Przejdź do treści

Wiesz, co zrobić aby twój uśmiech był piękniejszy? Sprawdź, jakie produkty dobrze wpływają na zęby, a jakie im szkodzą

Zdjęcie: Jeison Higuita / Unsplash
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Dlaczego przeziębiamy się od klimatyzacji?
Dlaczego przeziębiamy się od klimatyzacji?
Gosia Włodarczyk
„Presja, by jak najszybciej wrócić do formy, jest dla kobiet krzywdząca. Ciału trzeba dać czas na regenerację”. Rozmawiamy z fizjoterapeutką Gosią Włodarczyk
facet patrzy na tyłek kobiety
„Niezła dupa”, „fajne cycki” – kampania „To nie komplement!” pokazuje, że te zwroty nie mają nic wspólnego z pochwałami
Sex coach – kto to taki?
Pod lupę bierze seksualność i relacje intymne. Sex coach – kto to taki i czym różni się od seksuologa?
rozmowy kobiet
Na szefa, na męża, na pogodę, na korki. Na wszystko. Narzekanie rutyną dnia codziennego

Stan uzębienia Polaków jest fatalny, niemal każdy mieszkaniec naszego kraju, który przekroczył 40. rok życia ma mniej lub bardziej zaawansowaną próchnicę. W dużym stopniu wpływają na to nawyki żywieniowe. Jakie produkty sprzyjają zębom, a jakie im szkodzą?

W jamie ustnej bytuje wiele rodzajów drobnoustrojów, które wraz z resztkami pożywienia tworzą na zębach lepką warstwę zwaną płytką nazębną. Pod wpływem pewnych pokarmów i napojów, szczególnie zawierających cukier, bakterie żyjące na płytce tworzą kwas atakujący zęby i w konsekwencji wywołujący próchnicę. To często lekceważona choroba, jednak jej bagatelizowanie grozi rozwojem licznych chorób ogólnoustrojowych serca, nerek, stawów czy wątroby, a także skutkuje nasileniem stanów zapalnych w organizmie.

By zapobiec tego typu problemom należy utrzymywać właściwą higienę jamy ustnej, pamiętać o regularnych wizytach u stomatologa oraz stosować właściwą dietę.

Groźny cukier

Co należy jeść, by mieć zdrowe zęby? – Znacznie łatwiej wskazać produkty spożywcze, które im szkodzą. Do tej grupy zaliczamy przede wszystkim słodycze i wszystkie inne przysmaki zawierające dużo cukru – wyjaśnia Zyta Mroczkowska, stomatolog z Białegostoku.

Spożywanie nadmiernej ilości cukrów zawartych w przekąskach, przetworzonej żywności i napojach stanowi istotny czynnik ryzyka wystąpienia chorób jamy ustnej, zwłaszcza próchnicy. Zagrożenie znacząco rośnie u osób, które jedzą cukier ponad cztery razy dziennie, lub u których dzienne spożycie przekracza 50 gramów (ok. 12 łyżeczek). Choć wydaje się, że to duża dawka, w rzeczywistości statystyczny Polak pochłania każdego dnia około 35-40 g cukru, często ukrytego w składzie wyrobów nie kojarzących się ze słodyczą, np. musztardy lub keczupu.

 

– Zębom szkodzą także wszelkie słodkie napoje gazowane, izotoniczne i energetyzujące – wylicza Zyta Mroczkowska. Należy również uważać na produkty spożywcze, w których cukry proste (glukoza, fruktoza, sacharoza, maltoza) występują naturalnie, czyli np. miód, soki owocowe albo dżemy.

Niekiedy problemem bywają owoce. – Najlepszym przykładem są jabłka. Z jednej strony wykazują pozytywne działanie, gdyż pomagają czyścić przestrzenie międzyzębowe, jednak z drugiej zawarty w nich kwas może mieć negatywny wpływ na nasze zęby – tłumaczy Mroczkowska.

