Przejdź do treści

Poznajcie Katie Bouman. Dziewczynę, która stoi za stworzeniem pierwszego zdjęcia czarnej dziury

Katie Bouman czarna dziura
Facebook.com/Instagram.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Zgaga? Refluks? Wzdęcia? Poznaj 5 produktów, których nie lubi twój żołądek
Ćwiczenia oddechowe na trawienie
Ćwiczenia oddechowe na trawienie. Kasia Bem pokazuje, jak dobrze je wykonać
Muffiny z rabarbarem i glazurą tahini
10 wegetariańskich źródeł żelaza
Wrzody żołądka – jak wyglądają objawy? Wyjaśnia gastroenterolog

Ma zaledwie 29 lat i już zdążyła przejść do historii. To dzięki jej wiedzy i umiejętnościom mogliśmy w środę zobaczyć, jak wygląda czarna dziura. Dziś o jej dokonaniach mówi i pisze się w każdym zakątku świata. Na ten rozgłos Katie Bouman pracowała przez ostatnie 6 lat. Informatyczka z Celtech jest autorką algorytmu, dzięki któremu możliwe było wykonanie historycznej fotografii czarnej dziury.

Doktor Katie Bouman to jedna z bohaterek przełomowego dokonania w dziedzinie astrofizyki, czyli pierwszego zdjęcia czarnej dziury. Do tej pory wykonanie takiej fotografii uważano to za coś niemożliwego, sądzono, że potrzebny byłby teleskop o wielkości Ziemi. A to dlatego, że czarna dziura – większa o 6,5 miliarda razy od masy naszego Słońca – z założenia jest niewidzialna. Dostrzec możemy ją jedynie dzięki cieniowi, który pojawia się kiedy wchodzi w interakcję z otaczającą ją materią.

Katie Bouman wraz z zespołem astronomów z Europejskiego Obserwatorium Południowego udowodniła, że da się to zrobić w inny sposób. Czarną dziurę uwiecznili za pomocą wirtualnego teleskopu astronomicznego o nazwie Event Horizon Telescope, na który składało się osiem teleskopów rozsianych po świecie. Urządzenia zbierały informacje, które gromadzono w superkomputerach w Max Planck Institute for Radio Astronomy i MIT Haystack Observatory, by następnie przekonwertować je na obrazy. Nad algorytmem, który przetwarzał setki terabajtów danych dziennie w zdjęcie czarnej dziury, pracowała między innymi Katie Bouman.

Pracować, by odkrywać nieodkryte

29-latka z wykształcenia jest informatyczką. W projekt, mający na celu sfotografowanie czarnej dziury, zaangażowała się sześć lat temu, robiąc doktorat z rozpoznawania obrazu na Massachusetts Institute of Technology (MIT). W rozmowie z „Time” przyznała, że jej pasją od zawsze było „wymyślanie sposobów pozwalających zobaczyć lub zmierzyć rzeczy z założenia niewidzialne”. O technice, polegającej na zbieraniu danych z sieci mniejszych teleskopów rozmieszczonych na całej kuli ziemskiej, dowiedziała się w 2007 roku, będąc jeszcze uczennicą liceum.

– Pracowałam nad tym projektem od prawie sześciu lat i przez ostatni rok musiałam trzymać buzię na kłódkę, by przypadkiem nie wygadać się o procesie obrazowania – powiedziała dr Bouman. – Nawet swojej rodzinie nie mogłam powiedzieć – dodała.

Katie Bouman
Katie Bouman
Dopóki jesteś podekscytowana i zmotywowana do pracy nad czymś, nie powinnaś dopuszczać myśli, że nie możesz tego zrobić

Kobiety na rakiety

W rozmowie z magazynem „Time” badaczka przyznała, że kiedy obraz czarnej dziury zaczął pojawiać się na ekranie, trudno było jej i naukowcom z nią pracującym uwierzyć, że cały proces przebiegł tak łatwo, a pierścień wokół czarnej dziury był tak widoczny. Zaskoczenie Katie Bouman zostało uwiecznione na zdjęciu, które w ciągu jednego dnia obiegło internet wzdłuż i wszerz.

„Patrzę z niedowierzaniem na to, jak powstawał pierwszy obraz czarnej dziury, jaki zrobiłam” – napisała pod swoim postem.

Watching in disbelief as the first image I ever made of a black hole was in the process of being reconstructed.

Gepostet von Katie Bouman am Mittwoch, 10. April 2019

 

Katie Bouman  napisała, że to jest moment ‚kiedy powstawał pierwszy obraz czarnej dziury, jaki zrobiła’. Dla jasności: to pierwszy obraz czarnej dziury, jaki ktokolwiek zrobił” – tymi słowami wydział informatyczny Massachusetts Institute of Technology (MIT) skomentował na Twitterze post Bouman.

Wydział informatyczny MIT, na którym doktorat robiła Bouman, w kolejnym poście zestawił zdjęcie swojej doktorantki z fotografią Margaret Hamilton. Pierwsza wraz z badaczami z Europejskiego Obserwatorium Południowego opracowała algorytm, pozwalający na wykonanie zdjęcia czarnej dziury. Druga wraz z kierowanym przez siebie zespołem opracowała oprogramowanie systemu pokładowego programu kosmicznego „Apollo”.

„Po lewej: informatyczka z MIT Katie Bouman ze stosami dysków twardych, zawierających dane o zdjęciu czarnej dziury. Po prawej: informatyczka z MIT Margaret Hamilton z kodem swojego autorstwa, który pomógł wysłać człowieka na Księżyc” – czytamy pod zdjęciem.

Kobiece wsparcie

Przełomowe osiągnięcie Katie Bouman w dziedzinie astrofizyki jest dziś tematem numer jeden. Sukcesu pogratulowały jej m.in. córka prezydenta Stanów Zjednoczonych, Ivanka Trump i kongresmenka Alexandria Ocasio-Cortez.

„Dzisiaj świat zobaczył pierwsze zdjęcie czarnej dziury – niezwykłe osiągnięcie, które było możliwe dzięki badaczce Katie Bouman. Wielkie gratulacje! Hurra dla kobiet w naukach ścisłych (STEM – skrót od Science, Technology, Engineering, Mathematics, czyli  nauk ścisłych, technologii, inżynierii i matematyki)” – napisała Ivanka Trump.

„Zajmij należne ci miejsce w historii, dr Bouman! Gratulacje i dziękuję za twój wkład w rozwój nauki i ludzkości” – skomentowała zdjęcie Bouman kongresmenka Alexandria Ocasio-Cortez.

Katie Bouman: „to nie była praca jednej osoby”

Algorytm Katie Bouman nosi nazwę CHIRP – Continuous High-resolution Image Reconstruction using Patch Priors i był jednym z wielu algorytmów stosowanych przez EHT. – Ostatecznie to właśnie on zadziałał i pozwolił na przełomowe zobrazowanie tego, o czego istnieniu przekonywał przed wiekiem Albert Einstein – podkreślił na konferencji prasowej Vincent Fish, naukowiec z Haystack Observatory w MIT. Przypomniał tym samym, że zdjęcie czarnej dziury to zasługa całej grupy naukowców. Katie Bouman również powtórzyła to w swoim komunikacie, który opublikowała za pośrednictwem mediów społecznościowych.

„Jestem podekscytowana, że w końcu możemy podzielić się tym, nad czym pracowaliśmy przez ostatni rok! Obraz pokazany dziś to efekt kombinacji wielu obrazów pozyskanych różnymi metodami – napisała Bouman na swoim profilu na Facebooku.

„Żaden algorytm ani osoba nie stworzyła tego obrazu, bo wymagał on niesamowitego talentu zespołu naukowców z całego świata i wielu lat ciężkiej pracy nad opracowaniem instrumentu, przetwarzaniem danych, metodami obrazowania i technikami analizy, które były niezbędne do dokonania tego niemożliwego wyczynu. To był dla mnie naprawdę zaszczyt i szczęście, że miałam okazję pracować z wami wszystkimi” – dodała.

I'm so excited that we finally get to share what we have been working on for the past year! The image shown today is the…

Gepostet von Katie Bouman am Mittwoch, 10. April 2019

 

Fotografię, będącą owocem wieloletniej pracy Katie Bouman i zespołu astronomów z Europejskiego Obserwatorium Południowego,  zaprezentowano 10 kwietnia 2019 r. podczas sześciu konferencji prasowych, które odbyły się równocześnie w Brukseli, Santiago, Szanghaju, Tokio, Tajpej i Waszyngtonie. Mogliśmy zobaczyć na niej czarną dziurę znajdującą się w centrum galaktyki Messier 87, ponad 50 mln lat świetlnych od Ziemi, o masie 6,5 mld razy większej od masy Słońca.

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

„Od kobiet oczekuje się, że będą wielozadaniowe i idealne. Łączenie pracy z macierzyństwem jest bardzo trudne i bez pomocy często niemożliwe ” – mówi Katarzyna Łodygowska, znana jako Matka – Prawnik

Chwile, kiedy dziecko wyrasta z małej fasolki, warte są każdej sekundy. Zobacz galerię niesamowitej radości z oczekiwania

5 ćwiczeń, które zredukują stres

Stres, praca, napięcie, pośpiech? Znajdź chwilę czasu na ćwiczenia rozluźniające

Podziel się posiłkiem z Bezdomnymi

Nie jesz mięsa? Niektórzy nie jedzą niczego. Ruszyła kampania „Podziel się Posiłkiem z Bezdomnymi”

smutna kobieta spotkanie

„Zamiast skupiać się na tym, co mamy, koncentrujemy się na tym, co chciałybyśmy mieć”. Dlaczego nie warto narzekać?

kobieta relaks

Jak odpocząć w jeden wieczór? Psycholog zdradza sprawdzone patenty

Chcesz skutecznie schudnąć? Oto najważniejsze czynniki, które wpływają na tempo chudnięcia

„Mam rozmiar 40, a czasem nawet 42. Jestem na okładce Playboya i jestem z tego dumna”. Monika Borzym w najnowszym numerze magazynu dla panów

Kampania Centrum Praw Kobiet

Trzymamy stronę kobiet! Wesprzyj Polki doświadczone przemocą. Trwa kampania Centrum Praw Kobiet

Wielkanoc w wersji fit

Wielkanoc w wersji fit, czyli jak nie przytyć w święta

Kiedy czekamy na miłość, awans i lepszą wersję nas samych, wiele tracimy. Kasia Bem radzi, jak żyć tu i teraz

Co zrobić ze skorupkami jajek po Wielkanocy?

Pomaganie jest proste, a Ty jesteś dobrą osobą

Twoje biodra są zbyt mało elastyczne? Oto zestaw ćwiczeń, które pomogą je rozruszać

Janina Ochojska choruje na raka piersi. Na Twitterze opublikowała poruszające nagranie

kosmetyki testowanie na zwierzętach

Chiny rezygnują z testowania kosmetyków na zwierzętach. To przełomowa decyzja!

Poranny trening. Obudź się z energią!

Kolorowe jajka – naturalnie! Sięgnij po barwniki, które masz w kuchni

Przyjaźń po rozstaniu? Rozstrzygnij wszystkie za i przeciw

Bonus dla ABS

Ćwiczenia na mięśnie brzucha z hantlami – bonus dla ABS

Jak zmienić sposób, w jaki patrzymy na życie? Kasia Bem podaje klucz do szczęścia

Kobiety ze Sri Lanki walczą o równouprawnienie. Surfują na falach niosących zmiany

„Nie garb się!” przestaje działać? Ratunek w aktywnym siedzeniu!

„Lesbijka u ginekologa jest jak jednorożec, który się urwał z choinki” – czyli LGBT u lekarza