Przejdź do treści

Osobowość borderline – zmienne nastroje, impulsywne reakcje. Jak poradzić sobie z zaburzeniami psychicznymi?

załamana kobieta na łóżku
Fot. zinkevych / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim

Osobowość borderline wyróżnia się ponadprzeciętną niestabilnością nastrojów i emocji. Charakteryzuje ją zmienność i impulsywność zachowań. Objawy borderline to zestaw różnorodnych zachowań obserwowanych w innych grupach zaburzeń psychicznych.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Osobowość borderline to zaburzenie, z którym zmagają się przede wszystkim kobiety (aż 75% wszystkich chorych). Ich zachowania cechuje impulsywność i brak refleksji dotyczącej skutków własnych działań. Borderline towarzyszą także stany lękowe i psychotyczne.

Borderline – co to?

Osobowość borderline to jedno z zaburzeń osobowości. Borderline to więc nie choroba, a rodzaj zaburzeń psychicznych. Wiążą się one z nieprawidłowymi wzorcami zachowań, które są jednak tak utrwalone w psychice pacjenta, że trudno z nimi walczyć. Dotyczą przede wszystkim sposobów przeżywania i reagowania. Impulsywność i brak przewidywania konsekwencji własnych działań zakłócają funkcjonowanie społeczne oraz relacje z otoczeniem. Osobowość borderline charakteryzuje się również poczuciem pustki i towarzyszącymi jej stanami lękowymi i psychotycznymi.

Zaburzenia borderline określa się jako osobowość chwiejną emocjonalnie. Cechuje się niestabilnością emocji oraz nastrojów, a także dynamicznością, impulsywnością i zmiennością zachowań.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

PROMOCJA
Zdrowie umysłu
Good Sleep from Plants 60 kaps. wegański
45,00 zł 60,00 zł
Zdrowie umysłu
Miralo, Suplement diety wspomagający odporność na stres, 20 kapsułek
20,99 zł
Zdrowie umysłu
Naturell Ashwagandha, 60 tabletek
18,15 zł
PROMOCJA
Zdrowie umysłu
Less Stress from Plants 60 kaps. wegański
60,00 zł 90,00 zł

Przyczyny borderline

Osobowość typu borderline kształtuje się przede wszystkim w określonym środowisku. Lekarze wskazują na pewne znaczenie czynników genetycznych, natomiast zdecydowanie większe znaczenie przypisuje się czynnikom środowiskowym. Do najczęstszych przyczyn powstawania borderline zalicza się:

  • zaniedbanie w okresie dzieciństwa,
  • maltretowanie,
  • przemoc seksualną,
  • porzucenie przez jednego lub oboje rodziców,
  • traumatyczne doświadczenie prowadzące do Zespołu Stresu Pourazowego.

Charakterystyczne objawy zaburzenia

Osobowość borderline ujawnia się przede wszystkim w relacjach z otoczeniem, sposobie społecznego funkcjonowania oraz w tworzonych związkach emocjonalnych. Zaburzenia osobowości borderline ujawniają się w momencie pierwszych prób usamodzielnienia oraz tworzenia bliskich relacji emocjonalnych. Zaburzenia borderline pojawiają się więc przede wszystkim w okresie dojrzewania, u nastolatków oraz w okresie wczesnej dorosłości.

Do charakterystycznych objawów borderline należą:

  • „dyfuzja tożsamości” – niejasny obraz własnej osoby,
  • brak sprecyzowanych celów i własnych preferencji,
  • nadmiernie emocjonalne, nieuzasadnione reakcje,
  • impulsywność,
  • zmienność zachowań,
  • słaba kontrola emocjonalna,
  • angażowanie się w intensywne, niestabilne związki,
  • częste przeżywanie kryzysów emocjonalnych,
  • usilne próby uniknięcia potencjalnego porzucenia,
  • groźby lub działania samobójcze,
  • próby lub działania samouszkadzające, autodestrukcyjne,
  • stałe uczucie wewnętrznej pustki,
  • stany lękowe lub psychotyczne.

Zobacz także

Osobowość borderline a związki

Zaburzenia osobowości typu borderline właściwie uniemożliwiają stworzenie, a przede wszystkim utrzymanie stabilnych i satysfakcjonujących relacji z innymi. Skłonność do angażowania się w intensywne, lecz niestabilne związki oraz nieumiejętność utrzymania stabilnej emocjonalnie relacji wiąże się z mechanizmem tzw. rozszczepienia. Oznacza on postrzeganie świata i ludzi w kategoriach czarno-białych i szybkie przechodzenie między jednym a drugim sposobem widzenia świata. W jednej chwili osoba z zaburzeniami borderline może idealizować swojego partnera, w drugiej zaś postrzegać go jako swojego wroga. Skrajne przechodzenie między ubóstwieniem, adoracją lub uwielbieniem partnera a zdezawuowaniem jego osoby, obdarzeniem go nienawiścią i pogardą jest charakterystycznym zjawiskiem dla osobowości borderline.

Jak postępować przy podejrzeniu borderline?

Leczenie borderline rozpoczyna się od postawienia prawidłowej diagnozy. Zaburzenia borderline często mylone są z nerwicą, co prowadzi do nieprawidłowego leczenia. Osobowość borderline przede wszystkim wymaga pomocy psychoterapeuty. Kluczowe jest natomiast nastawienie samego pacjenta, świadomość problemu i chęć zmiany.

Psychoterapia zaburzeń osobowości typu borderline często wiąże się z pracą nad tzw. mentalizacją. Chodzi o kształcenie umiejętności rozumienia samego siebie, budowania skłonności do refleksji nad własnymi emocjami i zachowaniami. Mentalizacja pomaga również lepiej zrozumieć innych, ich stany wewnętrzne oraz adekwatnie oceniać intencje drugiej osoby. Leczenie borderline w dużej mierze zakłada naukę odpowiedniego widzenia samego siebie, zachowań innych oraz reagowania stosownie do sytuacji.

Zdarzają się jednak przypadki, gdy leczenie borderline obejmuje także farmakologię. Dzieje się tak szczególnie w stanach ostrej agresji, gdy pacjent nie radzi sobie z negatywnymi emocjami.

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Pulsujący ból głowy – jakie są przyczyny i co przyniesie ulgę?

Szybka utrata wagi – o czym może świadczyć nagłe chudnięcie?

Plaster na ręce

Wynalazek Polaków zdobył Nagrodę Jamesa Dysona 2022! „Inteligentny plaster” medyczną rewolucją

Czy osoba niebędąca lekarzem może zostać ukarana za leczenie ludzi? Wyjaśnia prawniczka Patrycja Pieszczek-Bober

Czy osoba niebędąca lekarzem może zostać ukarana za leczenie ludzi? Wyjaśnia prawniczka Patrycja Pieszczek-Bober

wątroba

Przewlekła choroba, która niszczy ważny narząd. Czym jest marskość wątroby?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Strzykawki i fiolki do badania IGG przy boreliozie

Borelioza IgG – wyjaśniamy, jak interpretować wyniki badania

Ćwiczenia relaksacyjne - sposób na walkę ze stresem dla osób w każdym wieku

Ćwiczenia relaksacyjne – sposób na walkę ze stresem dla osób w każdym wieku

dłonie

Skąd się bierze i co oznacza drętwienie palców u rąk? Wyjaśniamy

plamy na nogach

Czym są czerwone plamy na nogach i co może być ich przyczyną?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka to twój częsty problem? Poznaj przyczyny i domowe sposoby leczenia

Guzek pod pachą - Kobieta bada palcami pachę.

Martwi cię guzek pod pachą? Poznaj przyczyny, objawy i metody diagnostyczne zmian pod pachami

Badacze wyhodują pacjentom nowe narządy. Mini wątroby będą mogły uratować życie! / pexels

Badacze wyhodują pacjentom nowe narządy. Miniaturowe wątroby będą mogły uratować życie!

Psycholożka Małgorzata Pawlińska

„Dziś wrażliwość kojarzy się ze słabością. Tymczasem dawniej u boku dobrego władcy często stał wysoko wrażliwy doradca” – mówi Małgorzata Pawlińska

"Cała medycyna nieziemsko się rozwija, nie warto opierać się na doświadczeniach sprzed lat". Aga Szuścik o tym, że nasze myślenie o leczeniu jest często nieaktualne

„Cała medycyna nieziemsko się rozwija, nie warto opierać się na doświadczeniach sprzed lat”. Aga Szuścik o tym, że nasze myślenie o leczeniu jest często nieaktualne

Ożywianie komórek życiowych u świni / gettyimages

Rewolucja w medycynie. Naukowcy ożywili część komórek u świni, która już nie żyła

AOS. Czym jest ambulatoryjna opieka specjalistyczna, jakie obejmuje świadczenie i kto może z niej skorzystać?

Opiekun medyczny – jakie zmiany po nowelizacji ustawy o niektórych zawodach medycznych?

Pierwsza pomoc w przypadku poparzenia przez meduzę. Sprawdź, jak się zachować krok po kroku

Pierwsza pomoc w przypadku poparzenia przez meduzę. Sprawdź krok po kroku, jak się zachować

Jak odetkać ucho zatkane woskowiną, katarem i wodą? Domowe sposoby

Od 1 lipca na te badania skieruje cię lekarz rodzinny. Będzie można wykonać je bezpłatnie

Od 1 lipca na te badania skieruje cię lekarz rodzinny. Będzie można wykonać je bezpłatnie

Weterynarz będzie wykonywał badanie krwi? Tak zakłada nowy projekt ustawy

Weterynarz będzie wykonywał badanie krwi? Tak zakłada nowy projekt ustawy

22 proc. kobiet z niepełnosprawnością nigdy nie było u ginekologa. "Brak otwartości często jest bardziej wykluczający niż bariery architektoniczne"

22 proc. kobiet z niepełnosprawnością nigdy nie było u ginekologa. „Brak otwartości często jest bardziej wykluczający niż bariery architektoniczne”

Karetka w każdej gminie i wyższe zapomogi. Co jeszcze zakłada nowa ustawa o zarządzaniu kryzysowym?

Karetka w każdej gminie i wyższe zapomogi. Co jeszcze zakłada nowy projekt ustawy o zarządzaniu kryzysowym?

×