Przejdź do treści

Dieta śródziemnomorska – jakie są zasady? Dietę śródziemnomorską ocenia ekspert

Dieta śródziemnomorska. Zdj: Dana DeVolk/Unsplash
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Lek. Katarzyna Woźniak, Mama i stetoskop o koronawirusie z Wuhan
Skąd wiedzieć, czy jest się zakażonym koronawirusem? Mama i stetoskop wyjaśnia, jak przebiega zakażenie
Rak jelita grubego / istock
Codziennie na raka jelita grubego w Polsce umierają 33 osoby. Co czwarty pacjent, u którego diagnozuje się chorobę, ma przerzuty do innych organów
koronawirus
Uwaga! GIS wydał kolejne zalecenia w sprawie koronawirusa: postępowanie dla podróżujących i otrzymujących paczki z Chin
kobieta w ciąży
Czego nie można jeść, będąc w ciąży? Wymienia dietetyczka
Kobieta w sklepie
Kupiłaś tę partię „Zarodków Pszennych Prażonych”? Uważaj, GIS wycofuje produkt!

Dieta śródziemnomorska to styl żywienia naturalnie praktykowany przez mieszkańców basenu Morza Śródziemnego – Greków, Hiszpanów, Włochów. Bywa wychwalana jako smaczna, zdrowa i wyszczuplająca. Dla kogo odpowiednia jest dieta śródziemnomorska, a kto nie może z niej korzystać? Jakie są opinie użytkowników, a jaka jest opinia eksperta? Sprawdzamy.

Dieta śródziemnomorska – zasady

Zasady diety śródziemnomorskiej można bardzo łatwo streścić. Jedz to, co rośnie, żyje w basenie Morza Śródziemnego. Czy to możliwe w polskich realiach? Tak, choć nie jest tak naturalne, jak dla rdzennych mieszkańców wspomnianych rejonów. My musimy się trochę postarać i trochę zapomnieć o naszych rodzimych zwyczajach.

Już dawno zauważono związki chorób serca i długości życia ze sposobem żywienia. Choć diety śródziemnomorskie różnią się między sobą w zależności od rejonu, zauważono wspólne elementy i uniwersalne zasady.

Jak najmniej:

przetworzonej żywności
czerwonego mięsa
soli

Nie powinno zabraknąć:

pełnoziarnistego pieczywa, makaronów i kaszy
owoców morza i ryb, a jako uzupełnienie diety w białko można sięgnąć również po jogurty, jajka, drób i sery
• co najmniej cztery porcje w ciągu dnia, w tym co najmniej jedna na surowo: owoców, warzyw, roślin strączkowych
• dodawanie do smaku naturalnych przypraw: ziół, oliwy z oliwek
wody do picia

Do tego obowiązkowo umiarkowanie: w piciu wina (maksymalnie jedna lampka dziennie), w trybie życia – czyli celebrowanie jedzenia, celebrowanie chwil, zdrowy ruch, zdrowe relacje z innymi ludźmi. To proste, smaczne i skuteczne rozwiązanie, sprzyjające zdrowiu ciała i duszy.

Bez spiny jem rośliny kampania

Dieta śródziemnomorska – dla kogo

Dietę śródziemnomorską może praktykować każdy, kto ma na to chęć – jej zasady na pewno nie zaszkodzą zdrowiu: obniża „zły” cholesterol, pozwala utrzymać odpowiedni poziom glukozy we krwi, bez jej skoków i spadków. Zauważono i udowodniono korzystny wpływ w przypadku istniejących już chorób układu krążenia oraz cukrzycy.

To dieta dla tych osób, które (jak ja) nie lubią spędzać zbyt wiele czasu w kuchni: liczyć, mierzyć, ważyć co do grama. Nie jest restrykcyjna, nie wymaga rezygnacji z ulubionych przysmaków. Jest tu miejsce na zdrowe desery, np. jogurt z miodem, bardzo smaczny, znany i lubiany na wyspach greckich.

Pełnoziarniste pieczywo, rośliny strączkowe, owoce, warzywa, oliwa z oliwek zapewniają energię przez cały dzień, korzystnie wpływają na układ trawienia, mogą pomóc zredukować nadmiar kilogramów. Jeśli chcesz schudnąć zdrowo i bez głodówki, to dieta idealna jako długofalowy plan.

Gluten to puszka Pandory

Dieta śródziemnomorska – kto nie może

Dieta śródziemnomorska to naturalny sposób żywienia, traktowany jako zbilansowany styl spokojnego życia.

