Przejdź do treści

Wielkanoc z jajami. Jak je wybierać, by nie dać się zrobić w jajo i ile to już naprawdę za dużo?

jajko wielkanoc
iStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
burger
Niedobór żelaza to najczęstszy brak pokarmowy. Jak sobie z nim poradzić? Sam szpinak nie pomoże
13 pomysłów na prezent dla przyjaciółki na święta
Prezent na święta dla przyjaciółki. Oto 13 propozycji na piękne, uniwersalne i praktyczne upominki
szczepionka
Szczepionka na gruźlicę wciąż potrzebna i obowiązkowa
gwiazda betlejemska
Gwiazda betlejemska – czy wiesz, że jest trująca? Lek. Monika Działowska wyjaśnia, dlaczego
Sandra Hajduk o endometriozie
Młoda dziennikarka o życiu z endometriozą: po latach słuchania, że „taka uroda”, że „życie w stresie” postanowiłam wyciąć to dziadostwo

Groźny cholesterol w jajkach – fakt czy mit? Jak rozpoznać podróbkę jaja od kury zielononóżki? Czy jedząc jajko na miękko, możemy się zatruć? Co zrobić z niewykorzystanymi żółtkami? Wiemy o jajach wszystko, co i wy wiedzieć powinniście.

Przeciętny Polak zjada około 13 jajek miesięcznie. Nie wyobrażamy sobie śniadań bez jajecznicy, a już na pewno nie wyobrażamy sobie Wielkanocy bez pisanek. Ale czy o tak popularnym produkcie, który większość z nas ma w lodówce, wiemy wystarczająco dużo?

Ile jajek możemy zjeść bezpiecznie?

Mało który popularny produkt spożywczy doświadcza tylu wzlotów i upadków co jajka. Najbardziej roztrząsaną kwestią jest do dziś wpływ zawartego w nich cholesterolu na nasz układ sercowo-naczyniowy. Jak to więc jest z tym cholesterolem? Jest dobra i zła wiadomość. Tak, jajka zawierają tzw. zły cholesterol (LDL). Najwięcej ma go żółtko. Ale jego ilość nie jest na tyle duża, aby trzeba było unikać tego produktu w diecie. Ba! Znaczna część badań wykazała, że cholesterol pochodzący z żywności ma mniejszy wpływ na całkowite stężenie cholesterolu we krwi niż mieszanka niezdrowych tłuszczów zawartych w diecie (tłuszczy nasyconych i trans).

Jaglany mazurek lekko tropikalny

Jajko, mimo że ma cholesterol, zawiera więcej zalecanych przez dietetyków tłuszczów nienasyconych. Dlatego możemy jeść średnio jedno jajko dziennie bez wyrzutów sumienia. Jednak pod warunkiem, że jesteśmy zdrowi. Osoby z cukrzycą lub chorym sercem powinny ograniczać się do zjadania nie więcej niż trzech żółtek tygodniowo. Białka mogą jeść za to wszyscy bez przeszkód, ponieważ nie zawierają one cholesterolu.

Pamiętajmy też, że w jajach znajdziemy wiele pozytywnych związków, które dla kontrastu wpływają na nasz układ krwionośny bardzo korzystnie i zmniejszają ryzyko chorób serca, takich jak: białko, witamina B12, witamina D, ryboflawina i kwas foliowy.

Od zera do trójek – jak wybierać jajka?

Cena nie jest może najistotniejszym kryterium przy wyborze jajek, ale warto pamiętać, że za jakość, jak to zwykle bywa, trzeba zapłacić więcej. I każdy, kto próbował jajek najtańszych i tych z sąsiedzkiej zagrody, wie, o czym mowa. A jeśli do tego nie jest nam obojętny los zwierząt, tym bardziej powinniśmy wybierać jajka z większą starannością.

jajko

Zdjęcie: shutterstock

Najważniejszą informacją dla konsumenta jest pierwsza cyfra wybita na skorupce jaja. Mówi nam ona o tym, z jakiej hodowli pochodzi towar: od kury swobodnie spacerującej po zielonej trawie czy może zamkniętej przez cały swój żywot w ciasnej klatce:

0 – hodowla ekologiczna

Oznacza, że zarówno karma, miejsce chowu, jak i kury muszą spełniać kryteria „bycia ekologicznymi”. Kury spacerują, kiedy chcą, po wolnym wybiegu, są karmione certyfikowanym ziarnem oraz tym, co znajdą w zagrodzie. Mają dużą przestrzeń w kurniku – ten jest przez cały dzień otwarty, dzięki czemu ptaki mogą swobodnie wychodzić na zewnątrz.