Jabłka, szczególnie mniej słodkie odmiany, najlepiej jeść raz dziennie, po obiedzie. Ta sama zasada dotyczy innych owoców zawierających mniejsze dawki cukru (malin, truskawek, kiwi, jeżyn). Osoby zmagające się z próchnicą powinny natomiast ograniczyć spożycie daktyli, ananasów, winogron, czereśni czy bananów, dostarczających dużo fruktozy stanowiącej pożywkę dla bakterii przyczyniających się do uszkodzenia szkliwa.

Niszczą je również kwasy, których dostarczają m.in. owoce cytrusowe, wywołujące niekiedy także nadwrażliwość zębów. Nie trzeba całkowicie rezygnować z ich jedzenia, jednak po spożyciu warto przepłukać usta wodą neutralizującą szkodliwe działanie kwasów i przywracającą właściwe pH jamy ustnej.

Nadmiar witamin szkodzi

– Produktami, które szkodzą zębom są również chipsy i inne tego typu przekąski – ostrzega Zyta Mroczkowska. Popularne, zwłaszcza wśród najmłodszych, przysmaki zawierają przede wszystkim skrobię, która pod wpływem śliny rozkłada się w jamie ustnej na cukry proste zwiększające ryzyko wystąpienia próchnicy.

 

kobieta zęby truskawki

Należy też unikać rozmaitych żelków czy krówek, ze względu na lepką i kleistą konsystencję długotrwale przylegających do powierzchni zębów, trudnych do wypłukania przez ślinę i sprzyjających rozwojowi groźnych drobnoustrojów.

Niekiedy niebezpieczne okazują się nawet produkty, które teoretycznie mają służyć zdrowiu. Najlepszym przykładem są rozpuszczalne w wodzie, gazowane preparaty witaminowe. Jak wykazali naukowcy z uniwersytetu w Helsinkach, tego typu specyfiki wypłukują składniki mineralne, przez co zęby stają się słabsze i bardziej podatne na próchnicę. Szczególnie negatywne działanie wykazują często stosowane preparaty z witaminą C.

Z umiarem należy też spożywać produkty zawierające szczególnie dużą dawkę kwasu szczawiowego, którego nadmiar znacząco osłabia zęby. Choć szpinak, rabarbar, szczaw czy mocna kawa mają sporo wartości odżywczych, to w zbyt dużych ilościach mogą zaszkodzić.

Produkty korzystne dla zębów

Na szczęście nie brakuje też produktów spożywczych, które sprzyjają zębom. Zdaniem wielu specjalistów wskazane jest zwłaszcza jedzenie nabiału dostarczającego bardzo dużej ilości wapnia i fosforu, czyli mikroelementów stanowiących niezbędny materiał budulcowy i odpowiadających za właściwą strukturę zębów. Z niektórych badań wynika, że wystarczy wypijać dziennie litr mleka (najlepiej świeżego, niepasteryzowanego), by uodpornić się na postępy próchnicy. Zalecane są również inne produkty mleczne: maślanka, kwaśne mleko, twaróg, kefir czy jogurt naturalny.

 

Bogate w fosfor jest także pieczywo pełnoziarniste. Jedzenie np. chleba razowego nie tylko pozwala dostarczyć cennych składników odżywczych, ale również zwiększa produkcję śliny, co pozwala oczyścić jamę ustną z zalegających resztek pokarmów, stanowiących potencjalne źródło próchnicy. Dość twarde pieczywo wymaga żucia, dzięki czemu wzmacnia się dziąsła, chroniąc przed chorobami przyzębia.

Do jadłospisu warto wprowadzić kapustę kiszoną, będącą bogatym źródłem witaminy C oraz innych mikroelementów. Nieprzypadkowo dawni podróżnicy zabierali na pokłady statków beczki wypełnione tym produktem, mającym chronić marynarzy przed szkorbutem.

Korzystne dla zębów jest także jedzenie ryb morskich, dostarczających dużych ilości witaminy D i fosforu, które razem z wapniem biorą udział w procesach wzrostu i mineralizacji wszystkich kości. W mięsie łososia, dorsza, mintaja czy śledzia nie brakuje też fluoru – pierwiastka przyczyniającego się do neutralizowania kwasów prowadzących do demineralizacji szkliwa zębów i powstawania próchnicy.

Bogata we fluor jest również zielona herbata. Dzienne zapotrzebowanie na ten mikroelement zapewnia wypicie trzech filiżanek aromatycznego naparu.

Jak zachować biały uśmiech

Odpowiednia dieta zapewnia również utrzymanie białego uśmiechu, zwłaszcza po przeprowadzonym zabiegu wybielającym. – Przez pierwsze dwa dni lepiej unikać bardzo gorących lub zimnych napojów, ponieważ zęby są wtedy szczególnie wrażliwe i może się pojawić dyskomfort i ból – wyjaśnia Zyta Mroczkowska. – Trzeba też uważać na produkty barwiące, w pierwszej kolejności wyeliminować wino, papierosy, kawę, herbatę, wszystkie napoje chemiczne, ale też naturalne soki, szczególnie czerwone, z wiśni czy truskawek – dodaje stomatolog.

 

Należy również ograniczyć spożywanie owoców i warzyw o mocnych kolorach, a więc jagód, czarnych porzeczek oraz buraków. Zalecana jest natomiast niegazowana woda mineralna.

Ten sposób żywienia należy utrzymać przez 10-14 dni, kiedy ząb po zabiegu jest bardziej chłonny i szybciej przyswaja kolory.

– Między mity można włożyć opowieści, że kawa pita przez słomkę nie zaszkodzi. Też będzie miała negatywny wpływ na szkliwo. Nie ma natomiast potwierdzenia na to, że czerwone mięso może odbarwiać zęby. Najlepiej jednak tuż po zabiegu przejść na tak zwaną dietę białą, opartą m.in. na nabiale, wyrobach mącznych, rybach czy drobiu. Najlepiej jest też stosować w tym okresie białą pastę do zębów – mówi Zyta Mroczkowska.

Niektóre twarde produkty oczyszczają zęby w sposób mechaniczny, poprzez ścieranie. Po zabiegu wybielania lepiej jednak zjeść jabłko niż marchew czy borówki. Tylko trzeba pamiętać o szczotkowaniu, gdyż w jamie ustnej wytwarzają się wówczas kwasy.

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Polecamy

„Dbajmy o siebie całościowo. To jest najważniejsze. Maseczka na twarz nie wystarczy.” Ciało i zdrowo – warsztaty dla dziewczyn, które chcą dobrze i zdrowo żyć!

Barbara Falenta z książką "Mamy dla Mamy"

„Nie musisz gotować trzydaniowych obiadów, ani chodzić po domu w sukience i w szpilkach”. Barbara Falenta o macierzyństwie z dystansem i książce „Mamy dla Mamy”

„Nie kąp dziecka codziennie, bo będzie miało za cienką skórę”, „Nie obcinaj mu włosów, bo szybko wyłysieje”. Jak młode mamy powinny reagować na takie porady, wyjaśnia socjolożka

„Jak to możliwe, że nie mam rąk i nogi, a mam chłopaka i pracę, kiedy ona jest zdrowa i ładna, a tego nie ma” – mówi w rozmowie z Hello Zdrowie Aldona Plewińska, modelka inna niż wszystkie

Zainteresują cię również:

Kobieta z suchym zębodołem podczas wizyty u dentysty.

Suchy zębodół – skąd się bierze i jakie są jego objawy?

uśmiechnięta kobieta

Okluzja w kosmetyce i stomatologii – różne znaczenia terminu. Co opisują?

Pasta do zębów – z fluorem czy bez?

kobieta zęby truskawki

Myślisz, że skoro regularnie szczotkujesz, to możesz być spokojna o biel swojego uśmiechu? Oto 11 rzeczy, które niszczą twoje zęby

Kobieta z bólem zęba rozmawia z dentystą przed zabiegiem ekstrakcji zęba.

Ekstrakcja zęba – jak wygląda proces usuwania zębów u chirurga i czego trzeba unikać po zabiegu?

Kobieta podnosi do góry wargę, widać odsłonięte szyjki zębowe

Odsłonięte szyjki zębowe – czy domowe sposoby są skuteczne? Jakie objawy powoduje obniżenie dziąseł?

Kobieta się uśmiecha i palcami wskazuje na zęby

Zgorzel zęba, czyli zapalenie miazgi zębowej. Najczęstsze przyczyny schorzenia i sposoby leczenia

Kobieta siedzi u stomatologa, nad jamą ustną widać przyrządy stomatologiczne

Co to jest endodoncja? Jak wygląda leczenie kanałowe i kiedy się je stosuje?

lekarz wykonuje kobiecie rentgen zębów

Jak się wykonuje i ile kosztuje zdjęcie pantomograficzne? Wskazania do badania

badanie szkliwa zębów

Fluoroza u dzieci i dorosłych – przyczyny, objawy i leczenie nadmiaru fluoru

kobieta dotyka palcem dziąsła przy dolnych zębach

Choroby dziąseł – skąd się biorą? Rodzaje, objawy i leczenie dolegliwości

Kobieta nakłada na zęby nakładkę osłaniającą szkliwo przeciwko zgrzytającym zębom

Bruksizm – problem zgrzytających zębów. Jak rozpoznać i leczyć to nietypowe schorzenie?

dentysta czyści kobiecie zęby specjalnym przyrządem

Czym jest skaling? Rodzaje i efekty po zabiegu usuwania kamienia nazębnego

dentysta ogląda zęby młodej kobiety w gabinecie

Krzywe zęby – jak je wyprostować? Które metody są najskuteczniejsze?

młoda kobieta w łazience myje zęby szczoteczką

Fluoryzacja zębów u dzieci i dorosłych. Dlaczego warto się na nią zdecydować?

Kobieta cierpiąca na zapalenie dziąseł podczas wizyty u dentysty.

Jak rozpoznać zapalenie dziąseł i jakie domowe sposoby można zastosować w leczeniu?

Kobieta z paradontozą podczas badania dentystycznego.

Co to jest paradontoza? Jakie są jej objawy oraz jak wygląda leczenie zapalenia przyzębia?

kobieta trzymająca lupę, na wysokości ust

Diastema – co to jest? Przyczyny oraz leczenie

Kobieta nakłada na zęby przezroczystą nakładkę służącą do leczenia wadd zgryzu

Rozpoznanie tyłozgryzu. Objawy i leczenie tyłozgryzu u dorosłych i dzieci

Dziecko u dentysty

Kiedy po raz pierwszy udać się do dentysty z dzieckiem? Dentysta Michał Kaczmarek wyjaśnia, a Zdrowa Buzia edukuje w kolejnym filmiku

Uśmiechnięta kobieta

„Sukces czystych zębów to w 70 proc. odpowiednia technika szczotkowania”. Dentysta Tomasz Kupryś mówi o profilaktyce jamy ustnej

Dwóch chirurgów za pomocą lanceta wykonuje zabieg. Mają na sobie zielone fartuchy.

Resekcja – co to jest? Resekcja zęba, żołądka oraz jelita i ich powikłania.

ból dziąsła - kobieta trzyma się za bolący policzek

Jakie choroby powodują dolegliwości w postaci bólu dziąsła? Dowiedz się, jak można zmniejszyć dolegliwości domowymi sposobami.

nadwrażliwość zębów - kobieta z filiżanką trzyma się za policzek

Nadwrażliwość zęba – ból, który można pokonać domowymi sposobami