Z wyjątkiem alergii na niektóre składniki, nie ma przeciwwskazań do jej stosowania. W przypadku uczulenia również można wyeliminować jedynie problematyczne substancje. Do najczęstszych alergenów, które można znaleźć w diecie śródziemnomorskiej, należą orzechy, ryby, również jajka i nabiał, w przypadku nietolerancji laktozy. Współcześnie bez trudu można jednak nabyć sojowe zamienniki lub produkty mleczne, ale bez laktozy.

avocado

Dieta śródziemnomorska – opinie

Dieta śródziemnomorska w rejonie Morza Śródziemnego ma różne oblicza. Dietetycy, lekarze i naukowcy, którzy zachwalają ten sposób żywienia, odnoszą się do wymienionych wyżej składników tej diety. Jednak z uwagi na różnorodność stylów żywienia w basenie Morza Śródziemnego, zdarzają się też krytyczne opinie.

Można spotkać się z zarzutem, że pełnoziarniste pieczywo i makarony nie są wcale preferowane przez rdzennych mieszkańców omawianego rejonu. Ponadto, kontrowersje budzi sama oliwa z oliwek. Choć przeważają zdania, że to najzdrowszy tłuszcz, niektórzy zwracają uwagę na fakt, że zawiera ona zbyt dużo kwasów omega-6, co z kolei może przyczyniać się do stanów zapalnych w organizmie.

Zwraca się również uwagę, że kontrastowana z dietą śródziemnomorską polska kuchnia, choć może z pozoru wypadać niekorzystnie w tym zestawieniu, ma również swoje uzasadnienie. Wiąże się to ze stylem życia i pracy w naszym kraju, a także z porami roku, a przede wszystkim z zimą, która jest obca w basenie Morza Śródziemnego. W tym kontekście nasze z pozoru tłuste i ciężkie potrawy mają sens – dostarczają siły, energii, ciepła. Tyjemy po polskich obiadkach, nie dlatego, że są złe, ale dlatego, że są zbyt duże, a my ruszamy się zbyt mało, w porównaniu z tym, ile zjadamy.

Osoby nastawione na szybką utratę masy ciała również mogą być nieusatysfakcjonowane dietą śródziemnomorską. Jeśli jednak priorytetem jest zdrowie i chudnięcie może nie szybkie, lecz skuteczne, to dieta idealna pod tym względem.

Dieta śródziemnomorska ma udowodniony naukowo szereg korzyści dla układu krążenia, zmniejsza ryzyko insulinooporności, zauważono też zmniejszone ryzyko zachorowań na nowotwory jelit, wątroby, piersi lub prostaty. Amerykańskie Towarzystwo Psychiatryczne podaje również, że dzięki bogactwu witaminy D, dieta śródziemnomorska zmniejsza ryzyko depresji. Do takich samych wniosków doszli m.in. greccy uczeni z uniwersytetu w Patras. Witaminy C, E, foliany i korzystny wpływ na „dobry” cholesterol, mogą przełożyć się na zmniejszone ryzyko demencji i chorób otępiennych. W rankingach U.S. News & World dieta śródziemnomorska, obok diety DASH, stale utrzymuje się w ścisłej czołówce najlepszych i najzdrowszych diet świata.

Bagietka, dżemy, jedzenie na stole

Dieta śródziemnomorska okiem eksperta

Dieta śródziemnomorska to nie jest dieta odchudzająca. Jeśli działa korzystnie na masę ciała, to dlatego, że eliminujemy te składniki i zwyczaje, które przyczyniały się do przybierania na wadze. Warunkiem jest oczywiście redukcja kaloryczności posiłków i tryb życia, w którym więcej kalorii spalamy, niż zjadamy.

Katarzyna Trafisz, biolog, dietetyk, pasjonatka psychodietetyki i mikfoflory jelitowej oraz naturalnej suplementacji, autorka marki żywieniowy GPS, zwraca uwagę: – Mam taką refleksję, jeśli chodzi o polską kuchnię, nasz styl jedzenia: po prostu przesadzamy. Zbyt częsty jest u nas uginający się stół, jemy zbyt duże posiłki. Nawet gdy dużo się mówi o potrzebie i zaletach aktywności fizycznej, oraz o tym, żeby się nie objadać, my nadal trwamy w dawnych zwyczajach objadania się.

Tu wkracza dieta śródziemnomorska, rozumiana jako styl życia i jedzenia. Wbrew obawom nie jest ona pozbawiona przyjemności ze słodkości.

Kocham swoich bliskich, dlatego staram się przygotować zdrowsze wersje słodkości – podpowiada Katarzyna Trafisz. – Moje ciasto to tylko jabłka, kasza, cynamon, imbir i garść żurawiny. W przepisie wymienione były też orzechy, więc wypróbuję wariant i z nimi. Na pewno bez cukru- jabłka po upieczeniu są wystarczająco słodkie – zwraca uwagę dietetyczka. – „Traktuj swoje jedzenie jak lekarstwo, w przeciwnym wypadku lekarstwo będzie twoim jedzeniem” – cytuje specjalistka.

Zwraca uwagę na fakt, korzyści, jakie dobrze dobrana dieta może nieść w starciu z cukrzycą: – Mało kto myśli o konsekwencjach cukrzycy, szczególnie tej nieleczonej kompleksowo, czyli za pomocą diety, aktywności fizycznej odpowiedni dobranej dla każdego indywidualnie. Konsekwencje cukrzycy mają negatywny wpływ na cały organizm i nie jest to tylko wygląd! Nie tylko aspekt nadwagi czy otyłości powinien do nas przemawiać, ale to, co dzieje się w środku naszego organizmu. Wiele osób odpuszcza troskę o siebie i uznaje, że tak musi widocznie być. Jedyną aktywnością jest łykanie garści tabletek – na zmniejszenie łaknienia, na nadciśnienie, na zmniejszenie poziomu cukru we krwi. Wsłuchajcie się w siebie, przystańcie, zastanówcie, czy faktycznie robicie coś w kierunku, by poprawić sobie funkcjonowanie.

Styl żywienia bogaty w owoce i warzywa korzystnie wpływa również na odporność, także u najmłodszych. – Odporność u malucha zależy od zróżnicowanej i prawidłowej diety. Jeśli twoje dziecko nie jada warzyw i owoców, to bez składników, które się w nich znajdują – witaminy, antyoksydanty, błonnik, minerały – trudno zadbać o zdrowie – zaznacza dietetyk Katarzyna Trafisz.

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Cukier / PSX, Unsplash

Nadmiar cukru zmniejsza płodność!

Przechowywanie żywności / Ella Olsson, Unsplash

Opakowania, które nie szkodzą żywności. W co pakować posiłek, by nie tylko był smaczny, ale i zdrowy?

guma do żucia

Guma do żucia – zdrowa czy nie?

Jak bez wyrzeczeń zwiększyć ilość jedzonych warzyw? Zdradza dietetyczka Iza Dejda ze Zdrowo w Biegu

Dieta

Dieta Dukana okiem dietetyczki Elizy Szyszko. Jak wyglądają zasady? Dla kogo jest wskazana, a kto nie może?

Potrawa z glutaminianem / unsplash

Glutaminian sodu – czy faktycznie jest taki zły? Dietetyczka rozwiewa wszystkie wątpliwości

Co jeść na śniadanie? / istock

7 rzeczy, których nie powinniśmy jeść na śniadanie

dieta

Osteoporoza. Jak pomóc sobie dietą?

jedzenie

Intermittent fasting inaczej post przerywany – na czym polega i w jaki sposób działa? Wyjaśnia dietetyczka

Marchewki / rawpixel

Marchewka to samo dobro dla naszej skóry! Czy pamiętasz o niej w codziennej diecie?

Co jeść, żeby nie zachorować zimą? Jak wesprzeć swoją dietę, tłumaczy dietetyczka Katarzyna Stachurska

Gruszki na stole

Szukasz zimą witamin, dzięki którym będziesz mieć zdrową skórę? Znajdziesz je w gruszce i pietruszce!

Dieta DASH - zasady, dla kogo, kto nie może, opinie, okiem eksperta

Dieta DASH – jakie są zasady? Kto może korzystać z tej diety?

Dieta dla serca / rawpixel.com

Najlepsza dieta dla twojego serca. Znamy najnowszy raport U.S. News

Żywienie w ciąży / istockphoto

Czy to co jesz w ciąży, wpływa na smaki dziecka po urodzeniu? Położna Kasia podzieliła się niesamowitą ciekawostką

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kobieta z kanapką na wynos

Nie masz czasu na zdrową dietę? Dietetyczka podpowiada, jak możesz sobie pomóc

kobiety w przymierzalni

Szybkie diety oczyszczające przed Sylwestrem. Dietetyczka wyjaśnia, czy któraś z nich naprawdę działa

Kokos

Olej kokosowy– właściwości, zastosowanie, w kuchni, w kosmetyce, na skórę

Świąteczne obżarstwo / istock

Świąteczne obżarstwo – jak przeżyć i nie przytyć?

kobiety w trakcie świąt

9 zasad, by spędzić święta zdrowo i bez zbędnych kilogramów

świąteczne ciasteczka

Świąteczne zasady na mniejsze zło. Jak jeść, by się nie przejeść?

7 rzeczy, które ułatwią poranne wstawanie

talerz zdrowego jedzenia

Masz zimową chandrę? Jej przyczyną może być dieta. Ekspertka radzi, co jeść, aby poprawić sobie nastrój

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

kleszcze

Borelioza: objawy po wielu latach. Jak można wykryć chorobę?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

8 sposobów na podniesienie libido

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

mózg

Chorzy ze stresu – co się dzieje z naszym organizmem w sytuacjach stresowych?

8 rzeczy, za które pokocha cię twoja trzustka

8 rzeczy, za które pokocha cię twoja trzustka

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia