Przejdź do treści

„Nie oceniaj, wspieraj” – apeluje psycholożka Karla Orban. Tłumaczy, dlaczego krytyka nie motywuje do zmiany

Nie oceniaj, wspieraj” – apeluje psycholożka Karla Orban. Tłumaczy, dlaczego krytyka nie motywuje do zmiany
Nie oceniaj, wspieraj” – apeluje psycholożka Karla Orban. Tłumaczy, dlaczego krytyka nie motywuje do zmiany / Pexels, Polina Tankilevitch
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Krowa za bramą
Hodowla zwierząt wyrządza większe szkody dla klimatu niż auta, podaje raport Greenpeace
Kobieta w ciąży
Włosy w ciąży. Co można a czego nie wolno? Wyjaśnia trycholożka Marta Klowan
Muesli/iStockphoto
Muesli – szczęście w proszku. 3 pomysły na zdrowe śniadanie
Dorośli stoją w szlafrokach
Duńska telewizja publiczna pokazuje dzieciom nagich dorosłych: „Tak wyglądają normalne ciała”
Mamy polski lek na COVID-19! To pierwszy taki produkt na świecie
Mamy polski lek na COVID-19. To pierwszy taki produkt na świecie

Jak często szukałaś pomocy, a zamiast tego spotykałaś się z krytyką? Ile razy zostałaś niesłusznie oceniona – przez lekarza, psychologa, przyjaciół czy rodzinę? A może na odwrót: zdarzało ci się wytknąć komuś błąd, nie znając całego obrazu sytuacji? Zobacz, co na ten temat ma do powiedzenia psycholożka Karla Orban. I weź to sobie do serca!

Sytuacja szczególnie wrażliwa

Psycholożka Karla Orban podkreśla, że sytuacja, w której człowiek zwraca się do drugiego człowieka o pomoc i wsparcie z uwagi na jego wiedzę, wykształcenie czy doświadczenie zawodowe, to sytuacja szczególnie wrażliwa. Wymagająca dużego zaufania. Dlaczego? Bardzo często specjalista słyszy o czymś, o czym nie słyszał nikt inny, nawet bardzo bliski. I dodaje, że wcale nie chodzi tylko o psychologa.

Ginekolog, który słyszy o bólu przy stosunku, dietetyk o podjadaniu w stresie, logopeda, któremu rodzic mówi, że nie zgłosił się wcześniej, bo nie wiedział, że to pora – wszyscy dostają kredyt zaufania, że wyjdą z gabinetu z godnością i szacunkiem” – podkreśla ekspertka.

Co jest tak naprawdę ważne?

Jak podkreśla psycholożka, wartością nadrzędną ponad rozwiązanie czyjegoś problemu jest to, żeby nie bać się szukać pomocy. Nawet jeśli specjalista czy członkowie grupy na Facebooku nie są w stanie pomóc osobie, która przyszła po wsparcie. Według niej ważne, żeby nie miała ona uzasadnionych podstaw do tego, żeby powiedzieć „Nie warto, nic ze mnie nie będzie”.

„Chciałabym to napisać z całą mocą: ludzie nie uczą się w stresie. A niewiele rzeczy stresuje tak bardzo, jak kategoryczna, często prześmiewcza ocena. Ba, ludzie nie uczą się także wtedy, gdy się ich straszy (i m.in. dlatego po zawale mięśnia sercowego tak niewielu pacjentów zmienia swój styl życia i dietę). Po prostu już tak mamy zbudowane mózgi, że możemy analizować, zastanawiać się, szukać rozwiązań, przyjmować perspektywę, tylko wtedy, gdy czujemy się bezpiecznie” – podkreśla ekspertka.

Psycholożka idzie dalej i podaje konkretne przykłady. Według niej nie ma uzasadnienia dla straszenia rodziców konsekwencjami współspania,„ochrzaniania, że nie przyszli pół roku wcześniej w sprawie opóźnienia mowy” (przecież i tak się przecież nie cofną w czasie) i mówienia, że „jeśli się szuka zamienników czekolady będąc na diecie, „to można sobie dać spokój z dietą„.

Forma ma znaczenie

„Forma przekazu ma znaczenie” – zaznacza Karla Orban. Być może dla wielu z nas to tzw. oczywista oczywistość, ale niestety często ciężko przekuć teorię w praktykę.

„Słyszę, że to współspanie jest bardzo ważne dla dziecka, a jednocześnie, że jest pani bardzo zmęczona. Jak wam się to sprawdza?”, „Przed nami trochę więcej pracy teraz, gdy maluch jest starszy, ale zrobię wszystko, żeby wam w tym pomóc”, „To normalne, że trudno jest odejść od starych nawyków. Zastanówmy się, jak to zrobić stopniowo, żeby było panu lżej, a jednocześnie, żebyśmy nie tracili efektów redukcji”.

Takie komunikaty wymagają znacznie więcej wysiłku i empatii, ale gdy już formułowanie ich wejdzie nam w krew, będzie znaczenie łatwiej niż na początku.

„I nie, nie chodzi o głaskanie wszystkich po głowie dla zasady, chodzi o podstawowy szacunek do osoby, która przyszła po wsparcie” – zaznacza Orban.

A co z przestrzenią w internecie?

Na Facebooku aż roi się od różnych grup, w których wiele z nas szuka wsparcia, porady, rozwiązań problemów. Niestety czasem zamiast tego spotykamy się z krytyką i brakiem zrozumienia. Psycholożka Karla Orban podkreśla, że przestrzeń internetowa nie rządzi się wcale innymi prawami niż te dotyczące spotkania ze specjalistą. 

„To nie tak, że w internecie można swobodnie krytykować otyłe dziecko przyuważone na urlopie czy rodziców, ‚co to im się nie chce’, w imię ‚motywowania do zmiany’. Tutaj tym bardziej nie znamy całej historii i oceniając, tracimy zaufanie” – zauważa. 

Według ekspertki poprzez tego typu ocenę tracą je również specjaliści, którzy wypowiadają się krytycznie w internecie. I tak buduje się obraz dietetyków, którzy „nie lubią otyłych”, psychologów, którzy „nie znoszą rodziców” i pedagogów, „nie cierpiących dzieci”.

„A na końcu traci ten, o którego dobrostan się martwiliśmy. Zróbmy to inaczej” – apeluje psycholożka.

Do dzisiaj pokutuje to, że główną rolą kobiety jest dbanie o dom

Karla Orban – kim jest?

Karla Orban jest psycholożką z ponad 10-letnim doświadczeniem we wspieraniu rodzin, dzieci i dorosłych. To absolwentka Uniwersytetu SWPS we Wrocławiu, specjalizuje się w psychologii klinicznej.

Nurt, który przyświeca jej w pracy z dziećmi i rodzicami, to Rodzicielstwo Bliskości. Podstawą RB są potrzeby całej rodziny, zasoby jej członków oraz ich osobiste granice.

Nie zajmuję się oceną czy krytyką twoich decyzji, sytuacji, w jakiej jesteś, stylu partnerstwa czy rodzicielstwa. Moją rolą jest pomóc ci usłyszeć siebie i nabrać zaufania do tego, co słyszysz” – podkreśla na swojej stronie.

 

Wyświetl ten post na Instagramie.

 

#nieoceniajwspieraj Zbierałam się do napisania tego wpisu więcej razy, niz mogę to policzyć. Pogadajmy o tym dzisiaj. Bycie zruganym przez specjalistę, nierzadko bez usłyszenia całej historii; bycie zruganym internetowo w czyimś oceniającym jakąś grupę wpisie – zdarzyło Wam się? A nie powinno. Sytuacja, w której człowiek zwraca się do drugiego człowieka o pomoc i wsparcie z uwagi na jego wiedzę, wykształcenie, doświadczenie zawodowe, to sytuacja szczególnie wrażliwa. Wymagająca dużego zaufania. Bardzo często specjalista słyszy o czymś, o czym nie słyszał nikt inny, nawet bardzo bliski. Nie tylko psycholog – ginekolog, który słyszy o bólu przy stosunku, dietetyk o podjadaniu w stresie, logopeda, któremu rodzic mówi, że nie zgłosił się wcześniej, bo nie wiedział, że to pora – wszyscy dostają kredyt zaufania, że wyjdą z gabinetu z godnością i szacunkiem. I wartością nadrzędną ponad rozwiązanie problemu, z którym ktoś przyszedł jest to, żeby nie bał się szukać pomocy. Nawet, jeśli ja mu nie pomogę; żeby nie miał uzasadnionych podstaw do tego, żeby powiedzieć „Nie warto, nic ze mnie nie będzie”. C.d. w komentarzach

Post udostępniony przez Karla Orban (@karla.orban)

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Chwalenie wyglądu dziewczynek – dlaczego lepiej tego nie robić? Wyjaśnia Magda Korczyńska / Unsplash

Komplementowanie wyglądu dziewczynek – dlaczego lepiej tego nie robić? Wyjaśnia Magda Korczyńska

Dobry seks – różnica wieku czyni cuda

Różnica wieku między partnerami? Może się okazać spełnieniem seksualnych marzeń

Zmuszam się lub rezygnuję. O seksualnej niesamodzielności

Hipochondria - objawy i leczenie. Kim jest hipochondryk?

Hipochondria – objawy i leczenie. Kim jest hipochondryk?

Kobiecy mózg – jaki jest naprawdę?

Postanowienia zmian, chodzenia na siłownię czy przejścia na dietę znów nie wypaliły? Brakuje ci silnej woli! Sprawdź, jak możesz ją trenować!

Koronawirus, Madonna, fake newsy

Instagram blokuje Madonnę za szerzenie teorii spiskowych na temat koronawirusa

Martwisz się o przyszłość? Oto 7 sposobów, przy pomocy których ze zmartwieniami radzą sobie specjaliści

„Stary nawyk przypomina zarośniętą leśną ścieżkę. Jeśli znów na nią wejdziemy, to przypomnimy sobie, jak przyjemnie było się nią przechadzać, i zechcemy na nią wrócić” – mówi o trudzie zmian socjolożka Jadwiga Korzeniewska

Odpoczynek to sztuka. Jak nauczyć się odpoczywać?

Odpoczynek to sztuka. Jak nauczyć się odpoczywać?

Zakochana para na tle morza

Zakochanie a miłość. Na czym polega różnica?

Urlop wystarczająco dobry

Co roku wracasz z urlopu rozczarowana? Zmień to!

Miłosz Brzeiński

„Najbardziej wierzymy w to, o czym mało wiemy”. Miłosz Brzeziński o rosnącej popularności teorii spiskowych

Przytulanie mężczyzny. Dlaczego niektórzy ludzie nie chcą się przytulać?

NLP (programowanie neurolingwistyczne) - co to jest?

NLP – co to jest? Techniki programowania neurolingwistycznego

kobieta i mężczyzna, aseksualność

Aseksualność to nowa orientacja seksualna? Tłumaczy Alicja Długołęcka

Kobieta płacze przed lustrem

Czy płacz jest zdrowy? Z czym może być związany? Wyjaśnia psycholożka Anna Cyklińska

Świadomy sen

Świadomy sen – jak kontrolować sen, jak świadomie śnić?

Minimalizm – mniej znaczy więcej. Skuś się!

Kobieta wchodzi w obrazek

Fobia społeczna – jak sobie z nią poradzić? Poznaj 6 zasad pracy nad lękiem społecznym

Terapia kognitywna A. Becka - na czym polega?

Terapia kognitywna – na czym polega terapia poznawcza? Efekty

Terapia Gestalt

Psychologia Gestalt – dla kogo jest terapia Gestalt (postaci)?

fobia społeczna

Jak czuje się osoba z fobią społeczną? „Pomnóżcie lęk razy sto. Aby był tak silny, że wręcz paraliżujący. Aż poczujecie, że naprawdę palicie się ze wstydu”

ADHD u dorosłych

ADHD u dorosłych – objawy, test. Leczenie ADHD u dorosłych

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm