Przejdź do treści

Amyloidoza pierwotna i wtórna – jakie są przyczyny, objawy oraz metody leczenia choroby?

Kobieta w szaliku nad morzem trzyma się za głowę
Fot. lu-photo/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Dlaczego Witamina B12 i foliany mogą pomóc przy terapii depresji? Wyjaśnia farmaceutka Zofia Winczewska
Dlaczego Witamina B12 i foliany mogą pomóc przy terapii depresji? Wyjaśnia farmaceutka Zofia Winczewska
koronawirus w Polsce
Kolejny smutny rekord: najwyższy dobowy wzrost przypadków COVID-19 od początku epidemii w Polsce
Lizzo, okładka Vogue
Lizzo pierwszą czarnoskórką kobietą plus size na okładce „Vogue’a”: „Nasz czas nadszedł!”
medyk w maseczce
Lekarze z całego świata będą mogli sprawdzić naszą historię pacjenta – zapowiada Agnieszka Kister z Centrum E-Zdrowia
Kawa się skończyła, a potrzebujesz energetycznego kopa o poranku? Są inne sposoby!

Amyloidoza, inaczej skrobiawica, to choroba, w której przebiegu nierozpuszczalny amyloid (włóknikowe białko) zaczyna gromadzić się w tkankach i narządach. Zjawisko to może pojawiać się bez konkretnej przyczyny lub w wyniku chorób reumatycznych.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Agnieszka Widera
lekarz

Amyloidoza może występować w postaci pierwotnej lub wtórnej. Przyczyny pojawienia się tej pierwszej nie są dobrze znane, jednak postać wtórna może być wynikiem zarówno chorób tkanki łącznej, jak i przewlekłych chorób reumatycznych. Amyloidoza pierwotna jest prawdopodobnie wynikiem nieprawidłowego podziału przeciwciał produkowanych przez limfocyty B. Białka te zaczynają przedostawać się do krwi i zalegają w różnych narządach, w tym nerkach, wątrobie czy sercu. W przypadku amyloidozy nerek dochodzi do zaburzenia ich funkcji i m.in. pojawienia się białka w moczu. Amyloidoza wtórna jest często konsekwencją powikłań po chorobach zapalnych, w tym reumatoidalnym zapaleniu stawów, chorobach kości, zesztywniającym zapaleniu stawów czy gruźlicy. Nieco rzadszą odmianą choroby jest amyloidoza dziedziczna, do której dochodzi w wyniku mutacji genetycznej. Rokowanie amyloidozy zależy od postaci choroby i podjętego leczenia. Przy amyloidozie pierwotnej średni czas życia wynosi około 2 lat (jeśli choroba nie jest leczona). Jeśli schorzenie obejmie serce, to rokowanie jest mniej pomyślne. Przy amyloidozie wtórnej rokowania są nieco lepsze, średni czas życia wynosi około 10 lat.

reumatyzm

Amyloidoza – jakie wywołuje objawy?

Objawy amyloidozy zależą od tego, w którym miejscu gromadzi się białko. Może więc mieć nawet charakter miejscowy i dotyczyć tylko jednego narządu. W innych sytuacjach dochodzi do odkładania się amyloidu w kilku narządach, wówczas chory ma do czynienia z uogólnioną postacią choroby, inaczej chorobą układowąDeponowane białko powoduje upośledzenie funkcjonowania danego narządu. Tym samym najczęstszymi objawami przy amyloidozie serca są zastoinowa niewydolność serca, przy amyloidozie nerek jest to zespół nerczycowy, a jeśli amyloid gromadzi się na terenie ośrodkowego układu nerwowego, może dojść do neuropatii czuciowo-ruchowej. Ponadto chory odczuwa ogólne osłabienie organizmu oraz szybko traci masę ciała mimo braku zaburzeń łaknienia. U ponad 1/3 chorych na amyloidozę występuje pełnoobjawowy zespół nerczycowy oraz białkomocz. U 20% wszystkich zdiagnozowanych dochodzi do zajęcia mięśnia sercowego. Charakterystycznymi objawami są wówczas nieprawidłowości w zapisie elektrokardiograficznym (EKG), zespół małego rzutu i zastoinowa niewydolność serca. Lekarz przy badaniu może stwierdzić ziarniste świecenie ścian serca, co związane jest z naciekiem przez amyloid. Ośrodkowy układ nerwowy jest równie narażony na depozyty amyloidu, co inne narządy. Wówczas chory może doświadczać polineuropatii obwodowych, co objawia się w większości przypadków drętwieniem, mrowieniem oraz ogólnym osłabieniem siły mięśniowej. Przy polineuropatii obwodowej obserwuje się obniżenie ciśnienie tętniczego po zmianie pozycji ciała (hipotonia ortostatyczna). Upośledzeniu może ulec również przewód pokarmowy, co przekłada się na zaburzenie perystaltyki jelit, powiększenie wątroby i języka oraz zespół złego wchłaniania. Amyloidoza może rzutować również na częste krwawienia. Jest to związane z kruchością naczyń krwionośnych z powodu dużej kumulacji białka amyloidu. W obrazie klinicznym dochodzi też do zaburzenia krzepnięcia krwi – niedoboru czynnika X. Czynnik ten wiązany jest przez amyloid w śledzionę i wątrobie.

Zobacz także

Amyloidoza: leczenie

Leczenie amyloidozy w Polsce polega na wydłużeniu życia chorego, zahamowaniu progresji choroby oraz leczeniu wspomagającym zajętych chorobowo narządów. Kluczowe jest rozpoznanie amyloidozy na wczesnym jej etapie. W tym celu amyloid rozpoznaje się na drodze biopsji, poprzez określenie rodzaju amyloidu (badania histologiczne) i wykluczenie innych chorób, w tym szpiczaka mnogiego. Biopsję wykonuje się najczęściej z tkanki tłuszczowej, ślinianki, dziąsła, mięśni lub nerki. Można także pobrać wycinek endoskopowo z żołądka, dwunastnicy i odbytnicy. Najskuteczniejszą i najczęściej stosowaną metodą leczenia amyloidozy jest wysokodawkowa chemioterapia (chociaż zdarza się również nisko- i średniodawkowa) z następowym przeszczepieniem autologicznych komórek macierzystych z krwi obwodowej. Taka metoda leczenia ma za zadanie zahamować produkcję amyloidu, a także zmniejszyć jego toksyczność. Warto zaznaczyć, że amyloidoza nadal w większości przypadków nie jest uleczalna i daje małe szanse na całkowity powrót do zdrowia. Im bardziej zaawansowany stopień choroby, tym mniejsze szanse na pomyślne wdrożenie leczenia i mniej skuteczna chemioterapia.

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Twarz kobiety i ręce ze strzykawkami

Mezoterapia igłowa – wskazania, przebieg, efekty, przeciwwskazania

fenyloketonuria - kobieta bawi się z małym dzieckiem

Fenyloketonuria – przyczyny, objawy, leczenie i dieta

Dziecko płaczące z powodu gorączki przy ząbkowaniu

Gorączka u dziecka – przyczyny. Jak zbić gorączkę?

kobieta pod drenażu limfatycznego

Czym jest drenaż limfatyczny? Efekty, przeciwwskazania

kobieta ma przeprowadzany zabieg kriolipolizy na brzuchu

Czym jest kriolipoliza? Efekty, przeciwwskazania

Ćwiczenia na plecy na siłowni, w domu – jak rozciągnąć plecy?

Kobieta przed komputerem

Ból nadgarstka – przyczyny, ćwiczenia, leczenie

kobieta, nakładająca maść na problemy skórne twarzy

Ropień – przyczyny, objawy, leczenie. Rodzaje ropni

Kobieta cierpi na ból brzucha

Nerwica żołądka – objawy, leczenie, przyczyny

Konsultacja objawów rzeżączki u lekarza

Rzeżączka – objawy u kobiet i mężczyzn, leczenie

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – przyczyny, leczenie. Objawy ataku paniki

Osoba pilnowana przez lekarza podczas wykonywania rezonansu magnetycznego

Rezonans magnetyczny – co to? Cena, gdzie go wykonać?

Skurcze łydek – przyczyny, leczenie, domowe sposoby

Pokrzywka alergiczna u dziecka i dorosłego. Jak leczyć pokrzywkę alergiczną?

Pokrzywka alergiczna u dziecka i dorosłego. Jak leczyć pokrzywkę alergiczną?

Kobieta w czerwonej bluzce jest u alergologa, który nakłuwa jej rękę i robi badanie

Testy alergiczne z krwi i skórne – wskazania i przebieg

lekarz wstrzykuje kobiecie płyn pod skórę w okolicy oczu

Karboksyterapia – ile potrzeba zabiegów i jakie są efekty?

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Wygląd języka – co popękany lub żółty mówi o zdrowiu?

Paznokcie

Zmiany na paznokciach. O jakich chorobach świadczą?

szczepienie

Tężec – objawy, szczepionka, profilaktyka zakażenia

kobieta z bólem wątroby

WZW B – szczepienie, objawy, leczenie, przyczyny i dieta

włosy z łupieżem

Łupież – przyczyny, leczenie. Jak pozbyć się łupieżu?

żółtaczka

WZW A – szczepionka, objawy, leczenie. Jak można się zarazić?

wątroba

Marskość wątroby – objawy, leczenie, rokowania, dieta

Kobieta oglądająca swoją skórę w poszukiwaniu liszajca

Liszajec zakaźny u dzieci i u dorosłych – leczenie i objawy

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Kobieta leży na łóżku

Seks analny to czysta przyjemność! Jak wzbogacić swój erotyczny repertuar?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?