1 – wolny wybieg

Kury mają nieograniczony dostęp do świeżego powietrza. Żywią się tym, co zdobędą same, oraz naturalną paszą z zawartością ziaren i roślin.

2 ‒ chów ściółkowy

Kury nie przebywają na świeżym powietrzu. Całe życie spędzają w kurniku wyścielonym słomą i piaskiem, gdzie mogą się swobodnie poruszać. Karmione są gotową paszą, bez możliwości zdobycia pokarmu jak kury z chowu ekologicznego lub wolnego wybiegu.

3 – chów klatkowy

Hodowla nastawiona wyłącznie na dużą efektywność i zysk. Kury przebywają w ciasnych klatkach, nie widzą ani trawy, ani słońca. Jajek pochodzących z tej hodowli na rynku jest najwięcej i są też najtańsze ze względu na najmniejsze koszty produkcji oraz największą efektywność (jedna kura znosi nawet 350 jaj rocznie!). Chów klatkowy to po prostu zupełnie niehumanitarne traktowanie zwierząt. Męczarnia, jaką fundują kurom hodowcy, powoduje nie tylko ich cierpienie, ale skutkuje również wysokim stężeniem hormonów stresu u ptactwa, co odbija się na jakości jajek.

Na opakowaniu jaj oprócz stempla powinniśmy znaleźć też symbol wielkości jaja od S do XL oraz klasę – w sklepach zawsze będzie to klasa A, co oznacza tylko tyle, że są to jaja przeznaczone do handlu, a nie do użytku przemysłowego (B i C).

Możemy kupić również jajka bez oznakowania, tzw. jaja wiejskie – sprzedawane są bezpośrednio przez gospodarza, który nie ma obowiązku ich stemplowania, gdy posiada mniej niż 50 kur. W miejscu sprzedaży powinniśmy mieć jednak dostęp do informacji, takich jak: nazwa i adres gospodarstwa oraz imię i nazwisko gospodarza.

Prawdziwym rarytasem i modnym od kilku lat towarem są jaja od kur zielononóżek. Mają znacznie mniej cholesterolu niż inne kurze jaja. Zielononóżka kuropatwiana to typowo polska odmiana, która właśnie przeżywa swój renesans. Jeszcze niedawno ze względu na małą nieśność zielononóżki nie cieszyły się zbyt dużym powodzeniem. Ale uwaga, w sklepach znajdziemy podróbki! Prawdziwe jajo tej kury ma swoje znaki rozpoznawcze: jasnokremowe ubarwienie skorupki i niewielkie rozmiary. Jeśli jakość idzie w parze z ceną, to jajka od zielononóżek można uznać za jaja z najwyższej półki, bo i zapłacić trzeba za nie niemało.

I jeszcze coś dla alergików ‒ osobom, które są uczulone na kurze białko, poleca się jaja przepiórcze. Zwykle nie wywołują reakcji alergicznej, a do tego mają też mniej cholesterolu.

Nie daj się zrobić w jajo

Inspekcja handlowa wykazała w swojej kontroli nieprawidłowości w co trzeciej partii jajek. Około 12 proc. produktów miało nieprawidłowe oznakowanie na opakowaniu, dlatego niech nas sprytne chwyty marketingowe nie zmylą.

https://www.hellozdrowie.pl/wp-content/uploads/2018/09/af5700bda0ca85247c7a34e75fffd2f2cdb1ab9e.png

Sugerowanie się hasłami lub obrazkami na opakowaniu jajek jest częstym błędem kupujących. Producenci mogą nas oszukać sloganami takimi jak „jaja od szczęśliwych kur”, „świeże wiejskie jaja”, „jaja od chłopa” czy „biojajka” oraz rysunkami zielonej wsi i biegających po łąkach kur, sugerując, że mamy do czynienia z jajami od kur z wolnego wybiegu. Tymczasem jedyną wiarygodną informacją dla konsumenta jest stempel na skorupce! Tylko to oznakowanie mówi nam, z jakiej hodowli faktycznie pochodzi towar.

Nie powinniśmy się także sugerować kolorem skorupki i żółtka. I tutaj przedsiębiorcy zdają egzamin z kreatywności, bo dodają na przykład do paszy karoten ‒ po to, by nadać żółtku intensywny pomarańczowy odcień.

„Jaja bez GMO” to również chwyt marketingowy. Zdaniem prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ten slogan wprowadza kupujących w błąd, bo sugeruje, że pozostałe produkty są genetycznie modyfikowane. Jego zdaniem żadne jaja w Polsce nie są genetycznie modyfikowane i w świetle badań takie związki, mogące znaleźć się w paszy dla kur, nie przenikają do jaj.

Jeśli na opakowaniu zauważymy dłuższą niż 28 dni przydatność do spożycia, to mamy kolejny sygnał, że ktoś tu nie jest wobec nas uczciwy. Właśnie tyle wynosi maksymalny przepisowy termin przydatności do spożycia ‒ 28 dni od zniesienia jajka. Warto też pamiętać o tym, że na każdym opakowaniu powinna się znajdować data ważności. Bez tego towar lepiej odłożyć na półkę i poszukać czegoś od producenta, który gra w otwarte karty. Z kontroli wynika również, że jajka w dużych sklepach są lepiej oznakowane niż na targowiskach. Jeśli mamy wątpliwości, zapytajmy sprzedawcę o dokumenty wskazujące, z jakiego chowu pochodzą jajka. Zgodnie z prawem każdy powinien takimi dysponować.

Niestety, kontrole Inspekcji Weterynaryjnej wciąż wykazują obecność w kurzych jajach pozostałości leków, w tym antybiotyków. Są one dodawane do paszy w celu ochrony drobiu przed chorobami roznoszonymi przez bakterie. Ich spożycie przez człowieka może mieć groźne konsekwencje, prowadzi bowiem do zmiany mikroflory w organizmie i rozwoju antybiotykoopornych drobnoustrojów. Nie wiadomo, w których jajach znajdują się szkodliwe związki, dlatego warto wybierać produkty od przedsiębiorców deklarujących brak ich stosowania w hodowli.


Źródła:

Rocznik Statystyczny Rolnictwa 2014 r., Główny Urząd Statystyczny
Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów UOKIK, www.uokik.gov.pl
Stowarzyszenie Egg Farmers of Canada, www.eggs.ca
Harvard School of Public Health, www.hsph.harvard.edu
Centers for Disease Control and Prevention www.cdc.gov

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Jak obchodzić się z jajkiem? 10 prostych zasad

Omlet bez mąki z warzywami

Omlet bez mąki z warzywami – świetny pomysł na śniadanie

Wiosenne tagliatelle ze szparagów

wielkanoc rodzina

Jak uniknąć przejedzenia w Wielkanoc? 7 sposobów na święta bez problemów trawiennych

Chleb bez mąki. Wzbogać swoje wielkanocne menu o zdrowe pieczywo

Podziel się posiłkiem z Bezdomnymi

Nie jesz mięsa? Niektórzy nie jedzą niczego. Ruszyła kampania „Podziel się Posiłkiem z Bezdomnymi”

Jajka są zdrowe! Warto to sobie przypomnieć przed Wielkanocą

Wielkanocne obżarstwo i co potem? Jak uniknąć kłopotów z niestrawnością?

Sernik lekki jak piórko

Przepis na sernik jogurtowy z malinami

Wielkanoc w wersji fit

Wielkanoc w wersji fit, czyli jak nie przytyć w święta

Co zrobić ze skorupkami jajek po Wielkanocy?

Stół wielkanocny

„Nie wymagajmy od bliskich, by całkowicie zmieniali swoje przyzwyczajenia specjalnie dla nas”. Jak przeżyć Wielkanoc stosując dietę eliminacyjną?

Kolorowe jajka – naturalnie! Sięgnij po barwniki, które masz w kuchni

Wegańskie foie gras. Wielkanoc pod znakiem roślinnych potraw

Wielkanoc to survival dla wątroby. Jak przetrwać te święta?

Jajka faszerowane aioli i chorizo. Tradycja doprawiona szczyptą nowoczesności

Trzy razy jajka!

Trzy razy jajka! Sprawdzone przepisy na jajeczne przysmaki

Zakwas – guru wielkanocnego żuru

Zakwas na żurek – guru Wielkanocy. Jak go dobrze zrobić?

Domowy chrzan – na poprawę trawienia

Przepis na domowy chrzan na lepsze trawienie. W sam raz na Wielkanoc!

Wielkanoc dla dzieciaków – ciasteczkowe jajeczka dla zabawy

Orkiszowy mazurek pistacjowy

Orkiszowy mazurek pistacjowy. Zdrowy deser na Wielkanoc

Tarta z cukinią w roli głównej. Delikatna w smaku i niskokaloryczna

Mazurek być musi!

Jak Wielkanoc, to musi być mazurek. Oto jego wersja light, sprawdź!

Wielkanocne pisanki: zdrowe i pysznie czekoladowe

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

para w łóżku

Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Choroby mają zapach – wiedziałaś o tym?

Zbliżenie oka z wadą wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku