Przejdź do treści

Czym jest nykturia? W jakich chorobach występuje? Czy da się ją wyleczyć?

kobieta mająca problemy z pęcherzem
Fot. gballgiggs / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Wszyscy kłamiemy. Wiesz, którym typem kłamcy jesteś? Sprawdź i zastanów się, czy warto
Jak dobrze się kłócić? Poznaj 5 kroków do udanej i dojrzałej kłótni
Refluks żołądkowo-przełykowy: objawy i dieta
Refluks żołądkowo-przełykowy: jakie są objawy? Czego powinnaś unikać?
Jak biegać, żeby schudnąć?
Po wielkanocnym biesiadowaniu trzeba spalić nadmiar kalorii. Podpowiadamy, jak biegać, aby chudnąć
Dziewczyna „chłopięca” czy”dziewczęca”? Po co w ogóle wybierać?! Zobacz świetne zdjęcia, które przełamują ten stereotypowy podział

Nykturia jest często występującym objawem, którego przyczyny mogą być różnorodne. Pojawia się między innymi przy przewlekłej niewydolności serca, schorzeniach nerek, przeroście prostaty, endometriozie, a nawet niewyrównanej cukrzycy. Należy pamiętać, że niektóre leki, jak na przykład diuretyki, również mogą być przyczyną nykturii.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Paweł Żmuda-Trzebiatowski
lekarz

Z definicji, o nykturii mówi się wtedy, gdy w ciągu nocy występują przynajmniej dwa epizody przebudzenia się z powodu potrzeby oddania moczu. Do nykturii dochodzi w nocy, ponieważ w czasie długotrwałego leżenia następuje lepsze ukrwienie nerek.

Czynniki ryzyka wystąpienia nykturii

Do głównych czynników wystąpienia nykturii należą:

  • wiek,
  • płeć,
  • otyłość.

Liczne badania wykazały, że ryzyko wystąpienia nykturii wzrasta wraz z wiekiem. Dodatkowo udowodniono, że objaw ten pojawia się częściej u kobiet aniżeli u mężczyzn aż do 6 dekady życia. Otyłość może zwiększać ryzyko nykturii nawet dwu-, trzykrotnie, niezależnie od płci. Jednocześnie wykazano ochronny wpływ aktywności fizycznej na wystąpienie tego schorzenia.

Nykturia w przebiegu przewlekłej niewydolności serca

Niewydolność serca jest to stan, w którym – w wyniku nieprawidłowej czynności mięśnia sercowego – dochodzi do zmniejszenia pojemności minutowej serca w stosunku do zapotrzebowania tkanek na tlen i substancje odżywcze. Wyróżnia się ostrą, przewlekłą, a także lewokomorową i prawokomorową niewydolność serca. Nykturia jest charakterystyczna dla przewlekłej prawokomorowej niewydolności serca. W wyniku tego schorzenia dochodzi do zastoju krwi w krążeniu dużym, a więc tym obejmującym wszystkie naczynia krwionośne poza tętnicami i żyłami płucnymi oraz ich odgałęzieniami. Zastój krwi doprowadza do zaburzeń czynności wielu narządów organizmu, między innymi nerek. W ciągu dnia, w wyniku nieprawidłowego krążenia krwi, pacjenci mogą uskarżać się na tzw. skąpomocz, a więc rzadkie oddawanie moczu. Jednakże w nocy, w czasie długotrwałego leżenia, ukrwienie nerek znacznie się poprawia i dochodzi do wystąpienia nykturii.

W przypadku niewydolności serca leczenie nykturii polega na kuracji choroby podstawowej. W tym celu stosuje się przede wszystkim leki moczopędne zwane diuretykami.

Nykturia a nadaktywność pęcherza moczowego

Nadaktywność pęcherza moczowego oznacza obecność parć naglących, którym zwykle towarzyszy częstomocz oraz nykturia. Dodatkowo może występować naglące nietrzymanie moczu. Należy wykluczyć zakażenia układu moczowego, które mogłyby tłumaczyć występowanie nykturii. Według wyników badań populacyjnych połowa chorych cierpiących na parcia naglące uskarża się na nykturię. Tak, jak w przypadku niewydolności serca, kuracja polega na leczeniu choroby podstawowej, a więc nadaktywności pęcherza moczowego. W tym przypadku stosuje się między innymi tolterodynę oraz desmopresynę.

Zobacz także

Nykturia a łagodny rozrost gruczołu krokowego

Łagodny rozrost gruczołu krokowego (BPH) jest chorobą występującą u mężczyzn związaną z rozplemem komórek gruczołowych prostaty. Przyjmuje się, że występuje u ponad 50% mężczyzn po 60. roku życia. Częstość pojawiania się choroby zwiększa się wraz z wiekiem.

Do objawów łagodnego rozrostu gruczołu krokowego należą:

  • częstomocz,
  • nykturia,
  • niemożność powstrzymania oddawania moczu,
  • silne parcie na mocz.

Nykturia jest zgłaszana przez 50% mężczyzn chorujących na BPH. Leczenie farmakologiczne, jak i chirurgiczne, zmniejsza lub nawet eliminuje objawy ze strony dolnych dróg moczowych. Niestety, w przypadku nykturii poprawa jest niewielka. U niespełna 40% pacjentów po przezcewkowym usunięciu gruczołu krokowego nadal stwierdza się występowanie nykturii.

Nykturia w cukrzycy

Cukrzyca jest chorobą metaboliczną charakteryzującą się nieprawidłowym stężeniem glukozy, wynikającą z nieprawidłowego wydzielania lub działania insuliny. Przewlekła hiperglikemia, a więc wysokie, nieprawidłowe stężenie glukozy we krwi powoduje uszkodzenie wielu narządów, między innymi nerek, oczu, serca oraz nerwów. Do przewlekłych powikłań cukrzycy należy nefropatia cukrzycowa, która głównie objawia się białkomoczem, wielomoczem oraz nykturią. Leczenie polega przede wszystkim na utrzymywaniu prawidłowych wartości glukozy we krwi.

Zaburzenia snu jako przyczyna nykturii

Do zaburzeń snu mogących wywołać nykturię zalicza się:

  • pierwotne zaburzenia snu – bezsenność, lunatykowanie, narkolepsję,
  • wtórne zaburzenia snu – przewlekłą obturacyjną chorobę płuc czy zaburzenia hormonalne,
  • choroby neurologiczne – między innymi padaczkę, chorobę Parkinsona,
  • choroby psychicznie – w szczególności depresję oraz zaburzenia lękowe.

Leczenie nykturii (tak jak w poprzednich przypadkach) opiera się na wyeliminowaniu choroby podstawowej. Obejmuje zarówno metody farmakologiczne, jak i niefarmakologiczne, a więc psychoterapię.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Ewa Król, Bolesław Rutkowski, Nykturia – niedoceniany, ale wciąż ważny objaw przewlekłej choroby nerek, Klinika Nefrologii, Transplantologii i Chorób Wewnętrznych, Gdański Uniwersytet Medyczny, 2010.
Interna Szczeklika, pod red. Piotra Gajewskiego, Medycyna Praktyczna, Kraków, 2018.
Paweł Miotła, Jakub Dobruch, Marek Lipiński, Tomasz Drewa, Anna Kołodziej, Ewa Barcz, Włodzimierz Baranowski, Tomasz Rechberger, Piotr Chłosta, Rekomendacje diagnostyczno-lecznicze dla pacjentów z nykturią [w:] „Przegląd Urologiczny, suplement”, Polskie Towarzystwo Urologiczne, Warszawa, 2017.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Lekarz nakładający na plecy kobiety pijawkę, w celu wykonania hirudoterapii

W jakim celu wykonuje się hirudoterapię? Szanse i zagrożenia związane z leczeniem pijawkami lekarskimi

Kobieta na zabiegu peelingiem enzymatycznym

Jak działa peeling enzymatyczny? Efekty, przebieg zabiegu, wskazania i przeciwwskazania

Dwójka lekarzy wykonuje sedacje pacjentowi

Na czym polega sedacja i w jakim celu się ją stosuje? Rodzaje, bezpieczeństwo i wskazania do sedacji

Kobieta na zabiegu osoczem bogatopłytkowym

Leczenie osoczem bogatopłytkowym – wszechstronne zastosowanie i efekty preparatu krwiopochodnego

Dziewczyna uzależniona od komputera

Uzależnienie od komputera i Internetu u dzieci i młodzieży – objawy i sposoby leczenia

kobieta zasłania twarz przed światłem słonecznym z powodu światłowstrętu

Światłowstręt – objawy i leczenie nadwrażliwości oczu. Skąd bierze się światłowstręt?

Chłopiec na hamaku wymagający terapii behawioralnej

Terapia behawioralna – historia i charakterystyka. Na czym polega jej skuteczność?

Kobieta siedząca pod ścianą i cierpiąca na hipernatermię

Jak powstaje hipernatremia? Przyczyny, objawy i leczenie choroby

Krew pobrana do fiolki do badania LDH

LDH – czym jest ten wskaźnik i o czym mówi jego wysoki poziom?

Krew we fiolce pobrana do badania AspAT

AspAT – czym zajmuje się ten enzym i w jakim celu bada się jego poziom?

Kobieta pod zabiegu mikrodermabrazji

Mikrodermabrazja – na czym polega ten zabieg i czy jest skuteczny?

Kobieta cierpiąca na przerost nadnerczy

Czym jest i jak się objawia wrodzony przerost nadnerczy? Konsekwencje schorzenia

Kobieta odczuwająca skutki wstrząsu kardiogennego

Wstrząs kardiogenny – objawy, postępowanie i leczenie w stanie zagrożenia życia

Kobieta wykonująca resuscytację na manekinie

Resuscytacja krążeniowo-oddechowa – na czym polega i jak ją prawidłowo wykonać?

Kobieta w ciąży siedząca na kanapie i stresująca się

Stres w ciąży – czy ma negatywny wpływ na rozwój dziecka?

Dziecko trzyma się za ucho z powodu bólu

Jak postępować w przypadku bólu ucha? Jak uśmierzyć ból?

Starsza kobieta z ryzykiem raka skóry

Rak skóry – rodzaje, objawy i leczenie nowotworu. Jaka jest przyczyna zmian?

Lekarka badająca mężczyznę chorego na Zespół Conna

Zespół Conna – przyczyny i objawy hiperaldosteronizmu. Hiperaldosteronizm pierwotny i wtórny

Krwinki zmierzające w stronę aglutencji

Aglutynacja – na czym polega ten proces i do czego się go wykorzystuje?

Kobieta trzymająca się za szyję z powodu mioklonii

Mioklonie – czym są, jakie są ich przyczyny i objawy? Czy mioklonie świadczą o chorobie?

Kobieta na konsultacji u lekarza w sprawie ozonoterapii

Ozonoterapia – czym jest ta metoda? Przy jakich schorzeniach jest zalecana terapia ozonowa?

Lekarz przeprowadzający toksykologię

Toksykologia – czym się zajmuje? Dlaczego warto badać właściwości substancji toksycznych?

Kobieta z objawem Chełmońskiego, trzymająca się za ramię z powodu skurczu

Objaw Chełmońskiego – czym jest i w jakim celu stosują go medycy?

Kobieta o osobowości schizoidalnej, czytająca książkę

Osobowość schizoidalna – podłoże, objawy i leczenie. Na czym polega zaburzenie?