Przejdź do treści

Stany lękowe – przyczyny, leczenie. Objawy ataku paniki

kobieta w stanie lękowym
Jakie są objawy stanów lękowych? Fot. Natalie Board / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Osobowość unikająca (APVD) – objawy, przyczyny, leczenie
Gaz pieprzowy a karmienie piersią. Mgr farmacji Karolina Morze radzi, co kobieta karmiąca powinna zrobić, jeśli zostanie nim zaatakowana
Gaz pieprzowy a karmienie piersią. Ekspertka radzi, co kobieta karmiąca powinna zrobić, jeśli zostanie nim zaatakowana
Seks i rutyna – to normalne! Dlaczego nuda w łóżku pcha nas w kierunku przygód?
Kontempluj każdy kęs! Jaki ma związek jedzenie z medytacją?
Ser kozi wycofany ze sprzedaży. GIS ostrzega: „Nie można wykluczyć obecności bakterii Listeria monocytogenes”
Ser kozi wycofany ze sprzedaży. GIS ostrzega: nie można wykluczyć obecności bakterii Listeria monocytogenes

Stany lękowe, a konkretnie – związane z nimi zaburzenia, występują dziś u bardzo dużej liczby osób. Często określa się je mianem „chorób cywilizacyjnych”, spowodowanych m.in. permanentnym stresem, presją ze strony społeczeństwa oraz realiów kulturowych. Jak sobie radzić ze stanami lękowymi? I co warto o nich wiedzieć? 

W Polsce zaburzenia lękowe dotyczą nawet co 5. osoby. Szacuje się, że fobie, lęki, ataki paniki to najczęściej spotykane w Polsce problemy psychiczne. Najczęściej dotykają one ludzi młodych, pomiędzy 20 a 45 r.ż., mogą jednak dotyczyć osób w każdym wieku.

Objawy ataku paniki

U osób, które odczuwają stany lękowe, odnotowuje się szerokie spektrum objawów. Nie wszystkie, rzecz jasna, muszą występować naraz i nie wszystkie muszą pojawiać się u jednej osoby.

Popularne objawy somatyczne:

  • bóle i zawroty głowy,
  • nadmierna potliwość,
  • problemy z erekcją,
  • ból w obrębie klatki piersiowej,
  • przyspieszone bicie serca,
  • zaczerwienienie lub blednięcie skóry,
  • mrowienie skóry,
  • szumy w uszach.

Objawy psychiczne i psychomotoryczne:

  • niepokój
  • napięcie,
  • nadpobudliwość,
  • problemy z koncentracją,
  • problemy z pamięcią,
  • problemy z rozumowaniem i planowaniem,
  • tiki nerwowe.
stres trening

Leczenie stanów lękowych

Psychoterapia i leczenie psychiatryczne

Jak leczyć stany lękowe? Cóż, z pewnością ich terapia, ani sama diagnoza nie należą do najłatwiejszych. Przy pojawieniu się pierwszych niepokojących objawów należy udać się do lekarza pierwszego kontaktu. Po zebraniu wywiadu lekarskiego medyk kieruje pacjenta do specjalisty, najpewniej psychologa, psychoterapeuty lub psychiatry (w stanach zaawansowanych lęków). Wizyta u specjalisty zazwyczaj wiąże się z rozpoczęciem psychoterapii.

Długotrwała i regularna psychoterapia zazwyczaj przynosi spodziewane i pozytywne rezultaty. Po pewnym czasie chory przestaje doświadczać lęku w tak dużym stopniu, jak dotychczas, a nawet całkowicie pozbawia się różnego rodzaju ataków.

Leki na stany lękowe

W niektórych przypadkach konieczne jest uzupełnienie psychoterapii farmakoterapią, np. pod postacią leków przeciwlękowych z grupy benzodiazepin. Ich dawkowanie i czas przyjmowania zależy od lekarza prowadzącego. Warto dodać, że korzystanie ze środków farmakologicznych nie może zastąpić psychoterapii, a jedynie być ważnym dodatkiem, wspomagającym proces leczenia. Nie wolno też na własną rękę przyjmować żadnego neuroleptyku, gdyż może to grozić poważnymi konsekwencjami, w tym uzależnieniem.

W przypadku łagodnych stanów lękowych warto na początku zakupić leki bez recepty, dostępne w aptekach. Najczęściej są to suplementy diety, które niwelują skutki napięcia nerwowego, ułatwiają zasypianie, a do tego pomagają odzyskać równowagę i dobry nastrój. Zazwyczaj są to leki ziołowe, zawierające wyciągi z liści melisy, korzenia kozłka lekarskiego, szyszek chmielu czy też korzenia różeńca górskiego. Nie zaszkodzi także uzupełnianie farmakoterapii oraz psychoterapii naturalnymi, ziołowymi naparami do picia, które posiadają działanie uspokajające. Świetnie w tej roli sprawdzi się również melisa.

Przyczyny stanów lękowych

Zaburzenia lękowe należą do zaburzeń nerwicowych, które mają wpływ na myśli, zachowanie, a nawet zdrowie fizyczne. Jest to typowa choroba psychosomatyczna. Przyczyna zaburzeń lękowych może leżeć zarówno w uwarunkowaniach biologicznych, jak i w indywidualnych warunkach osobowych. Często rejestruje się przypadki zaburzeń mieszanych lękowo-depresyjnych, w korelacji z uzależnieniami czy też zaburzeniami apetytu.

Stany lękowe powstają pod wpływem trudnych i silnych wydarzeń w życiu człowieka. Dla każdego z nas jest to kwestia indywidualna i zależy od tego, jaki czynnik wzbudza nieprzyjemne lub traumatyczne wspomnienia. Objawy stanów lękowych mogą utrudniać życie codzienne, zamykać na nowe doznania oraz przeżycia.

Do najczęściej wymienianych powodów powstawania stanów lękowych u dorosłych należy obawa przed wprowadzeniem w życie zmian. Często z tego powodu dorośli nie zmieniają pracy, której nienawidzą lub tkwią od lat w związku bez miłości. Z obawy przed byciem okradzionym lub wypadkiem lotniczych spora rzesza ludzi rezygnuje z wymarzonych wakacji. We współczesnym świecie stany lękowe u ludzi mogą brać się z natłoku informacji napływających z różnych kanałów informacyjnych (internetu, telewizji i radia). Wykształca się wówczas coś na kształt dezinformacji, mającej negatywny wpływ na psychikę człowieka.

Jak się okazuje, to kobiety są bardziej podatne na stany lękowe. Dotyczy to grupy wiekowej między 25. a 34. rokiem życia. Stany lękowe mogą występować w przebiegu depresji. Mogą również przybierać postać fobii, zaburzenia obsesyjno-kompulsyjnego, paniki czy zespołu stanu pourazowego. Stany lękowe u dzieci najczęściej związane są negatywną oceną malucha przez rodziców lub najbliższych, osamotnieniem oraz obecnością agresji i przemocy. Aż u 20 proc. osób, które doświadczają stanów lękowych, obserwowane są również objawy somatyczne, w tym przyspieszenie akcji serca, drżenie mięśniowe, nadmierna potliwość, nudności połączone z wymiotami, zawroty głowy oraz trudności w oddychaniu.

Zobacz także

Stany lękowe po alkoholu

Warto zaznaczyć, że alkohol nie jest remedium na stany lękowe. W rzeczywistości jest wręcz przeciwnie. Nawet jeśli poczułeś się bardziej zrelaksowany po dwóch drinkach, w twoim organizmie alkohol ulega przetworzeniu, co z kolei właśnie często prowadzi do powstawania… uczucia lęku. Powinny o tym pamiętać szczególnie osoby, które na co dzień odczuwają stan lękowy – są one aż trzykrotnie bardziej narażone na alkoholizm.

Ciałopozytywna terapia / Instagram

Rodzaje zaburzeń lękowych

Fobie

Występowanie fobii jest kwestią bardzo indywidualną. Praktycznie każdy człowiek czuje przed czymś strach. Uczucie strachu jest zupełnie naturalne. Znacznie bardziej niepokojąca jest sytuacja, gdy strach przyjmuje wymiar obsesji. Dotyczyć może to każdej sytuacji, wydarzenia, rzeczy czy też człowieka. Osoba z fobią unika czynników, które wywołują u niej niepokój.

Oficjalnie wyróżnia się takie fobie, jak:

  • fobia społeczna – objawia się nadmierną obawą przed oceną innych,
  • agorafobia – oznacza lęk przed otwartą przestrzenią, tłumem oraz przebywaniem w miejscach publicznych,
  • fobie specyficzne (np. zoofobia, arachnofobia czy klaustrofobia) – ograniczają się one do bardzo skonkretyzowanych czynników.

Zespół lęku napadowego

Zespół lęku napadowego, określany również mianem „lęku panicznego”, „lęku napadowego” i „zespołem paniki” to jedno z najpopularniejszych zaburzeń lękowych. W tym przypadku dochodzi do nagłego ataku paniki w odpowiedzi na konkretny bodziec lub myśl o nim. U dotkniętego tego rodzaju lękiem dochodzi do silnego stresu, a nawet przerażenia pojawiającego się bez powodu. Jeśli chodzi o tego typu stany lękowe, objawy somatyczne towarzyszą również i im.

Inne objawy ataku paniki to:

  • uczucie duszności,
  • kołatanie serca,
  • uczucie miękkich nóg,
  • zawroty głowy,
  • duszności i uczucie gorąca.

Objawy paniki występują u 3-6 proc. populacji, przy czym bardziej narażone są na nią kobiety.

Zaburzenia obsesyjno-kompulsywne

Chory z zaburzeniami obsesyjno-kompulsywnymi powtarza wielokrotnie konkretne czynności. Przybierać mogą one różne formy, takie jak obsesyjne:

  • sprzątanie lub mycie rąk,
  • nawracające myśli,
  • liczenie, porządkowanie, powtarzanie,
  • myślenie o tym, że zrani się siebie lub inne osoby,
  • zbieractwo (w tym momencie jest to osobna jednostka chorobowa).

Tego rodzaju zaburzenie przejmuje kontrolę nad życiem, ponieważ wszystkie działania muszą być podporządkowane określonemu lękowi. Na zaburzenia obsesyjno-kompulsyjne chorować mogą zarówno dzieci, jak i dorośli.

Zespół lęku uogólnionego (nerwica lękowa)

Co to jest nerwica lękowa? To potoczna nazwa zespołu lęku uogólnionego – zaburzenia,  którego przyczyną jest zazwyczaj długotrwały stres, spowodowany przeciążeniem obowiązkami domowymi i zawodowymi oraz problemami osobistymi. Osoby zmagające się z tego rodzaju lękiem żyją w ciągłym napięciu i strachu. Najczęściej mają problemy ze snem, napięciem mięśniowym orz częstymi bólami głowy, jednak zespół lęku uogólnionego może objawiać się na wiele różnych sposobów.

Objawy somatyczne nerwicy lękowej:

  • zaburzenia zmysłów (problemy z widzeniem, stępiony smak, brak czucia),
  • bóle w różnych miejscach ciała,
  • problemy z mówieniem,
  • napady padaczkowe,
  • nieprawidłowe funkcjonowanie różnych narządów.

Objawy nerwicy lękowej ze strony funkcji poznawczych:

  • problemy z koncentracją,
  • amnezja,
  • natrętne myśli,
  • natręctwa ruchowe.

Zaburzenia depresyjno-lękowe

Czy depresja i stany lękowe mogą iść ze sobą w parze? Okazuje się, że tak – mówi się wówczas o zaburzeniach depresyjno-lękowych. Głównym ich objawem są, jak łatwo się domyśleć, różnego rodzaju lęki, często nieuzasadnione żadnym realnym czynnikiem. Osoby, które się z nimi zmagają, doświadczają somatycznych objawów, takich jak kołatanie serca i uczucie niepokoju, często bez żadnego konkretnego powodu. Do innych objawów stanów depresyjno-lękowych zalicza się:

  • zawroty głowy,
  • dolegliwości gastryczne,
  • uczucie nierealności,
  • lęk przed śmiercią.

Zespół stresu pourazowego

Zespół stresu pourazowego (PTSD), określany też mianem „pourazowego zaburzenia stresowego”, dotyka te osoby, które były np. świadkami traumatycznego wydarzenia: wypadku, gwałtu czy też klęski żywiołowej. Dwukrotnie częściej dopada on kobiety niż mężczyzn.

Objawami zaburzeń lękowych, powstałych w wyniku zespołu stresu pourazowego, mogą być kompulsywnie nawracające wspomnienia, które chory wciąż przeżywa, zadręczając się nimi i bojąc się ich powtórzenia, nawet jeśli nie ma ku temu żadnych przesłanek. Mogą im towarzyszyć również stany lękowe w nocy oraz senne koszmary. Często osoby z tym zaburzeniem odczuwają również smutek i strach.

 

Źródła:

  1. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK441870/
  2. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK470361/
  3. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5573565/
  4. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5573566/
  5. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC6206399/
i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

dziewczyna, ból

„Czy wiesz, czym jest ból?”. Dr Paweł Kabata w mocnych słowach o tym, że nikt nie ma prawa do decydowania o cierpieniu innych

Kobieta stoi przy oknie

Nerwobóle (neuralgia) w klatce piersiowej – przyczyny, objawy i leczenie

Czym jest aborcja eugeniczna? Czy jest legalna w Polsce? Dlaczego budzi kontrowersje?

Lekarze odkryli nowy organ w naszych ciałach. Mamy go w głowie

Peeling kawitacyjny – efekty, przeciwwskazania, jak często robić?

Lipoza iniekcyjna - zabieg

Lipoza iniekcyjna – co to, efekty, przeciwwskazania

Okład zimny czy ciepły – jak stosować? Jak działa okład?

Nerw kulszowy – przebieg, funkcje i przyczyny bólu

kobieta u kosmetyczki

Fotoodmładzanie – co to jest, efekty, rodzaje, przeciwwskazania

Nagrodę Nobla 2020 w dziedzinie medycyny i fizjologii otrzymali: Harvey J. Alter, Michael Houghton and Charles M. Rice

Nagroda Nobla 2020 w dziedzinie medycyny i fizjologii przyznana! Znamy laureatów

Kaya Szulczewska pokazuje, jak wygląda jej aura migrenowa

Kaya Szulczewska pokazuje, jak wygląda jej aura migrenowa. „Bardzo mi przykro, gdy ludzie wyśmiewają migrenę, zrównują ją ze zwykłym bólem głowy”

Kobieta za szybą zasłania sobie oczy

Lek. Joanna Adamiak: załamanie nerwowe jest naturalną reakcją organizmu na przeciążenie i jest poniekąd reakcją obronną

chory kręgosłup

Skolioza, skrzywienie boczne – przyczyny, objawy, ćwiczenia

lekarz wykonuje usg piersi pacjentki

USG piersi – kiedy i jak często robić? Jak wygląda USG piersi?

wyspadek samochodowy

Wstrząs mózgu – przyczyny, objawy, pierwsza pomoc, leczenie

jęczmień na powiece

Jęczmień na oku – przyczyny, profilaktyka, leczenie

bolący brzuch

Rak trzustki – objawy, rokowania, przyczyny. Ile się żyje?

Mężczyzna trzyma się za klatkę piersiową, przstawia chusteczkę do ust i mocno kaszle

Gruźlica (suchoty) – objawy, przyczyny, leczenie, szczepionka

Kobieta zakażona glistą ludzką leży skulona i trzyma się za brzuch.

Glista ludzka – objawy, leczenie, drogi zakażenia glistnicą

Kobieta na badaniu piersi metodą mammografii

Mammografia – wskazania, przygotowanie, cena. Mammografia czy USG?

nogi

Zakrzepica żył głębokich i powierzchownych – objawy, leczenie

kobieta podczas badania oczu

Zez zbieżny i rozbieżny – przyczyny, objawy i leczenie

Lekarz pobierający próbkę krwi aby sprawdzić czy pacjent jest chory na hemofilię

Hemofilia typu A, B i C – przyczyny, objawy i leczenie

Dopamina - działanie, skutki nadmiaru i niedoboru

Dopamina – co to jest? Lek, niedobór, nadmiar, działanie

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?