Przejdź do treści

Poznajcie Katie Bouman. Dziewczynę, która stoi za stworzeniem pierwszego zdjęcia czarnej dziury

Katie Bouman czarna dziura
Facebook.com/Instagram.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
mąka ryżowa
Akcja bez glutenu: mąka ryżowa. Zrobisz z niej pyszne naleśniki, pudding i pierogi
chrzan
Chrzan – co warto o nim wiedzieć? Jak kupować?
ćwiczenie za sztangą
Ćwiczenia na pośladki ze sztangą. Zdziałają cuda!
zamyślona kobieta
Jak powstaje nowy nawyk? Co zrobić, żeby zmiana się udała?
śniadanie
6 argumentów za tym, żeby jeść śniadanie

Ma zaledwie 29 lat i już zdążyła przejść do historii. To dzięki jej wiedzy i umiejętnościom mogliśmy w środę zobaczyć, jak wygląda czarna dziura. Dziś o jej dokonaniach mówi i pisze się w każdym zakątku świata. Na ten rozgłos Katie Bouman pracowała przez ostatnie 6 lat. Informatyczka z Celtech jest autorką algorytmu, dzięki któremu możliwe było wykonanie historycznej fotografii czarnej dziury.

Doktor Katie Bouman to jedna z bohaterek przełomowego dokonania w dziedzinie astrofizyki, czyli pierwszego zdjęcia czarnej dziury. Do tej pory wykonanie takiej fotografii uważano to za coś niemożliwego, sądzono, że potrzebny byłby teleskop o wielkości Ziemi. A to dlatego, że czarna dziura – większa o 6,5 miliarda razy od masy naszego Słońca – z założenia jest niewidzialna. Dostrzec możemy ją jedynie dzięki cieniowi, który pojawia się kiedy wchodzi w interakcję z otaczającą ją materią.

Katie Bouman wraz z zespołem astronomów z Europejskiego Obserwatorium Południowego udowodniła, że da się to zrobić w inny sposób. Czarną dziurę uwiecznili za pomocą wirtualnego teleskopu astronomicznego o nazwie Event Horizon Telescope, na który składało się osiem teleskopów rozsianych po świecie. Urządzenia zbierały informacje, które gromadzono w superkomputerach w Max Planck Institute for Radio Astronomy i MIT Haystack Observatory, by następnie przekonwertować je na obrazy. Nad algorytmem, który przetwarzał setki terabajtów danych dziennie w zdjęcie czarnej dziury, pracowała między innymi Katie Bouman.

Pracować, by odkrywać nieodkryte

29-latka z wykształcenia jest informatyczką. W projekt, mający na celu sfotografowanie czarnej dziury, zaangażowała się sześć lat temu, robiąc doktorat z rozpoznawania obrazu na Massachusetts Institute of Technology (MIT). W rozmowie z „Time” przyznała, że jej pasją od zawsze było „wymyślanie sposobów pozwalających zobaczyć lub zmierzyć rzeczy z założenia niewidzialne”. O technice, polegającej na zbieraniu danych z sieci mniejszych teleskopów rozmieszczonych na całej kuli ziemskiej, dowiedziała się w 2007 roku, będąc jeszcze uczennicą liceum.

– Pracowałam nad tym projektem od prawie sześciu lat i przez ostatni rok musiałam trzymać buzię na kłódkę, by przypadkiem nie wygadać się o procesie obrazowania – powiedziała dr Bouman. – Nawet swojej rodzinie nie mogłam powiedzieć – dodała.

Katie Bouman
Katie Bouman
Dopóki jesteś podekscytowana i zmotywowana do pracy nad czymś, nie powinnaś dopuszczać myśli, że nie możesz tego zrobić

Kobiety na rakiety

W rozmowie z magazynem „Time” badaczka przyznała, że kiedy obraz czarnej dziury zaczął pojawiać się na ekranie, trudno było jej i naukowcom z nią pracującym uwierzyć, że cały proces przebiegł tak łatwo, a pierścień wokół czarnej dziury był tak widoczny. Zaskoczenie Katie Bouman zostało uwiecznione na zdjęciu, które w ciągu jednego dnia obiegło internet wzdłuż i wszerz.

