Przełomowe odkrycie polskiego naukowca
Ludzkie DNA ma strukturę podwójnej helisy, co odkryło w 1953 roku dwóch angielskich badaczy James T. Watson i Frances H.C Crick. Kiedy obie nici tej helisy pękają jednocześnie, powoduje to znaczne uszkodzenia genetyczne. Zostało to już naukowo udowodnione, że takie uszkodzenia DNA mogą prowadzić do groźnych mutacji, które z biegiem czasu mogą być przyczyną rozwoju nowotworów.
Dr Bartłomiej Tomasik, związany z Zakładem i Kliniką Onkologii i Radioterapii Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego, został uznany za współodkrywcę nieznanego wcześniej mechanizmu naprawy DNA. Polski naukowiec dokonał tego odkrycia razem z uczonymi z Uniwersytetu Harvarda. W badaniu pomogła im metoda CRISPR/Cas9, której twórcy w 2020 r. otrzymali Nagrodę Nobla.
Rolki
Szansa dla chorych na raka
Artykuł badawczy o nowo zidentyfikowanym procesie naprawy pęknięć dwuniciowych w DNA, którego współautorem był dr Tomasik, został opublikowany w czasopiśmie „Nature Structural & Molecular Biology”.
„Artykuł powstał we współpracy z naukowcami z zespołu prof. Dipanjana Chowdhury’ego z Harvard Medical School oraz Dana-Farber Cancer Institute. Pracowałem w zespole Profesora w latach 2020-2021 w ramach stażu podoktorskiego realizowanego m.in. dzięki wsparciu Narodowej Agencji Wymiany Akademickiej i programowi im. prof. Walczaka. Moją rolą w powyższej pracy było przede wszystkim wytworzenie stabilnych linii komórkowych w oparciu o technikę CRISPR/Cas9, pozwalającą na selektywną edycję genomu” – wyjaśnił dr Bartłomiej Tomasik, cytowany przez GUM.
Praca opisuje nieznany dotąd mechanizm naprawy pęknięć dwuniciowych w DNA, w który zaangażowane są białka DYNLL1, MRE11 oraz kompleks białkowy Shieldin. To przełomowe odkrycie ma głębokie implikacje dla zrozumienia i leczenia nowotworów.
Badacze zwracają uwagę na to, że opisany mechanizm może odgrywać istotną rolę u chorych leczonych inhibitorami PARP (polimeraz poli(ADP-rybozy)). Stosuje się je m.in. przy uszkodzeniach genów BRCA-1 związanych z rakiem piersi i jajnika.
RozwińDr Bartłomiej Tomasik na Gdańskim Uniwersytecie Medycznym jest współkoordynatorem zespołu badawczego IDUB zajmującego się biologicznymi i fizycznymi aspektami promieniowania jonizującego oraz ich przełożeniem na praktykę kliniczną.
Źródło: gumed.edu.pl