Przejdź do treści

Mitoman – na czym polega ta przypadłość?

Mitoman - na czym polega ta przypadłość?
Mitoman - na czym polega ta przypadłość? Rawpixel.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Seks po porodzie. Jak to zrobić?
Barbara Kurdej Szatan
Barbara Kurdej-Szatan dołączyła do akcji w mediach społecznościowych. To bardzo ważne!
"It`s not about hair". Świetna akcja Polek, które normalizują kobiece owłosione ciała!
„It`s not about hair”. Świetna akcja Polek, które normalizują kobiece owłosione ciała!
Gdy szczupła osoba cierpi na otyłość, czyli gorzka prawda o TOFI
Gotowi na wszystko, czyli co oprócz leków i opatrunków powinno znaleźć się w wakacyjnej apteczce

Mitoman… znasz to określenie? „Z niego taki mitoman” – słyszymy nierzadko, ale co to właściwie znaczy? Mitoman – na czym polega ta przypadłość? Psycholog rozwiewa wątpliwości.

Mitomania – na czym polega ta przypadłość?

Mitomania – co to znaczy? 

Psycholog Urszula Struzikowska- Marynicz, wyjaśnia: Mitomania, a właściwie zespół Delbrüecka, znana jest także pod pojęciami pseudologii. Oznacza fantazjowanie i wypowiadanie produktów będących treścią fantazji, a zatem treści nieprawdziwych. Dotyczy to historii o sobie, swojej przeszłości, powodzeniu, sukcesie, prezentowanych w sposób wprowadzający odbiorcę tych komunikatów w błąd.

Czyli jest to po prostu kłamca?

Osoba podająca te zmyślone, nieprawdziwe informacje robi to w sposób automatyczny, często nieadekwatny, bez pozornie widocznego celu. Nie działa intencjonalnie, celowo – przynajmniej na poziomie świadomym. Raczej rekompensuje swoje braki, traumy, negatywne doświadczenia i trudne przekonania na własny temat poprzez ich wartość dodaną.

Tworzy fantazje, w których stawia się w dwóch rolach: sympatycznego, oryginalnego, bohatera o wielu pozytywnych, godnych pochwały i podziwu cechach albo w stawia siebie w roli osoby niesprawiedliwie potraktowanej, pokrzywdzonej cudzym postępowaniem, która w sposób dzielny i pokorny znosi trudy i znoje swojego wyjątkowego, ale trudnego losu.

Jaki jest cel takich zachowań?

W obu rolach – bohatera czy męczennika – osoba pragnie szacunku, uwagi, uznania, podziwu, akceptacji. Niektóre osoby dotknięte tym zaburzeniem swojego funkcjonowania psychospołecznego kłamią w celu zwrócenia na siebie uwagę poprzez uwypuklanie cudzych, negatywnych zachowań, których osoby te miałyby paść ofiarą. Inaczej mówiąc, pragnie zwrócić na siebie uwagę kosztem drugiej osoby, jaką przedstawia w sposób negatywny, polaryzując relację, w której ktoś jest zły, a mitoman jest tym dobrym, wybaczającym, mądrzejszym itp.

kobieta cierpiąca na abulię spogląda z balkonu na ulicę

Mitomania – przyczyny i skutki

Co jest przyczyną takiego zachowania?

To dobre pytanie. Dotyczy tajemniczego charakteru tego zjawiska. Dotychczasowa wiedza nie podaje jednoznacznych przyczyn, nie określa również rozległości statystycznej występowania tego zaburzenia.

Przypuszcza się, że ponieważ u podłoża tego zaburzenia leży niestabilny obraz własnej osoby i przez to niekonstruktywny sposób budowania relacji z innymi, przyczyn upatruje się w przeszłości osoby, dziecięcych traumach i wydarzeń posiadających wpływ na rozwój cech osobniczych, w tym osobowości osoby.

Często mitomania występuje towarzysząc innym zaburzeniom, m.in. takim jak padaczka, osobowość narcystyczna, osobowość borderline czy też schizofrenia.

Jak odróżnić mitomana od „zwykłego” kłamcy?

Postawienie diagnozy nie jest łatwe. Należy wykluczyć szereg innych chorób, które przebiegiem i objawami przypominają mitomanie, np. zaburzenia urojeniowe czy schizofrenia.

Czy taki zespół wymaga leczenia?

Patrząc z poziomu funkcjonowania społecznego osoby jej patologiczne kłamanie prędzej czy później wychodzi na jaw, co stwarza konsekwencje dla osoby dotkniętej tą przypadłością: pretensje, otrzymanie etykiety kłamcy, osoby niewiarygodnej, zerwanie relacji z tą osobą. Dlatego z pewnością te mechanizmy i cechy nie są korzystne dla mitomana.

załamana kobieta na łóżku

Co czuje mitoman

Czyli mitoman sam ze sobą nie jest szczęśliwy?

Analizując problem z perspektywy jednostki, patologiczne kłamanie, u którego podstawy leży zdecydowanie niestabilny obraz własnej osoby oraz jego zależność od oceny i akceptacji otoczenia nie jest również korzystne.

To jak błędne koło, gdyż taka osoba staje się produktem własnej fantazji, co wymaga dalszego podtrzymywania fikcji na własny temat.

Fikcji, która powoduje z czasem mocny dysonans w odbiorze tej osoby przez jej otoczenie. Mitoman traci w swojej pozycji i wiarygodności dla otoczenia. Czując, że coś jest nie tak, próbuje nadrabiać to w znany i sprawdzony sobie sposób, a zatem poprzez reżyserowanie kolejnych fantastycznych scenariuszy na temat własnej osoby, w których przestawia siebie w roli bohatera lub męczennika właśnie.

Czyli energia mitomana jest ukierunkowana niemal wyłącznie na dalszą „grę”.

Uciekanie w subiektywny świat fantazji, w którym granice między fantazją a rzeczywistością u mitomana zostają zatarte, utrudnia rozwój takiej osoby. Brakuje niezbędnej dla samorozwoju umiejętności autorefleksji i samopoznania, co w nas jest zasobem, a co bywa ograniczeniem.

Mitomania – leczenie

Czy mitoman wymaga pomocy? Czy możliwe jest leczenie?

Owszem, takie zaburzenie należy i warto leczyć. W tym przypadku leczenie farmakologiczne nie jest konieczne, za to psychoterapia owszem, a zalecanym jej podejściem jest raczej podejście poznawczo- behawioralne. Może być to psychoterapia indywidualna lub grupowa.

Zalecałabym raczej tę pierwszą formę, gdyż w spotkaniach grupowych pokusa przedstawienia siebie w lepszym świetle będzie większa i trudniejsza do opanowania. Grupowa forma psychoterapii moim zdaniem byłaby korzystniejsza po skorzystaniu w pierwszej kolejności z psychoterapii indywidualnej, wolnej od dodatkowych czynników jak procesy mechanizmów grupowych.

Na czym polegała będzie psychoterapia mitomana?

Na szeregu oddziaływań mających na celu nauczenie mitomana opanowania swoich skłonności do mitomanii i nauki ich kontrolowania. Osoba dotknięta tym zaburzeniem warto, aby zrozumiała, na czym polega jej choroba oraz jak istotna jest walka z tym zaburzeniem, poznając jego konsekwencje dla zdrowia, rozwoju i funkcjonowania psychospołecznego tej osoby.

Czym zatem różni się to zaburzenie od zwyczajnego kłamstwa?

Kłamstwo ma świadomy charakter, jest celowe, stosuje się je w celu osiągnięcia konkretnej korzyści. Kłamca wie, że kłamie, również pamięta też o tym, że to, co powiedział, było nieprawdziwe. Kłamca, podając nieprawdę, przewiduje konsekwencje swojego kłamstwa, dobiera język i jakiś stopień prawdopodobieństwa podawanych przez siebie treści oraz ich związku z rzeczywistością, aby celowo pozostać wiarygodnym w odbiorze.

Chociaż mitomania bardzo przypomina potocznie rozumiane kłamstwo, polega ona jednak na konsekwentnym podtrzymywaniu podawania nieprawdziwych informacji niekiedy bez świadomości celu, w jakim te nieprawdziwe informacje są podawane. Jest to trochę takie kłamanie jakby automatyczne.

Czyli kłamstwo mitomana to „sztuka dla sztuki”, bez realnego celu? 

Osoba podająca te zmyślone treści nie czerpie innej korzyści poza zaspokajaniem nieuświadomionej potrzeby zwrócenia na siebie uwagi. Mitoman zatraca także zdolność rozróżnienia w swoich wypowiedziach prawdy od fikcji. Różni się to tym od innych zaburzeń np. psychotycznych tym, że rozróżnia takie informacje w innych obszarach życia.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Urszula Struzikowska-Marynicz
psycholog

Zobacz także

Pierwsze suplementy od kobiet dla kobiet

Poznaj WIMIN

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Choroba OCD - zaburzenie obsesyjno - kompulsyjne

Choroba OCD – przyczyny, objawy, diagnostyka i leczenie

Opieka psychiatryczna w Polsce – jaki jest jej stan i jak może to się zmienić po pandemii? 

Analiza stanu opieki psychiatrycznej w Polsce pokazuje, jak bardzo jest źle. Jak może to się zmienić po pandemii? 

Catherine Zeta-Jones: Żeby małżeństwo mogło działać, naprawdę należy mieć osobne łazienki

Catherine Zeta-Jones: żeby małżeństwo mogło działać, naprawdę należy mieć osobne łazienki

Koronawirus / istock

Brytyjscy psychiatrzy przestrzegają przed kolejnymi negatywnymi skutkami pandemii. To trauma, lęki czy zaburzenia snu

Para leży razem w łóżku

Co lubią dziewczyny w łóżku, co kobiety lubią w chłopakach

Leki na zaburzenia psychiczne – dlaczego nie powinniśmy się ich bać? Tłumaczy lekarka Aleksandra Pięta

Leki przepisane przez psychiatrę – dlaczego nie powinniśmy się ich bać? Tłumaczy lekarka Aleksandra Pięta

„Don’t call me Murzyn”. - ciemnoskóre Polki o rasizmie, który jest problemem również w Polsce

Ogi Ugonoh: czy Polakom by się podobało, jakbyśmy mówili „sto lat za Polakami”?

Toksyczne związki

Toksyczne związki okiem psychoterapeuty. Kiedy związek jest toksyczny?

Flegmatyk – poznaj jego cechy i znajdź wspólny język

kobieta, załamana nieudanymi próbami zrzucenia wagi

Anoreksja – przyczyny, objawy, leczenie. Jak pomóc chorej osobie?

Na zespół Aspergera mogą cierpieć zarówno dzieci, jak i dorośli.

Zespół Aspergera – objawy i przyczyny. Jak przebiega u dorosłych i dzieci?

Kobieta w okularach przeciwsłonecznych

Wytrenuj w sobie kompetencję emocjonalną. Bardzo pomaga w życiu!

kobieta leżąca na podłodze

Hipochondryk – kim jest? Przyczyny, objawy i leczenie hipochondrii

Dziewczynka z chorobą sierocą tuli misia.

Choroba sieroca i jej fazy. Jakie daje objawy i jak ją leczyć?

Pająk na ręce - arachnofobia

Arachnofobia – co to jest i jakie są jej objawy? Wyjaśniamy, jak leczyć arachnofobię

Czy to, że czasem nie chcecie się przytulać, jest powodem do zmartwienia? Kilka faktów o związkach i (nie)przytulaniu

Sangwinik - jak żyć z tym typem osobowości?

Sangwinik – jak żyć z tym typem osobowości?

Bulimia / istock

Bulimia – przyczyny, objawy, leczenie

Zaburzenia OCD

Zaburzenia OCD

Osobowość narcystyczna, związek z narcyzem

Osobowość narcystyczna, związek z narcyzem

Schizoidalne zaburzenie osobowości / freepik

Nie dla wszystkich kwarantanna jest ciężkim doświadczeniem. Istnieje grupa ludzi, dla których brak związków międzyludzkich jest czymś typowym

Osobowość paranoiczna – jak ją zidentyfikować i jak postępować?

Osobowość paranoiczna – jak ją zidentyfikować i jak postępować?

Zaburzenia lękowe - co to, objawy, diagnoza, leczenie

Zaburzenia lękowe – czym są? Jak sobie z nimi radzić?

zmartwiona kobieta

Martwisz się? To dobrze! Dlaczego i w jakim stopniu warto się zamartwiać?

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

insulinooporność

Dieta w insulinooporności

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Krwawię w różnych odcieniach czerwieni. Czy to powinno mnie niepokoić?