Przejdź do treści

Wstydź się za to, że „żresz”. O kontrowersyjnych plakatach na polskich ulicach. Miały edukować, a upokarzają

Facebook.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Placuszki jaglano-bananowe. Pożywne i wyjątkowo łatwe do zrobienia
5 zaskakujących spowalniaczy metabolizmu
Bruschetta z zielonym groszkiem
Bruschetta z zielonym groszkiem. Śniadanie pełne witamin
Kubek termiczny
Zwróć uwagę na oznaczenia plastikowych opakowań. Niektóre mogą wydzielać toksyny!
Czym różnią się między sobą dostępne na rynku napoje roślinne? Wyjaśniają dietetyczki
Czym różnią się między sobą dostępne na rynku napoje roślinne? Wyjaśniają dietetyczki

Monstrualny grubas niemieszczący się w mikroskopijnym krzesełku i ludzik z hamburgerem imitującym oponki na brzuchu. Pod nimi hasło: „jedz ostrożnie”. Tego typu plakaty pojawiły się na ulicach polskich miast. W założeniu miały zwrócić uwagę na temat zdrowego odżywiania, w praktyce – jak ocenia psycholożka i terapeutka Karina Milan-Szymańska – noszą wydźwięk stygmatyzujący i upokarzający. Komuś zwyczajnie zabrakło empatii dla osób borykających się z problemem nadwagi i zaburzeń odżywiania.

Ktoś nie zdał egzaminu ze społecznej tolerancji. Tylko kto? Autorzy plakatów czy jury i organizatorzy 19. edycji konkursu Galerii Plakatu AMS, którzy wyróżnili prace i zdecydowali się na eksponowanie ich na citylightach w wybranych miastach Polski?

Otyłość to nie tylko kwestia estetyczna, źródło kompleksów i niepowodzeń w relacjach społecznych, ale również poważne problemy zdrowotne – powiedziała Grażyna Gołębiowska, Dyrektor Marketingu AMS, wyjaśniając, skąd wziął się pomysł na to, by tegoroczna edycja konkursu skupiała się na temacie zdrowego odżywiania i jego społecznym znaczeniu.

Z jej wypowiedzi, którą można przeczytać na stronie Galerii Plakatu AMS, dowiemy się również, że w konkursie chodziło o „mocne prace, które uświadomią nam wartość zdrowego odżywiania, a być może także zainspirują do rewolucyjnej zmiany naszych kulinarnych przyzwyczajeń”.

Gepostet von Outdoor jest Cool! AMS am Donnerstag, 3. Januar 2019

Wsparcie czy ostracyzm?

Zwyciężył Michał Łącki, autor plakatu przedstawiającego nabity na widelec serdelek, który za moment eksploduje jak bomba. Ta praca rzeczywiście daje do myślenia i zwraca uwagę na kiepską jakość mięsa, pochodzącego z produkcji przemysłowej. Natomiast, jaki przekaz idzie za plakatami, na których widzimy ludzika z oponami czy grubasa niemieszącego się w krzesełku? Czy taka forma zwrócenia uwagi na otyłość jest wsparciem czy ostracyzmem? O odpowiedź na te pytania poprosiliśmy psycholożkę i terapeutkę, Karinę Milan-Szymańską.

– Plakaty noszą wydźwięk stygmatyzujący i upokarzający. Osoby borykające się z problemem nadwagi, otyłości czy zaburzeń odżywiania zazwyczaj cechują się dużą koncentracją na swoim wyglądzie – uświadomioną lub nie. Wszelkie komentarze dotyczące ich wyglądu, wagi, odbiegania od szeroko pojętej normy kulturowej traktują bardzo personalnie i śmiertelnie poważnie. Ma to oczywiście bezpośredni wpływ na ich samoocenę – przyznaje.

"Jedzenie jest jak plaster na trudne emocje i jednocześnie jest najczęściej nadużywanym środkiem uspokajającym"

Jej zdaniem osoby otyłe, widząc karykatury siebie samych, na pewno nie poczują w sobie chęci do rewolucyjnej zmiany żywieniowych przyzwyczajeń. Poczują za to upokorzenie, wstyd, złość i żal – do siebie i innych. Plakaty – w sposób z założenia komiczny, a ostatecznie mało śmieszny – przedstawiają temat otyłości, zwracając uwagę na gabaryty osób zmagających się z problemami odżywiania.

Gepostet von Ogólnopolski Strajk Kobiet am Donnerstag, 10. Januar 2019

Jedz ostrożnie, bo jesteś tak gruby/a, że niebawem pod tobą załamie się krzesło – taki wniosek idzie za pracą, mającą co do zasady zwracać uwagę na wartość zdrowego odżywiania. Plakaty nie tylko punktują wymykające się ze społecznych norm proporcje ciała, ale również pogłębiają brak społecznej akceptacji dla osób otyłych. Karina Milan-Szymańska zwraca uwagę na to, że prace mogą przynieść skutek odwrotny do zamierzonego.

– Brak poczucia akceptacji potęguje wykluczenie. Pojawia się poczucie bycia nieodpowiednim, gorszym. To prosta droga do zaburzeń odżywiania lub depresji – podkreśla psycholożka .

Piętnowanie otyłości

Zamieszczając takie prace na ulicach polskich miast, wystarczyło wyobrazić sobie, jak poczuje się i co zrobi z tym samopoczuciem, osoba ze znaczną nadwagą. Raczej żadna z osób zaangażowanych nie odpowiedziała sobie na te pytania. Karina Milan-Szymańska podkreśla, że uczucia takiej osoby zostaną po raz kolejny zranione. – Poczuje się wytykana palcami, wyśmiewana, piętnowana – dodaje psycholożka i wyjaśnia, że najczęstszą reakcją w takiej sytuacji jest ucieczka, chęć schowania się, by uniknąć dalszej krytyki. Mówiąc krótko: izolacja.

– W momentach dla nas krytycznych reagujemy znanymi nam schematami. Na przykład zajadamy smutki – podkreśla terapeutka.

Zdaniem naszej ekspertki plakaty nie mają nic wspólnego z prozdrowotnym przekazem. – Zdrowie człowieka należy traktować holistycznie. „Promując”w ten sposób (jeśli w ogóle w przypadku tych plakatów można mówić o promocji) zdrowe odżywianie, podkopujemy psychikę nie w sposób budujący i ułatwiający zmianę – wyjaśnia Milan-Szymańska.

Psycholożka podkreśla, że negatywny wpływ eksponowanych na ulicach polskich miast plakatów nie ogranicza się wyłącznie do grupy osób zmagających się z nadwagą.

– Te plakaty promują nietolerancję. Ich wpływ na dzieci, u których światopogląd, moralność i wartości cały czas się kształtują, może być bardzo znaczący – wyjaśnia Karina Milan-Szymańska.

Głos w tej sprawie zabrała również Natalia Pancewicz, koordynatorka Ogólnopolskiego Strajku Kobiet. Jej zdaniem to nie jest kampania, po której osoba z problemem o różnej etiologii, zmieni swoje nawyki żywieniowe – „sięgnie po marchewki i z zadowoleniem stanie się panią lub panem swojego ciała”.

To nie jest kampania po której osoba z problemem, o różnej etiologii (przypominam), sięgnie po marchewki i z…

Gepostet von Ogólnopolski Strajk Kobiet am Donnerstag, 10. Januar 2019

„To jest kampania, po której osoba na diecie ze wstydu nie wyciągnie kanapki w autobusie, kiedy właśnie trafiła się określona godzina posiłku, a potem rzuci się na potrójną obiado-podwieczorko-kolację, zwyczajnie z głodu, i godzinami, dniami, latami będzie się obwiniać, że znowu jej nie wyszło. Been there, done that” – dodała.

„To jest kampania, po której nastolatka z zaburzeniami odżywiania zwymiotuje swój turbo zdrowy obiad, bo jedzenie nie równa się życie. Jedzenie to dla niej wyimaginowane, wielkie uda, na które co chwila spogląda w lustrze. To jest kampania, po której osoby będą kazały ci wypier… z miejsca obok (w teatrze, kinie, autobusie) żarłoku, bo nie pasujesz im do krajobrazu. Tak, to jest właśnie taka kampania. Stworzona przez jedynie słusznych, bo szczupłych. I bezmyślnych” – wyjaśniła.

Wstydź się za to, że żresz

Konwencja akcji nie spodobała się również internautom, którzy w komentarzach pod zdjęciami plakatów z polskich ulic, słusznie podkreślili, że problemy z wagą nie zawsze są wynikiem obżarstwa. Czasami to skutek choroby. Ocenili, że prace są po prostu krzywdzące.

„Koszmar. Kto to zatwierdził? Kto wpadł na tak idiotyczny pomysł? Jedyne dobre miejsce dla tej kampanii to śmietnik. Dla lepszych pomysłów na przyszłość polecam ZEŻREĆ (proszę się nie krępować, żreć je należy bez ograniczeń) tonę orzechów… Choć na brak empatii nie pomogą. Czy nie to jest podstawą kampanii społecznych? Mieliście jedno zadanie… wstyd!” – napisała jedna z internautek.

„To teraz czekamy na kampanię skierowaną do alkoholików: „Mniej chlej”, do niepełnosprawnych intelektualnie: „Nie bądź debilem”, do chorych na depresję: „Weź się w garść”, do sparaliżowanych: „Rusz się, na zdrowie” – dodaje kolejna.

49 proc. kobiet, 64 proc. mężczyzn i 25 proc. dzieci ma nadwagę lub otyłość. Te liczby biją na alarm. Te liczby pokazują, że działania uświadamiające istotę zagrożenia są oczywiście potrzebne. Ale działania, które edukują, a nie takie, które wytykają, upokarzają i bezkarnie obrażają osoby zmagające się z zaburzeniami odżywiania. W całej akcji zabrakło ludzkiej wrażliwości.

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

miód

5 najlepszych zamienników cukru

„Ale schudłaś!” – czy na pewno to słowa, które chce usłyszeć każda kobieta? Odpowiada psychodietetyczka

„Ale schudłaś!” – czy na pewno te słowa chce usłyszeć każda kobieta? Odpowiada psychodietetyczka

otyłość to choroba

„Otyłość to choroba, w której przebiegu jesteś wiecznie głodny i nigdy nie jesteś najedzony” – mówi dr. hab. n. med. Mariusz Wyleżoł, chirurg bariatra

"Jedzenie jest jak plaster na trudne emocje i jednocześnie jest najczęściej nadużywanym środkiem uspokajającym"

„Jedzenie jest jak plaster na trudne emocje i jednocześnie jest najczęściej nadużywanym środkiem uspokajającym”

“Przejmij kontrolę nad swoim ciałem, a przejmiesz kontrolę nad swoim życiem”. Psychodietetyczka tłumaczy, dlaczego hasło Ewy Chodakowskiej jest fatalne

Psychodietetyczka tłumaczy, dlaczego „motywujące” hasła Ewy Chodakowskiej są fatalne

Rebel Wilson schudła 18 kg /Instagram, Rebel Wilson

Rebel Wilson schudła prawie 20 kg. „Najwyraźniej grubych ludzi nie można traktować poważnie” – komentuje influencerka

Tkanka tłuszczowa wisceralna

Tkanka tłuszczowa wisceralna. Farmaceutka Zofia Winczewska o niebezpiecznym tłuszczu otulającym narządy wewnętrzne

Kobieta je danie na talerzu

W których odcinkach przewodu pokarmowego wchłaniane są poszczególne witaminy? Wyjaśnia dietetyczka

Gdy szczupła osoba cierpi na otyłość, czyli gorzka prawda o TOFI

Chcesz schudnąć? Najpierw zrezygnuj z tych nawyków

Extreme hunger - co to jest i czym różni się od kompulsywnego jedzenia? Wyjaśnia psychodietetyczka

Extreme hunger – co to jest i czym różni się od kompulsywnego jedzenia? Wyjaśnia psychodietetyczka

Kobieta przed laptopem

IF dieta – efekty, zasady. Okno żywieniowe działa?

Anoreksja zapisana w genach. „Nawet połowa chorych odziedziczyła ją po swoich przodkach”

Otyłość / rawpixel

Prawie połowa Polaków nie wie, ile powinna ważyć. Porozmawiajmy szczerze o otyłości

Kobieta na krześle - zaburzenia odżywiania

„Zaburzenia odżywiania nie wyglądają”. Blogerka, która zmagała się z bulimią, opowiada o szkodliwym micie

Obesogeny: związki otyłości

Obesogeny, czyli związki otyłości. Czym są i jak przyczyniają się do tycia?

piwny brzuch

Mięsień piwny – skąd się bierze i jak uniknąć brzucha od piwa

pęczek ziół

Dlaczego diety nie działają? Oto 5 psychologicznych powodów

Odchudzanie to nie wszystko. Dietetyczka Anna Reguła tłumaczy, dlaczego w traceniu kilogramów ważny jest umysł

Marta Stoberska / Instagram

Kompulsywne objadanie się, bo „zasłużyłaś”, to zaburzenia odżywiania. Tak samo jak 3 godziny spędzone na cardio, bo zjadłaś pizzę

Kobieta w basenie / istock

Zmagasz się z problemem zatrzymania wody w organizmie? To nie skutek alergii pokarmowej czy spożywania węglowodanów

zaburzenia odżywiania

Zaburzenia odżywiania – jakie są rodzaje? Jak wygląda leczenie?

Jesteś osłabiona, masz problemy z koncentracją, drętwieją ci nogi i ręce? To może być niedobór witaminy B12! Kto jest zagrożony? Tłumaczy farmaceutka

Zasady zdrowego odżywiania

Zasady zdrowego odżywiania – poznaj je, wciel w życie i ciesz się dobrym samopoczuciem

Najpopularniejsze

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

18 przepisów dla miłośników awokado

Jesz błonnik, ruszasz się i pijesz dużo wody, a mimo to cierpisz na zaparcia? Powody mogą być mniej oczywiste

18 dań wege, które pokochają mięsożercy

18 dań wege, które pokochają mięsożercy. Najlepsze przepisy z wegańskich i wegetariańskich blogów

Przeterminowana żywność / unsplash

Termin ważności ma znaczenie? Można zjeść przeterminowane jedzenie?

7 rzeczy, za które pokocha cię twoja wątroba

avocado

9 produktów, które regulują poziom cukru

Jesz za mało? 8 sygnałów, że masz zbyt niskokaloryczną dietę

8 rzeczy, za które pokocha cię twój żołądek. Zobacz, jak wspomóc jego funkcjonowanie!

8 rzeczy, za które pokocha cię twój żołądek. Zobacz, jak wspomóc jego funkcjonowanie!

Mycie brokułów

Gotowanie brokuła – ile gotować w wodzie i na parze?

Sposoby na wzdęcia

6 zaskakujących rzeczy powodujących wzdęcia

Dieta Ewy Dąbrowskiej – tak czy nie?

Na jakim tłuszczu smażyć?

Najzdrowszy olej do smażenia? Masło czy inny tłuszcz?

Dlaczego łamią się paznokcie?

Dlaczego łamią się paznokcie i jak temu zaradzić?

elektrolity

Dopadają cię zawroty głowy albo skurcze mięśni? To sygnały, że możesz mieć problem z elektrolitami

oliwa

Wysoki cholesterol? Oto 6 produktów obniżających cholesterol