Przejdź do treści

Godziny mijają, a ty nie wpadałaś na żaden ciekawy pomysł? Zobacz, jak pokonać załamanie kreatywności

iStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Gdy jelita stają się leniwe. Jak je rozruszać, by poczuć się dobrze?
Kobieta siedzi w łózku pod pościelą i trzyma chusteczkę przy nosie
Krwotok z nosa – czy odchylać głowę do tyłu?
Co zyskasz dzięki probiotykom? Sprawdź ich zaskakujące zalety
Dopadł cię energetyczny zjazd? Poznaj 6 produktów, z którymi wygrasz ze zmęczeniem
Wzdęty brzuch. Skąd się bierze i jak się go pozbyć?

„Jestem w kropce. Już chyba nic nie wymyślę. Gdzie moja kreatywność?”. Jeśli tak myślisz, to świetnie! Oznacza to, że twoje możliwości twórcze nadal są na wysokim poziomie, a kreatywność się odnajdzie. Przede wszystkim trzeba zrozumieć, jak ona działa.

Kreatywność zdobyła sobie wielką popularność w XX wieku. Chyba każdy z nas umieszczał ją w swoim CV, co trochę ją przereklamowało – ale w sumie niesłusznie, bo prawda jest taka, że kreatywny jest każdy. I to 24 godziny na dobę, jak pisał Raoul Vaneigem w „Rewolucji życia codziennego”. John Cleese – tak, ten od Monty Pythona – dodaje, że kreatywność to nie talent ani przywilej geniuszy. Kreatywność to nasza naturalna predyspozycja, ale jej jakość zależy od naszych zasobów gromadzonych podczas życia.

smutna kobieta spotkanie

Kreatywność jest jak klocki Lego, które – różnorodne w kształcie, fakturze i kolorach – symbolizują nasze doświadczenia. Amerykańska pisarka Amanda Palmer dodaje, że tworzenie jest jak łączenie kropek, ale można połączyć właśnie tylko te kropki, które się posiada we własnym zapleczu. Naszą wiedzę syntetyzujemy po to, by stworzyć coś, co w myśl biznesowej definicji kreatywności będzie nowe i użyteczne. Tylko tak naprawdę trochę nie wiemy, jak to się dzieje. Bo dzieje się jakby samo…

Jak działa kreatywność?

Steve Jobs opowiadał, że najbardziej kreatywni ludzie zapytani, jak to robią, że są kreatywni, czują się trochę winni, bo tego nie wiedzą, gdyż nie robią tego świadomie. Profesor Włodzisław Duch – fizyk komputerowy i kognitywista Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu – mówi, że nasz mózg po prostu nie ma takich możliwości obliczeniowych, by pozyskać świadomość dokonywania procesów kreatywnych. Umysł robi to intuicyjnie. Na szczęście działanie umysłu poniekąd przekłada się na pracę mózgu, a to można podglądać w funkcjonalnym rezonansie magnetycznym – fMRI. Dzięki tym możliwościom pogrzebano największy mit dotyczący kreatywności, mówiący o tym, że jest ona ulokowana w prawej półkuli mózgu. Już wiadomo, że w tym procesie uczestniczą obie półkule mózgowe, nawet bardzo symetrycznie.

kartka papieru długopis grafika

Ilustracja: shutterstock

Za te procesy odpowiadają w mózgu dwie różne sieci neuronalne, bo proces kreatywności składa się z etapów chaotycznych i racjonalnych. Sieć związana z racjonalnością decyzji jest siecią myślenia zorientowanego na cel. Angażuje zewnętrzne obszary kory przedczołowej mózgu oraz regiony tyłu płata ciemieniowego. Sieć jest aktywna podczas skupienia uwagi na konkretnym zadaniu. Działa z laserową precyzją i pracuje na twardych danych świata zewnętrznego. Analizuje fakty, wiedzę i ocenia rzeczywiste prawdopodobieństwo powodzenia nowych pomysłów.

Danuta Stenka na premierze nowego wydania książki "Flirtując z życiem"

Jednak w kreatywności najważniejsze jest to, by wygenerować jak największą liczbę pomysłów. Tym właśnie zajmuje się druga sieć – zadaniowo-negatywna, zupełnie przeciwstawna w działaniu. Angażuje głębokie obszary kory przedczołowej i środkowe części płata czołowego. Aktywuje się niezależnie od nas, kiedy sieć racjonalnego myślenia jest wyłączona. Umożliwia myślenie spontaniczne. To wtedy jakby zupełnie znikąd pojawiają się luźne myśli, wspomnienia, skojarzenia, dlatego nazywana jest siecią domyślną. Pozwala rozpatrywać problemy wieloaspektowo, a nie tylko liniowo, bo skupia się na świecie wewnętrznym. Obie te sieci są moderowane przez trzecią – sieć elastycznej uwagi. Ona decyduje o tym, którą z sieci aktywować, adekwatnie do zapotrzebowania.

Blokada działania – gdy kreatywność nie działa

Archimedes swoje prawo wyporności stworzył, leżąc w wannie. Zapewne też znacie to uczucie, kiedy pomysły same wpadają do głowy pod prysznicem albo gdy spokojnie leżycie sobie na kocu. Przypadek albo szczęśliwy traf? Otóż nie. To właśnie efekt spontanicznego myślenia, które ma miejsce podczas relaksacji mózgu. Wtedy, gdy mózg wytwarza więcej dopaminy – chemicznego neuroprzekaźnika przyjemności.

Kreatywność na uwięzi

Ilustracja: shutterstock

Z drugiej strony czasem coś nie działa, bezproduktywność napędza frustrację, a do olśnienia wciąż daleko. Spokojnie, to dobry omen! Znaczy, że jeszcze nie spoczywasz na laurach i możesz temu zaradzić. Przeszkody zwyczajnie są do pokonania. Jak pokonać załamanie kreatywności?

1. Cel – zastanów się, czy dokładnie wiesz, co chcesz osiągnąć, bo jak powiedział Einstein – problem poprawnie zdefiniowany jest w połowie rozwiązany.

2. Proces – przyjrzyj się temu, jak działa proces kreatywny w mózgu. Pamiętaj, że myślenie spontaniczne jest naprawdę spontaniczne i na siłę się nie da.

3. Stres – usuń wszystkie możliwe czynniki stresogenne. Zastanów się, co ci przeszkadza i co możesz z tym zrobić. Jeśli trzeba, przestaw biurko, zrób sobie odpowiednią przerwę. A może trzeba pogłębić wiedzę? Stwórz sobie przyjazne środowisko pracy.

4. Strach – przed porażką, przed działaniem w pojedynkę, przed oceną, przed czymkolwiek. Wiedz, że jeśli się nie odważysz, nie będziesz wiedział, co możesz osiągnąć.

5. Schematy – pozbądź się zachowań rutynowych. W końcu masz przecierać nowe szlaki. Wszelkie reguły i racjonalna ocena w etapie spontanicznego myślenia nie powinny się pojawiać.

6. Poczucie humoru – zawsze wskazane, pozwala zachować zdrowy dystans do siebie.

7. Aktywnie pobudź spontaniczne myślenie – zmniejsz działanie sieci racjonalnej, zwiększ aktywność sieci spontanicznego myślenia, czyli… improwizuj.

A na początek podaj jak najwięcej odpowiedzi na pytanie: dlaczego krzesło ma cztery nogi? A potem zjedz słonia. Najpierw go narysuj i podziel na tyle części, ile spraw ogranicza twoją kreatywność. Realizuj, czyli zjadaj słonia po kawałku, aż odetniesz wszystkie. To nie żart! Powodzenia i… nie bój się myśleć.

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

babcia, córka i wnuczka przytulają się

„Widzimy to, czego nam brak, zamiast być zadowolone z tego, co już mamy”. Kasia Bem o praktyce wdzięczności

Jak reagować na złośliwość? Oto kilka rad od psychologa

Patenty na zdrową przerwę w pracy

Idziesz na kawę czy szybki spacer? Poznaj patenty na zdrową przerwę w pracy

Depresja w masce. Jak ją zdekonspirować i zadziałać skutecznie?

Bałagan – czy ma wpływ na nasze decyzje?

Co pamiętamy z dzieciństwa?

Smutna kobieta stoi, oparta o belkę i rozmyśla.

Postanowienia zmian, chodzenia na siłownię czy przejścia na dietę znów nie wypaliły? Brakuje ci silnej woli! Sprawdź, jak możesz ją trenować!

uśmiechnięta dziewczyna

Pesymizm nie opłaca się. Podpowiadamy jak być optymistą!

Jak być szczerym i nie mieć wrogów?

4 sygnały, że za bardzo przejmujesz się opinią innych

O złych przeżyciach najlepiej zapomnieć. Podpowiadamy, jak przestać rozpamiętywać

Kobieta uczesana w koka, w jasnym płaszczu i koszulce patrzy na zegarek, trzymając telefon. Widać, że brakuje jej czasu i jest spóźniona

Nigdy na nic nie masz czasu? Zobacz na czym możesz codziennie zaoszczędzić czas

Kryzys wieku średniego dotyka wiele osób. Blogerka Agata Komorowska dzieli życie na 10-tki, by pokazać, na co tracimy czas

para kłótnia

„Nie rozmawiamy ze sobą, tłumiąc emocje”. Związek to wybór – nie zawsze dobry!

Budzisz się bez siły i energii? Poznaj skuteczne sposoby, jak pozbyć się zmęczenia

Wszyscy kłamiemy. Wiesz, którym typem kłamcy jesteś? Sprawdź i zastanów się, czy warto

Jak dobrze się kłócić? Poznaj 5 kroków do udanej i dojrzałej kłótni

Dziewczyna przed komputerem

Myślami ciągle w pracy? O tym jak nie popaść w uzależnienie, porozmawialiśmy z psychologiem Pawłem Dukaczewskim

Uśmiechnięte dziewczyny

5 rzeczy, za które polubią cię inni. Sprawdź, co radzi psycholog Tomasz Wojtoń

4 sposoby na pogodzenie się

Jak się skutecznie pogodzić? Skorzystaj ze wskazówek psychologa

para kłótnia

Oto zdania, które skutecznie demotywują. Kiedy padają, z dyskusji robi się klasyczna „pyskusja”

smutna kobieta spotkanie

„Zamiast skupiać się na tym, co mamy, koncentrujemy się na tym, co chciałybyśmy mieć”. Dlaczego nie warto narzekać?

Kiedy czekamy na miłość, awans i lepszą wersję nas samych, wiele tracimy. Kasia Bem radzi, jak żyć tu i teraz

seks myśląca kobieta

Zmuszam się lub rezygnuję. O seksualnej niesamodzielności