Przejdź do treści

Łożysko – budowa i funkcje

Łożysko - budowa i funkcje
Łożysko - budowa i funkcje
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
lekarz bada pacjentkę
„Bo ci lekarze to się pozamykali. Tylko przez ten telefon gadają”. Mama Pediatra odpiera zarzuty
Unikasz latem kosmetyków z kwasem salicylowym? Nie musisz! Biotechnolożka Anna Sienkiewicz tłumaczy
Bachata, tańcząca para
Bachata – na czym polega ten taniec? Jakie są style bachaty?
wakacje z koronawirusem, ludzie nad jeziorem
Będą kontrole w miejscowościach turystycznych – zapowiada Łukasz Szumowski
Student AGH znalazł sposób na unikanie zarazków w miejscach publicznych. Dzięki Unikey można bezdotykowo otworzyć drzwi
Student AGH znalazł sposób na unikanie zarazków w miejscach publicznych. Zobacz, jak to działa

Łożysko to wspólny organ matki oraz jej nienarodzonego jeszcze dziecka. Za co odpowiedzialny jest ten organ? Jakie funkcje pełni przy porodzie?

Czym jest łożysko?

Placenta jest organem przejściowym tworzącym się u ssaków z endometrium i kosmówki. Powstawanie takiego organu można podzielić na trzy etapy. Dopiero pod koniec pierwszego trymestru ciąży łożysko jest w pełni wykształcone i zdolne do pełnienia swoich funkcji.

W czwartym dniu po zapłodnieniu rozpoczyna się proces tworzenia łożyska. Dochodzi do  różnicowania się zewnętrznej warstwy komórek wczesnego stadium rozwoju zarodka – trofoblastu. Potem powstaje kosmówka, aby pomiędzy 16 a 18 tygodniem ciąży doszło do przekształcenia się jej w łożysko.

Pod koniec 3 miesiąca ciąży naczynia krwionośne kosmków – błony płodowej zarodka połączone są z naczyniami krwionośnymi zarodka (dochodzi do odżywiania dziecka drogą krwionośną).

Łożysko rozwija się do 36 tygodnia ciąży. Potem następuje jego stopniowe zanikanie. W trzeciej fazie porodu jest ono wydalane z organizmu kobiety.

Budowa łożyska

Łożysko należy do typu krwiokosmówkowego. Pomaga połączyć układ krwionośny ciężarnej z układem płodu. Specjalnie wytworzona bariera łożyskowa nie pozwala zetknąć się krwi matki z krwią dziecka.

Placenta nie posiada naczyń chłonnych i nie jest unerwiona. Owalny lub okrągły organ stale rośnie osiągając średnicę ok. 25 cm i grubość 2 mm. Jego końcowa masa stanowi ⅙ masy płodu i wynosi ok. 500 – 600 g.

W skład łożyska wchodzi:

  • Powierzchnia matczyna łożyska (przez całą ciążę jest zespolona ze ścianą macicy);
  • Płyta podstawna;
  • Zrazy łożyska i przegrody;
  • Powierzchnia płodowa łożyska (styka się z płynem owodniowym, to tu znajduje się przyczep pępowiny);
  • Płyta kosmkowa;
  • Kosmki końcowe (główne składniki strukturalne i funkcjonalne łożyska).

Funkcje łożyska

Najważniejsze funkcje to:

  • Usuwanie produktów przemiany materii płodu;
  • Wytwarzanie hormonów niezbędnych do rozwoju ciąży;
  • Wymiana gazowa między matką a płodem;
  • Dostarczanie substancji odżywczych dla płodu.

Łożysko jest ważnym narządem tworzącym różnego rodzaju hormony. Obecność hormonów jest szczególnie ważna, jeżeli chodzi o rozwój dziecka w brzuchu. Wśród tych hormonów znaleźć można:

  • Estrogeny (estron, estriol i estradiol stymulujące wzrost macicy);
  • Progesteron zmniejsza pobudliwość skurczową macicy (donoszenie ciąży jest możliwe);
  • Kortykotropinę łożyskową,
  • Tyreotropinę łożyskową,
  • Laktogen łożyskowy (HPL, odpowiedzialny m.in. za przygotowanie sutków do laktacji);
  • Gonadotropinę kosmówkową (hCG, utrzymuje funkcje ciałka żółtego  w pierwszych tygodniach ciąży i podtrzymuje produkcję progesteronu).

Rodzaje łożyska

W zależności od stopnia złączenia kosmówki z błoną śluzową macicy wyróżnia się:

  • łożysko bezdoczesnowe (nieinwazyjne, rzekome);
  • łożysko doczesnowe (inwazyjne, prawdziwe).

Biorąc pod uwagę liczbę warstw tworzących łożysko dzielimy je na:

  • łożysko nabłonkowo-kosmówkowe;
  • łożysko śródbłonkowo-kosmówkowe;
  • łożysko krwio-kosmówkowe.

Zaburzenia łożyska

Czynnikami wpływającymi na nieprawidłowo działające łożysko są:

  • Naczynia zbaczające łożyska;
  • Dodatkowe płaty łożyska;
  • Łożysko welonowate lub pierścieniowate.

Poważnym problemem jest przedwczesne oddzielanie się łożyska oraz łożysko przodujące.

Zaburzenia powodujące, że naczynia krwionośne przebiegają poza pępowiną i łożyskiem mogą prowadzić do występowania krwotoków wewnątrzmacicznych.

Badanie łożyska

Organ przejściowy jest obiektem badań w czasie ciąży. Ocenia się:

  • Budowę;
  • Strukturę (występowanie potencjalnych guzów, torbieli, starzenie się łożyska);
  • Przyczep sznura pępowinowego;
  • Błony płodowe pozałożyskowe;
  • Położenie łożyska oraz relację do ujścia wewnętrznego szyjki macicy;
  • Echogeniczność;
  • Wielkość (małe łożysko oznacza triploidię lub hipotrofię płodu, za duże łożysko może oznaczać makrosomię płodu, niedokrwistość, konflikt serologiczny lub cukrzycę).

Lekarze przy porodzie zalecają kontakt skóra do skóry matki oraz dziecka. Pobudza to wydzielanie się oksytocyny wpływającej na nasilenie się skurczów macicy. Dochodzi do odklejenia się łożyska od ścian. Kobieta ponownie zaczyna przeć, czego efektem będzie poród łożyska. Położna ocenia jego stan i sprawdza czy jest ono kompletne.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Maja przyszła na świat, ważąc prawie 7 kg. Jest jednym z największych noworodków w Polsce

Niepłodność / unsplash

Niepłodność a związek. Co robić, gdy starania o dziecko nas od siebie oddalają? Wyjaśnia psycholożka

Aleksandra i Michał Żebrowscy / MWMedia

Aleksandra Żebrowska o swoich ciążach i poronieniach: „Nie każdy jest gotowy, by mówić o swoich doświadczeniach – ale to nie znaczy, że ich nie ma”

Brzuch po ciąży / istock

Natalia Białobrzeska o brzuchu w połogu: „Próbuję być w kontakcie ze swoim ciałem, które nadal zasługuje na akceptację i uwagę”

Tatiana Okupnik / nwmedia

Tatiana Okupnik o dolegliwościach kobiet: „Niech żyją cipki i odbytnice po przejściach oraz te zdrowe!”

Niemowle

Rak piersi nie przekreśla marzeń o macierzyństwie! Ola „Kobieta rakieta” jest tego przykładem

Kobieta w ciąży siedzi na łóżku

Z czego składa się pępowina i jaka jest jej rola? Wyjaśnia Położna Kasia

Trzy typy kobiet w ciąży – sprawdź, którym jesteś ty albo twoja koleżanka

Czego nie robić w ciąży? Rozmowa z osteopatką Eweliną Tyszko-Bury

Czego nie powinnyśmy robić w ciąży? Rozmowa z osteopatką Eweliną Tyszko-Bury

Bóle lędźwi w ciąży. Jak może pomóc osteopatia? Wyjaśnia Ewelina Tyszko-Bury

Bóle lędźwi w ciąży. Rozmowa z osteopatką Eweliną Tyszko-Bury

Za picie w czasie ciąży do więzienia? Eksperci mówią, dlaczego to kiepski pomysł

Za picie w czasie ciąży do więzienia? Eksperci tłumaczą, dlaczego to zły pomysł

Zabiegi stomatologiczne w ciąży / istock

Ciąża i karmienie piersią a zabiegi stomatologiczne. Tata Stomatolog wymienia fakty i mity, które słyszy w gabinecie

Bolesny obrzęk stóp w ciąży. Jak pomoże osteopatiia?

Bolesny obrzęk stóp w ciąży – jak może pomóc osteopata? Rozmowa z Eweliną Tyszko-Bury

Bóle podżebrowe w ciąży - jak może pomóc osteopatia?

Bóle podżebrowe w ciąży – jak może pomóc osteopatia? Rozmowa z Eweliną Tyszko-Bury

Jak osteopatia może pomóc kobiecie w ciąży? Wyjaśnia Ewelina Tyszko-Bury

Jak osteopatia może pomóc kobiecie w ciąży? Wyjaśnia Ewelina Tyszko-Bury

Czym jest osteopatia ginekologiczna? Rozmowa z osteopatką Eweliną Tyszko-Bury

Czym jest osteopatia ginekologiczna? Rozmowa z osteopatką Eweliną Tyszko-Bury

Ciąża a miesiączka / istock

Czy można zajść w ciążę podczas okresu? „Pani Miesiączka” obala popularne mity

kobieta siedzi na toalecie

Hemoroidy w ciąży – objawy, przyczyny i leczenie

kobieta w ciąży wykonuje ćwiczenia

Ćwiczenia na jędrne uda w ciąży – jak je wykonywać?

kobieta z noworodkiem

Ból krocza po porodzie – jak wygląda połóg?

kobieta w ciąży pije kawę

Czy można pić kawę w ciąży? Kawa a ciąża – ile kofeiny?

Kobieta ćwiczy na macie

Ćwiczenia na brzuch po ciąży i podczas ciąży

ginekolog Marzena Dębska

Dni płodne – schorzenia, które mogą zaburzać płodność

Kobieta smutna, cierpiaca na depresję poporodową

Depresja poporodowa – jak długo trwa? Jakie są jej objawy i jak ją leczyć?

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Wegański chłodnik z botwinką. Bez mleka i jajek, ale z zaskakującymi dodatkami

insulinooporność

Dieta w insulinooporności