Przejdź do treści

Smog w Polsce – jak się tworzy i jak się przed nim skutecznie bronić?

smog - młoda kobieta w masce antysmogowej
Fot. rh2010 / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Kobieta stoi przy dwukolorowej ścianie
Ile razy należy myć włosy? Wyjaśnia Ekspert Kosmetyczny
Olejek eukaliptusowy - właściwości i zastosowanie
Olejek eukaliptusowy – właściwości i zastosowanie
Dobry seks – różnica wieku czyni cuda
Różnica wieku między partnerami? Może się okazać spełnieniem seksualnych marzeń
Nieprzyjemny zapach z pochwy – jak się go pozbyć?
Kobieta w jeansach z kwiatami
Jak mobilizować bliznę po nacięciu krocza? Wyjaśnia Pani Fizjotrener

Smog to zjawisko powstałe na skutek połączenia trzech niekorzystnych dla czystego powietrza czynników. Zanieczyszczenie powietrza w połączeniu z wysokim stopniem zamglenia oraz brakiem wiatru daje efekt unoszącej się w powietrzu szkodliwej dla człowieka zawiesiny przypominającej mgłę. Oddaje to dobrze sama nazwa zjawiska – „smog” powstała z połączenia angielskiego smoke (palić) oraz fog (mgła).

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

W coraz większej ilości miejsc w Polsce dane dotyczące poziomu zanieczyszczenia powietrza są bardzo niepokojące. Na 50 najbardziej zanieczyszczonych miast w UE aż 33 to polskie miejscowości. Choć te fakty nie napawają optymizmem, przed smogiem można się obronić.

Z czego składa się smog?

Smog to właściwie mgła, w której znajdują się wszystkie najbardziej niebezpieczne dla ludzkiego zdrowia i życia substancje. Są to między innymi:

  • pył PM10, którego cząsteczki o średnicy 10 mikrometrów wnikają do płuc i dróg oddechowych,
  • pył PM 2,5 składający się z jeszcze mniejszych, a przez to bardziej niebezpiecznych dla organizmu cząsteczek (2,5 mikrometrów), które przez pęcherzyki płucne wnikają do krwiobiegu,
  • benzo(a)piren – wielopierścieniowy węglowodór aromatyczny, który przedostaje się do płuc,
  • metale ciężkie.
Czy warto biegać w smogu?

Smog alert – dlaczego smog jest tak niebezpieczny?

Smog jako zjawisko jest nadal lekceważony przez bardzo wiele osób. Mimo alarmu o przekroczonych wszystkich dopuszczalnych normach zanieczyszczeń nadal można w mieście spotkać wielu biegaczy, którzy nie używają masek. W miejskich parkach także nie brakuje spacerujących. Wydaje się, że to lekceważenie ostrzeżeń Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska wynika przede wszystkim z nieświadomości, jak poważnym zagrożeniem jest smog.

Wystarczy chyba uzmysłowić sobie, że benzo(a)piren, czyli jedna z głównych substancji składających się na smog może:

  • wywoływać nowotwory,
  • upośledzać płodność,
  • uszkadzać nadnercza i wątrobę,
  • niszczyć układ krwionośny
  • działać szkodliwie na ciężarną i dziecko w jej łonie.

Z kolei dwutlenek siarki:

  • działa drażniąco na drogi oddechowe,
  • powoduje skurcz oskrzeli,
  • uszkadza płuca,
  • upośledza zdolność krwi do przenoszenia tlenu.

Pył PM10:

  • działa negatywnie na układ oddechowy,
  • zwiększa ryzyko ostrego zapalenia oskrzeli, przewlekłej choroby płuc.

Pył PM2,5:

  • powoduje miażdżycę,
  • sprzyja zapaleniu naczyń krwionośnych.

Zobacz także

Smog w Polsce – jak jest naprawdę

Smog w USA lub Chinach już nikogo nie dziwi. Natomiast na tle tych wielkich państw i aglomeracji istniejących w ich obrębie wyniki polskich miast nie napawają optymizmem.

Polska zajmuje pierwsze miejsce wśród krajów UE pod względem najwyższego stężenia benzo(a)pirenu. Normy WHO w kraju przekroczone są prawie 40-krotnie.

Do tych wyników przyczynia się przede wszystkim ogrzewanie domów piecami, które opalane są paliwem stałym, węglem lub drewnem, a niejednokrotnie także różnego rodzaju śmieciami. Spalanie to powoduje aż 83,3% zanieczyszczeń pyłem PM10.

W Polsce uruchomiony został program SMOG STOP, którego celem jest dofinansowanie działań na rzecz ograniczenia niskiej emisji. W jego ramach dofinansowywana jest m.in. wymiana pieców na nowsze, wydzielające mniej zanieczyszczeń. Nie da się jednak ukryć, że problem smogu nie znika wraz z zakończeniem sezonu grzewczego.

