Przejdź do treści

Kwasica mleczanowa w cukrzycy – jakie daje objawy i jakie leczenie podjąć?

test na kwasice mleczanową
Fot. jarun011 / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
5 dolegliwości, które nie pozwalają się wyspać
Pierwszy pokaz ciałopozytywności w Polsce! Na Starówce w Warszawie kobiety plus size chodziły w samej bieliźnie
Detoks? Naturalnie! Zobacz, jak zrobiła to Kasia Bem
Gdy jelita stają się leniwe. Jak je rozruszać, by poczuć się dobrze?
Kobieta siedzi w łózku pod pościelą i trzyma chusteczkę przy nosie
Krwotok z nosa – czy odchylać głowę do tyłu?

Kwasica mleczanowa jest stanem zagrażającym życiu. Zdarza się bardzo rzadko w porównaniu z innymi powikłaniami cukrzycy. Objawy kwasicy mleczanowej to przede wszystkim wymioty, nudności i ból brzucha.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Agnieszka Widera
lekarz

Kwasica mleczanowa stanowi zaburzenie metaboliczne zagrażające życiu. W jej przebiegu następuje nadmierna produkcja mleczanów w organizmie. Najczęściej obserwuje się ją u chorych na cukrzycę, u których jednocześnie doszło do rozwoju ciężkiej ogólnoustrojowej choroby. Szczególnie dotyczy to chorych z sepsą, zaostrzeniem niewydolności krążenia czy po nadużyciu alkoholu. Kwasica mleczanowa jest jedną z rzadziej występujących form śpiączki u chorych z cukrzycą, a jej rokowania są złe. Zdarza się również, że objawy kwasicy mleczanowej wywołuje nie cukrzyca, lecz niedotlenienie lub zatrucie alkoholem.

Co to jest kwasica mleczanowa?

Kwasica mleczanowa rozwija się wskutek beztlenowego metabolizmu glukozy w organizmie. Wiąże się ze wzrostem stężenia kwasu mlekowego w surowicy powyżej 5 mmol/l. Jest zjawiskiem rzadszym niż inne powikłania cukrzycy. Częściej jest związana z cukrzycą typu 2 niż typu 1. W tym drugim przypadku może pojawić się w sytuacji zaawansowanej mikroangiopatii współistniejącej z niewydolnością nerek. Kwasica mleczanowa, mimo że jest traktowana jako powikłanie związane z cukrzycą, nie wynika zawsze i bezpośrednio z tego schorzenia. Kwasica mleczanowa w przebiegu cukrzycy rozwija się u chorych, u których dodatkowo dochodzi do pojawienia się wstrząsu czy zaostrzenia innych stanów chorobowych. Wyróżnia się dwa typy kwasicy mleczanowej:

  • kwasica mleczanowa beztlenowa, która wynika z niedotlenienia tkanek organizmu. Dzieje się tak przy zaostrzeniu niewydolności serca, niewydolności oddechowej, wstrząsie czy sepsie;
  • kwasica mleczanowa tlenowa, u której podstaw nie leży niedotlenienie, lecz inne zaburzenia, np. zaostrzenie niewydolności wątroby, nerek, nadużycie alkoholu, nieprawidłowo prowadzona farmakoterapia niektórymi lekami (np. metforminą lub kwasem acetylosalicylowym). Tlenowa kwasica mleczanowa u chorych z cukrzycą rozwija się jako współistniejące zaburzenie przy kwasicy ketonowej.
Cukrzyca - nie czekaj, zapobiegaj!

Objawy kwasicy mleczanowej

Wśród objawów kwasicy mleczanowej wymienia się znaczne osłabienie, wymioty, nudności, a także silny ból jamy brzusznej. Dochodzą do tego objawy kliniczne:

  • majaczenie lub śpiączka,
  • odwodnienie,
  • obniżenie temperatury ciała,
  • wstrząs,
  • spadek objętości wydalanego moczu,
  • oddech kwasiczy.

Lekarz stawia rozpoznanie na podstawie badań laboratoryjnych, w których obserwuje się mierne podwyższenie poziomu glukozy we krwi, wzrost poziomu kwasu mlekowego w surowicy (powyżej 5 mmol/l), spadek poziomu pH krwi (kwasica), spadek poziomu wodorowęglanów w surowicy (<poniżej 10 mmol/l), wysoki poziom potasu.

Kwasica mleczanowa a metformina

Zdarza się, że kwasica mleczanowa może być konsekwencją niewłaściwego zastosowania metforminy, czyli często stosowanego leku pierwszego rzutu w leczeniu cukrzycy. Dlatego przy stosowaniu tego leku zawsze należy regularnie konsultować się z lekarzem i nie stosować go w razie pojawienia się ku temu wyraźnych przeciwwskazań, takich jak:

  • alkoholizm,
  • niewydolność wątroby,
  • ciężka niewydolność nerek z wartością przesączania kłębuszkowego poniżej 30 ml/min,
  • ciężka niewydolność nerek,
  • ciąża,
  • ciężka niewydolność oddechowa,
  • świeży zawał serca,
  • wstrząs.

Zobacz także

Leczenie kwasicy mleczanowej

W razie podejrzenia kwasicy mleczanowej konieczne jest jak najszybsze zgłoszenie się do szpitala. Chory jest nawadniany dożylnie, często konieczne jest również podanie katecholamin w przypadku zbyt dużego spadku ciśnienia tętniczego krwi. Należy wyrównać poziom glukozy we krwi, a w przypadku rozpoznania kwasicy i obniżenia pH krwi konieczne jest podanie wodorowęglanu sodu dożylnie celem wyrównania gospodarki kwasowo-zasadowej. Czasami konieczne jest również zastosowanie hemodializy celem usunięcia nadmiaru mleczanów z organizmu.

Najistotniejsze jest jednak leczenie przyczynowe.

Z czym należy różnicować kwasicę mleczanową?

Kwasica mleczanowa rozpoznawana jest na podstawie badań laboratoryjnych, ponieważ sam obraz kliniczny nie jest wystarczająco swoisty. Wywiad w kierunku cukrzycy powinien zawsze pomóc lekarzowi wykluczyć ewentualną kwasicę ketonową, która jest zdecydowanie cięższa niż kwasica mleczanowa. Elementem różnicującym jest to, że chory nie prezentuje dodatkowych objawów w postaci wstrząsu czy innych ciężkich stanów, a w badaniu laboratoryjnym obecne są wysokie wartości ciał ketonowych, a nie mleczanów. Kwasica mleczanowa i śpiączka, do której doprowadza, musi być też różnicowana z zatruciami, w tym również z zatruciem alkoholem, a także śpiączką mocznicową, wątrobową.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Jędrne piersi to zdrowe piersi! Zobacz, jak je zbadać, by uniknąć błędów

Jestem ciągle zmęczona. Dlaczego? Jakie mogą być przyczyny?

kobieta w ciasnym pomieszczeniu

Klaustrofobia – na czym polega schorzenie i jak sobie z nim radzić?

Chorzy od pracy

5 negatywnych syndromów chorób, które mogą pojawić się podczas pracy

znudzone dziecko

ADHD – czym się objawia i kogo dotyka najczęściej?

kobieta trzymająca się za bolący prawy bark

Ból stawów barkowych, czyli objaw o charakterze miejscowym i rzutowanym – domowe sposoby walki z dolegliwością

Kobieta siedzi po turecku na biurku i medytuje. Przed nią stoi na biurku laptop, za nią regał z książkami, fotel i okno

5 biurowych trików, które ratują kręgosłup

Kobieta pod zabiegu mikrodermabrazji

Mikrodermabrazja – na czym polega ten zabieg i czy jest skuteczny?

Kobieta zerka na trzy babeczki i zastanawia się, którą zjeść

Jesteś uzależniona od cukru? Sprawdź to!

Kobieta cierpiąca na obsesję korzysta z telefonu komórkowego

Obsesja – jak może się objawiać? Czy leczenie może pomóc pozbyć się obsesji?

kobieta siedząca na łóżku trzymająca się za lędźwie

Co może oznaczać ból w kościach? Przyczyny, charakter, sposoby łagodzenia dolegliwości

alergolog

Lekarz alergolog – kim jest, czym się zajmuje i jak wygląda wizyta?

dojrzała smutna kobieta

„Rozpoznanie cukrzycy u osoby powyżej 50. roku życia niekiedy jest pierwszą manifestacją raka trzustki”. Pamiętaj o badaniach profilaktycznych!

Nadmierna potliwość to sygnał od organizmu, że coś ci dolega. Poznaj 7 rzeczy, o których informuje twój pot

Osoba cierpiąca na osteomalację

Czym jest osteomalacja? Poznaj objawy choroby i dowiedz się, jakie leczenie można zastosować

Kobieta na wizycie u lekarza na badaniu profilaktycznym

Badania profilaktyczne – jak często je wykonywać? Najlepszy sposób na kontrolę stanu zdrowia

Zaburzony skład krwi czyli małopłytkowość

Małopłytkowość – jakie są przyczyny małopłytkowości i skuteczne sposoby leczenia?

Kobieta po zabiegu wymazu z pochwy

Rodzaje, wskazania i interpretacja wyników wymazów z pochwy

Kobieta cierpiąca na kifozę piersiową na masażu

Kifoza piersiowa – kiedy fizjologiczny łuk kręgosłupa ewoluuje do patologicznej postaci?

Lekarz diagnozujący objaw Goldflama

Jak zbadać objaw Goldflama i o czym on świadczy? Jak interpretować wynik badania?

Kobieta cierpiąca z powodu protruzji

Protruzja – przyczyny, objawy i leczenie schorzenia krążków kręgosłupa

Pacjent na wizycie u torakochirurga

Torakochirurgia – co to jest i czym zajmuje się ta dziedzina medycyny? Jakie choroby leczy?

Dziewczynka z mózgowym porażeniem dziecięcym na terapii

Jak wygląda mózgowe porażenie dziecięce i na czym polega rehabilitacja schorzenia?

zmęczenie kobieta

Jesteś non stop ospała i nie masz na nic siły? Oto 6 chorób, których objawem jest zmęczenie