Przejdź do treści

Święta przetrwać czy przeżywać? Jak czerpać pozytywną energię z trudnych spotkań

Świąteczne spotkania to nie tylko radość, to czasem również trudne spotkania i ambiwalentne emocje
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
marnowanie jedzenia w Polsce / iStock
92 kg jedzenia rocznie wyrzuca przeciętny Polak! Ekoaktywistka o wynikach najnowszego badania dotyczącego marnowania jedzenia
dziewczyna w domu w czasie pandemii koronawirusa
Włoscy badacze: w Lombardii do 93 proc. zakażeń koronawirusem doszło w domach i podczas spotkań rodzinnych
Po jakim czasie wykonać test na HIV od ekspozycji na zakażenie? Rodzaje testów na HIV
Depresja egzogenna – przyczyny, objawy oraz metody leczenia
punkt wymazowy drive-thru
Na koronawirusa będziemy się szczepić w… remizach strażackich? Rząd rozważa różne ewentualności

Pierwsze skojarzenie ze świętami? Jedzenie, choinka, prezenty? A może niewygodne pytania o życie prywatne, niechciane (nie)dobre rady krewnych? Czy zdarzało ci się na siłę przybierać dosłownie i w przenośni dobrą minę do złej świątecznej gry? Mdli cię na samą myśl o rozmowie przy stole? Jeśli tak, ten tekst jest dla ciebie.

Przetrwać święta

Święta nie dla wszystkich kojarzą się z czasem radości, beztroski, miłości, wiary, nadziei. Dla niektórych to przykry obowiązek do „zaliczenia”. Jeśli tylko to możliwe, chętnie omijają rodzinne spotkania z daleka. Jeśli mimo wszystko nie mogą lub nie chcą zrezygnować z tradycyjnej wieczerzy czy obiadu – zasiadają przy stole z nadzieją, że ten przykry obowiązek szybko minie. Czy tak musi być?

Wielu z nas zadaje sobie pytanie, jak przetrwać święta, zamiast jak je przeżyć – przyznaje psycholog Urszula Struzikowska – Marynicz.To zwraca uwagę na nasze podejście do tego niecodziennego czasu, ale także na trudności. Podpowiadam: przeżyjmy święta po swojemu i zwróćmy uwagę jednocześnie na to, że inni mają także do tego prawo. To nas łączy.

Dostrzegając oczekiwania innych, nie lekceważmy więc również swoich. Poświęcenie dla innych nie powinno odbywać się kosztem samego siebie.

Okres świąt dla wielu osób niesie ze sobą perspektywę stresu – przyznaje psycholożka Urszula Struzikowska – Marynicz. – To wynika między innymi z niecodziennych, być może trudnych relacji z członkami rodziny, z którymi ma się przebywać niekiedy przymusowo. Inni również wobec nas mogą odczuwać podobne trudności i presję.

śwęta

Perfekcyjne święta

Zdarza się również, że stres świąteczny wynika nie tyle z niechęci, ile z… nadmiernych chęci.

Niekiedy powodem niepotrzebnego stresu jest także perfekcja, jaką z różnych powodów stawiamy sobie za cel. Przesiąknięci wzorcami zalewającymi nas z reklam, sklepowych wystaw i z kartek świątecznych tworzymy sobie niepotrzebną presję zorganizowania niemal sterylnego porządku, idealnego menu, interesujących atrakcji, dopieszczenia gości niemal na siłę. Chcemy, żeby święta były perfekcyjne. Ceną za to jest zmęczenie, stres, napięcie – ostrzega psycholog Urszula Struzikowska – Seremak.

Negatywne emocje mogą narastać. Nawzajem „zarażamy się” wtedy napięciem, złością. Oddalamy się od siebie, zamiast mieć dla siebie nawzajem czas i emocjonalnie się zbliżyć.

To powoduje, że oddalamy się, niedostępni dla bliskich, a przy tym hodujemy frustrację w domownikach, którzy zaczynają chodzić na palcach. W takich okolicznościach nietrudno o wybuch emocji, konflikt, ktoś w końcu tego reżimu nie wytrzyma. To daje odwrotny do zamierzonego efekt – mówi psycholog. – Proszę spojrzeć: z jednej strony piękna oprawa stołu, kolędy, bogata choinka i prezenty, z drugiej my: zmęczeni i naburmuszeni, niedostępni emocjonalnie, zabiegani z przekonaniem, że „wciąż tyle jeszcze do zrobienia”. 

Urszula Struzikowska – Marynicz: „Świat się nie zawali, jeśli odpowiemy, że nie mamy ochoty rozmawiać”

W naszej kulturze zwyczaj przygotowywania wyjątkowo bogatych świątecznych stołów ma długą tradycję. Jednak realia się zmieniają. W codziennym życiu nie doświadczamy już głodu, za to często pracujemy zbyt wiele. Spróbujmy więc w święta odwrócić te proporcje, bo na tym powinien polegać czas spotkań, świąt, zabawy – na zmianie rytmu zwykłego dnia czy tygodnia. Odłóżmy na bok ambicje przygotowania kilkunastu dań, które mogą sprzyjać co najwyżej przejedzeniu.

Do dzisiaj pokutuje to, że główną rolą kobiety jest dbanie o dom

Bliscy nieznajomi

Każdy z nas ma takich krewnych: wuja, którego widuje raz do roku, bliżej niezidentyfikowanych pociotków, których spotyka się przy okazji wesel, pogrzebów i świąt właśnie. Niektórzy nie wyobrażają sobie, że można nie zaprosić tych osób – bo się obrażą, bo co pomyśli reszta rodziny. Czy taki przymusowy „skład obowiązkowy” świąt to dobry pomysł?

Urszula Struzikowska -Marynicz potwierdza: – Święta mogą być trudne także dlatego, że spotkania z bliskimi i dalszymi krewnymi są okazjonalne. Może lepiej stworzyć okazję do dobrowolnych wizyt? Do takich spotkań, do których nie jesteśmy przyzwyczajeni, potrzebujemy też pewnego przygotowania, umiejętności wrzucenia na luz

W tłumie niby bliskich, a przecież obcych osób, nietrudno o poczucie osamotnienia, wyobcowania. Do tego dochodzą niewygodne pytania ze strony krewnych: o pracę, plany na przyszłość, studia, szkołę, męża, dzieci, przyczyny rozwodu, ślub, chrzciny, plany rozrodcze… Tematów potencjalnie niewygodnych jest bez liku. Pytania, które padają z ust krewnych, nie zawsze mają na celu zranienie kogoś. Wynikają również z faktu, że po prostu z tymi nieznajomymi bliskimi po prostu mamy mało wspólnego.

Niekoniecznie motywowane jest to wrogą intencją. Niewygodne pytania, przypominające teleturniej, to także forma porządkowania przestrzeni w relacji i jej kontrolowania przez niektóre osoby – zauważa psycholog.

Jak radzić sobie z niechcianymi spotkaniami?

Wbrew tradycji, która wymusza udział w świętach, warto uświadomić sobie, że świat się nie zawali, jeśli wybierzemy wyjazd w góry lub do ciepłych krajów, albo grono przyjaciół czy tylko najbliższych krewnych do towarzyszenia nam w tych szczególnych dniach. Szczególnie, jeśli widujemy kogoś raz do roku, taka osoba nie powinna być punktem odniesienia w naszym osobistym rankingu, co wypada, a czego nie wypada zrobić w czasie świąt.

Pamiętajmy, że wkraczamy w schemat świątecznego reżimu dobrowolnie, dążąc do realizacji cudzych standardów, gdyż nie posiadamy często własnych lub o nich zapominamy – potwierdza psycholog Urszula Struzikowska – Marynicz. – Można wytworzyć własny standard, pytając siebie i bliskich o to, co ważne dla nas i o to, w jaki sposób chcielibyśmy przeżyć wspólny czas.

Toksyczne związki

Więc jak poradzić sobie z niewygodnymi tematami i pytaniami?

Przed rodzinnym spotkaniem można umówić się ze swoją wyjściową ekipą, np. mężem lub dziećmi, co zrobić, gdy zaczną się takie pytania i tematy, a ktoś nie będzie reagował na nasze granice. Może wyjść na spacer? Może zaproponować kolędowanie? I wyluzować – to ważne w święta. Stanąć ponad  potrzebą okazywania własnych racji. To nie czas na to – psycholog podpowiada, jak wybrnąć z trudnej sytuacji.

Urszula Struzikowska – Marynicz zwraca też uwagę na ochronę własnych granic, zasad, racji: – Możemy i mamy prawo unikać tematów, jakie mogą nas poróżnić ideologiczne i zaowocować w kłótnie, bo święta to nie czas na debaty polityczne czy dyskusje o karze śmierci lub aborcji.