„Patrzę z niedowierzaniem na to, jak powstawał pierwszy obraz czarnej dziury, jaki zrobiłam” – napisała pod swoim postem.

Watching in disbelief as the first image I ever made of a black hole was in the process of being reconstructed.

Gepostet von Katie Bouman am Mittwoch, 10. April 2019

 

Katie Bouman  napisała, że to jest moment ‚kiedy powstawał pierwszy obraz czarnej dziury, jaki zrobiła’. Dla jasności: to pierwszy obraz czarnej dziury, jaki ktokolwiek zrobił” – tymi słowami wydział informatyczny Massachusetts Institute of Technology (MIT) skomentował na Twitterze post Bouman.

Wydział informatyczny MIT, na którym doktorat robiła Bouman, w kolejnym poście zestawił zdjęcie swojej doktorantki z fotografią Margaret Hamilton. Pierwsza wraz z badaczami z Europejskiego Obserwatorium Południowego opracowała algorytm, pozwalający na wykonanie zdjęcia czarnej dziury. Druga wraz z kierowanym przez siebie zespołem opracowała oprogramowanie systemu pokładowego programu kosmicznego „Apollo”.

„Po lewej: informatyczka z MIT Katie Bouman ze stosami dysków twardych, zawierających dane o zdjęciu czarnej dziury. Po prawej: informatyczka z MIT Margaret Hamilton z kodem swojego autorstwa, który pomógł wysłać człowieka na Księżyc” – czytamy pod zdjęciem.

Kobiece wsparcie

Przełomowe osiągnięcie Katie Bouman w dziedzinie astrofizyki jest dziś tematem numer jeden. Sukcesu pogratulowały jej m.in. córka prezydenta Stanów Zjednoczonych, Ivanka Trump i kongresmenka Alexandria Ocasio-Cortez.

„Dzisiaj świat zobaczył pierwsze zdjęcie czarnej dziury – niezwykłe osiągnięcie, które było możliwe dzięki badaczce Katie Bouman. Wielkie gratulacje! Hurra dla kobiet w naukach ścisłych (STEM – skrót od Science, Technology, Engineering, Mathematics, czyli  nauk ścisłych, technologii, inżynierii i matematyki)” – napisała Ivanka Trump.

„Zajmij należne ci miejsce w historii, dr Bouman! Gratulacje i dziękuję za twój wkład w rozwój nauki i ludzkości” – skomentowała zdjęcie Bouman kongresmenka Alexandria Ocasio-Cortez.

Katie Bouman: „to nie była praca jednej osoby”

Algorytm Katie Bouman nosi nazwę CHIRP – Continuous High-resolution Image Reconstruction using Patch Priors i był jednym z wielu algorytmów stosowanych przez EHT. – Ostatecznie to właśnie on zadziałał i pozwolił na przełomowe zobrazowanie tego, o czego istnieniu przekonywał przed wiekiem Albert Einstein – podkreślił na konferencji prasowej Vincent Fish, naukowiec z Haystack Observatory w MIT. Przypomniał tym samym, że zdjęcie czarnej dziury to zasługa całej grupy naukowców. Katie Bouman również powtórzyła to w swoim komunikacie, który opublikowała za pośrednictwem mediów społecznościowych.

„Jestem podekscytowana, że w końcu możemy podzielić się tym, nad czym pracowaliśmy przez ostatni rok! Obraz pokazany dziś to efekt kombinacji wielu obrazów pozyskanych różnymi metodami – napisała Bouman na swoim profilu na Facebooku.

„Żaden algorytm ani osoba nie stworzyła tego obrazu, bo wymagał on niesamowitego talentu zespołu naukowców z całego świata i wielu lat ciężkiej pracy nad opracowaniem instrumentu, przetwarzaniem danych, metodami obrazowania i technikami analizy, które były niezbędne do dokonania tego niemożliwego wyczynu. To był dla mnie naprawdę zaszczyt i szczęście, że miałam okazję pracować z wami wszystkimi” – dodała.

I'm so excited that we finally get to share what we have been working on for the past year! The image shown today is the…

Gepostet von Katie Bouman am Mittwoch, 10. April 2019

 

Fotografię, będącą owocem wieloletniej pracy Katie Bouman i zespołu astronomów z Europejskiego Obserwatorium Południowego,  zaprezentowano 10 kwietnia 2019 r. podczas sześciu konferencji prasowych, które odbyły się równocześnie w Brukseli, Santiago, Szanghaju, Tokio, Tajpej i Waszyngtonie. Mogliśmy zobaczyć na niej czarną dziurę znajdującą się w centrum galaktyki Messier 87, ponad 50 mln lat świetlnych od Ziemi, o masie 6,5 mld razy większej od masy Słońca.

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Inspirują, uczą, wywracają życie do góry nogami. I świetnie się przy tym bawią! Dziewczyny z Rails Girls Warsaw zapraszają na warsztaty programowania

„Od kobiet oczekuje się, że będą wielozadaniowe i idealne. Łączenie pracy z macierzyństwem jest bardzo trudne i bez pomocy często niemożliwe ” – mówi Katarzyna Łodygowska, znana jako Matka – Prawnik

zima

Zima pachnie inaczej niż lato. Czym się różni?

kobieta w trakcie treningu

Interwały – postaw na Tabatę. Wystarczą 4 minuty ćwiczeń!

Matka z dwójką dzieci. Jendego syna trzyma na rękach, drugi ich przytula

Za naszą osobowość, temperament i długość życia odpowiedzialne są geny. Czy może jednak mamy na to wpływ?

5 najlepszych ćwiczeń na brzuch

5 fit dziewczyn – 5 najlepszych ćwiczeń na brzuch

5 najlepszych ćwiczeń na uda – poleca 5 fit dziewczyn

Kobieta w łóżku / istock

Po czym poznać, że zatrułaś się smogiem?

sen

Ćwicz i… śpij dobrze!

kobieta

Kobiety silniej odczuwają ból – to mit czy prawda? Odpowiada ekspert

mobbing

Mobbing w miejscu pracy? Reaguj natychmiast! Co warto wiedzieć?

zimowy spacer

Wychodź sobie zdrowie. O czym warto pamiętać w ciągu dnia?

Pema Chödrön: Jesteś niebem. Wszystko inne to po prostu pogoda

Pema Chödrön: Jesteś niebem. Wszystko inne to po prostu pogoda

Katarzyna Glinka o treningach w ciąży

Katarzyna Glinka o treningach w ciąży: jestem wdzięczna naturze, że mogę teraz ćwiczyć

Dwóch chłopców i dziewczynka, którzy występują w filmie

„Gdańsk dzieli się dobrem” – co to właściwie znaczy? Zobacz, co ważnego chcą ci przekazać najmłodsi

Mateusz Banaszkiewicz: gdy coś dzieje się z moim zdrowiem, wszystkie inne ważne obszary ponoszą tego konsekwencje

Wdrożenie e-recepty / freepik.com

E-recepta od dzisiaj obowiązkowa. Co warto o niej wiedzieć?

Chcesz zajść w ciążę? Najpierw zadbaj o siebie i swoją strefę emocjonalną. „Nie zajdziesz w ciążę, jeżeli będziesz traktowała to zadaniowo” – mówi psychoterapeutka Maria Król- Fijewska

Ciałopozytywna terapia / Instagram

Czego nie mówić osobie z depresją? Sara Cicherska z „Ciałopozytywnej terapii” na Instagramie opublikowała wzruszający post

odpoczywająca kobieta

5 przypadków, w których trzeba odpuścić trening

Lek. Aleksandra Pięta / Instagram

Lek. Aleksandra Pięta: „mam takie marzenie, żebyśmy wszyscy zaczęli otwarcie mówić o tym, że dbanie o swoje zdrowie psychiczne jest OK”. Lekarka właśnie stworzyła poradnik pierwszej wizyty u psychiatry

ucząca się dziewczyna

7 niezawodnych patentów, by zawalić sesję

kobiety na nartach

Planujesz wyjazd na narty? Trener Marcjan Piotrowski radzi, jak się przygotować do zimowych sportów

dłonie

Toksyczny związek zabija powoli

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kleszcze

Borelioza: objawy po wielu latach. Jak można wykryć chorobę?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

8 sposobów na podniesienie libido

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.