Przejdź do treści

Srebrzysta inwazja

Srebrzysta inwazja
Styczeń 2013 r. Srebrzyste obłoki widoczne na granicy kosmosu. Pomarańczowa warstwa blisko globu to troposfera sięgająca do wysokości 10 km. Zdjęcie wykonane z pokładu Międzynarodowej Stacji Kosmicznej. Źródło: William L. Stefanov/NASA-JSC
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
kobieta na kanapie
6 prostych patentów na przeziębienie
Ryżowe sakiewki z pieczonym burakiem
Upiecz buraka i zamknij go w ryżowych sakiewkach – poznaj ten niebanalny przepis
Jagoda acai. Jej systematyczne spożywanie może poprawić wydolność układu odpornościowego
kobieta robiąca selfie, oświetlona na żółto
Jak rozpoznać narcyza? Sprawdź, co mówią psychologowie
Bezglutenowe kluseczki z dyni na jesienny obiad. Wypróbuj ten przepis!

Pojawiły się pod koniec XIX w. Były wtedy nieliczne. Ostatnio jednak szybko ich przybywa. Skąd się wzięły? I dlaczego jest ich coraz więcej?

Woalka z perłowych lub niebieskawych włókienek powstaje na wysokości 80-85 km, czyli baaardzo wysoko! Zwykłe chmury sięgają najwyżej do 12-15 km. Ale obłoki srebrzyste to odrębna kategoria. Formują się tylko w cieplejszej połowie roku i jedynie w wyższych szerokościach geograficznych. A swoje istnienie zawdzięczają prawdopodobnie drobinom materii pozaziemskiej.

Najlepiej widać je oczywiście z kosmosu. Najnowsze zdjęcie zagadkowych świetlistych smug pojawiających się na granicy kosmosu wykonała w przedostatni dzień stycznia kamera umieszczona na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej (ISS) szybującej na wysokości blisko 400 km. Orbitalny wehikuł znajdował się nad południowym Pacyfikiem, a oko obiektywu zwrócone było w kierunku Antarktydy.

Inna wspaniała fotografia tego zjawiska (poniżej) wykonana została również pod koniec stycznia, ale trzy lata temu, gdy ISS szybowała nad południowym Atlantykiem:

Źródło: William L. Stefanov/NASA-JSC

I kolejne jedno zdjęcie niebieskawo-srebrzystych obłoków, wykonane z pokładu ISS w lipcu 2010 r.:

Źródło: William L. Stefanov/NASA-JSC

Tym razem pojazd znajdował się nad grecką wyspą Kos i pędził w kierunku Azji ku wschodzącemu Słońcu podświetlającemu na żółto i pomarańczowo zwykłe chmury w pobliżu ziemskiego globu oraz obłoki srebrzyste dryfujące wysoko w górze.

Świetlistą mgiełkę na niebie można oglądać również z powierzchni Ziemi. Sto lat temu widywano ją głównie za kołem polarnym. Ale od kilkunastu lat jest inaczej – zagadkowe chmury pojawiają się coraz dalej od biegunów. Przy odrobinie szczęścia da się je zobaczyć także nad Polską. Nie, jeszcze nie teraz, w środku zimy, ale zwykle od maja do sierpnia. I oczywiście nie codziennie, bo choć coraz częstsze, wciąż są dość rzadkim zjawiskiem. Może latem wrócimy do tematu. Może komuś z Was uda się podczas spaceru sfotografować poświatę? Na zachętę – fotografia wykonana w lipcu 2010 r. w Danii. 

15 lipca 2010 r. Obłoki srebrzyste nad miejscowością Billund w Danii. Ąutor: Jan Erik Paulsen

Kiedy należy wypatrywać obłoków srebrzystych? Jedynie po zachodzie i przed wschodem Słońca. Najniższe warstwy atmosfery skryte są wtedy w cieniu, natomiast na górze nadal (lub już) jest jasno. Tylko w takich porach dnia kryształki lodu dryfujące na olbrzymich wysokościach są podświetlane od spodu przez Słońce, które samo ukryte jest za horyzontem. Efekt znika wraz z nadejściem całkowitego zmroku oraz po wzejściu gwiazdy, której potężne światło przyćmiewa wszystko.

Dla naukowców obłoki świetliste stanowią twardy orzech do zgryzienia. Początkowo ich powstanie wiązano z potężną erupcją wulkanu Krakatau w 1883 r. Mijały jednak dekady, a zagadkowe efekty świetlne zamiast zaniknąć, coraz częściej pojawiały się ponad głowami zadziwionych ludzi. Zaczęto więc szukać innego wyjaśnienia zagadki. Ustalono, że obłoki powstają na wysokości 80-85 km, czyli tam, gdzie temperatury w ziemskiej atmosferze są rekordowo niskie. Spadają nawet do  -150°C.

W takiej zamrażarce cząstki pary wodnej, które jakimś cudem dotarły tak wysoko, zmieniają się w malutkie kryształki lodu mające średnicę poniżej 100 nanometrów (rozmiar wirusa). Tyle, że  para wodna i niska temperatura nie wystarczą do powstawania chmur. Potrzebne są zarodki, czyli maciupkie cząstki stałej materii, wokół których para wodna mogłaby przekształcać się w lód. Skąd na takiej wysokości takie mikrusy? Raczej nie z powierzchni globu, bo jak niby miałyby tu dotrzeć. Uznano, że zarodki muszą mieć pochodzenie pozaziemskie, ale to wciąż jest badane.

Naukowcy próbują też wyjaśnić, dlaczego obłoków srebrzystych tak szybko przybywa od dwóch dekad. Podejrzewają, że to wzrost temperatur blisko powierzchni globu doprowadził do wychłodzenia wyższych warstw atmosfery i w efekcie do zwiększenia tam ilości kryształków lodowych. Zatem ekspansja świetlistych obłoków może być konsekwencją globalnego ocieplenia.. Niewykluczone, że za sto lat staną się one równie powszechne, jak zwykłe chmury, a latem o zachodzie i wschodzie Słońca niebo nad Polską będzie się stale mieniło perłowymi, niebieskawymi i srebrzystymi barwami.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

„Uwielbiam dzieci i to, co robię, to jest dla tych dzieci, co już chodzą po ziemi i dla tych, które przyjdą na świat. Ale sama nie chcę mieć dziecka. W jakim świecie miałoby żyć?” – mówi Monika Sadkowska, działaczka na rzecz klimatu i praw obywatelskich

Ołowiany pocałunek, czyli szminka z dodatkami

Świadomy sen – nocna kontrola

Przełom w świecie nauki! Uniwersytet Technologiczny w Eindhoven zatrudni wyłącznie kobiety

Jak spać, aby twój organizm najlepiej na tym skorzystał?

Fakty i mity: Aspiryna zapobiega zawałowi serca

Fakty i mity: Aspiryna zapobiega zawałowi serca

Koniec zakochania: teraz pustka i rozstanie czy dojrzała miłość?

Sprawdź, co masz na talerzu. Źle dobrana dieta może być powodem irytacji

Natura antydepresyjna

Natura antydepresyjna

Jagody açaí - nowa nadzieja w walce z rakiem

Jagody açaí – nowa nadzieja w walce z rakiem

Jak kupić szczęście?

Jak kupić szczęście?

ADHD z brudnego powietrza

ADHD z brudnego powietrza

5 niezawodnych patentów, by zawalić sesję

Zdrowy kącik do nauki

Zdrowy kącik do nauki

Drzewa cenne jak zarobki

Drzewa cenne jak zarobki

Przyroda na depresję

Przyroda na depresję

Wszystkie kroki policzone

Wszystkie kroki policzone

Przyszłe mamy, uwaga na upały!

Przyszłe mamy, uwaga na upały!

Przyroda przynosi ukojenie

Przyroda przynosi ukojenie

Seksizm w ogrodzie

Seksizm w ogrodzie

Głusi na przyrodę

Głusi na przyrodę

Pora rodzenia

Pora rodzenia

Woda stworzyła Homo sapiens

Woda stworzyła Homo sapiens

Miasto zmienia twój mózg

Jak miasto zmienia twój mózg?

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

paznokcie

Paznokcie mówią wiele o twoim zdrowiu. Sprawdź, jakie ostrzeżenia mogą ci wysyłać

https://www.istockphoto.com

To, co wydalamy, wiele mówi o stanie naszego zdrowia. Sprawdź, co trzeba wiedzieć o… kupie

Kobieta trzymająca się za plecy na dole z powodu bólu pleców

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

dłonie

Drętwienie palców u rąk – skąd się bierze i co oznacza?

ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Chora trzustka – gdzie boli? Przyczyny i objawy chorób trzustki

grupy inwalidzkie - człowiek na wózku inwalidzkim

Grupy inwalidzkie – rodzaje i przywileje. Dlaczego już nie nadaje się grup inwalidzkich?