Przejdź do treści

Facebook ‒ zupka chińska dla mózgu

Facebook ‒ zupka chińska dla mózgu
Ilustracja: shutterstock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
majtki zabarwione krwią w zlewie
Rusza walka z ubóstwem menstruacyjnym w szkołach. Nowy projekt twórczyń Akcji Menstruacji
Flegmatyk – poznaj jego cechy i znajdź wspólny język
wirus abola
WHO potwierdza: wykryto nowe ognisko eboli. Władze Konga apelują o spokój
Para dziewczyn
„30 twarzy dumy” z okazji Miesiąca Dumy LGBT+. Czerwiec pod znakiem tęczy!
Jak dbać o zęby z próchnicą?
Jak dbać o zęby z próchnicą? Wyjaśnia dentysta Tomasz Kupryś

Człowiek może utrzymywać w miarę trwałe relacje społeczne z mniej więcej 150 innymi osobami. Jeśli przekracza tę granicę, to zwykle kosztem jakości. Relacje stają się płytsze i gorsze. A jeśli dodatkowo są wirtualne, dla mózgu stają się tym, czym chińskie zupki są dla żołądka. Działającą powoli trucizną.  

Za każdym razem, gdy Facebook powiadamia nas o jakimś „lajku”, to przez nasze jądro półleżące przebiegają impulsy. To ważny element układu nagrody, którego zadaniem jest dawanie nam przyjemności i pobudzanie do zachowań poszukiwawczych. Zwykle kieruje nas w stronę tego, co dla nas dobre. Szczególnie lubi pieniądze, seks, jedzenie i sygnały świadczące o tym, że inni nas lubią. Jednak nie jest to układ doskonały i łatwo go oszukać. Robią to używki. I robi to Facebook, którego siłą jest to, że ludzki układ nagrody reaguje na sygnały świadczące o społecznej akceptacji.

W pogoni za „lajkami”

Dar Meshi z Freie Universität umieścił 31 ochotników – po kolei oczywiście – w skanerze fMRI. Zrobił to w czasie, gdy ci korzystali z Facebooka, a szczególną uwagę zwracał na to, co się dzieje, kiedy ich posty mogą liczyć na pozytywne reakcje. Okazało się, że kiedy tylko takie się pojawiały, ich jądro półleżące zaczynało się żarzyć. Co oznacza tyle, że odczuwali przyjemność. To jednak nie wszystko, bo okazało się także, że reakcje generują zachowania poszukiwawcze. Autor badań mówił tak: „Odkryliśmy, że obserwując, jak silna jest reakcja czyjegoś mózgu na sygnały społeczne, możemy przewidzieć, jak często ten ktoś będzie korzystał z Facebooka poza laboratorium”. Mówiąc krótko, im bardziej w skanerze świecił się układ nagrody, tym więcej życia człowiek poświęcał, polując na „lajki”. Wszystko dlatego, że oznaczają one niewielki zastrzyk dopaminy dla mózgu. Każdy zastrzyk to motywacja, by szukać kolejnego. A jak znaleźć kolejny? No cóż. Skoro to pozytywne reakcje na nasze posty go zapewniają, to trzeba… umieszczać posty. I czekać. Kiedy brak reakcji, to próbować do skutku i uczyć się, co trzeba robić, żeby inni nas „lajkowali”, bo przecież nie można powiedzieć, że lubili. Trzeba też zadbać, żeby innych było dużo albo bardzo dużo. Wiadomo. To zwiększa szansę na „lajka”.

Znajomi nieznajomi

Dlatego średnia liczba facebookowych znajomych „na osobę” wynosi 338. Nie więcej tylko dlatego, że korzystają z niego też starsi i rozsądniejsi ludzie, którzy wśród znajomych mają tylko… znajomych. W grupie wiekowej 1829 średnia liczba przyjaciół to… ponad 500. Dla „lajków” dobrze. Jednak dla mózgu za dużo i idzie za tym niszczący psychologiczny efekt. Jest tak, ponieważ nasz mózg jest zdolny do w miarę sensownego utrzymywania 150 relacji. To liczba, której nie wziąłem z sufitu. Ani nawet nie z „literatury poradnikowej”. To tak zwana liczba Dunbara. Nazwano ją tak od nazwiska antropologa z Oksfordu, który wykorzystał to, że wielkość grup u różnych gatunków naczelnych jest stała i zależy od objętości kory nowej, oraz policzył, na jak duże grupy pozwala nasz mózg. Wyszło mu, że naturalne ludzkie stado liczyłoby 148 osób (zwyczajowo zaokrągla się do 150). Choć są i tacy, którzy z liczby Dunbara robią widełki Dunbara i mówią o od 100 do 250 znajomych, z którymi rzeczywiście możemy się znać. Ważne jest jednak nie to, czy jest to 100, czy 200, ale to, że większej liczby relacji po prostu „nie ogarniamy”. Dotąd zresztą nie musieliśmy tego robić, bo 150 to bardzo dużo. Zmienił to dopiero internet.

W pogoni za „szczęściem”

Facebook ‒ zupka chińska dla mózgu

Efekt jest taki, że więcej relacji to płytsze relacje. W tym wypadku są to też relacje okrojone z tego, co istotne. Nie ma w nich na przykład przypadkowości, spontaniczności i miejsca na błędy. Pisząc, możemy wszystko kontrolować. Pojawia się forma komunikacji, która jest w rzeczywistości autoprezentacją. Wybieramy to, co się spodoba i pokaże nas z dobrej strony, bo… „lajki” pobudzają nasz układ nagrody. Odpada to, co decyduje o tym, że my to my. To dlatego Facebook jest światem szczęśliwych ludzi, którzy mają szczęśliwe dzieci, jeżdżą na szczęśliwe wakacje, gdzie jedzą w szczęśliwych restauracjach obsługiwani przez szczęśliwych kelnerów. A już w ogóle najbardziej szczęśliwi są podczas szczęśliwych egzotycznych delegacji, bo nawet pracę mają szczęśliwą.

Niestety z tego „szczęścia” nic dobrego nie wynika. Po pierwsze dlatego, że kiedy u innych ciągle widzimy więcej szczęścia niż u siebie, to spada nam samoocena i zadowolenie z tego, co sami mamy (nawiasem mówiąc, badania Hanny Krasnovej pokazały, że im więcej czasu spędzamy na Facebooku, tym wyższy mamy poziom zazdrości). Po drugie, myślenie o tym, co w nas się spodoba i da „lajka”, powoduje, że stajemy się narcyzami, a to niezbyt dobra cecha. Po trzecie i najważniejsze nasz mózg nie jest w stanie zaspokoić swojej potrzeby relacji społecznych ich wirtualną namiastką. Ta jest bowiem dla niego tym, czym zupki chińskie są dla żołądka. Powolną trucizną, która niby zaspokaja głód, ale w rzeczywistości nie ma żadnych wartości odżywczych. Efektem jest to (tym razem badania Ethana Krossa), że powoli wzrasta u nas poziom depresji i poczucia samotności.

Rozumiem, że decyzja podjęta? Ale zanim skasujecie konto na FB, nie zapomnijcie zalajkować Hello Zdrowie! O tutaj.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Joanna Moro, Katarzyna Zielińska, Anna Dereszowska

Poznaj lepiej guza. Gwiazdy w kampanii poświęconej glejakowi

Wiesz, co lubi twój mózg? Dowiedz się, co mu służy a co szkodzi

Wiesz, co lubi twój mózg? Dowiedz się, co mu służy a co szkodzi

Choroby układu nerwowego - najczęstsze (i rzadsze) choroby

Choroby układu nerwowego – najczęstsze (i rzadsze) choroby

Kobieta leży na kanapie i słucha muzyki przez słuchawki

Jak spowolnić starzenie się mózgu? Wyjaśnia neurolożka

mózg w 3D

Wylew krwi do mózgu – przyczyny, objawy i leczenie udaru krwotocznego

Pamięć decyduje o tym, co zjemy

Pamięć decyduje o tym, co zjemy. Tłumaczymy, dlaczego tak się dzieje

Fikcja na emocje? Aktywuj się w domu z książką w ręce

Fikcja na emocje? Aktywuj się w domu z książką w ręce

Kobieta siedzi w gabinecie laekarskim i trzyma się za głowę

Lobotomia – co to jest? Jak przeprowadzany jest zabieg i jakie są skutki uboczne lobotomii?

Mózg nie lubi samotności. Anna Błażucka o tym, co niszczy zdrowie głowy

Mózg nie lubi samotności. Neurolożka dr n. med. Anna Błażucka o tym, co niszczy zdrowie głowy

mózg w 3D - oponiak

Oponiak – przyczyny, rokowania i objawy. Jaka jest śmiertelność?

Serotonina - co to jest? Czym grozi jej niedobór?

Serotonina – co to jest? Czym grozi niedobór serotoniny?

Co długotrwały stres robi z mózgiem

Wiesz, co długotrwały stres robi z twoim mózgiem? Jak się bronić przed stresem?

Kobieta ma orgazm

Orgazm – szczytowanie mózgu. Dlaczego warto w życiu mieć setki orgazmów?

„Uważam, że stres wywołał to wszystko, co mnie spotkało. Wyhodowałam sobie guza na własne życzenie” – mówi Ina Dźwierzyńska od trzech lat żyjąca z guzem mózgu

lustrzane neurony

Lustrzany mózg, czyli zachowania zaraźliwe

pizza

6 produktów najgorszych dla mózgu

„To, że przeżyłam, to cud, ale to, że urodziłam syna, to kilka cudów. Medycyna nie brała tego pod uwagę. Dziecko jest najpotężniejszą motywacją do życia” – mówi Iwona Mazur, która 25 lat temu doznała stłuczenia pnia mózgu

Kompulsywne objadanie się

Kompulsywne objadanie się. Jak sobie z tym radzić?

omdlenie

Czym jest utrata przytomności? Udzielanie pierwszej pomocy przy omdleniu

kobieta ogląda tv

Co telewizja robi z naszym mózgiem? Od jej oglądania stajemy się głupsi?

pączek

Co cukier robi z twoim mózgiem? Nie będziesz zadowolona

szklanki z wodą

Dlaczego zimą szybciej się odwadniamy?

Lateralizacja — dowiedz się, dlaczego organizm ludzki nie jest symetryczny i jak przebiega proces lateralizacji

Lateralizacja – dlaczego organizm ludzki nie jest symetryczny?

Kinaza kreatynowa — definicja, działanie, wskazania do badania i dolegliwości

Kinaza kreatynowa – czym jest, działanie, wskazania do badania i dolegliwości

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Policzek kobiety z włókniakiem miękkim

Włókniak miękki ‒ jakie są jego przyczyny i jak się pozbyć takich zmian?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?