Przejdź do treści

Miejskie ogrodnictwo

Miejskie ogrodnictwo
Zdjęcie: shutterstock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Jak sobie poradzić z diagnozą o raku? Rozmowa z psychoonkolog Mileną Dzienisiewicz
Jak sobie poradzić z diagnozą o raku? Rozmowa z psychoonkolog Mileną Dzienisiewicz
Testy na nietolerancje pokarmowe IgG – marketing czy wiarygodna diagnostyka?
Testy na nietolerancje pokarmowe IgG – marketing czy wiarygodna diagnostyka?
Zatkany kanalik – kiedy może się pojawić taki problem i jak temu zaradzić? Odpowiada Hafija
Zatkany kanalik – kiedy może się pojawić taki problem i jak temu zaradzić? Odpowiada Hafija
"Czy naprawdę ryzyko zakażenia przewyższa ryzyko łamania praw rodziców?". Centrum Nauki o Laktacji apeluje o złagodzenie przepisów dotyczących izolowania dzieci od matek po porodzie
„Czy naprawdę ryzyko zakażenia przewyższa ryzyko łamania praw rodziców?”. Centrum Nauki o Laktacji apeluje o złagodzenie przepisów dotyczących izolowania dzieci od matek po porodzie
Noworodek ze spiralą w ręku / Facebook.com
„W Wietnamie urodził się chłopczyk ze spiralą w rączce” – piszą media. Czy to możliwe? Mamy odpowiedź ginekologa

Miejskie ogrodnictwo to nie fanaberia znudzonych mieszczan ani snobistyczna zabawa w rolników. Własnoręczne uprawianie jadalnych roślin, nawet w małej skali, daje niesamowitą satysfakcję. Takie małe i większe farmy dają ludziom mieszkającym w mieście wytchnienie dla ducha, ale też sensowne profity ekonomiczne.

Krótka historia działki pracowniczej

Ogrody działkowe jako suplement przyrody w mieście oraz tanie źródło żywności pojawiły się wraz ze szczytem uprzemysłowienia miast – w połowie XIX wieku. Zakładane były na obrzeżach metropolii, a ich struktura często zachowała się do dzisiaj. Jednymi z najstarszych w Europie i na świecie są Ogrody Świętej Anny w Nottingham założone w 1840 r. Wciąż są użytkowane i traktowane jako dobro narodowe.

Działkę rozpropagował niemiecki ortopeda i miłośnik zdrowego stylu życia Daniel Schreber, a idea ogrodów schreberowskich szybko rozlała się na całą Europę. Z początku działka była traktowana jako zielone miejsce do aktywnego wypoczynku dla dzieci i młodzieży i właśnie taki charakter miał jego pierwszy ogród założony w 1860 roku w Lipsku. Z czasem, wraz z postępującym kryzysem i coraz większą biedą, działki stały się nieodzownym elementem niemieckiego krajobrazu wielkich miast przemysłowych. W Berlinie ta tradycja jest bardzo silna, w szczytowym momencie, tuż po drugiej wojnie światowej, było ich 200 tysięcy, z czego do dziś istniejące prawie 80 tysięcy nadal robi wrażenie.

Nasze pracownicze ogrody działkowe były zakładane na przełomie XIX i XX wieku i, tak jak w całej Europie, zaczęły na wiele pokoleń dostarczać ich użytkownikom miejsca do wypoczynku, ale też taniej żywności. Zwłaszcza w okresach kryzysów ekonomicznych i wojen te skrawki ziemi były oazami karmiącymi całe rodziny. W Anglii podczas II wojny światowej do uprawiania ogródków zachęcano hasłem „Dig for Victory” i nawet królowa Elżbieta II założyła warzywniak w ogrodach pałacu Buckingham.

Zdjęcia: stare brytyjskie plakaty z akcji „Dig for victory”

Królowa Anglii znowu kopie grządki

Co się stało, że wspomniana wyżej koronowana głowa znowu uprawia własne warzywa, a po drugiej stronie oceanu Michelle Obama zaorała trawniki wokół Białego domu i jada swoją własną ekologiczną sałatę? Po trosze kryzys zmuszający do szukania oszczędności, moda w jej najpozytywniejszym odcieniu, ale też rosnąca świadomość konieczności powrotu do choćby minimalnej samowystarczalności. W krajach anglosaskich coraz częściej przydomowe ogrody żegnają się z kosiarką, a witają ze szpadlem i sadzonkami warzyw. Ruchy ogrodnicze, jak np. amerykański Kitchen Gardeners International, pomagają w rozsiewaniu tej wspaniałej idei. Oszczędności, czyste, ekologiczne jedzenie – bo na małych obszarach najłatwiej o taką uprawę – i najprostszy, wręcz leczniczy kontakt z naturą: to korzyści, które dostrzega coraz więcej osób na całym świecie.

Nowoczesne podejście do uprawy owocuje rozwiązaniami, które zapaleńcy wdrażają w ubogich rejonach świata, gdzie istnieje problem niedożywienia. W Polsce urbanizacja ani gigantyczne monokulturowe farmy nie są aż tak rozwinięte. To, co wydaje się naszym problemem, czyli przewaga małych gospodarstw rodzinnych, staje się w tym kontekście wielką zaletą.

Źródło: www.obamafoodorama.blogspot.com

Uprawiać można prawie wszędzie

W mieście doskonałym miejscem na uprawę własnych warzyw może być nawet balkon, taras czy parapet. Jeśli nie wychodzą bezpośrednio na ruchliwą ulicę, nie ma żadnych przeszkód. Wystarczy dostosować ilość światła do wymagań poszczególnych roślin. W niewielkim metrażu doskonale sprawdzą się wszelkie odmiany miniaturowe oraz liściaste warzywa i zioła. Także rośliny rosnące w specjalnych nawadnianych z dołu pojemnikach udają się doskonale, co sama obserwuję w moim balkonowym ogrodzie na czwartym piętrze warszawskiej kamienicy. Świetnym pomysłem jest też system wiszących okiennych farm.

Jedynym problemem może być brak owadów niezbędnych do zapylania roślin. Ja ten problem rozwiązuję, biegając z pędzelkiem – w ten sposób sama zapylam moje miniogórki. Maleńki ogródek to też rewelacyjna sprawa dla dzieci. Bezpośredni kontakt z zieleniną może w cudowny sposób przekonać do konsumpcji zatwardziałych dziecięcych niejadków. Daje też możliwość całorocznej obserwacji życia małego biotopu.

Źródło:  http://http://kwiatuchi.org/

Artyści do ogrodów

Znane z licznych relacji amerykańskie ogrody na dachach to kolejny przykład na to, że miasto nie jest przestrzenią wrogą przyrodzie. W 1973 roku Liz Christy, amerykańska artystka i aktywistka, wraz z przyjaciółmi założyła pierwszy w Nowym Jorku ogród społeczny. Opuszczoną i zdewastowaną parcelę zamienili w tętniący życiem użytkowy ogród, który działa i służy lokalnej społeczności do dziś. Wspólny ogród sprzyja budowaniu więzi społecznych, bo integruje mieszkańców. Sławny Prinzessinnengarten w Berlinie zapewnia nie tylko jedzenie, ale też przestrzeń wymiany doświadczeń – imigranci, którzy często pochodzą z terenów wiejskich, są tam nauczycielami mieszczuchów i przekazują im wiedzę na temat uprawy. W Anglii, która kojarzy się z domkiem z ogródkiem, ogrody są terenem wielu ciekawych społecznych projektów, np. Towarzystwo Ogrodów Społecznych w Hammersmith prowadzi program nauki ogrodnictwa dla bezrobotnych, szkoli nauczycieli pod kątem zakładania małych ogrodów przy szkołach i przedszkolach, a nawet uczy, jak wytwarzać domowe kosmetyki z uprawianych ziół. Wszystko to jest wspierane przez lokalny samorząd i finansowane przez sponsorów.

Źródło:  http://http://kwiatuchi.org/

W Warszawie w tym roku powstały dwa takie ogrody. Pierwszy założył przy Pałacyku Konopackich kolektyw Precel, a drugi amerykańska artystka Juliette Delventhal, która w ramach stypendium w Centrum Sztuki Współczesnej zamieniła z przyjaciółmi trawnik wokół Zamku Ujazdowskiego w warzywniak. Oba projekty są świeże niczym nowalijki i trzeba im życzyć jak najbujniejszego rozwoju, tak by mogły dać dobry przykład sensowności takich działań. Warto przyłączyć się też do dzielnicowych akcji ogrodniczych grupy Kwiatuchi – duetu artystycznego skupionego wokół zielonej działalności w przestrzeni publicznej.

Żolibuh – Warszawa w kwiatach from kwiatuchi on Vimeo.

New York Farm City from Petrina TV on Vimeo.

Anna Niesterowicz: założycielka i redaktorka grupy Ogródkowanie bez Lukru

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Ciągłe uczucie głodu – przyczyny. Jak się go pozbyć?

Jesz za mało? 8 sygnałów, że masz zbyt niskokaloryczną dietę

Czarna soczewica to samo zdrowie. Wypróbuj przepis z pomidorami

Łąki są piękne, praktyczne i ekologiczne. Dzięki nim poprawia się dobrostan mieszkańców” – mówi Maciej Podyma z Fundacji Łąka

„Łąki są piękne, praktyczne i ekologiczne. Dzięki nim poprawia się dobrostan mieszkańców” – mówi Maciej Podyma z Fundacji Łąka

Dieta lekkostrawna / unsplash

Dieta lekkostrawna – efekty, zasady, przeciwwskazania

Plastik w oceanach/iStockphoto

Ty też możesz sprawić, aby oceany nie były pełne plastiku. 9 zmian do wprowadzenia od zaraz

Dieta niskoglikemiczna - zasady, efekty, przeciwwskazania

Dieta niskoglikemiczna – zasady, efekty, przeciwwskazania

Dieta ketogeniczna. Jakie są zasady? Czy każdy może stosować dietę ketogeniczną?

Dieta ketogeniczna. Jakie są zasady? Czy każdy może stosować dietę ketogeniczną?

Ciężar mięśni vs. ciężar tłuszczu

Ciężar mięśni vs. ciężar tłuszczu. Dlaczego waga nie zawsze jest miarodajna?

Dieta matki karmiącej. Co jeść, czego unikać, przepisy

Dieta matki karmiącej. Co jeść, czego unikać, przepisy

Wskaźnik BMR. Oblicz swoje dzienne zapotrzebowanie energetyczne

Wskaźnik BMR. Oblicz swoje dzienne zapotrzebowanie energetyczne

Ketony w moczu — przyczyny, objawy, leczenie

Ketony w moczu – co oznaczają? Przyczyny, objawy i leczenie ketonurii

blondynka odwrócona tyłem, krzem w skupie polnym

Krzem – skutki nadmiaru i niedoboru. Gdzie występuje „pierwiastek życia”?

Witamina B5 (kwas pantotenowy) – skutki nadmiaru i niedoboru

Zużyte maseczki / istock

Nad Polską fruwają zużyte rękawiczki i maseczki. Czy to oznacza, że nie wiemy co z nimi zrobić?

dziewczynka wśród zieleni

„Wstyd z powodu płodzenia dzieci”. Czy ekologię i chęć posiadania dziecka można pogodzić?

Łuszczyca – 10 produktów, które warto jeść, gdy na nią chorujesz

Łuszczyca – 10 produktów, które warto jeść, gdy na nią chorujesz

Ekologiczne pranie

Ekologiczne pranie – to łatwiejsze niż myślisz

Na tropie E-dodatków

Na tropie E-dodatków. Czy my naprawdę to jemy?

Dieta w czasie kwarantanny - jak wzmocnić organizm i nie przytyć?

Dieta w czasie kwarantanny – jak wzmocnić organizm i nie przytyć?

Witamina B1

Witamina B1 (tiamina) – skutki niedoboru, dzienne dawkowanie, występowanie

Śmieci w worku na śmieci

„To, co zobaczyłam, jest przerażające”. W dobie pandemii koronawirusa temat zaśmiecania środowiska przestał istnieć

Dieta bananowa - zasady i efekty

Dieta bananowa – zasady i efekty

Dieta FODMAP - na czym polega, produkty, tabela, przepisy

Dieta FODMAP – na czym polega? Czy każdy może skorzystać?

Najpopularniejsze

Kortyzol – jak go obniżyć? Objawy i przyczyny podwyższonego poziomu kortyzolu

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

kobieta, ból

Fibromialgia – kiedy boli cię wszystko. Czym objawia się ta tajemnicza choroba?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

Policzek kobiety z włókniakiem miękkim

Włókniak miękki ‒ jakie są jego przyczyny i jak się pozbyć takich zmian?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę