Przejdź do treści

Zgubny przerost ambicji

Zgubny przerost ambicji
Ilustracja: shutterstock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Lek. Katarzyna Woźniak, Mama i stetoskop o koronawirusie z Wuhan
Skąd wiedzieć, czy jest się zakażonym koronawirusem? Mama i stetoskop wyjaśnia, jak przebiega zakażenie
Rak jelita grubego / istock
Codziennie na raka jelita grubego w Polsce umierają 33 osoby. Co czwarty pacjent, u którego diagnozuje się chorobę, ma przerzuty do innych organów
koronawirus
Uwaga! GIS wydał kolejne zalecenia w sprawie koronawirusa: postępowanie dla podróżujących i otrzymujących paczki z Chin
kobieta w ciąży
Czego nie można jeść, będąc w ciąży? Wymienia dietetyczka
Kobieta w sklepie
Kupiłaś tę partię „Zarodków Pszennych Prażonych”? Uważaj, GIS wycofuje produkt!

Masz dobrą pracę, poukładane życie osobiste, ale nadal chcesz czegoś więcej. Uczęszczasz na kolejne kursy, uczysz się czwartego języka, chcesz coraz więcej zarabiać. Do tego koniecznie zdrowe odżywianie, crossfit i medytacje. Wszystko fajnie, ale… Szaleńcza pogoń za rozwojem osobistym może być zgubna. Co zrobić, by zachować zdrową równowagę?

Psychologowie chwalą chęć ciągłego rozwoju osobistego. – Zdrowa ambicja i stawianie sobie nowych celów to oznaka otwartości, zaciekawienia i dociekliwości. Weryfikujemy, w jakim miejscu jesteśmy, co osiągnęliśmy, i nie popadamy w stagnację. Dzięki temu jesteśmy gotowi na rozwojowe zmiany – mówi Zofia Sabat, psycholog z Warszawskiego Ośrodka Psychoterapii i Psychiatrii.

Problem pojawia się jednak wtedy, kiedy ambicja przestaje być czymś zdrowym i poszerzającym horyzonty. Mimo osiągania naszych celów i licznych sukcesów nie odczuwamy satysfakcji i nie cieszymy się tym, co mamy. Biegniemy w szaleńczym wyścigu, który nigdy nie ma końca. – W takim przypadku wciąż jesteśmy sami sobą rozczarowani, towarzyszy nam nieustanny niedosyt. Działamy jak wielozadaniowe roboty, nie potrafimy się zatrzymać. Mamy poczucie braku głębszego sensu, cierpią przy tym nasze zdrowie i relacje z innymi ludźmi – zaznacza psycholog Agata Wilska.

Zwykle spowodowane jest to porównywaniem się do innych i chęcią udowodnienia, że jesteśmy lepsi lub przynajmniej równie wartościowi. Niska samoocena sprawia jednak, że musimy coś nieustannie udowadniać i zewnętrzna aprobata jest nam potrzebna ciągle. Eksperci zwracają uwagę również na przekaz, który obecny jest w mediach. Zewsząd jesteśmy bombardowani hasłami mówiącymi o tym, że wszystko jest możliwe i w życiu trzeba sięgać jak najwyżej i jak najdalej. A to powoduje, że świadomie lub nieświadomie usiłujemy nadążyć za narzucanym nam pędem.

Źródło wewnętrznego niepokoju może tkwić także w dzieciństwie. – Problemy z przerostem ambicji mają najczęściej osoby, których rodzice byli wobec nich nadmiernie wymagający. Tacy rodzice mieli wygórowane oczekiwania, porównywali dziecko do rodzeństwa i dzieci w klasie, nagradzali jedynie za sukcesy lub permanentnie krytykowali – mówi Agata Wilska. Kiedyś wymagano od nas samych piątek i szóstek – dziś wymagamy od siebie „piątek” i „szóstek” w dorosłym życiu.

Jak wynika z obserwacji prof. Timothy’ego Judge’a, eksperta ds. zarządzania z amerykańskiego University of Notre Dame, osoby ambitne nie cieszą się bardziej satysfakcjonującym życiem od tych, które sobie „odpuszczają”. Judge przebadał dane dotyczące 700 osób na przestrzeni siedmiu dekad, by sprawdzić, jak ambicja wpływa na nasze życie. Jak się okazało, istniał rzeczywiście spory związek między ambicjami a sukcesem w edukacji i karierze zawodowej. Tymczasem ambitni, którym wiodło się w życiu, byli tylko odrobinę szczęśliwsi od „luzaków” i osiągali taką samą długość życia. Jeśli ich ambicje nie znajdowały odzwierciedlenia w rzeczywistości i ponosili porażki, istniało większe prawdopodobieństwo, że umrą szybciej.

– Ambicja jest bardzo ważna zarówno dla nas samych, jak i gospodarki. Ale musimy zdawać sobie także sprawę z ograniczeń, które mamy – stwierdził autor badania w rozmowie z CNN. – Jeśli chcemy zaszczepić w naszych dzieciach ambicję, wyjdzie im to na dobre, ale musimy zdawać sobie sprawę, że to nie wypełni ich życia. Nie doprowadzi ich do efektów, na których zależy nam najbardziej: ich szczęścia, dobrobytu i długowieczności – dodał.

Zgubny przerost ambicji

Ambicje pod kontrolą

Jak zatem sprawić, by ambicja nie kierowała naszym życiem w sposób negatywny? – Warto odpowiedzieć sobie na pytanie, co nas skłania do nieustannego wyznaczania sobie coraz to nowych celów, dążeń, do ciągłego zaabsorbowania nimi. Co chcemy w ten sposób uzyskać i od kogo? I czy tą drogą to rzeczywiście uzyskamy? – radzi Zofia Sabat.

Coach Sarah Vermunt proponuje, aby dokładnie ocenić, czy ludzie, do których się porównujemy, to rzeczywiście nasza „paczka”. – Może się okazać, że „paczka” zwodzi cię na manowce, daleko od miejsca, w którym chcesz być – tłumaczy w artykule na Forbes.com. Następnie powinniśmy oprzeć się pokusie obserwowania, co robią inni. A zamiast tego? – Spuść głowę w dół, podsumuj, czego chcesz, jak chcesz się tam dostać i jaką drogą – kontynuuje Vermunt. Cele powinny wypływać z wnętrza. Nie mogą mieć jednocześnie nic wspólnego z dorównywaniem innym i chęcią wysuwania się na prowadzenie. Kiedy już jesteśmy pewni, czego chcemy, możemy poszukać współtowarzyszy – nie konkurentów – z którymi możemy wzajemnie się wspierać, motywować w osiąganiu celu. – Nie musisz przyspieszać ani zwalniać dla nikogo. Nie musisz czuć się winny dlatego, że nie nadążasz lub zostawiasz innych w tyle. Twoja droga to twoja sprawa. Ich droga to ich sprawa – mówi wprost Sarah Vermunt.

Warto spojrzeć na siebie z boku – jak na zupełnie obcą osobę – i po prostu potraktować siebie i swoje osiągnięcia z podziwem, życzliwością, a przede wszystkim sporą dawką wyrozumiałości. – Przeciwwagą dla ambicji jest wdzięczność za to, co masz. To cecha, która wydaje się zapomniana przez społeczeństwo. Lekcja dla ambitnych ludzi: zatrzymaj się na moment, podsumuj to, co udało ci się osiągnąć, i ciesz się z tego – mówi Timothy Judge w rozmowie z CNN.

Przeanalizuj obiektywnie swoją sytuację – zawodową i prywatną. Szczerze odpowiedz sobie na pytanie, czy naprawdę potrzebujesz czegoś więcej lub czy twój obecny status jest w jakikolwiek sposób zagrożony. Czujność i unikanie stagnacji mogą zapobiec wielu życiowym katastrofom. Katastrofą może być jednak również wyjątkowa surowość wobec samego siebie i wewnętrzna niestabilność. Pomyśl, czy naprawdę warto?

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

para z noworodkiem

Przeżyliście wspólny poród, a on teraz nie chce uprawiać seksu? Psycholog wyjaśnia, jak rozwiązać ten problem

mobbing

Mobbing w miejscu pracy? Reaguj natychmiast! Co warto wiedzieć?

dłonie

Toksyczny związek zabija powoli

Jak dotrzymać noworocznych postanowień?

Jak dotrzymać noworocznych postanowień?

wigilia

W tym roku Wigilia u… ciebie! Jak przetrwać pierwsze samodzielnie organizowane święta?

„Troska o siebie to nie ucieczka do SPA od czasu do czasu. To trudne budowanie rzeczywistości, od której nie chcesz uciekać”. Poruszający wpis Nepenthe

ludzie w maskach

Masz problem z byciem sobą? Psycholodzy tłumaczą dlaczego, sama sobie szkodzisz

7 kroków by pokonać atak paniki

7 kroków by pokonać atak paniki. Jak się zachować, kiedy spotyka dziecko albo kogoś bliskiego?

zegar

5 porad, dzięki którym będziesz zarządzać swoim czasem jak mistrz

efekt halo

Na czym polega efekt halo w psychologii?

Jak sobie radzić z toksycznym szefem

Katarzyna Miller o toksycznym szefie: zostawi nas w złym stanie, żebyśmy się potem musieli pozbierać łyżeczką do kupy

męska depresja

Męska depresja. Inna niż kobieca?

Głusi bardzo często są odbierani jako nadmiernie ekspresyjni, a wręcz agresywni

„Głusi bardzo często są odbierani jako nadmiernie ekspresyjni, a wręcz agresywni” – mówi Anna Gronowska-Karolkiewicz, pierwsza w Polsce niesłysząca psycholożka

rozmyślająca kobieta

Jak przygotować się do zmiany? Poznaj 5 najważniejszych kroków!

Neurotyzm — czym jest ten typ osobowości?

Neurotyzm – czym jest ten typ osobowości?

młoda kobieta

Oreksyna – tajemniczy hormon

kobieta robiąca selfie, oświetlona na żółto

Jak rozpoznać narcyza? Sprawdź, co mówią psychologowie

Kim jest wysoko wrażliwa osobowość?

„Osoby wysoko wrażliwe (WWO) wchłaniają nastroje ludzi dookoła, silniej przeżywają stres, mają żywsze sny, bogatszą wyobraźnię i błyskotliwe poczucie humoru” – mówi dr psychologii Monika Baryła-Matejczuk

Czujesz, że dopada cię jesienna chandra? Poznaj proste triki na poprawienie nastroju

Jeszcze chandra czy już depresja?

Piątek 13-ego przysparza ci zmartwień? Nie przejmuj się tym, na co nie masz wpływu!

Smoczek – czy twoje dziecko na pewno go potrzebuje? Pyta psycholożka

Zwalcz negatywne przekonania!

Świadomy sen – nocna kontrola

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kleszcze

Borelioza: objawy po wielu latach. Jak można wykryć chorobę?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

8 sposobów na podniesienie libido

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

mózg

Chorzy ze stresu – co się dzieje z naszym organizmem w sytuacjach stresowych?

8 rzeczy, za które pokocha cię twoja trzustka

8 rzeczy, za które pokocha cię twoja trzustka

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę