Przejdź do treści

Twoja przyjaciółka się kaleczy? Oto 5 rzeczy, które warto jej powiedzieć, a także 3, których mówić nie wolno

Twoja przyjaciółka się kaleczy
Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
3 przepisy na lunch dla wegan. Zaskakująco proste!
3 powody, dla których jesienią warto zacząć się suplementować
3 powody, dla których jesienią warto zacząć się suplementować
Kobieta karniąca dziecko piersią
8 szkodliwych mitów dotyczących karmienia piersią
Dzieci z nowotworem siedzą przy stoliku na krzesełkach i czytają książki, uśmiechają się
„Wyprzedzamy nowotwór”. Kampania zwracająca uwagę na wczesne objawy raka u dzieci, które łatwo pomylić
Strajk #JesieńŚredniowiecza
PiS chce 5 lat kary więzienia za edukację seksualną. W całej Polsce odbędą się protesty pod hasłem „Jesień Średniowiecza”

Odkryłaś, że twoja najlepsza przyjaciółka się kaleczy. Na jej rękach zauważyłaś cięte rany, których już nie jest w stanie dalej ukrywać pod długimi rękawami koszul. Nic nie powiedziałaś, a teraz zastanawiasz się, co powinnaś zrobić w takiej sytuacji. Jak jej pomóc? Podpowiadamy.

– Samookaleczanie to celowe i pozbawione intencji samobójczych zadawanie ran swojemu ciału. Jego przyczyną może być traumatyczne doświadczenie. Ofiara czuje złość, nienawiść do siebie. Ma poczucie bezsilności, lęku, wstydu, poczucia winy i krzywdy jednocześnie. Często jedyną (w jej przekonaniu) metodą radzenia sobie z przeżywanymi emocjami jest właśnie samookaleczanie – wyjaśnia Paulina Mikołajczyk, psycholog z Centrum Medycznego Damiana.

Według amerykańskiego National Alliance on Mental Health, to niezdrowy mechanizm radzenia sobie z cierpieniem. Osoby się ranią, by uwolnić intensywne uczucia, które odczuwają. Robią to, ponieważ nie wiedzą, w jaki inny sposób mogłyby wyrazić swoje emocje. Kolejną przyczyną samookaleczenia jest zasygnalizowanie potrzeby pomocy, ukaranie siebie czy chęć zapomnienia o jakichś traumatycznych przeżyciach.

Samookaleczanie? Nie bagatelizuj!

Każdy przypadek samookaleczenia jest inny. Trudno więc jasno opisać kilka zasad, którymi powinnaś się w pełni kierować. Eksperci mają jednak pewne sugestie. Warto się do nich zastosować.

– Zadawanie sobie bólu fizycznego to sposób na odwrócenie uwagi od bólu emocjonalnego, rozładowanie wewnętrznego napięcia. Może też być formą zwrócenia na siebie uwagi. Bezsprzecznie jednak wskazuje na istnienie problemu. Na pewno nie możemy tego bagatelizować – dodaje ekspertka.

Co robić, gdy samookalecza się ktoś bliski? –

Przyjaciółka może nie wiedzieć, jak ma sama sobie poradzić. Trudno jest nam prosić o pomoc, kiedy nie radzimy sobie ze swoimi problemami. Wiąże się to często z poczuciem, że zostaniemy odrzuceni. Radziłabym więc na spokojnie porozmawiać o przyczynie, zapytać co jej daje zadawanie sobie bólu w ten sposób. Zapewnić, że jeżeli potrzebuje pomocy, to powinna poprosić o wsparcie. Problem sam nie zniknie, a bez odpowiedniej pomocy i wsparcia może się pogłębić – wyjaśnia psycholog.

Bądź cierpliwa i spokojna

Zanim zaczniesz rozmowę, wybierz dobry czas i miejsce. Niech to nie będzie zatłoczona kawiarnia czy szybka pogadanka przy lunchu. Bardziej pomocna będziesz, gdy wokół was będzie cisza. Bądź spokojna i cierpliwa. Twoja przyjaciółka ma poważny problem, z którym nie poradzi sobie sama. I choć może być wobec ciebie niemiła, spróbuj nie zwracać na to uwagi. Nie osądzaj jej zachowania i nie krzycz. Może właśnie ratujesz jej życie?

Zdania, które warto powiedzieć

1 „Zauważyłam rany na Twojej ręce. Martwię się, ponieważ zależy mi na Tobie. Samookaleczasz się?” – zapytaj na początku. Nawet jeżeli przyjaciółka zaprzecza, a ty jesteś przekonana, że to cięcia po żyletce, drąż dalej. Mów o tym, co widziałaś. Zapytaj, co się dzieje i czekaj na odpowiedź. Jeżeli przyjaciółka będzie czuła, że naprawdę chcesz dla niej dobrze, otworzy się przed tobą. Osoby, które się samookaleczają, często czekają na takie pytania. Chcą, by ktoś zapytał, czy wszystko w porządku.

2 „Widzę, że cierpisz. Może powiesz mi, co się dzieje?” – to kolejne pytanie, które możesz zadać. Warto także wytłumaczyć, że odczuwany przez nią ból jest prawdziwy i nie musi go sprawdzać poprzez samookaleczanie. Dobrym zdaniem będzie także: „Nie wiem, przez co przechodzisz, ale widzę, że masz teraz naprawdę ciężki okres”. Zapytaj, co sprawia jej ból. I słuchaj. Nie przerywaj przyjaciółce złotymi radami. Zdania typu: „Też to miałam kilka miesięcy temu, to nic strasznego!” nie pomogą. Każdy przeżywa ból po swojemu.

3 Pytaniem, które możesz zadać jest: „Co powoduje, że czujesz potrzebę samookaleczenia?”. Spróbuj bardziej ją zrozumieć. Wypytuj, ale tylko wtedy, gdy poczujesz, że przyjaciółka jest gotowa na tego typu rozmowę. W ten sposób dajesz jej szansę na opisanie tego, co czuje.

4 Co dalej? „Zrobię wszystko, co w mojej mocy, ale będziemy potrzebowały też innych osób. Czy myślałaś o rozmowie ze specjalistą?” – powiedz. Samookaleczanie to bardzo złożony problem i często wiąże się z innymi problemami natury psychicznej, np. uzależnieniem od narkotyków czy nieleczoną depresją.

Kiedy już wysłuchasz i zaoferujesz swoją pomoc, ustal z przyjaciółką reguły gry i zapisz ją do psychologa. To będzie dobre rozwiązanie również dla ciebie – będziesz wiedziała, że zrobiłaś wszystko, co mogłaś, by jej pomóc.

5 Równie ważnym zdaniem będzie: „Rozumiem, nie chcesz o tym mówić. Ale w razie czego pamiętaj, że zawsze tutaj będę, gdybyś tylko mnie potrzebowała”. Uszanuj także odmowną decyzję przyjaciółki. Jeśli nie chce pomocy, nie rób niczego na siłę. Zawsze możesz powrócić do tematu za kilka dni bądź tygodni. Chociaż czasem będzie to frustrujące, nie możesz jej zmuszać, żeby zaczęła się żalić.

Chociaż samookaleczanie się nie jest zaliczane do prób samobójczych, nawyk zwiększa ryzyko samobójstwa. Zdarza się więc, że cięcia na rękach są sygnałem, że przyjaciółka myśli o odebraniu sobie życia.

Tego nie mów!

Eksperci wymieniają także zdania, których nie powinniśmy stosować w odniesieniu do samookaleczających się osób. Mogą przynieść więcej szkody niż pożytku. O jakie słowa chodzi?

1 Jesteś ciekawa wyglądu ran ciętych na ciele przyjaciółki? Powstrzymaj się od zadania pytania: „Czy mogę zobaczyć?” To nie jest teraz najbardziej istotne. Bliska ci osoba może poczuć się zawstydzona. Po czymś takim jeszcze bardziej zamknie się w sobie i będzie unikała kolejnych pytań.

 

2 „Nie jest tak źle, jak wygląda” – powiesz przyjaciółce. Tym sposobem popełnisz duży błąd. Nie próbuj przekonywać bliskiej ci osoby, że jej sytuacja naprawdę nie jest taka tragiczna. Nie tłumacz, że przesadza. To, co ona odczuwa, można wyjaśnić. Wiemy, chcesz jej pomóc, ale bagatelizowanie jej bólu nie jest wyjściem.

3 Co złego możesz jeszcze zrobić? Powiedzieć przyjaciółce, że jeśli nie przestanie, to nie będziesz dłużej się z nią przyjaźnić. Nie dawaj jej żadnego ultimatum! Wyjście z samookaleczania wymaga wiele pracy, a perspektywa utraty najlepszej przyjaciółki sprawi, że poczuje się ona jeszcze bardziej samotna, niezrozumiana i bezsilna. W ten sposób możesz tylko pogorszyć sytuację.

I pamiętaj. Nie poddawaj się, jeżeli przyjaciółka nie będzie chciała mówić. To dla niej bardzo trudna i bolesna sytuacja. Nawet, jeżeli sytuacja obecnie wydaje Ci się beznadziejna, być może przyjdzie taki dzień, w którym przyjaciółka sama poprosi Cię o pomoc. Twoje słowa mają moc!

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Polecamy

Gluten to puszka Pandory

„Nie przekonuję, żeby porzucić chleb, bo ten można wypiekać z najróżniejszych składników. Ale apeluję do nie jedzenia współczesnej pszenicy i jej pochodnych!” – mówi Agnieszka Pająk, health coach

Kim jest wysoko wrażliwa osobowość?

„Osoby wysoko wrażliwe (WWO) wchłaniają nastroje ludzi dookoła, silniej przeżywają stres, mają żywsze sny, bogatszą wyobraźnię i błyskotliwe poczucie humoru” – mówi dr psychologii Monika Baryła-Matejczuk

Bergamotka jest skarbnicą witaminy A i C

„Bergamotka jest prawdziwą skarbnicą witaminy A i C, pomaga przy przeziębieniach, ma pozytywny wpływ na psychikę, pomaga w stresie, ułatwia zasypianie oraz pogłębia sen” – mówi dr Grażyna Pająk

Joga powięziowa

„Na zajęciach jogi powięziowej masz czas, żeby zastanowić się, co się dzieje w twoim ciele, a ciało jest nośnikiem tego, co w głowie i w sercu” – mówi Patrycja Adaszewska, trenerka jogi powięziowej.

Zainteresują cię również:

uśmiechnięta para

„To pokazuje naszą dojrzałość, odpowiedzialność i świadomość siebie” Psycholog podpowiada, jak przyznawać się do błędów

5 rozmów, które warto abyś przeprowadziła ze swoim partnerem lub partnerką

„Ważne jest, żeby wejść na oddział z pozytywem. Jak mama przychodzi szczęśliwa, to dziecko wtedy myśli: no dobra, choruję, ale widocznie nic strasznego się nie dzieje”

„Robią to często normalni ludzie, których nikt by o to nie podejrzewał, bo starannie się z tym ukrywają”. Dlaczego dorośli i nastolatki się samookaleczają?

„To jest naprawdę ciężka praca. Ale potrzebna. I warta szczęśliwego zakończenia” – mówi Magdalena Balcerek-Motyl z ośrodka „Ufność”

Pomaganie jest proste, a Ty jesteś dobrą osobą

„Nie ma czystego altruizmu. Coś sobie po prostu tym pomaganiem kompensujemy” – mówi Kasia Nicewicz, która od kilku lat rozdaje bezdomnym herbatę i ciepłe posiłki

Zakryj blizny tatuażem. Świetna inicjatywa z okazji Tegorocznego Dnia Świadomości Autoagresji

„Pozwalajmy dziecku na spontaniczność, ciekawość świata i zadawanie pytań”. Psycholog Agnieszka Zapart tłumaczy, jak mówić do dziecka, by wychować pewnego siebie człowieka

„Kochanie, muszę ci coś powiedzieć…”. Jak rozmawiać z partnerem o seksie?

Zamień granie w pomaganie. Grając w „2 The Light” wspomagasz chore dzieci

„Warto jest ogrzewać chłód, aby samemu nie tracić ciepła. Czyli dawać z siebie, aby pozostać człowiekiem”

Kasia, ratowniczka medyczna: człowiek ma potrzebę, żeby znowu pod tę granicę życia i śmierci podjechać

Paracetamol - wszystko, co musisz o nim wiedzieć. Wymieniają Młode Farmaceutki

Paracetamol – wszystko, co musisz o nim wiedzieć. O paracetamolu piszą Młode Farmaceutki

Kobiety z pomalowaną górną częścią ciała

„Żyję pełną piersią. Nie dam się rakowi”. Bodypaintingowa kampania społeczna, zobacz niesamowite malunki

Monika Krzywkowska na jesiennej ramówce TVN

Monika Krzywkowska o walce z rakiem: czerniak jest czymś okropnym, ale można przez to przejść, a można go też nie przeżyć

Mikołaj Roznerski wspiera Krótką Instrukcję Obsługi Raka Piersi

Mikołaj Roznerski wspiera Krótką Instrukcję Obsługi Raka Piersi

Patryk Vega Krótka Instrukcja obsługi raka piersi

Patryk Vega wspiera Krótką Instrukcję Obsługi Raka Piersi. „To poradnik, który pomaga oswoić raka, dzieli się wiedzą i daje ogromne wsparcie”

Mołek, Rozenek, Młynarska i Jabłczyńska znikają z Instagrama. Znane Polki biorą "Dzień na U"

Mołek, Rozenek, Młynarska i Jabłczyńska znikają z Instagrama. Znane Polki biorą „Dzień na U”, ty też weź!

Badania piersi – w jakim dniu cyklu je robić?

Badania piersi – w jakim dniu cyklu je robić?

10 rzeczy, za które pokochają cię twoje piersi

10 rzeczy, za które pokochają cię twoje piersi

Rak piersi - co powinnaś o nim wiedzieć?

Rak piersi. Co powinnaś o nim wiedzieć?

5 konsekwencji chodzenia do pracy z grypą

5 konsekwencji chodzenia do pracy z grypą

Dieta w endometriozie. Na co zwrócić uwagę, a czego lepiej unikać? Wyjaśnia dietetyczka

Dieta w endometriozie. Na co zwrócić uwagę, a czego lepiej unikać? Wyjaśnia dietetyczka

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

paznokcie

Paznokcie mówią wiele o twoim zdrowiu. Sprawdź, jakie ostrzeżenia mogą ci wysyłać

https://www.istockphoto.com

To, co wydalamy, wiele mówi o stanie naszego zdrowia. Sprawdź, co trzeba wiedzieć o… kupie

Kobieta trzymająca się za plecy na dole z powodu bólu pleców

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

dłonie

Drętwienie palców u rąk – skąd się bierze i co oznacza?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

grupy inwalidzkie - człowiek na wózku inwalidzkim

Grupy inwalidzkie – rodzaje i przywileje. Dlaczego już nie nadaje się grup inwalidzkich?