Najważniejsze, to chcieć czerpać pozytywną energię ze świąt i nie dać się jej pozbawić. Można przygotować uniwersalną odpowiedź na wszystkie trudne pytania. Psycholog Urszula Struzikowska – Marynicz mówi: – Świat się nie zawali, jeśli odpowiemy, że jest okey i nie mamy ochoty teraz o tym rozmawiać, ale życzymy wszystkiego dobrego!

Zobacz także

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Urszula Struzikowska-Marynicz
psycholog

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Trudno ci się skupić w niedzielę? Po 15:00 zaczynasz odczuwać niepokój? To może być sunday blues

Psycholożka Katarzyna Binkiewicz

„Żałoba to nie tylko emocje. Strata to doświadczenie totalne i doznajemy jej na każdym poziomie naszego funkcjonowania” – mówi psycholożka Katarzyna Binkiewicz

Kobieta i jej odbicie w lustrze

„Ten sukces to przypadek, miałam akurat szczęście”. Często mówisz takie zdanie? Prawdopodobnie cierpisz na syndrom oszusta

Kobieta z kwiatami na czole

Światowy Dzień Zdrowia Psychicznego. Jak zadbać o swój komfort psychiczny? Wyjaśnia psycholożka Anna Cyklińska

Dziewczyna stoi i trzyma się za ramię. Obok bukiet kwiatów

W jaki sposób wspierać osoby w kryzysie psychicznym? Przeczytaj „Poradnik antykryzysowy” Anny Cyklińskiej

Psycholożka przyjmuje pacjentó na wizycie. Siedzi na krześle i robi notatki

Chciałabyś usłyszeć od swojego lekarza, że nie chce cię dłużej leczyć? Psychiatra zrobiła ankietę

Anna Cyklińska, psycholożka: Złość to jedna z tych emocji, na które kultura i społeczeństwo nie dają przyzwolenia

GIS: chipsy bananowe wycofane z obrotu. "Ich spożycie wiąże się z podwyższonym ryzykiem dla zdrowia"

GIS: chipsy bananowe wycofane z obrotu. „Ich spożycie wiąże się z podwyższonym ryzykiem dla zdrowia”

Sprawdź, czy otaczają cię toksyczni ludzie. 9 zachowań, na które musisz zwrócić uwagę

Lubisz oleandry? Uważaj, są trujące! Ekspertka przestrzega

Toksyczna miłość i toksyczny seks

Toksyczne związki

Toksyczne związki okiem lekarza. Kiedy związek jest toksyczny?

aluminium w antyperspirantach

Biotechnolożka: „Mało racjonalne jest połączenie aluminium z chorobami takimi jak nowotwór piersi”

Kobieta rozmawia z drugą kobietą

Wampiry energetyczne – objawy, cechy. Jak się bronić?

Kobieta na plaży w swetrze i kapeluszu

„Kryzys psychiczny może spotkać mnie, ciebie, twoją matkę, brata, przyjaciółkę… każdego” – pisze lekarka z okazji Marszu Żółtej Wstążki

Sangwinik - jak żyć z tym typem osobowości?

Sangwinik – jak żyć z tym typem osobowości?

Karolina/Kaboompics/Rawpixel

„Bardzo chciałabym, żeby rząd zamiast w przeróżny sposób uciekać od tematu, zaczął martwić się o nasze zdrowie psychiczne”. Maturzyści chcą, żeby ich zauważono

Osobowość narcystyczna, związek z narcyzem

Osobowość narcystyczna, związek z narcyzem

młoda kobieta

„Weź się wyluzuj!”. Tylko jak? Oto kilka rad, dzięki którym nauczysz się „odpuszczać”

Co na zgagę po świętach

Jak jeść i przeżyć? Triki na świąteczne obżarstwo

Święta dla cukrzyka – na co zwrócić uwagę?

świąteczne jedzenie

Hanna Stolińska-Fiedorowicz: warto odejść od tradycji nakazującej zjedzenie 12 potraw wigilijnych

kobieta, święta

Święta dla odchudzających się – na co zwrócić uwagę

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

„Zdarzało się, że nie szłam do pracy, bo nie mogłam przestać się masturbować. Jestem uzależniona od seksu i miłości”

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Dlaczego możesz nie mieć ochoty na seks? Zabójcy libido

Dlaczego możesz nie mieć ochoty na seks? Zabójcy libido

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Czym jest aborcja eugeniczna? Czy jest legalna w Polsce? Dlaczego budzi kontrowersje?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?