Przejdź do treści

Sztuka wydłuża życie

Sztuka wydłuża życie!
Fot: Nirzar Pangarkar | źródło: www.stocksnap.io
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Stopy i kwiatki
Masz uczucie ciężkich nóg? Zobacz, co najczęściej jest tego przyczyną i jak sobie pomóc. Wyjaśnia flebolog
Kobieta w czasie okresu
Co piątej Polsce brakuje pieniędzy na podpaski. 30 proc. wierzy, że w trakcie okresu nie zajdzie w ciążę. Pierwsze takie badanie w naszym kraju
Antyoksydanty – produktów w których znajdziesz ich najwięcej
Antyoksydanty – oto lista produktów, w których znajdziesz ich najwięcej
Anna Lewandowska
Anna Lewandowska pokazała brzuch 17 dni po porodzie. „Ciało kobiety może wiele” – pisze trenerka
Kobieta ćwiczy jogę w ciąży
Joga w ciąży. Nauczycielka jogi odpowiada na najczęściej zadawane pytania

Nie wszystkim podoba się to samo, ale nie o to chodzi. Chodzi o to, że otaczając się przedmiotami, które naszym zdaniem są piękne, możemy pożyć dłużej! To nie żart. Nasz mózg to czułe narzędzie. A sztuka może mieć zdecydowanie terapeutyczną moc.

Przyspieszone bicie serca, duszność, zawroty głowy aż po płacz, omdlenia i halucynacje. To objawy syndromu Stendhala, których doznał Marie-Henri Beyle ‒ francuski pisarz romantyzmu powszechnie znany jako Stendhal właśnie. Owa dolegliwość została wywołana przez intensywne wrażenia estetyczne, jakie zafundowały mu zabytki i dzieła sztuki Florencji. I nie był to jednostkowy przypadek! Z kolei muzyka może nam zafundować… skórny orgazm. Chodzi o to, że psychiczny zachwyt ma fizyczną moc.

Ale sztuka!

„Powiedz mi, Driss, dlaczego ludzie interesują się sztuką?” ‒ pyta Philippe, główna postać filmu „Nietykalni”, kontemplując abstrakcję w galerii sztuki. „Nie wiem. Dla biznesu? ‒ odpowiada Driss. ‒ Nie, to jedyny ślad po nas na tej ziemi”. Bez wątpienia tak jest, ale zajrzyjmy głębiej, w sferę użyteczności, bo to coś więcej niż sztuka dla sztuki. Sztuka naprawdę jest po coś. Ze strony twórcy sztuka jako działanie twórcze wyraża przeżycia i niesie przekaz, którego nie da się wyrazić słowami. Ze strony odbiorcy, jak uważa Rudolf Arnheim – niemiecki teoretyk sztuki i filmu oraz psycholog percepcji ‒ potrzeba sztuki wynika z psychofizjologii. Otóż nasze życie kształtowane jest przez spełnianie potrzeb, takich jak choćby głód, seks, spokój, bliskość czy chęć opanowania czasu. Sztuka pomaga zachować nam ich homeostazę, czyli równowagę. Jej zadaniem jest odkrywanie i porządkowanie świata. Jest naszą osobistą skrzynią z narzędziami poznawczymi.

Salvador Dali zachwycał się jego malarstwem. Picasso jeden z jego obrazów powiesił w swojej pracowni. Jego dzieła, bo tak już można je nazywać, kilka lat temu zostały wystawione w londyńskim domu aukcyjnym Bonhams obok dzieł m.in. Warhola i Renoira. Sprzedały się za ponad 14 tysięcy funtów i jak na charakter twórcy była to spora suma, bo sprawcą całego zamieszania był… szympans Congo. Studenci sztuk plastycznych bez problemów odróżniają sztukę od mazgajów czterolatka czy też małpy. Malarstwo Congo po prostu niosło wysokie walory estetyczne. Jednak zachwyt wzbudzało jedynie u ludzi, na Congo nie robiło wrażenia. Właśnie zdolność estetycznej refleksji przypisywana jest tylko ludziom i uważa się, że sztukę stworzył właśnie człowiek. Co więcej, sztuka tworzy również człowieka, kształtując jego umysł. To relacja wiązana, jak sprzężenie zwrotne. Homo sapiens uczłowieczył się właśnie za sprawą tego, że zaczął tworzyć sztukę. A było to możliwe dzięki człowieczemu poczuciu piękna.

Co nam się podoba?

Co mogą mieć wspólnego ludzkie: pępek, zęby i ramię ze spiralną galaktyką i środkiem tulipana? Okazuje się, że wiele. W klasycznym ujęciu ich piękna spełniają zasadę złotego podziału, czyli boskiej proporcji wyznaczonej jeszcze w starożytności. Według niej harmoniczny stosunek podziału odcinka powinien wynosić prawie 3 do 2. Oznacza to tyle, że stosunek całości do części dłuższej ma się tak samo jak stosunek części dłuższej do krótszej. Na podstawie wielu doświadczeń ustalono, że człowiek za wyjątkowo piękne uważa to, co jest właśnie oparte na tym złotym podziale. I tak pępek Pitagorasa wyznacza idealne proporcje człowieka, jeśli stosunek odległości od pępka do ziemi wobec wzrostu wynosi 1:1,6 (odwracając ujęcie, będzie to około 3:2). Tak samo jest z podziałem całego ramienia albo z uzębieniem w stosunku wysokości górnych jedynek do górnych dwójek. Galaktyka spiralna, muszle ślimaków, tulipany i mnóstwo dzieł natury także wpisują się idealnie. Pięknie zobrazował to Cristóbal Vila.

Przypadek? Nie sądzę. Umysł człowieka cieszy się takimi widokami od setek tysięcy lat. To musi o czymś świadczyć. Badania ruchów gałek ocznych dowiodły wprost, że ludzkie oko znacznie szybciej analizuje obrazy opierające się na takim podziale ‒ wyjaśnia Adrian Bejan, profesor inżynierii mechanicznej z Uniwersytetu Duke’a w Durham w Karolinie Północnej. Do tego dochodzi jeszcze zamiłowanie do symetrii i fraktali. Symetrycznemu spojrzeniu podlegają na przykład ludzkie twarze. Im bardziej są symetryczne, tym ładniejsze się nam wydają, bo nieświadomie przemycają ewolucyjną informację o dobrych genach osobnika. Fraktale natomiast to formy składające się ze swoich małych powtórzeń, jak choćby w kalafiorze Romanescoalbo w muzyce Bacha. Są uporządkowaniem w otaczającym chaosie i lubi je większość umysłów

O wszystkim decyduje mózg

Sztuka wydłuża życie!

Poczucie piękna to ewolucyjny fenomen, który musiał odcisnąć swój ślad w budowie mózgu. Oczywiście naukowcy postanowili się tym zająć. Brytyjscy neurobiolodzy Tomohiro Ishizu i Semir Zeki na podstawie licznych badań mózgu opracowali neuronalną teorię piękna. Wstępny mózgowy konkurs piękności rozgrywa się jeszcze w zakręcie obręczy. Tam następuje podział doznań na wyjątkowe i te pozostałe, po czym informacja przekazywana jest dalej. To, co odbierane jest jako piękne, uaktywnia przyśrodkową korę oczodołowo-czołową. Została ona uznana za najbardziej ludzki fragment mózgu, a możliwość doznawania piękna jako naddatek ludzkiej świadomości.

Oczywiście wszystko to ma, bo mieć musi, przełożenie biznesowe. Logo Apple, iPod i mnóstwo innych projektów zostało stworzonych z zachowaniem zasady złotego podziału. Ba! Wykorzystuje się ją także w rozmieszczeniu tekstu na stronie. A to po to, aby było ładnie. Piękno bowiem jest wartością najbardziej cenioną przez projektantów, ale daleką od próżności. Rzeczy ładne to hedonistyczny odprysk sztuki, który ma dawać przyjemność z ich oglądania. I nie ma w tym nic złego, wszak radość jest podstawową ludzką potrzebą. Zadowolony mózg żyje dłużej. To prosta biologiczna strategia przetrwania. To dlatego otaczamy się tym, co nam się podoba. Poczucie przyjemności aktywuje mózgowy układ nagrody. Podnosi się wówczas poziom dopaminy ‒ mózgowego neuroprzekaźnika, który sprawia, że kiedy nam przyjemnie, mamy więcej chęci do działania. Zapewnia to prawidłową percepcję, a także podnosi zdolności poznawcze, wyostrzając uwagę, ułatwia naukę i zapamiętywanie.

Pryzmat piękna jest zatem potężnym narzędziem odbioru świata. Lekceważenie go w życiu jest wręcz zbrodnią dla umysłu. Dlatego obcowanie ze sztuką i dizajnem zaleca się każdemu dorosłemu, ale też szczególnie dzieciom i osobom w terapii. I nieważne, co się komu podoba. To już kwestia gustu, który w dużej mierze mamy w genach. Na tym polu ważne jest, by się w ogóle podobało, bo to właśnie daje przyjemność, dzięki której żyje nam się o niebo lepiej. A kiedy pięknych uniesień będziemy mieli dość, dajmy sobie odetchnąć i zerknijmy na… obrazy Pollocka. To nie żart! Optyczna gęstość ich fraktali zmniejsza stres o 60 procent. No, to życzę dużo pięknego…

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Joanna Moro, Katarzyna Zielińska, Anna Dereszowska

Poznaj lepiej guza. Gwiazdy w kampanii poświęconej glejakowi

Kobieta w okularach przeciwsłonecznych

Wytrenuj w sobie kompetencję emocjonalną. Bardzo pomaga w życiu!

Wiesz, co lubi twój mózg? Dowiedz się, co mu służy a co szkodzi

Wiesz, co lubi twój mózg? Dowiedz się, co mu służy a co szkodzi

Choroby układu nerwowego - najczęstsze (i rzadsze) choroby

Choroby układu nerwowego – najczęstsze (i rzadsze) choroby

Kobieta leży na kanapie i słucha muzyki przez słuchawki

Jak spowolnić starzenie się mózgu? Wyjaśnia neurolożka

Pamięć decyduje o tym, co zjemy

Pamięć decyduje o tym, co zjemy. Tłumaczymy, dlaczego tak się dzieje

Psychoterapia / gettyimages

Pierwsza wizyta u psychoterapeuty. Co powinnaś o niej wiedzieć?

Czy to, że czasem nie chcecie się przytulać, jest powodem do zmartwienia? Kilka faktów o związkach i (nie)przytulaniu

„Nie wiem” - i dobrze mi z tym

„Nie wiem i dobrze mi z tym”! Dlaczego czasem takie podejście ma sens?

Bierna agresja / rawpixel

Psycholożka Anna Cyklińska o biernej agresji: „ona gości w naszych życiach tak często, że już nie zwracamy na nią uwagi”

Znajdź przestrzeń między myślami

Znajdź przestrzeń między myślami. Opłaci ci się to!

Kłamczuchy na FB

Kłamczuchy na FB. Czym grozi naginanie prawdy w mediach społecznościowych?

Żałoba w pandemii / pexels

Żałoba nie dotyczy tylko śmierci kogoś bliskiego. Masz do niej pełne prawo, jeśli twoje wesele czy matura zostały przełożone

Agnieszka Czapczyńska: Kobiece ciało po gwałcie robi się jak pole minowe. Nigdy nie wiadomo, kiedy wybuchną emocje

Agnieszka Czapczyńska: Kobiece ciało po gwałcie robi się jak pole minowe. Nigdy nie wiadomo, kiedy wybuchną emocje

Intuicjoniści - czym różnią się od innych i dlaczego często są postrzegani jako dziwacy?

Intuicjoniści – czym różnią się od innych i dlaczego często są postrzegani jako dziwacy?

Fikcja na emocje? Aktywuj się w domu z książką w ręce

Fikcja na emocje? Aktywuj się w domu z książką w ręce

Zazdrość to stan umysłu

Zazdrość to stan umysłu. Dlaczego jedni ją odczuwają, a inni nie?

6 związkowych pułapek

6 związkowych pułapek. Często wpadamy w nie przez samych siebie

Schizoidalne zaburzenie osobowości / freepik

Nie dla wszystkich kwarantanna jest ciężkim doświadczeniem. Istnieje grupa ludzi, dla których brak związków międzyludzkich jest czymś typowym

Kobieta siedzi w gabinecie laekarskim i trzyma się za głowę

Lobotomia – co to jest? Jak przeprowadzany jest zabieg i jakie są skutki uboczne lobotomii?

Samookaleczanie: co jest powodem i jak radzić sobie z takimi przypadkami?

Samookaleczanie: co jest powodem i jak radzić sobie z takimi przypadkami?

Mózg nie lubi samotności. Anna Błażucka o tym, co niszczy zdrowie głowy

Mózg nie lubi samotności. Neurolożka dr n. med. Anna Błażucka o tym, co niszczy zdrowie głowy

mózg w 3D - oponiak

Oponiak – przyczyny, rokowania i objawy. Jaka jest śmiertelność?

Kobieta

Spójrz krytycznie na krytykę. Dlaczego warto i jak to zrobić?

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Policzek kobiety z włókniakiem miękkim

Włókniak miękki ‒ jakie są jego przyczyny i jak się pozbyć takich zmian?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?