Przejdź do treści

Najstarszy deszcz

Najstarszy deszcz
Kratery na Marsie? Nie, to skamieniałe ślady deszczu. Źródło: Roger Weller, Cochise College
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
dziewczyna z lodami
Niepozorne nawyki, które niszczą zęby. Oto 6 rzeczy, których dla dobra zębów lepiej nie robić
Chuda niekoniecznie znaczy zdrowa
Uważaj przy odchudzaniu. „Chuda” niekoniecznie znaczy „zdrowa”
Drożdżówki z rabarbarem
Chrupiące drożdżówki z rabarbarem i budyniem
kolor oczu
Czy kolor oczu ma znaczenie dla naszego zdrowia? Odpowiada dr n. med. Andrzej Styszyński, okulista i ekspert Krajowej Rzemieślniczej Izby Optycznej
cellulit
Cellulit – da się go pokonać?

Geologia podarowała nam wspaniały prezent: kaprys pogody zatrzymany w prastarym kamieniu.

Dawno, dawno temu – przed 2,7 mld lat – w miejscu, w którym dziś znajduje się farma Omdraaisvlei, nieopodal miasteczka Prieska nad wielką rzeką Oranje w Afryce Południowej, spadł deszcz.  Nie był zbyt intensywny i trwał dość krótko. Ponieważ gdzieś w pobliżu czynny był wulkan, krople wody spadły na świeżutki popiół wulkaniczny, pozostawiając w nim okrągłe zagłębienia podobne do kraterów meteorytowych. Gdy deszcz przeminął, nastąpiły rzeczy niezwykłe – wulkan jeszcze raz eksplodował, a wyrzucona przez niego kolejna porcja popiołu przykryła ślady deszczu.

Skały z najstarszymi śladami deszczu, a na skałach – surykatka. Źródło: Wlady Altermann, University of Pretoria

Jak opisać ten bezmiar czasu, który upłynął od tamtych zdarzeń? Może tak: odwróć się, odmierz jeden metr i zrób duży krok. W ten sposób cofnąłeś się o tysiąc lat, do początków państwa polskiego. Pokonaj następne dziewięć metrów, a zobaczysz, jak z północnej Europy znika ostatni wielki lodowiec. Pora na dłuższą podróż: 5 km – z drzewa schodzi przodek człowieka, 65 km – giną dinozaury, 700 km – pojawiają się pierwsze zwierzęta, 2700 km – jesteś u kresu podróży. Zobaczysz krajobraz wulkaniczny, który od dawna nie istnieje.

Ślady deszczu sprzed 2,7 mld lat w powiększeniu. Źródło: Wlady Altermann, University of Pretoria

Mijały dziesiątki, potem setki milionów lat. W tym czasie na Ziemi wiele się działo – powstawały i znikały oceany, góry i lądy. Lecz ślady najstarszego deszczu – ukryte we wnętrzu skał wulkanicznych niczym w kapsule czasu –  ocalały. Dopiero niedawno zostały odsłonięte przez erozję i odnalezione przez naukowców. Jeden z nich, fizyk Sanjoy Som z NASA Ames Research Center, zainspirowany odkryciem, przeprowadził dość niezwykły eksperyment.

Som zmierzył pradawne ślady, a następnie bombardował kropelkami wody spuszczanymi z 30 m warstwę popiołu wulkanicznego, który przywiózł z Islandii. Podczas niedawnej grudniowej konferencji amerykańskich geofizyków naukowiec wyjaśniał, że chciał w ten sposób sprawdzić, czy przed 2,7 mld lat atmosfera ziemska była znacznie gęstsza niż obecnie. Nie, nie była. Krople pędziły z podobną prędkością jak teraz, i pozostawiały podobne ślady – oznajmił.

Kropla deszczu uderza w popiół wulkaniczny.Źródło:USDA Natural Resources Conservation Service.

Zapytacie, po co nam ta wiedza? Aby wyjaśnić jedną z największych zagadek w dziejach globu: dlaczego za młodu, gdy już się uformował i ostygł, nie zamarzł natychmiast na miliardy lat? Teoretycznie powinien, bo młode Słońce świeciło znacznie słabiej i dawało mało ciepła. Naukowcy różnie tłumaczą ten paradoks, ale dwie hipotezy dominują. Pierwsza: atmosfera ziemska była gęstsza i niczym grubo tkany koc zatrzymywała dla siebie więcej ciepła. Druga: atmosfera zawierała duże ilości zmieszanych odpowiednio gazów cieplarnianych. Wygląda na to, że Sanjoy Som właśnie rozprawił się z pierwszą koncepcją. Pozostała druga.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Polecamy

lady pasztet

„Jestem w ciąży, więc dla mnie najbardziej palące jest to, żeby kobiety wyszły z domów, a żeby do tych domów przyszli faceci” – mówi Katarzyna Barczyk, autorka bloga Lady Pasztet

Judith Butler

Judith Butler: słowo „lesbijka” pojawiło się w mojej głowie w wieku 14 lat, gdy zakochałam się w dziewczynie

„Kiedy szłam z kimś do łóżka, zasłaniałam swoje rozstępy. Dopiero po długim czasie zrozumiałam, że moi partnerzy i partnerki nie zwracają na to żadnej uwagi” – mówi Katarzyna, która polubiła swoje niedoskonałości

lewandowska

„Jeżeli ktoś twierdzi, że się wyleczył z Hashimoto, bo zmienił coś w diecie, to jest to tylko dowód anegdotyczny” – mówi Agata Lewandowska, dietetyk i autorka książki „Hashimoto. Dieta i styl życia w chorobie”

Zainteresują cię również:

Jak dbać o ścięgno Achillesa?

Ćwiczenia na wzmocnienie pleców. Propozycje trenerki Kasi Bigos

Idealny na upał: koktajl brzoskwiniowy

Brak energii, zły nastrój? Przyczyna może być prozaiczna

Kobieta w szpitalu

7 faktów o zaburzeniach krzepliwości krwi, które trzeba znać

Isabel Allende: mężczyźni rządzą światem i spójrzcie, jaki mamy bałagan

Isabel Allende: mężczyźni rządzą światem i spójrzcie, jaki mamy bałagan

Siedzisz w bezruchu? Zacznij się wiercić!

Siedzisz w bezruchu? Zacznij się wiercić! Wyjdzie ci to na zdrowie

5 rzeczy, których lepiej nie mówić partnerce w łóżku

„W sztuce miłosnej lepiej czasem po prostu milczeć”. Oto 5 rzeczy, których lepiej nie mówić partnerowi czy partnerce w łóżku

Jestem ciągle zmęczona. Dlaczego? Jakie mogą być przyczyny?

Kobieta trzyma się za brzuch

9 powodów, dla których potrzebujesz swojej wątroby

Co może boleć ze stresu?

Wiosenny pad thai z makaronem z cukinii

Ćwiczenia wszech czasów – martwy ciąg

4 sposoby na pogodzenie się

Jak się skutecznie pogodzić? Skorzystaj ze wskazówek psychologa

Praca biurowa może niekorzystnie wpływać na nasze zdrowie. Fizjoterapeutka Gosia Włodarczyk tłumaczy, jak możemy sobie pomóc

Seler naciowy – patent na wege leczo

Przepis na wege leczo z selerem naciowym

„Kobiecość to właśnie ciąża, porody, karmienie. Wybierając tę drogę dajemy największy hołd swojej kobiecości” – mówią Ola Woźniak i Ania Weber, autorki kanału „Mama Lama”

Zdrowa rodzina ułożona do siebie głowami

Biostymina – działanie i dawkowanie ampułek z wyciągiem ze świeżych liści aloesu drzewiastego

Kobieta ma wykonywane badanie żył na nogach

Etymologia choroby Buergera – objawy, leczenie, dieta

Zdrowe śniadanie do szkoły: orkiszowy omlet plus sok marchwiowy

„Nie kąp dziecka codziennie, bo będzie miało za cienką skórę”, „Nie obcinaj mu włosów, bo szybko wyłysieje”. Jak młode mamy powinny reagować na takie porady, wyjaśnia socjolożka

Kobieta leży w łóżku z gorączką, ma w ręku chusteczkę i termometr

Agranulocytoza – co to za schorzenie? Jakie są jego przyczyny, objawy oraz jakie leczenie można zastosować

Kobieta trzyma się za brzuch

Czym jest objaw Jaworskiego? W jakich chorobach możemy mieć z nim do czynienia?

Mężczyzna siedzi i trzyma się za kolano

Osteofity – jakie są przyczyny i objawy schorzenia kości? Leczenie farmakologiczne czy operacja?