Przejdź do treści

Cholesterol w ciąży – kiedy powinnaś go zbadać?

kobieta w ciąży przy oknie
Cholesterol w ciąży – kiedy powinnaś go zbadać? Freepik.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
zupa w proszku
Potrawy z proszku – czy wiesz, co jest w ich składzie? Nie będziesz zadowolona
kortyzol
Kortyzol – walcz albo uciekaj!
chore dziecko
Jak rozpoznać rodzaj kaszlu? Nie z każdym trzeba natychmiast pędzić do przychodni
sprzątanie
Jak odkurzać, myć podłogi i czyścić szafki, żeby nie zaszkodzić kręgosłupowi? Sposoby na wygraną potyczkę z porządkami zdradza fizjoterapeuta Paweł Turski
Święta tuż-tuż, więc pora zacząć przygotowania. Przygotować się też musisz na coroczne docinki ze strony rodziny. Jak to zrobić? Radzi Kaya Szulczewska

Badanie poziomu cholesterolu i trójglicerydów nie jest w ciąży obowiązkowe, ale istnieją przesłanki do wykonania w tym okresie profilu lipidowego. Dotyczy to przede wszystkim kobiet, które zaburzenia gospodarki lipidowej wykazywały już przed zajściem w ciążę albo które są genetycznie obciążone hipercholesterolemią.

Na początek garść teorii. Cholesterol to lipid klasyfikowany jako alkohol steroidowy, który występuje w osoczu krwi oraz tkankach. Uczestniczy w wielu kluczowych procesach zdrowotnych i w organizmie pełni bardzo ważne funkcje. Jest prekursorem hormonów steroidowych, bierze udział w syntezie witaminy D3, buduje komórki nerwowe mózgu. Dlaczego więc mówi się o nim głównie w negatywnym kontekście? Cholesterol bowiem, mimo że pełni ważne funkcje biologiczne, ma swój udział w patogenezie chorób sercowo-naczyniowych. Dzieje się tak, gdy występuje w organizmie w nadmiarze.

jajka

Badaniem służącym oznaczeniu poziomu cholesterolu całkowitego, jego frakcji i trójglicerydów jest lipidogram (profil lipidowy). Nie jest to badanie wykonywane rutynowo u kobiet spodziewających się dziecka. – Cholesterol, jak i inne lipidy organizmu kobiety w ciąży, już od pierwszego trymestru ulegają podwyższeniu w sposób fizjologiczny. Cholesterol, który dzieli się na „dobry” (HDL) oraz „zły” (LDL), a także trójglicerydy rosną o ok. 10–20 proc. Dlatego w ciąży rzadko wykonywane są badania laboratoryjne mające na celu ocenić poziom cholesterolu i pozostałych lipidów, ponieważ wiemy, że ulegną one zwiększeniu – tłumaczy lek. med. Krzysztof Kucharski, ginekolog z Centrum Medycznego Damiana.

Produkty pomagające obniżyć cholesterol

Lipidogram w ciąży – kiedy wykonać?

Co nie znaczy, że każda ciężarna kobieta zwolniona jest z konieczności oznaczenia profilu lipidowego. – Cholesterol jest niezbędny do budowy nowych struktur dziecka, a także, jak wszystkie lipidy, stanowi magazyn energetyczny u kobiety. Łożysko, które w drugim trymestrze ciąży jest bardziej dojrzałe, również wymaga dużej ilości cholesterolu i lipidów czy trójglicerydów, nie tylko dlatego, że przekazuje je dziecku, ale także do produkcji hormonów (estrogenów, progesteronów). Pod tym kątem badane są kobiety, które przed ciążą miały zaburzenie gospodarki lipidowej czy rodzinne przypadki hiperlipidemii, czyli zespołu zaburzeń metabolicznych objawiających się podwyższonym poziomem cholesterolu bądź trójglicerydów we krwi – wyjaśnia lek. med. Krzysztof Kucharski.

Dlatego lipidogram najczęściej wykonuje się u ciężarnych kobiet, które:

  • Mają znaczną nadwagę lub są otyłe.
  • Prowadzą tryb życia odbiegający od wzorcowego (spożywają duże ilości tłuszczów nasyconych i wysokoprzetworzonej żywności, są nieaktywne fizycznie, palą papierosy).
  • Miały nieprawidłowy lipidogram przed zajściem w ciążę.
  • Chorują na nadciśnienie tętnicze.
  • Cierpią na hipercholesterolemię rodzinną, która jest diagnozowaną w dzieciństwie, jednogenową postacią hipercholesterolemii pierwotnej.
  • Mają w rodzinie przypadki chorób sercowo-naczyniowych.

 

mama cholesterol

Jeśli pacjentka będzie w grupie podwyższonego ryzyka, lekarz prowadzący ciążę skieruje ją na lipidogram. To ważne, bo – jak tłumaczy ginekolog lek. med. Krzysztof Kucharski – przy zaburzeniach metabolicznych w ciąży kobiety te mają większe skłonności do cukrzycy ciężarnych (cukrzycy ciążowej). A z tą nie ma żartów, stanowi bowiem ogromne zagrożenie zarówno dla rozwijającego się dziecka, jak i dla matki – u wielu kobiet, które zmagały się z cukrzycą ciężarnych, w ciągu kolejnych kilkunastu lat rozwija się cukrzyca typu 2. U dzieci matek, które chorowały na cukrzycę ciążową, mogą wystąpić wady rozwojowe, natomiast nieleczona cukrzyca ciężarnych może prowadzić u matki m.in. do zatrucia ciążowego, wielowodzia czy chorób układu moczowego (odmiedniczkowego zapalenia nerek, zapalenia dróg moczowych).

Lek. med. Krzysztof Kucharski: – Pacjentki, które mają zaburzony poziom lipidów jeszcze przed zajściem w ciążę, np. są otyłe lub mają udowodnioną chorobę związaną z magazynowaniem lipidów, zaczynamy diagnozować wcześniej – już w pierwszym trymestrze ciąży, w momencie, kiedy diagnozujemy cukrzycę ciężarnych.

Sposoby na utrzymanie właściwego poziomu cholesterolu w ciąży

Jeśli spodziewasz się dziecka i nie jesteś w grupie ryzyka wiążącego się z koniecznością wykonywania profilu lipidowego, nie tylko możesz, ale wręcz powinnaś zadbać o to, by utrzymać poziom cholesterolu na właściwym poziomie. Osiągniesz to przede wszystkim zdrową, zbilansowaną dietą i aktywnością fizyczną – o tej drugiej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym ciążę, zanim przystąpisz do ćwiczeń.

jakie są przyczyny zbyt wysokiego cholesterolu
  • Stosuj dietę różnorodną, uwzględniającą produkty bogate w składniki odżywcze (minerały, witaminy, antyoksydanty, niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe).
  • W pierwszym trymestrze spożywaj warzywa w ilości 400 g dziennie. W drugim i trzecim – ok. 500 g każdego dnia.
  • Nie jedz surowego mięsa, serów pleśniowych ani surowych jajek.
  • Unikaj nadmiernych ilości soli oraz cukru.
  • Spożywaj produkty zbożowe z pełnego przemiału.
  • Włącz do diety fermentowane produkty mleczne.
  • Dwa razy w tygodniu jedną porcję produktów mięsnych zastąp porcją tłustej morskiej ryby.
  • Ogranicz produkty bogate w tłuszcze zwierzęce i tzw. tłuszcze trans.
  • Codziennie spożywaj 3 łyżki olejów roślinnych.
  • Nie spożywaj fast foodów, żywności wysokoprzetworzonej i typu instant.
  • Pij świeżo wyciskane soki owocowo-warzywne.
  • Każdego dnia wypijaj ok. 2 l płynów.
  • Ogranicz słodycze i słodzenie napojów.
  • Ogranicz spożycie mocnej herbaty oraz kawy (możesz sobie pozwolić na filiżankę słabej kawy dziennie).
  • Całkowicie zrezygnuj z alkoholu.
  • Wybieraj żywność gotowaną na parze, duszoną, grillowaną, pieczoną w piekarniku.
  • Wyklucz z diety: twarde margaryny, chipsy, zupy i sosy w proszku, wytwarzane przemysłowo ciasteczka, czekoladki, batoniki, tłustą śmietanę.

Zalecenia żywieniowe według Instytutu Żywności i Żywienia oraz Ministerstwa Zdrowia.

 

Zobacz także

Pierwsze suplementy od kobiet dla kobiet

Poznaj WIMIN

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Decyzja o ciąży / istockphoto

„Aborcja Bez Granic” będzie zapewniać porady oraz wsparcie kobietom potrzebującym aborcji. To międzynarodowa inicjatywa

Jak się przygotować do rozmowy z ginekologiem?

Jak się przygotować do rozmowy z ginekologiem?

Plan porodu / istock

Plan porodu – czy naprawdę jest potrzebny? Wyjaśnia Położna Kasia

Mum and the city

„Obraz macierzyństwa był lukrowany. Teraz coraz więcej matek nie boi się mówić, że nie zawsze jest kolorowo i cudownie” – mówi Ilona Kostecka z bloga „Mum and the city”

szpital

Porodówki znikają z polskich szpitali. Jak to komentuje Ministerstwo Zdrowia?

tabletka na dłoni

Cynk – jakie ma właściwości? W jakich produktach go znajdziemy?

kobieta

6 witamin i minerałów, których organizm może potrzebować zimą

Kobieta w staniku czule tuląca kota

Jesteś w ciąży i masz kota? Ginekolog wyjaśnia, czy grozi ci toksoplazmoza

para w kuchni

20 sposobów, żeby mieć lepszy seks po 40-tce

Szczęśliwa rodzina z małym dzieckiem. Mama jest w ciąży.

Czy drugi poród jest łatwiejszy? Rozmawiamy z ginekolog Ewą Kurowską

Kobieta w ciąży na szarej kanapie trzyma się czule za brzuch

Witamina C w ciąży – dlaczego jest ważna? Skąd ją czerpać? Odpowiada dietetyczka

Maria Dejmek / Instagram

Aktorka z serialu „Barwy szczęścia” urodziła! Właśnie pochwaliła się pierwszym zdjęciem synka

Kawa / istockphoto.com

Kawa i cholesterol. Koniec z espresso i „sypaną”?

kobieta po cesarskim cięciu

„Żałuję cesarki, bo uciekłam przed ważnym momentem, bo byłam tak pogmatwana w środku” – mówi Ola, mama 3-letniego Bruna

Depresja ciążowa – jak ją rozpoznać? Jak leczyć? Odpowiada psychiatra Natalia Olejnik

Dłonie kobiety, która trzyma test ciążowy z dwiema kreskami

Test ciążowy wyszedł pozytywnie, ale ginekolog nie widzi ciąży. Co to oznacza? Tłumaczy Położna Kasia

oliwa

Wysoki cholesterol? Oto 6 produktów obniżających cholesterol

Kobieta stoi przed drzwiamy. Trzyma się za brzuch ciążowy

Trzeci trymestr ciąży – co dzieje się w organizmie ciężarnej? Tłumaczy Katarzyna Piotrowska, fizjoterapeutka uroginekologiczna

„Poród w PRL był jak przejście przez taśmociąg. Kobiety były odarte z intymności, zmuszane do rodzenia na leżąco”- mówi Irena Chołuj, położna z 55-letnim stażem

czkawka u niemowlaka

Czkawka u niemowlaka – co zrobić i jak z nią sobie radzić?

Ciąża po 40. roku życia / gettyimages

Ciąża po 40. nie budzi już większego zaskoczenia. Co warto o niej wiedzieć? Wyjaśnia położna Alina Jedlińska

Pierwsze ruchy dziecka - jak je rozpoznać

Pierwsze ruchy dziecka – jak je rozpoznać?

Rwa kulszowa w ciąży

Rwa kulszowa w ciąży – przyczyny, objawy, leczenie

Pranamat, Wimin, KOPI - na co będziemy polowały w Black Friday?

Black Friday 2019: 5 marek, na które polujemy w Czarny Piątek

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

para w łóżku

Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

Choroby mają zapach – wiedziałaś o tym?

Zbliżenie oka z wadą wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku