Przejdź do treści

Intuicja – wierzyć jej czy nie?

kobieta myśli leżąc w łóżku
iStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
KE zatwierdziła szczepionkę Comirnaty na COVID-19 dla dzieci w wieku od 5 do 11 lat
Zmarli na COVID-19 powinni zostać skremowani? „To jest potencjalna bomba biologiczna, która może być groźna dla nas wszystkich”
Guma do żucia powstrzyma rozwój pandemii COVID-19? Naukowcy są dobrej myśli
Od 1 grudnia wracają restrykcje związane z pandemią COVID-19. Sprawdź, co się zmieni
Silikonowe plastry na blizny – jakie dają efekty?

‒ Nie spotykaj się z tym mężczyzną, dobrze ci radzę. Nie jedź tym autobusem, tylko następnym. Przyjmij tego człowieka do pracy, dobrze na tym wyjdziesz – słyszysz głos w swojej głowie. Intuicja. Dla niektórych coś, na czym warto polegać, dla innych – wymysł pseudoekspertów i tajemniczy głos z innego wymiaru. A jak jest w rzeczywistości?

„Przeczucie, zdolność przewidywania” i „Narzucające się przekonanie, którego nie można w pełni uzasadnić” – tak intuicję definiuje internetowy Słownik Języka Polskiego PWN. I właśnie dlatego intuicja zyskała w powszechnym mniemaniu cechy „magiczne” – nie jest do końca wytłumaczalna, a przecież wiele osób się na nią powołuje.

‒ Intuicja nie jest tajemną dyspozycją organizmu dostępną nielicznym ludziom ani przejawem magii, kontaktem z wyższymi siłami. To po prostu inny sposób naszego myślenia niż ten, którym zwykliśmy się w sposób świadomy posługiwać. To wiedza, przeczucie, którego doświadczamy jako zaskakującego błysku, olśnienia – tłumaczy psycholożka Sylwia Woronowicz.

Intuicja działa na poziomie podświadomym. Przez całe życie gromadzimy informacje, doświadczenia, które później mózg przetwarza, tworząc różne skojarzenia.

„Lekarz pracujący wiele lat w swoim zawodzie często wie, jakie badania zrobić, patrząc na pacjenta. Podobnie psycholog nie musi często robić setek kwestionariuszy i testów, by wiedzieć, gdzie może leżeć główna przyczyna wyzwań klienta. Nie inaczej jest z poszukiwaczem złota, wędkarzem, grzybiarzem, konsultantem biznesowym czy handlującym z pasją jakimś produktem sprzedawcą” – pisze na swoim blogu majewska-opielka.pl psycholog Iwona Majewska-Opiełka.

W obecnym świecie silnie zakorzenione jest pojęcie „kobiecej intuicji”. Eksperci przyznają, że panie chętniej korzystają z „wewnętrznego głosu”, ale to wcale nie dlatego, iż mają w tym aspekcie większe umiejętności od mężczyzn.

‒ Mężczyźni potrafią być silnie intuicyjni, mają te same możliwości, co kobiety. Jednak w naszej kulturze postrzegamy intuicję jako coś, co jest ciepłe i rozmyte, a już na pewno nie męskie, więc panowie często tracą kontakt z tymi uczuciami – mówi psychiatra prof. Judith Orloff z University of California w Los Angeles w rozmowie z Colleen Oakley na portalu WebMD.com.

Od mężczyzn oczekuje się myślenia chłodnego, stabilnego i w powszechnym rozumieniu logicznego.

Shutterstock

Intuicja pod kontrolą

Nad intuicją pochylali się wielokrotnie naukowcy. Z badania przeprowadzonego przez profesora Gerarda Hodgkinsona z Leeds University Business School wynika, że doświadczamy intuicji szczególnie w tych momentach, w których cierpimy na nadmiar informacji, jesteśmy w stanie zagrożenia i świadoma analiza sytuacji byłaby dla nas utrudniona lub wręcz niemożliwa. Eksperci zaznaczają jednak, że trudno porównywać myślenie na poziomie świadomym i podświadomym, a tym bardziej stwierdzać, które z nich jest „lepsze” lub bardziej wiarygodne.

‒ Dużym i niebezpiecznym uproszczeniem jest czarno-białe podejście do sposobu podejmowania przez nas decyzji: wybrać mickiewiczowskie „szkiełko i oko” czy też „czucie i wiarę”. Chodzi o to, abyśmy z równą biegłością korzystali zarówno z dyspozycji racjonalnych, jak i intuicyjnych, brali pod uwagę oba rodzaje informacji – radzi Sylwia Woronowicz.

Danuta Stenka na premierze nowego wydania książki "Flirtując z życiem"

Zbyt silne przekonanie o nieomylności własnej intuicji może nas jednak wpakować w kłopoty. Profesor Seymour Epstein z University of Massachusetts Amherst przeprowadził wraz ze współpracownikami eksperyment, który wykazał, że bazując na własnym przeczuciu, jesteśmy w stanie zignorować niepodważalne wnioski płynące np. z wiedzy matematycznej.

Uczestnicy badania mieli do dyspozycji słoik z 10 fasolkami (9 białych i 1 czerwona) i ze 100 fasolkami (93 białe i 7 czerwonych). Zadaniem było wyciągnąć czerwoną fasolkę. Mimo że prawdopodobieństwo wyciągnięcia czerwonej fasolki było większe w przypadku słoika z 10 fasolkami, uczestnicy chętniej sięgali po większy słoik. Jak twierdzili twórcy badania na łamach „Journal of Personality and Social Psychology”, uczestnicy doskonale wiedzieli, że to irracjonalne, kierowali się jednak swoim przeczuciem mówiącym, że większa liczba fasolek to większa szansa na odniesienie sukcesu.

Wytrenuj intuicję

Jak „nie przegiąć” w kontakcie z wewnętrznym głosem?

Warto wejść ze swoją intuicją w wewnętrzną dyskusję. Francis P. Cholle na blogu w „Psychology Today” przywołuje przykład czerwonego ubioru. Podświadomość radzi, by na rozmowę o pracę założyć coś czerwonego. „Czy czerwony nie jest zbyt agresywny?” ‒ zastanawiasz się. Podświadomość tłumaczy, że czerwony kolor wprawia cię w dobry nastrój. Jak twierdzi Cholle, w ten sposób, zakładając coś czerwonego, możemy zwiększyć swoją pewność siebie i wypaść na rozmowie kwalifikacyjnej o wiele lepiej. Na poziomie czysto logicznym, świadomym, moglibyśmy w ogóle nie wpaść na taki pomysł.

‒ W mojej praktyce psychoterapeutycznej chętnie uczę pacjentów, że intuicja istnieje, uprzytamniam im, że jako dzieci po prostu z niej korzystali i teraz jako dorośli mogą po prostu tę umiejętność odtworzyć i ponownie jej używać – mówi Sylwia Woronowicz.

Są sytuacje, w których myślenie intuicyjne jest czymś, co szczególnie powinniśmy brać pod uwagę.

‒ Jest wiele dziedzin życia, w których racjonalne, świadome, analityczne, algorytmiczne myślenie po prostu się nie sprawdza. Do najbardziej oczywistych należą relacje międzyludzkie, do mniej ‒ takie obszary życia jak ekonomia, medycyna czy też polityka – twierdzi psycholożka.

Zamiast walczyć i uciszać swój wewnętrzny głos, pozwól mu na pełne wybrzmienie. Nie zawsze musisz się z nim zgadzać i sugerować w podejmowaniu decyzji, ale jest to doradca, którego warto „zapytać” o zdanie.

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

4 pytania, na które lepiej nie odpowiadać szczerze

Kojarzy się z horrorem, choć jest bezpieczna i efektywna. O terapii elektrowstrząsami mówi prof. dr hab. n. med. Joanna Rymaszewska

Nie oceniaj wszystkiego. „Na przykładzie pogody zauważyć można, że często oceniamy to, na co nie mamy żadnego wpływu”

Ekstrawertycy i introwertycy powoli odchodzą do przeszłości. Sprawdź, czy jesteś ambiwertykiem

Czy w relacji z narcyzem można wygrać? Urszula Struzikowska-Marynicz/ fot. arch. prywatne

„Bywamy egocentryczni, mamy cechy narcystyczne, a współczesne trendy sprzyjają ich rozwijaniu” – mówi psycholożka Urszula Struzikowska-Marynicz

Lukasz Sakowski, fot. archiwum prywatne

„W pseudonaukę częściej wierzą osoby wykształcone, z dużych miast. Gorzej wykształceni nie kontestują ugruntowanej wiedzy”. Z Łukaszem Sakowskim rozmawiamy o jego „Bioksiążce”

kobieta robiąca selfie, oświetlona na żółto

Jak rozpoznać narcyza? Sprawdź, co mówią psychologowie

młoda kobieta

Oreksyna – tajemniczy hormon. Jaki ma na nas wpływ?

"Krytyka w gabinetach specjalistów w żadnym, ale to absolutnie w żadnym przypadku, nie pobudza do zmiany". Karla Orban mówi, dlaczego tak często tam się z nią stykamy i co sprawia, że jest nieskuteczna

„Krytyka w gabinetach specjalistów w żadnym przypadku nie pobudza do zmiany”. Karla Orban mówi, dlaczego tak często tam się z nią stykamy

Nic mnie nie cieszy. Czy to już depresja?

Zerwij z „czy zasługuję?” i ciesz się życiem. Jesteś tego warta!

Efekt aureoli

Oceniasz innych „od pierwszego wejrzenia”? To tzw. efekt aureoli

Anna Powierza

„Najstraszniejsza rzecz, jakiej doświadczyłam”. Anna Powierza w szczerym poście opowiada o swojej depresji

Dorota Minta, psycholożka, psychoterapeutka

„PTSD z pracy? Znam takie przypadki” – mówi Dorota Minta, psycholożka i psychoterapeutka

Neofilia, czyli na tropie nowych wrażeń. Czym jest i jak nie wpaść w jej pułapkę?

Śmierć samobójcza jest jak wybuch bomby

Renata Chrostowska: Śmierć samobójcza jest jak wybuch bomby

"Co ty wymyślasz?", "przestań histeryzować" - dlaczego nigdy nie powinnaś tak odpowiadać, gdy ktoś opowiada o swoim problemie?

„Co ty wymyślasz?”, „przestań histeryzować”… Dlaczego nigdy nie powinnaś tak mówić?

Akanksha Agrawal

„W przypadku kobiet bycie 'zadowalaczką’ jest mocno wspierane przez społeczeństwo” – mówi psychoterapeutka Akanksha Urbanowicz

Dwie kobiety

Wampiry energetyczne – objawy, cechy. Jak się bronić?

Dobry seks – różnica wieku czyni cuda

Różnica wieku między partnerami? Może się okazać spełnieniem seksualnych marzeń

Daria Abramowicz, psycholożka sportu

„Niepowodzenie w sporcie czy w pracy to nie jest informacja o nas – że jesteśmy słabi, gorsi, mniej wartościowi” – tłumaczy Daria Abramowicz, psycholożka sportu

6 związkowych pułapek

6 związkowych pułapek. Często wpadamy w nie przez samych siebie

Psycholożka Małgorzata Pawlińska

„Dziś wrażliwość kojarzy się ze słabością. Tymczasem dawniej u boku dobrego władcy często stał wysoko wrażliwy doradca” – mówi Małgorzata Pawlińska

Agata Dorożuk, psycholożka i psychoterapeutka

„Granica między żartem a bierną agresją jest bardzo cienka” – ostrzega Agata Dorożuk, psycholożka i psychoterapeutka

Najpopularniejsze

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

kobieta pijąca zioła

Naturalne odrobaczanie. Czy naprawdę wszyscy mamy pasożyty?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Pozycje seksualne, czyli jak urozmaicić seks. Najlepsze pozycje

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?