Przejdź do treści

„Stresuje nas nasza interpretacja rzeczywistości” – mówi psycholog Katarzyna Binkiewicz. Jak przestać się zamartwiać?

kobieta nad morzem
„Stresuje nas nasza interpretacja rzeczywistości” Igor Ustynskyy/Getty Images
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
rodzina przy stole, dieta wegetariańska,
Wege-dzieci. Czy dieta roślinna jest dieta dobra, czy zła dla najmłodszych?
kobieta w laboratorium
Terapia CAR-T to nowa metoda leczenia raka. Uratowała życie pierwszej Polce chorej na chłoniaka
Julie Walters
Aktorka Julie Walters wyznała, że zdiagnozowano u niej raka jelita grubego. „Myślałam: to niemożliwe, lekarz musiał się pomylić”
Chłopiec w masce antysmogowej
Smog w polskich miastach – dokąd przed nim uciec?
Kobieta z tuatuażami i kolczykami
Przekłuwanie uszu pistoletem. Nie rób sobie tego ani swojemu dziecku! Piercerka tłumaczy, dlaczego to jest zły pomysł

Stres przyczynia się do rozwoju chorób i utrudnia proces zdrowienia. Zestresowana rodzina nie będzie dla chorego wsparciem. Szczególnie groźne jest martwienie się na zapas i czarnowidztwo. Tymczasem według ekspertów tylko 8 proc. to realne zmartwienia, które powinny zaprzątać naszą głowę.

O tym, jak silny jest związek pomiędzy stresem a rozwojem chorób, w tym tych najcięższych, czyli nowotworów, mówią badania naukowe. Pod koniec 2018 roku chińscy uczeni na łamach magazynu „The International Journal of Cancer” poinformowali, że stres w pracy i życie w ciągłym napięciu zwiększają ryzyko rozwoju raka przełyku (o 112 proc.!), jelita grubego (o 36 proc.) oraz płuca (o 24 proc.). Co ciekawe, zależność pomiędzy stresem a nowotworem przełyku najsilniejsza była wśród Europejczyków, natomiast w przypadku nowotworu raka jelita grubego taką zależność zaobserwowano wśród mieszkańców Ameryki Północnej.

Jak kontrolować stres?

Stres może też przyczynić się do rozwoju innych chorób takich jak chroniczne bóle, dolegliwości ze strony żołądka oraz jelit, bezsenność, infekcje, schorzenia dermatologiczne i autoimmunologiczne, zaburzenia seksualne czy spadek płodności. Szacuje się, że ponad 70 proc. wszystkich wizyt lekarskich stanowią dolegliwości związane z silnym stresem.

Pozytywne nastawienie czyni cuda

Zdaniem uczonych przewlekły stres upośledza funkcjonowanie układu odpornościowego, co osłabia zdolność organizmu do zwalczania niepożądanych komórek. – Stres jest nam potrzebny, bo aktywuje nas w odpowiednich momentach, np. każe zmobilizować się w obliczu zagrożenia. Nie chodzi więc o to, żeby w ogóle się nie stresować – tłumaczyła psycholog i psychoonkolog Katarzyna Binkiewicz podczas Akademii Onkologicznej w Radomskim Centrum Onkologii. – Szkodliwy jest jego nadmiar. Organizm niestety jest „ślepy”. Nie rozpoznaje, kiedy martwimy się realnym zagrożeniem, a kiedy naszym wyobrażeniem o danej sytuacji.

Stres nie tylko przyczynia się do rozwoju chorób, ale również utrudnia proces zdrowienia. Ted Kaptchuk z Harvard Medical School, który bada efekt placebo, przekonuje, że… leczyć możemy się sami. A przynajmniej wspierać proces leczenia, myśląc pozytywnie.

Stres rujnuje ci życie? 7 sygnałów, których lepiej nie bagatelizować

Psycholog Katarzyna Binkiewicz wyjaśnia, że według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) zdrowie to dobrostan psychiczny, fizyczny oraz społeczny. Zgodnie z polem zdrowotnym Lalonda czynniki warunkujące zdrowie to w 10 proc. służba zdrowia, w 20 proc. genetyka, również w 20 proc. środowisko fizyczne i społeczne, a w ponad 50 proc. styl życia. – Styl życia to przede wszystkim dieta, ruch oraz umiejętność konstruktywnego radzenia sobie ze stresem – mówi Binkiewicz.

Być jak zebra

Amerykański biolog i neurolog Robert M. Sapolsky w książce „Dlaczego zebry nie mają wrzodów? Psychofizjologia stresu” zwraca uwagę, że zebrę stresuje to, co realnie uniemożliwia jej przetrwanie. Innymi słowy – stresuje ją realne zagrożenie życia. Tymczasem tylko gatunek ludzki martwi się na zapas: stresuje się własnym wyobrażeniem o sytuacji. Tymczasem ponad 80 proc. rzeczy, którymi się martwimy, nigdy się nie wydarzy!

Słynny amerykański spiker radiowy i autor książek Earl Nightingale był zdania, że jedynie 8 proc. to rzeczy, o które naprawdę warto się martwić.

  • 40 proc. naszych zmartwień stanowią rzeczy, które nigdy nie będą miały miejsca (więc nie trać na nie czasu).
  • 30 proc. to minione wydarzenia, których nie można już zmienić i na które nie ma się wpływu (nie da się cofnąć czasu).
  • 12 proc. to zamartwienie się własnym stanem zdrowia.
  • 10 proc. to drobne zmartwienia (np. w co się dziś ubrać?).
  • Pozostałe 8 proc. to rzeczy, którymi powinniśmy się przejmować.
Metoda TRE / unsplash.com

– Stresuje nas nasza interpretacja rzeczywistości – uważa Katarzyna Binkiewicz. Problem w tym, że konsekwencje naszych myśli, „czarnowidztwa”, martwienia się na zapas i pesymizmu są długofalowe. Stres wpływa wszechstronnie na nasze ciało, emocje, zachowanie. – Każdy przeżywa stres na swój własny sposób. Pozostawanie w długotrwałym stresie oddziałuje na cały organizm i nasze funkcjonowanie w społeczeństwie – dodaje psycholog.

 Jak stawiać granice?

Według Katarzyny Binkiewicz nie zawsze mamy wpływ na sytuację, ale zawsze mamy wpływ na to, jak ją zinterpretujemy. – Na nasze życie w 10 proc. składa się to, co się dzieje, a w 90 proc. to, jak na to reagujemy – podkreśla ekspertka.

Żeby stres nie przejął nad nami kontroli, musimy o siebie zadbać. W jaki sposób?

  • Stawiaj granice.
  • Odpoczywaj bez wyrzutów sumienia.
  • Śmiej się głośno.
  • Zrób coś tylko dla siebie.
  • Mów NIE.
  • Pozwalaj sobie na przyjemności.
  • Rozwijaj pasję.
  • Odpuść.

W tym ostatnim przypadku chodzi o głęboki oddech przeponowy, który bardzo sprawdza się w trudnych sytuacjach, pomaga się uspokoić i odzyskać równowagę psychiczną. Natomiast techniką, która pomaga zrozumieć negatywne uczucia i nasze nieadaptacyjne „wyuczone przekonania”, jest restrukturyzacja poznawcza.

młoda kobieta

– Zadbanie o siebie to bardzo ważna kwestia nie tylko w przypadku chorego, ale również jego bliskich. Choroba nowotworowa dotyka całej rodziny, dlatego dobrze, by wszyscy potrafili ocenić poziom swojego napięcia i systematycznie je rozładowywali. Kumulowany stres oraz emocje w pewnym momencie zaczynają się odzywać w ciele. Zadbanie o siebie to również zadbanie o bliskiego. Spotkania takie jak Akademia Onkologiczna dają możliwość i przestrzeń, by zatrzymać się i trochę porozglądać w swoich emocjach – sumuje Katarzyna Binkiewicz.

Akademia Onkologiczna dla pacjentów i ich bliskich to cykl spotkań organizowanych od początku działalności Radomskiego Centrum Onkologii. Spotkania mają na celu profilaktykę onkologiczną oraz zapoznanie pacjentów oraz ich rodzin z metodami leczenia i różnymi formami wsparcia pacjenta onkologicznego. Są one bezpłatne. Więcej informacji na temat nadchodzących tego typu wydarzeń można znaleźć na stronie onkologiaradom.pl.

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Kobieta idzie z rozłożonym parasolem w ręku

Stres to cichy zabójca? „Stres, którego doświadczasz wpływa na wiele procesów fizjologicznych, w tym trawienie, działanie układu odpornościowego, nastrój, emocje” – tłumaczy lekarka

Kortyzol – hormon zabójca, który niszczy ci życie. Co o nim wiemy?

stres trening

Zminimalizuj ilość stresu w swoim życiu. Oto 6 skutecznych sposobów, które ukoją twoje nerwy

młoda kobieta

„Weź się wyluzuj!”. Tylko jak? Oto kilka rad, dzięki którym nauczysz się „odpuszczać”

7 codziennych nawyków osłabiających odporność. Może któryś z nich ciebie dotyczy?

mobbing

Mobbing w miejscu pracy? Reaguj natychmiast! Co warto wiedzieć?

mózg

Chorzy ze stresu – co się dzieje z naszym organizmem w sytuacjach stresowych?

kobieta je ciastko

O zajadaniu stresu, czyli dlaczego sięgamy po słodycze a nie warzywa, kiedy się denerwujemy

10 niezdrowych wieczornych nawyków

„Tradycja jest dla nas ważna, dopóki jest wygodna. A jeżeli tradycja wiąże się ze stawianiem nam wymagań, ograniczeń, nakazów – to jej nie lubimy”. Jak nie zwariować w Święta i przeżyć je bez nadmiernego stresu? Wyjaśnia psycholog

Jak przetrwać święta i nie zwariować?

„Gdy nadchodzą święta, jesteśmy zazwyczaj tak zmęczeni i sfrustrowani, że przestają nas cieszyć” – mówi psycholożka

zestresowana kobieta

„Stres jest najpowszechniejszym czynnikiem, który rujnuje życie seksualne”. Dowiedz się, jak toksyczna praca wpływa na nasz organizm

smutna kobieta pakująca prezenty świąteczne

Nie lubisz świąt? Nie martw się, to… normalne

Wigilia firmowa

„Wigilie firmowe traktujemy zbyt poważnie, przez co spinamy się i generujemy sobie sami dodatkowy stres” – mówi psycholożka

kortyzol

Kortyzol – walcz albo uciekaj!

kobieta pracująca w domu

Chcesz być zdrowsza? Poznaj 8 sekretów ludzi, którzy nie chorują

kobiety jedzące marchewki

10 zagrożeń drastycznych diet

kobieta w pracy wieczorem

„Jeśli szef ma ochotę zostawać po godzinach, jest to jego zdrowie psychiczne. Ty martw się swoim”. O zagrożeniach wynikających z pracy „po godzinach” mówi psycholog Jadwiga Grech

Pheochromocytoma (guz chromochłonny) - czym jest? Jakie daje objawy?

Pheochromocytoma (guz chromochłonny) – czym jest? Jakie daje objawy?

Stres rujnuje ci życie? 7 sygnałów, których lepiej nie bagatelizować

Stres rujnuje ci życie? Psycholog opisuje 7 sygnałów, których lepiej nie bagatelizuj

Utrata miesiączki przez stres zdarza się bardzo często

Stres a okres. Utrata miesiączki przez stres zdarza się bardzo często. To niestety usypia czujność lekarzy i pacjentów

sałatka z łososiem

Jesteś często nerwowa? Przyczyną może być… dieta. Sprawdź, jakie zmiany warto w niej wprowadzić

kieliszek wina

5 rzeczy, których nie cierpi twój żołądek

Płacz - w nim tkwi tajemnica życia wolnego od stresu i napięć

Płacz najlepszym lekarstwem na stres?

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Strzykawki i fiolki do badania IGG przy boreliozie

Borelioza IgG – jak interpretować wyniki?

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

8 sposobów na podniesienie libido

insulinooporność

Dieta w insulinooporności

Kobieta trzymająca się za plecy na dole z powodu bólu pleców

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.