Do powstania go przyczynia się również komunikacja samochodowa: emisja z rur, ścieranie opon i klocków hamulcowych, a także tzw. pylenie wtórne, czyli podrywanie pyłu osadzonego na drodze.

Jak się bronić przed smogiem?

Smog jest problemem, z którym można podjąć walkę. Pierwszą formą obrony jest odpowiednia dieta. Przede wszystkim chodzi o jej wzbogacenie o produkty zawierające kwasy omega-3, czyli: migdały, masło, olej rzepakowy, pestki dyni, nasiona lnu. Warto zadbać także o odpowiednią ilość produktów zawierających witaminy B6 (np. kasza gryczana, kurczak) oraz B12 (ryby, sery, jajka). Wszystkie te substancje zmniejszają działanie smogu na organizm człowieka. Szczególnie chodzi o jego negatywny wpływ na układ krwionośny. Z kolei witamina C i E redukują skutki stresu oksydacyjnego, który również jest jednym z efektów smogu.

Nie ma co ukrywać, że najlepszą obroną przed smogiem jest nieopuszczanie zamkniętych pomieszczeń w sytuacji, kiedy normy zanieczyszczenia powietrza są znacząco przekroczone. Skąd to wiedzieć? Pomagają przede wszystkim specjalne aplikacje smogowe takie jak:

  • Smog Info (co godzinę aktualizuje stężenie szkodliwych substancji w powietrzu),
  • Smok Smog (umożliwia kontrolowanie jakości powietrza nie tylko w Polsce, ale i w 3000 miastach na świecie).

W przypadku wysokiego poziomu zanieczyszczeń i jednoczesnej konieczności poruszania się po otwartych przestrzeniach warto skorzystać z maski przeciwsmogowej, która ogranicza dostawanie się szkodliwych substancji do ludzkiego organizmu. W Polsce jeszcze do niedawna bardzo mało osób z niej korzystało. Obserwować jednak można dynamiczne zmiany z tym zakresie. Coraz więcej osób, szczególnie w okresie jesienno-zimowym, gdy smog jest szczególnie odczuwalny, korzysta z masek.

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Dziecko płaczące z powodu gorączki przy ząbkowaniu

Gorączka u dziecka – przyczyny. Jak zbić gorączkę?

kobieta pod drenażu limfatycznego

Czym jest drenaż limfatyczny? Efekty, przeciwwskazania

kobieta ma przeprowadzany zabieg kriolipolizy na brzuchu

Czym jest kriolipoliza? Efekty, przeciwwskazania

Ćwiczenia na plecy na siłowni, w domu – jak rozciągnąć plecy?

Bronchit (zapalenie oskrzeli) - przyczyny, objawy i leczenie

Bronchit (zapalenie oskrzeli) – przyczyny, objawy i leczenie

Kobieta przed komputerem

Ból nadgarstka – przyczyny, ćwiczenia, leczenie

Polipy w nosie - czym są i w jaki sposób je leczyć?

Polipy w nosie – jak wyglądają ich objawy i leczenie?

kobieta, nakładająca maść na problemy skórne twarzy

Ropień – przyczyny, objawy, leczenie. Rodzaje ropni

Kobieta cierpi na ból brzucha

Nerwica żołądka – objawy, leczenie, przyczyny

Konsultacja objawów rzeżączki u lekarza

Rzeżączka – objawy u kobiet i mężczyzn, leczenie

Jak długo żyją Polacy? Różnica pomiędzy kobietami i mężczyznami jest znacząca

Jak długo żyją Polacy? Różnica pomiędzy kobietami i mężczyznami jest znacząca

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – przyczyny, leczenie. Objawy ataku paniki

Osoba pilnowana przez lekarza podczas wykonywania rezonansu magnetycznego

Rezonans magnetyczny – co to? Cena, gdzie go wykonać?

Skurcze łydek – przyczyny, leczenie, domowe sposoby

Pokrzywka alergiczna u dziecka i dorosłego. Jak leczyć pokrzywkę alergiczną?

Pokrzywka alergiczna u dziecka i dorosłego. Jak leczyć pokrzywkę alergiczną?

Kobieta w czerwonej bluzce jest u alergologa, który nakłuwa jej rękę i robi badanie

Testy alergiczne z krwi i skórne – wskazania i przebieg

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Wygląd języka – co popękany lub żółty mówi o zdrowiu?

Paznokcie

Zmiany na paznokciach. O jakich chorobach świadczą?

szczepienie

Tężec – objawy, szczepionka, profilaktyka zakażenia

Stara toaleta, sławojka

Wróciłaś z urlopu? Pierwsze, co musisz zrobić, to spuścić wodę w toalecie

kobieta z bólem wątroby

WZW B – szczepienie, objawy, leczenie, przyczyny i dieta

włosy z łupieżem

Łupież – przyczyny, leczenie. Jak pozbyć się łupieżu?

żółtaczka

WZW A – szczepionka, objawy, leczenie. Jak można się zarazić?

wątroba

Marskość wątroby – objawy, leczenie, rokowania, dieta

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?