynki"
Jak rozmawiać z dziećmi o protestach po wyroku Trybunału Konstytucyjnego ws. aborcji? Podpowiadają autorki profilu „Jak wychować dziewczynki”

Doskonałość to piękna cecha. Najlepiej sprawdza się w świecie idei platońskich, gorzej w świecie ludzkim. Gdy człowiek zbyt usilnie do niej aspiruje, może zrobić sobie krzywdę. Jest tylko jeden sposób, by się przed nią uchronić. Wyrozumiałość dla siebie samego.

Nie tolerujesz błędów – przede wszystkim własnych. Ustawiasz sobie wysoko poprzeczkę. Powierzone zadania realizujesz na tip-top. Często przeglądasz się w oczach innych i zwykle czegoś ci brakuje do pełni satysfakcji. Jeśli w tym opisie odnajdujesz siebie, prawdopodobnie cierpisz na perfekcjonizm i grozi ci zachorowanie na depresję. Chyba że zaczniesz być dla siebie bardziej wyrozumiały.

„Perfekcyjni” millenialsi

Perfekcjonizm to jedna z plag współczesności. Dotyka w szczególności millenialsów, czyli osób urodzonych w dwóch ostatnich dekadach ubiegłego wieku. Badanie przeprowadzone na grupie ponad 40 tys. studentów amerykańskich, kanadyjskich i brytyjskich college’ów w wieku 18-25 lat wykazało, że większość z nich cierpi na „wieloaspektowy perfekcjonizm”, czyli nierealistyczne oczekiwania w stosunku do samych siebie.

Wydawałoby się, że duże ambicje i dążenie do odniesienia sukcesu zawodowego to korzystne cechy dające przewagę w społecznym „doborze naturalnym”. W końcu wielu z nas takie przeświadczenie wpajano od dzieciństwa. I do pewnego stopnia tak jest – gdy aspiracje skutecznie motywują do działania. Ale w sytuacji, gdy odrywają się od rzeczywistości, mogą powodować frustrację. Skutek? Perfekcjoniści, którzy nie są w stanie osiągnąć założonych celów, często popadają w depresję.

Depresja wskutek presji

Dane Światowej Organizacji Zdrowia pokazują, że na całym świecie rośnie liczba młodych ludzi zapadających na zaburzenia afektywne: od stanów lękowych po psychozę maniakalno-depresyjną. Naukowcy są zdania, że w znacznym stopniu może się do tego przyczyniać rosnąca presja, jakiej młodzi doświadczają w środowisku nauki, pracy, a także w internecie. Badania kohortowe przeprowadzone w USA i Wielkiej Brytanii wykazały 30-procentowy wzrost przypadków dysmorfofobii (przekonania o nieestetycznym wyglądzie swojego ciała) i zaburzeń odżywiania wśród młodych kobiet od czasu pojawienia się mediów społecznościowych.

Problem dotyczy nie tylko aspiracji „cielesnych”. Na depresję i inne zaburzenia nastroju narażeni są również millenialsi, którzy zbyt wysoko stawiają sobie poprzeczkę w procesie edukacji i na drodze kariery zawodowej. Przyczyny zjawiska nie leżą jednak w nadmiernym głodzie wiedzy – tego zapewne nigdy za wiele. Wiążą się raczej z tym, że młodzi poddawani są nadmiernej presji dotyczącej zdobywania formalnego wykształcenia – które na prywatnych uczelniach na Zachodzie kosztuje fortunę – czy nieustannego powiększania kwalifikacji zawodowych w celu „zaistnienia” na rynku pracy i osiągnięcia „awansu społecznego”.

Rozproszony umysł, czyli dlaczego panujący dziś kult wielozadaniowości nam nie służy i jak radzić sobie z przebodźcowaniem – rozmowa z Sylwią Sitkowską

Więcej wyrozumiałości!

Na szczęście z perfekcjonizmu można się wyleczyć, a przynajmniej złagodzić jego przykre następstwa. Metoda jest całkiem prosta w teorii, choć może okazać się trudniejsza w praktyce. Chodzi o wyrozumiałość – czy raczej empatię w stosunku do samego siebie, jak można przetłumaczyć angielskie określenie self-compassion. Skuteczności tego podejścia dowodzi publikacja autorstwa naukowców z Australian Catholic University zamieszczona na łamach czasopisma „PLOS ONE”. Uczeni poddali anonimowemu badaniu kwestionariuszowemu 541 osób w wieku młodzieńczym i 515 dorosłych. Za jego pomocą „zmierzyli” poziom perfekcjonizmu, skłonności do depresji oraz „samoempatii” u uczestników.

Okazało się, że wyższe natężenie tej ostatniej cechy osłabiało związek między perfekcjonizmem a skłonnością do zaburzeń nastroju. Innymi słowy, osoby w większym stopniu skłonne do akceptowania swoich wad i mające lepszy kontakt ze swoimi emocjami, nawet jeśli wykazywały cechy perfekcjonistów, były mniej narażone na rozwój depresji. Większa wyrozumiałość dla własnych słabości działała niczym amortyzacja podczas upadków na drodze do ideału.

Do jakich chorób prowadzi perfekcjonizm?

Chęć doskonalenia się może być motorem napędowym na wielu płaszczyznach życia i nie warto z niej rezygnować. Jednak silna potrzeba osiągnięcia doskonałości może też zadziałać niczym „motor chorobowy”. Perfekcjonizm, w zależności od poziomu natężenia i odporności psychicznej oraz stanu zdrowia jego „ofiary”, może prowadzić do wielu problemów psychicznych, a także chorób fizycznych. Poza depresją i zaburzeniami nastroju perfekcjoniści często cierpią na rozmaite fobie społeczne, łatwiej też popadają w nałogi, wśród których pracoholizm należy do tych mniej szkodliwych. Miewają też zaburzenia masochistyczne prowadzące do samookaleczeń i nierzadko porywają się na swoje życie. Perfekcjonizm wiąże się również z chronicznym stresem wynikającym z obaw przed niezdolnością do osiągnięcia ambitnego celu. A wraz ze stresem rośnie ryzyko rozwoju chorób przewlekłych, w szczególności chorób układu krążenia.

Cena perfekcjonizmu jest duża, a pożytki z niego złudne. Może więc faktycznie warto bardziej akceptować swoje (często tylko domniemane) niedoskonałości, utrzymywać lepszą łączność ze swoimi emocjami i w pełniejszy sposób cieszyć się życiem?

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Hipochondria – objawy i leczenie. Kim jest hipochondryk?

6 faktów na temat lęku, które pomogą go oswoić

Mózg pełen różnych emocji

Stres – wpływ na zdrowie. Jak radzić sobie ze stresem?

Stany lękowe/iStockphoto

Osoby ze stanami lękowymi mogą doskonale funkcjonować. Oto osiem symptomów, które o tym świadczą

Hydrofobia czy tylko strach? Jak oswoić się z wodą i nauczyć pływać, pytamy instruktorkę i psychologa

Wydaje ci się, że nie jesteś poddenerwowana? Te symptomy mogą temu przeczyć

Kobieta wchodzi w obrazek

Fobia społeczna – jak sobie z nią poradzić? Poznaj 6 zasad pracy nad lękiem społecznym

fobia społeczna

Jak czuje się osoba z fobią społeczną? „Pomnóżcie lęk razy sto. Aby był tak silny, że wręcz paraliżujący. Aż poczujecie, że naprawdę palicie się ze wstydu”

objawy nerwicy

Lęk, zamartwianie się, niepokój, nadmierne pocenie się. Masz te objawy? To może być zaburzenie lękowe

Trypofobia - lęk przed dziurkami

Trypofobia – co to jest? Objawy i leczenie

Kobieta cierpiąca na agorafobię wyglądająca przez okno zza firanki

Agorafobia – jak radzić sobie z lękiem przed przestrzenią? Kiedy konieczna jest terapia?

Efekt nocebo, czyli jak doprowadzić się do choroby siłą umysłu

Efekt nocebo, czyli jak doprowadzić się do choroby siłą umysłu

Lęk w czasach pandemii / rawpixel

Jak nie karmić lęku? Specjaliści wyjaśniają, co w dobie pandemii jest ważne dla naszego zdrowia psychicznego

Smutna kobieta - GAD

Czym jest GAD i jakie są jego objawy? Tłumaczy psycholożka Anna Cyklińska

kobieta w oknie

Koronawirus stygmatyzacji. Bardziej od choroby boimy się innych?

7 kroków by pokonać atak paniki

7 kroków by pokonać atak paniki. Jak się zachować, kiedy spotyka dziecko albo kogoś bliskiego?

Neurotyzm — czym jest ten typ osobowości?

Neurotyzm – czym jest ten typ osobowości?

Masz zaburzenia lękowe? Wydaje ci się, że nie jesteś nikomu potrzebna? Zobacz ilustracje, które powinna zobaczyć każda osoba z problemami zdrowia psychicznego

Jak uwolnić się od lęku? Skuteczne sposoby

Agnieszka Chylińska

Agnieszka Chylińska: To jest dla mnie jakiś najgorszy horror. Jako matka dzieci szczególnej troski jestem przerażona i zbulwersowana tym, co się dzieje

Już niedługo w księgarniach książka Anny Golan i Justyny Majewskiej „To tylko seks”. Mamy przedpremierowy fragment!

Fantazje seksualne to zdrada partnera? A może wyraz naszej miłości?

Znasz to uczucie, kiedy oblewa cię fala wstydu? Psycholożka Anna Cyklińska wyjaśnia, jak możesz pracować z tą emocją

Zakochana para na tle morza

Zakochanie a miłość. Na czym polega różnica?

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Czym jest aborcja eugeniczna? Czy jest legalna w Polsce? Dlaczego budzi kontrowersje?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Łóżkowy savoir-vivre. Kilka przykładów fajnych zachowań w sypialni

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku