Przejdź do treści

Schadenfreude – co to jest, co jest przyczyną

Schadenfreude - co to jest, co jest przyczyną Pexels.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
„Trzecia fala koronawirusa rozpędza się w Polsce”. W jednym z województw powrót do obostrzeń
Pierwsze szczepionki w ramach projektu COVAX dotarły do Ghany. „To doniosła okazja” – podkreślają UNICEF i WHO
chora na cukrzycę
Naukowcy stworzyli „sztuczną, inteligentną i w pełni zautomatyzowana trzustkę”. Świetna wiadomość dla cukrzyków
„Zaszczep się przeciwko koronawirusowi na wakacjach”. Turystyka szczepionkowa coraz bardziej popularna
Kobieta wyciera szklankę ścierką
Mama Chemik: bakterie, grzyby i wirusy kolonizują nasze gąbki w zastraszającym tempie, a my często nie jesteśmy tego nawet świadomi

Schadenfreude to powszechne zjawisko definiowane jako „przyjemność czerpana z kłopotów innych”. Termin pochodzi od niemieckich słów „schaden”, co oznacza zniszczenie i „freude”, czyli radość.

 

Co to jest schadenfreude?

Schadenfreude, czyli „radość ze zniszczenia”, jest napędzana negatywnymi emocjami i myślami na temat drugiej osoby. Te negatywne emocje mogą obejmować zarówno nienawiść, jak i zazdrość.

To wyrażenie często stosuje się w sytuacji, gdy cudza krzywda zdaje się być zasłużona. Na przykład, gdy amerykański prezydent Donald Trump, który wielokrotnie bagatelizował pandemię COVID-19, publicznie ujawnił, że miał pozytywny wynik testu na obecność wirusa, wiele osób deklarowało odczuwanie radości z „zasłużonego nieszczęścia”. Osoby publiczne i celebryci to grupy, które wyjątkowo często wywołują poczucie schadenfreude.

Jednak schadenfreude nie ogranicza się tylko do znanych osób. Można czuć schadenfreude, gdy wyjdzie na jaw romans znajomego lub gdy nowy samochód sąsiada zostanie zniszczony w wyniku wypadku. Niektóre osoby mogą przeżywać schadenfreude i jednocześnie nie dopuszczać tego do świadomości – ponieważ uznają cieszenie się z nieszczęścia innego człowieka za złe moralnie.

"Jedzenie jest jak plaster na trudne emocje i jednocześnie jest najczęściej nadużywanym środkiem uspokajającym"

Co jest przyczyną schadenfreude?

Często zdarza się ludziom klasyfikować innych jako „dobrych” lub „złych”. Etykietowanie ludzi jest mechanizmem zapobiegającym zranieniom emocjonalnym.

Schadenfreude, częściej doświadcza się, gdy coś negatywnego przytrafia się „złej” osobie. Ta porażka osobie ze shadenfreude wydaje się po prostu karą, przywraca więc wiarę w sprawiedliwość. A poczucie sprawiedliwości jest o tyle przyjemne, że potwierdza, iż w życiu wszystko ma swój porządek. Oczywiście, rzeczywistość jest bardziej skomplikowana.

Czemu ludzie czują się źle z schadenfreude?

Schadenfreude nie jest najprzyjemniejszą emocją, jeśli świadomie się ją rozpoznaje. Psycholodzy uważają, że jest ku temu powód: jest to uczucie samolubne, a samolubstwo nie jest cenioną cechą charakteru w naszej kulturze.

Kiedy ktoś inny przeżywa ból i nieszczęście, inni mogą odczuwać z tego jakąś formę przyjemności, ponieważ są zadowoleni, że im się to nie przytrafia. Ale można też myśleć, że jeśli coś przydarzyło się komuś innemu, zmniejsza się prawdopodobieństwo, że dokładnie to samo zdarzy się nam.

Schadenfreude a zazdrość

Bywa też, że osoby doświadczające schadenfreude mogą odczuwać zazdrość w stosunku do innych lub porównywać się z nimi. Tak więc czerpanie przyjemności z czyjejś porażki, wynikać może również z tego, że toruje ona drogę do sukcesu tej drugiej osoby lub sprawia, że obiekt zazdrości staje się mniej tej zazdrości „godny”.

szczęśliwa para na łące

Schadenfreude a socjopatia i kompleks wyższości

W niektórych przypadkach schadenfreude jest mechanizmem podobnym do tego, który stoi za dręczeniem innych w szkole czy pogardą dla mniejszości.

Poczucie wyższości jest mechanizmem radzenia sobie i budowania samooceny. Taka samoocena jest tymczasowa i oparta o czynniki zewnętrzne, co nie pomaga w długotrwałym poczuciu wartości.

Schadenfreude nie jest najbardziej pozytywną ludzką emocją, ale w większości przypadków jego odczuwanie jest normalne. Można też walczyć z tymi skłonnościami do myślenia i odczuwania, zwłaszcza poprzez skupienie się na własnych sukcesach i samodoskonaleniu, nie porażkach innych.

 


Źródła:

  1. Wang, Shensheng; Lilienfeld, Scott O.; Rochat, Philippe (2019-01-01). „Schadenfreude deconstructed and reconstructed: A tripartite motivational model”. New Ideas in Psychology. 52: 1–11;
  2. Rosenbaum, Ron (2000). The Secret Parts of Fortune. p. 645;
  3. Smith, Richard H. 2013. The Joy of Pain: Schadenfreude and the Dark Side of Human Nature. Oxford University Press.

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Kobieta za szybą

Ktoś cię skrzywdził i nie potrafisz o tym zapomnieć? Zamiast pielęgnować urazę, wybacz. Dla siebie!

Meteopaci to osoby chore na pogodę. Jakie są przyczyny, objawy i sposoby leczenia meteopatii?

5 mitów na temat pozytywnego myślenia

Gdy czujesz się gorsza od innych… Jak żyć z kiepskim poczuciem wartości?

Kobieta siedzi do góry nogami w fotelu

Pozbądź się lęku! Żyj tu i teraz, nie na wszystko masz wpływ

Dziecko

Krzyknęłaś na swoje dziecko? Zobacz, jak naprawić sytuację

szczęśliwa para na łące

Uwolnij pozytywne emocje. Autentyczność to odważny krok, który może odmienić życie

kobieta w wodzie

DDA – objawy syndromu, leczenie, terapia

Jak się twórczo złościć? Wykorzystaj negatywne emocje, by wprowadzić zmiany w życiu!

„Złość piękności szkodzi”? W żadnym wypadku. Pozwólmy dziewczynkom się złościć!

Złość piękności szkodzi? „Zbyt długo dałyśmy sobie wmawiać bajkę o złości, co to kobiecości nie przystoi”

8 sposobów, by czuć się lepiej psychicznie każdego dnia

Cyberseks uruchamia w naszych mózgach silne i trudne do skontrolowania emocje. Dlatego się od niego uzależniamy?

Cyberseks uruchamia w naszych mózgach silne i trudne do skontrolowania emocje. Dlatego się od niego uzależniamy?

Magda Jarosz: Wstyd jest emocją, którą najmniej rozumiemy i z którą najbardziej boimy się spotkać

"Jedzenie jest jak plaster na trudne emocje i jednocześnie jest najczęściej nadużywanym środkiem uspokajającym"

„Jedzenie jest jak plaster na trudne emocje i jednocześnie jest najczęściej nadużywanym środkiem uspokajającym”

Patrycja Juszkat

„Dzieci nie potrafią się skupić, kiedy stoi nad nimi krytykujący je rodzic”. Jak złość i kłótnie rodziców wpływają na dzieci? Tłumaczy mediatorka Patrycja Juszkat

Kobieta leży na podłodze

Niekontrolowane wybuchy złości – gdzie leży ich źródło? Wyjaśnia psycholożka Anna Wietrzykowska

Psycholożka Katarzyna Binkiewicz

„Żałoba to nie tylko emocje. Strata to doświadczenie totalne i doznajemy jej na każdym poziomie naszego funkcjonowania” – mówi psycholożka Katarzyna Binkiewicz

Znasz to uczucie, kiedy oblewa cię fala wstydu? Psycholożka Anna Cyklińska wyjaśnia, jak możesz pracować z tą emocją

Złoszcząca się dziewczynka

„Pozwólmy dzieciom wyrażać uczucia, również negatywne”. Psycholog dziecięcy Monika Chrapińska-Krupa o złości u kilkulatków

Złośliwe żarty – jak na nie reagować? Porady psychologa

Kobieta z parasolką

Kiedy jesienny smutek zmienia się w depresję sezonową? Wyjaśnia psycholożka Anna Cyklińska

Anna Cyklińska, psycholożka: Złość to jedna z tych emocji, na które kultura i społeczeństwo nie dają przyzwolenia

Pochwała wstydu. Jak oswoić skrępowanie w łóżku?

Siedem sygnałów, które wskazują na to, że źle się odżywiasz

Najpopularniejsze

Mężczyzna i kobieta. Przytulają się

Łóżkowy savoir-vivre. Kilka przykładów fajnych zachowań w sypialni

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

para w łóżku

Pozycje seksualne, czyli jak urozmaicić seks. Najlepsze pozycje

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

insulinooporność

Dieta w insulinooporności