Przejdź do treści

Oleje roślinne – tłusto nie znaczy niezdrowo

olej
Oleje roślinne - tłusto nie znaczy niezdrowo Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
koronawirus na świecie
Naukowcy z Poznania: „W Polsce mamy do czynienia z genetyczną mieszanką wielu typów i podtypów koronawirusa SARS-CoV-2
„Ze względu na pamięć o osobach zmarłych na COVID-19, cierpieniu ich oraz ich bliskich, negowanie pandemii jest nieetyczne i niegodziwe”. Polska Akademia Nauk apeluje
Magdalena Lamparska
Magdalena Lamparska: Starą panną nazwano przy mnie świadomą, niezależną finansowo kobietę. Miała 34 lata
Zaszczep psa z myślą o bezpieczeństwie ludzi! Mama i stetoskop apeluje o rozsądek
Zaszczep psa z myślą o bezpieczeństwie ludzi! Lekarka apeluje o rozsądek
Skutkiem koronawirusa może być wypadanie włosów? Aktorka pokazała nagranie, na którym widać, jak to może wyglądać

Olej rzepakowy, lniany, a może kokosowy? Dziś pod lupę wezmę tłuszcze roślinne. Co jest takiego w tłuszczu, że nie powinniśmy pozbywać się go całkowicie z diety? Czy zawsze tłuszcz roślinny jest synonimem lepszego wyboru? Zdrowe tłuszcze – czy to jest w ogóle możliwe?

Strasznie się denerwuję, gdy czytam kolejny artykuł wychwalający cudowne właściwości oleju kokosowego. Trudno mi także jako dietetykowi przełknąć modę na białkowo-tłuszczowe (w odsłonie np. jaja na bekonie) posiłki. Spróbuję uporządkować wiedzę o tłuszczach. Może przekonacie się do awokado zamiast masła, orzechy na stałe zagoszczą w waszym życiu jako przekąska, a siemię lniane będzie nieodłącznym elementem porannej owsianki? Zacznijmy od podstaw.

Jak zbudowany jest tłuszcz?

Tłuszcze możemy podzielić m.in. na te pochodzenia roślinnego i zwierzęcego, ale także ze względu na ich budowę – czyli obecność lub brak wiązań podwójnych w kwasach tłuszczowych (wchodzących w skład cząsteczki tłuszczu). Wiem, trochę powtórka z lekcji chemii, ale musimy przez to szybko i bezboleśnie przebrnąć.

Kwasy tłuszczowe nienasycone (zawierają wiązania podwójne) występują głównie w tłuszczach roślinnych, natomiast nasycone w produktach odzwierzęcych (jak smalec, słonina czy masło). Wiązań podwójnych może być więcej niż jedno, dlatego mówi się o kwasach tłuszczowych wielonienasyconych. To przez wiązania chemiczne tłuszcze roślinne zwykle w temperaturze pokojowej są ciekłe, a tłuszcze zawierające wiązania pojedyncze (kwasy tłuszczowe nasycone) mają postać stałą.

Po co jeść tłuszcze?

Niby proste pytanie, ale czy znacie na nie odpowiedź? Tłuszcz to skoncentrowane źródło energii – czyli w małej objętości mamy dosyć dużo kcal. To sprawia, że możemy go nazwać najbardziej kalorycznym składnikiem żywności. Jeden gram cukru to 4 kcal, tak samo białka. Tłuszcz to 9 kcal. Ale tłuszcz to nośnik smaku. Nic dziwnego, że smażone potrawy często bardziej wam smakują niż gotowane czy pieczone.

Niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe, np. EPA i DHA (których organizm nie potrafi sam wytworzyć i musi dostarczyć je wraz z żywnością), wykorzystywane są do produkcji hormonów, a także uczestniczą w regulacji różnorodnych procesów w komórkach. Odpowiednia podaż dobrej jakości tłuszczów wpływa na kondycję skóry i włosów. Tłuszcz to także nośnik witamin A, D, E, K – jest niezbędny do ich prawidłowego wchłaniania. Tłuszcze trzeba więc jeść, to bezsprzeczna podstawa myślenia o zdrowej diecie.

Dlaczego warto wybierać tłuszcze roślinne?

Bo to najzdrowsza grupa tłuszczów! Nie zawierają cholesterolu, mają niewiele niekorzystnych dla zdrowia kwasów tłuszczowych nasyconych, a co niezwykle ważne – są bogactwem nienasyconych kwasów tłuszczowych. Chcesz zadbać o swoje serce? Jedz tłuszcze roślinne. To tłuszcze nasycone podwyższają stężenie cholesterolu LDL będącego głównym czynnikiem rozwoju chorób układu krążenia! Polskie Towarzystwo Badań nad Miażdżycą, Instytut Żywności i Żywienia, a także Światowa Organizacja Zdrowia – WHO – oraz Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności – EFSA (i nie wymieniłam wszystkich instytucji) – podkreślają potrzebę ograniczania spożycia tłuszczów nasyconych i zwiększania spożycia nienasyconych.

Tłuszczów roślinnych jest ogromny wybór: olej rzepakowy, z siemienia lnianego, sojowy, z pestek słonecznika czy dyni, oliwa z oliwek. Jak zwykle jestem zwolennikiem teorii, że im mniej przetworzony produkt, tym lepiej, dlatego polecam, aby częściej zajadać awokado, zmielone nasiona siemienia lnianego, orzechy czy oliwki zamiast czystej oliwy. Oprócz zdrowego tłuszczu znajdziemy w nich witaminy, minerały i błonnik.

Bergamotka jest skarbnicą witaminy A i C

Olej kokosowy – dlaczego ten tłuszcz roślinny jest niezdrowy?

Jeżeli włożycie do lodówki olej kokosowy i oliwę z oliwek, to co się stanie? Olej kokosowy zmieni swoją konsystencję i stanie się tłuszczem stałym (już w temperaturze pokojowej jest półpłynną mazią), a oliwa niezmiennie będzie płynna. To taki prosty eksperyment pokazujący, że w oleju kokosowym znajdziemy dużo tłuszczów nasyconych, tych samych co w produktach odzwierzęcych.

A jak już napisałam na początku, tłuszcze nasycone powinniśmy w diecie ograniczać, a nie się nimi zajadać codziennie. Tak robią niektórzy moi klienci, którzy uwierzyli w lecznicze działanie oleju kokosowego. Nie dajcie się nabić w butelkę, nauczcie się weryfikować informacje krążące w internecie, telewizji czy prasie, chroniąc własne zdrowie.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Olej z ryżu / istock

Główny Inspektorat Sanitarny poinformował o wycofaniu oleju z ryżu. Nie powinno się go spożywać

Na czym smażyć? Zobacz, czym się różnią poszczególne oleje

Na jakim tłuszczu smażyć?

Najzdrowszy olej do smażenia? Masło czy inny tłuszcz?

Olej kokosowy – właściwości i zastosowanie w kosmetyce

Olej kokosowy – jaki wybrać i gdzie kupić najlepszy?

5 nieoczywistych zastosowań oleju kokosowego

Olej kokosowy – jakie jest jego zastosowanie w kosmetyce? Jakie ma właściwości?

Oliwa z oliwek / istock

Na czym smażyć? Na oliwie! Dietetycy z „Dietetyki nie na żarty” wyjaśniają dlaczego

kobieta smażąca jedzenie

Najlepsze i najgorsze oleje. Gdzie się znajdują?

Olej kokosowy / istockphoto

Olej kokosowy nie jest dobry na wszystko i dla każdego. Obalamy najpopularniejsze mity

Kokos

Olej kokosowy– właściwości, zastosowanie, w kuchni, w kosmetyce, na skórę

skwalen

Odżywcza moc skwalenu. Dlaczego warto go uzupełniać?

Co to jest olej Lorenza?

Co to jest olej Lorenza?

Olej lniany / istockphoto.com

Olej lniany – świetny wybór

Unsplash

Węglowodany i tłuszcze są złe? Robisz wszystko, by ich unikać? Specjalistka ds. żywienia obaliła dietetyczne mity

3 pomysły na olej kokosowy. Do czego warto go wykorzystać?

lewandowska

Dieta a Hashimoto. Czy można się wyleczyć dietą? Odpowiada Agata Lewandowska, dietetyk i autorka książki „Hashimoto. Dieta i styl życia w chorobie”

Olej kokosowy – kosmetyk, lek i suplement

Olej kokosowy – kosmetyk, lek i suplement

4 noworoczne postanowienia kosmetyczne

Tłuszcze na dzień dobry

Olejki mogą wszystko

Olejki do twarzy, włosów i ciała

Olej kokosowy - zdrowy tłuszcz

Olej kokosowy – zdrowy tłuszcz

Płukanie ust olejem – po co to robić?

Płukanie ust olejem – po co to robić?

Dobre i złe tłuszcze - jak wybierać?

Dobre i złe tłuszcze – jak wybierać?

Kwas alfa-linolenowy (ALA)

Kwas alfa-linolenowy (ALA) – opis i właściwości

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

insulinooporność

Dieta w insulinooporności

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?