Przejdź do treści

Cebula – królowa warzywniaka. Do wyliczenia jej zdrowotnych właściwości nie wystarczy palców u obu rąk

cebula
Freepik.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
kobiety jedzące marchewki
10 zagrożeń drastycznych diet
Dysmorfofobia / istock
„Ludzie z zewnątrz mogą myśleć, że to są błahe rzeczy. A były takie momenty, że naprawdę chciałam skoczyć pod metro…” – mówi 30-letnia Alina, cierpiąca na dysmorfofobię
woda
Boli cię głowa? To może być oznaka odwodnienia
Jak obchodzić się z jajkiem? 10 prostych zasad
mężczyzna z dzieckiem
Nie tylko kobiety mają baby blues. Jak wygląda smutek poporodowy u mężczyzn?

Gdybyś miał zabrać ze sobą na bezludną wyspę tylko jedno warzywo, nie wahaj się ani chwili – wybierz cebulę. W tym niepozornym warzywie kryje się ogrom substancji, które ratują nasze zdrowie!

Chińczycy hodowali ją już 5 tys. lat temu. Greccy atleci pili sok z niej przed olimpiadą, a Egipcjanie umieszczali jej podobizny (i świeże główki) w piramidach, bo wierzyli, że cebulowa magia może przywrócić oddech zmarłym. W średniowieczu była nie tylko podstawą europejskiej diety (obok fasoli i kapusty), ale także walutą, którą płacono za czynsz, i… podarkiem dla nowożeńców. Uważano ją za tak cenną, bo pod jej łuskami kryje się kopalnia substancji i związków mających na nas dobroczynne działanie. Nic dziwnego, że w rumuńskim Pericei postawiono cebuli ponad 6-metrowy pomnik. Przez wieki zrobiła dla zdrowia ludzkości tyle, że cebule ze spiżu powinny stać w każdym mieście.

Nie tylko na przeziębienie

Do wyliczenia jej skarbów nie wystarczy palców u obu rąk. W złotych, białych albo fioletowych główkach kryją się glikozydy, enzymy (m.in. fermenty, które usprawniają trawienie), siarka, żelazo, potas, magnez, mangan, fluor, wapń, fosfor, sód, krzem i cynk. A do tego witaminy A, B, C, E i K, kwas foliowy. Nic dziwnego, że przez wieki cebula była żelaznym zapasem każdego okrętowego zaprowiantowania – dzięki bogactwu swoich składników ratowała kupców i marynarzy wypływających w wielomiesięczne rejsy nie tylko przed szkorbutem, ale także przed infekcjami i chorobami. Poręczne główki o ostrym zapachu zawierają związki o silnym działaniu dezynfekującym i bakteriobójczym (cebula hamuje rozwój m.in. paciorkowców i gronkowców), mają także właściwości grzybobójcze.

 

zupa w słoiku na białym stole

Medycyna ludowa od wieków radziła rozgotowaną cebulą okładać owrzodzenia i trudno gojące się rany. Jej sok do dziś stosuje się jako panaceum na oparzenia i odmrożenia, cebulowe kompresy pomagają uporać się z trądzikiem, czyrakami i ropniami, nie mówiąc już o użądleniach owadów. Cieniutka błonka znajdująca się między warstwami cebuli może być w razie potrzeby zastosowana jako opatrunek aseptyczny, a o wykrztuśnym i wspierającym odporność cebulowym syropie przekonał się każdy, kto miał troskliwą babcię. I to nadal nie wszystko, co może zdziałać dla nas to skromne warzywo.

Główka pod mikroskopem

O jej zaletach już ponad 2,5 tys. lat temu pisały hinduskie Wedy. Ich intuicyjną mądrość potwierdzają współcześni badacze, którzy w laboratoriach znajdują coraz to nowe dowody na to, że cebula to prawdziwy superbohater wśród warzyw. I tak według ich badań („Menopauza” 2009) codzienne zajadanie cebuli może poprawić gęstość kości u kobiet w trakcie menopauzy i po niej – cebulomaniaczki mają o 20 proc. mniejsze ryzyko złamania biodra niż panie, które nie jadają cebuli. A jeśli przy jedzeniu jesteśmy – to, że w fastfoodziarniach burgery podawane są z cebulą, to wyjątkowo zdrowy zbieg okoliczności, bo warzywo to chroni naczynia krwionośne przed uszkodzeniami spowodowanymi zbyt wysoką zawartością tłuszczu w diecie.

Jak wynika z badań naukowców z amerykańskiego Uniwersytetu Jerzego Waszyngtona, olejki eteryczne zawarte w cebuli wpływają na płytki krwi, działając przeciwkrzepliwie, co oznacza, że zapobiegają zakrzepom i zatorom. Jakoś wpaść na to musieli Francuzi, którzy karmili cebulą konie ze zmianami zakrzepowymi w kończynach (jeśli masz konia, to nie podawaj mu jednak surowej cebuli, bo poza tym, że zwalcza zakrzepy, może doprowadzić go do anemii). Co jeszcze ma w sobie cebula? Na przykład roślinny hormon zwany glukokininą, który zapobiega pojawieniu się i rozwojowi cukrzycy u osób z grupy ryzyka. Surowa obniża poziom cukru we krwi, a także poprawia trawienie i przeciwdziała zaparciom. Naukowcy podejrzewają też, że codzienne jedzenie jej w tej formie obniża „zły” cholesterol LDL i podwyższa „dobry” HDL.

https://www.hellozdrowie.pl/wp-content/uploads/2018/09/wlasciwosci-cebuli1.jpg

Cebula kontra rak

Cebula kontra rak Choć brzmi to niemal zbyt pięknie, by było prawdziwe, zjadanie minimum siedmiu porcji cebuli w tygodniu zmniejsza ryzyko zapadnięcia na nowotwór jelita grubego o ponad połowę – w stosunku do osób, które tego piekącego warzywa unikają. Tak twierdzą naukowcy, którzy pod kierunkiem dr Carlotty Galeone z Instytutu Badań Farmakologicznych im. Mario Negri w Mediolanie wzięli pod lupę wyniki kilku projektów naukowych z Włoch i ze Szwajcarii. Potwierdzają ich doniesienia badacze z kanadyjskiego University of Guelph, według których szczególnie skutecznym orężem do walki z komórkami nowotworowymi jest cebula czerwona. Dwie wyizolowane z niej substancje, kwercetyna i antocyjanina (odpowiedzialna za czerwoną barwę cebuli i podbijająca działanie kwercetyny), w warunkach laboratoryjnych okazały się prawdziwymi zabójcami, skutecznie uśmiercającymi komórki raka okrężnicy, a także raka piersi.

Według Kanadyjczyków cebula stwarza niekorzystne dla komórek nowotworowych środowisko i zaburza komunikację pomiędzy nimi, co spowalnia ich wzrost. Póki zapowiadane przez nich opracowanie specjalnych dodatków do jedzenia i cebulowych suplementów pozostaje w sferze projektów, najlepszą metodą zminimalizowania ryzyka zachorowania jest włączenie cebuli, zwłaszcza czerwonej, do swojej diety. Na przykład wzorem Hindusów, którzy spożywają jej 150 milionów ton rocznie i używają jako składnika większości dań. Być może w dużym spożyciu cebuli (i mającej antynowotworowe działanie kurkuminy znajdującej się w kurkumie) należy upatrywać faktu, że mieszkańcy Indii zapadają na nowotwory kilka lub kilkanaście razy rzadziej niż Amerykanie (ci na raka prostaty chorują 23 razy częściej niż Hindusi, 10 razy częściej na raka jelita grubego, 15 razy częściej na raka płuc, 5 razy częściej na raka piersi i 12 razy częściej na nowotwory nerek – jak wynika z badań prof. Colina Campbella opublikowanych w „The China Study”). Cebula może również pomóc w trakcie leczenia, bo jak wynika z badania opublikowanego w amerykańskim Integrative Cancer Therapies, jedzenie świeżej żółtej cebuli pomaga zmniejszyć oporność na insulinę i hiperglikemię u pacjentek z rakiem piersi, które poddano powodującej insulinooporność chemioterapii.

Gotowana, smażona, duszona czy surowa?

Jak najlepiej jeść cebulę? Jakkolwiek. Kolejna z jej supermocy polega na tym, że przy obróbce cieplnej traci niewiele ze swoich cudownych właściwości. Wyjątkiem jest cebula czosnkowa, której nie należy gotować (generalnie zresztą gotowana cebula jest najmniej sprawnie przyswajana przez nasz organizm i co za tym idzie, najmniej skuteczna). Świetnie robi nam za to picie wywaru z cebuli i cebulowego soku, a także pogryzanie surowej cebuli. Powinna jednak zniknąć z naszej diety, jeśli cierpimy na dolegliwości wątroby lub woreczka żółciowego, zapalenie jelit lub inne choroby przewodu pokarmowego, mamy chore nerki, albo niewydolność serca. Jeśli żadna z wymienionych chorób cię nie dotyczy, biegnij do warzywniaka – po cebulę!

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Kilkanaście cebul na drewnianej desce do krojenia. Niektóre z nich przekrojone na pół.

Cebula – co ma w sobie cennego? W jakiej formie jest najlepsza? Pytamy dietetyczkę

Miska z brukselkami i orzechami

Brukselka – dlaczego warto ją jeść? tłumaczą dietetycy z „Czytamy Etykiety”

8 błędów w jedzeniu warzyw i owoców

różne rodzaje sałaty

Graj w zielone! Poznaj rośliny pełne mocy

kiwi

Owoce i warzywa wolne od zanieczyszczeń. Poznaj listę „Czystej 15-stki”

Gruszka polewana wodą

Parszywa 12-stka. Które warzywa i owoce są najbardziej zanieczyszczone?

Cebula

Syrop z cebuli – naturalny lek na kaszel i przeziębienie. I bardzo łatwo go przygotować

Ręce, które kroją cebulę nożem na drewnianej desce

Syrop z cebuli – domowy sposób z dzieciństwa na kaszel i ból gardła. Polecają dietetycy!

Jesień to nie wymówka. Jedz zdrowo przez cały rok!

Dynia – królowa jesieni. Dlaczego warto po nią sięgać?

Mikrowarzywa – ogród na parapecie

Soki warzywne

Soki warzywne – smaczny i zdrowy napój, który przyrządzisz w kilka chwil

Witariańskie lato

Witariańskie lato. Poznaj trzy pomysły na warzywa i owoce

fasolka szparagowa

Fasolka szparagowa rządzi! 3 przepisy na dania z tym warzywem w roli głównej

Unsplash

Cudze chwalicie, swego nie znacie! Sprawdź 8 najzdrowszych polskich warzyw i zacznij korzystać z ich zalet

Unsplash

Kalarepa – schrup ją w sałatce!

Przepis na pieczone rzodkiewki. Zdrowa, niskokaloryczna przekąska

https://www.istockphoto.com/

Niebezpieczne związki. Warzywa i zioła, których nie należy łączyć ze słońcem. Wyjaśnia dietetyczka

Bób. 7 powodów, dla których warto go jeść

Pieczona młoda kapusta z sosem curry. W takiej wersji smakuje obłędnie!

Chipsy z liści kalafiora – lekkie i chrupiące

5 pomysłów na jednodniowy detoks

5 pomysłów na jednodniowy detoks. Co poleca Kasia Bem?

Zostań miejskim ogrodnikiem!

Zostań miejską ogrodniczką!

Zielone liściaste warzywa. Dlaczego warto je codziennie jeść?

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

para w łóżku

Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Zbliżenie oka z wadą wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku