Przejdź do treści

Na czym polega efekt halo w psychologii?

efekt halo
efekt halo
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
„Już kilkanaście powiatów w kraju powinno być czerwoną, a nawet czarną strefą”. Prognozy epidemiologów nie są optymistyczne
Dobry seks po menopauzie – co zrobić, by taki był?
Ewa Błaszczyk zaszczepiła przeciw COVID-19 swoją córkę, która od 21 lat jest w śpiączce
Ewa Błaszczyk zaszczepiła przeciw COVID-19 swoją córkę, która od 21 lat jest w śpiączce
Czy można jeść pomidory w Hashimoto?
Masz Hashimoto albo problemy jelitowe? Ogranicz w swojej diecie pomidory
Dziecko na szczepieniu
Komisja ekspercka FDA poparła szczepienia na COVID-19 dla dzieci w wieku 5-11 lat

Efekt halo w psychologii jest również określany jako efekt aureoli. Jego rozważania mogą być pozytywne albo negatywne. Chociaż mamy z nim do czynienia codziennie — często nawet nie zdajemy sobie z tego sprawy. Na czym polega ten proces? Jakie mogą być jego skutki w codziennym życiu? Czy każdy z nas kieruje się tym efektem podczas codziennych rozważań?

Efekt halo – czym jest?

O efekcie aureoli mówimy wtedy, gdy zauważamy u innego człowieka jakąś konkretną, zazwyczaj wyrazistą cechę i praktycznie automatycznie przypisujemy mu inne, których u tej konkretnej osoby nigdy nie zauważyliśmy. Przykładowo… o osobach, które są sprawne fizycznie i mają ładne ciało, często mówimy, że są inteligentne, mądre i silne. O osobach otyłych bardzo szybko zdarza nam się myśleć, że towarzyszy im leniwość, niechęć do aktywności fizycznej, czy zbyt nadmierne odpoczywanie.

Efekt halo jest określany jako błąd poznawczy, który możemy popełnić, pochopnie oceniając innych ludzi — mamy z tym styczność zarówno na samym początku znajomości z daną osobą, jak i w trakcie jej trwania. Tego typu błędy są wynikiem tzw. oszczędności poznawczej, którą stosuje na co dzień nasz umysł. Mózg chce szybko oceniać rzeczywistość, która nas otacza, a co za tym idzie — wykorzystuje do tego różnego rodzaju uproszczenia i generalizację, które nie zawsze są skuteczne. Metody, które wykorzystuje nasz organizm i uproszczenia są wynikiem życiowego doświadczenia, poznanych wcześniej osób, opinii innych ludzi. Uważa się również, że mają one duży związek z uwarunkowaniem kulturowym i tradycją, w której przyszło się nam wychowywać. Zauważając u kogoś jedną cechę, mamy skłonność przypisywać mu inną, którą niekoniecznie posiada. Tak jak wspominaliśmy wcześniej — pewne cechy wyglądu możemy wiązać z cechami charakteru, a także zdolnościami, zainteresowaniami i predyspozycjami drugiego człowieka. Niemniej jednak nie zawsze to uroda i wygląd fizyczny są najważniejszymi czynnikami wywołującymi ten efekt. Zdarza się, że nasz mózg bierze pod uwagę także zachowanie danej osoby w konkretnej sytuacji, reakcję na pewne bodźce, a nawet pewne przekonania, czy wyznawane wartości.

Negatywne skutki efektu aureoli

Gdyby efekt halo działał tylko w pozytywnym kierunku, problem nie miałby takiej szerokiej skali. Niestety — często jest tak, że w momencie, gdy zauważymy u kogoś cechę, która nam się nie podoba — chętnie przypisujemy jej inne negatywne, które niekoniecznie posiada. O osobach, które kłamią, mówimy np. że są złe, albo nie potrafią dochować żadnej tajemnicy. W skrócie — są nieszczere i niegodne zaufania.

W jaki sposób nie zostać oszukanym przez efekt halo?

Często zastanawiamy się nad tym, co zrobić, aby efekt aureoli nas nie zgubił. W jaki sposób lepiej i przede wszystkim prawidłowo oceniać innych ludzi? W jaki sposób nie kierować się utartymi przyzwyczajeniami i błędnymi wnioskami? Rozwiązanie zdaje się bardzo proste. Podczas zawierania nowej znajomości albo pogłębiania tej już istniejącej, należy być ostrożnym. Jeżeli ktoś wywiera na nas pozytywne wrażenie, nie należy od razu przypisywać mu wyłącznie dobrych i godnych naśladowania cech. Ktoś, kto w pierwszym kontakcie wydaje się godnym zaufania, tak naprawdę może nas mocno rozczarować. Działa to oczywiście i w drugą stronę. Ktoś, kto na początku wydaje nam się nieszczery i niewart zainteresowania — może okazać się w przyszłości naszym najlepszym przyjacielem. Swoją opinię warto skonsultować z innymi ludźmi, a czynniki, które przypisujemy danemu człowiekowi — powinny mieć odzwierciedlenie w jego zachowaniu. Uważasz, że ktoś jest szczery? Masz wrażenie, że nie byłby godnym zaufania? Na jakiej podstawie wysuwasz takie wnioski, czy ta osoba zachowała się w Twoim towarzystwie w ten sposób, żebyś mógł potwierdzić zarówno te negatywny, jak i pozytywne cechy?

Efekt aureoli jest wykorzystywany przez naszą psychikę po to, aby móc łatwiej oceniać i klasyfikować ludzi, których poznajemy. Jeżeli zależy nam na tym, aby wydane osądy i przekonania nie okazały się błędne, powinniśmy to zjawisko kontrolować.

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

kobieta robiąca selfie, oświetlona na żółto

Jak rozpoznać narcyza? Sprawdź, co mówią psychologowie

młoda kobieta

Oreksyna – tajemniczy hormon. Jaki ma na nas wpływ?

"Krytyka w gabinetach specjalistów w żadnym, ale to absolutnie w żadnym przypadku, nie pobudza do zmiany". Karla Orban mówi, dlaczego tak często tam się z nią stykamy i co sprawia, że jest nieskuteczna

„Krytyka w gabinetach specjalistów w żadnym przypadku nie pobudza do zmiany”. Karla Orban mówi, dlaczego tak często tam się z nią stykamy

Nic mnie nie cieszy. Czy to już depresja?

Zerwij z „czy zasługuję?” i ciesz się życiem. Jesteś tego warta!

Efekt aureoli

Oceniasz innych „od pierwszego wejrzenia”? To tzw. efekt aureoli

Anna Powierza

„Najstraszniejsza rzecz, jakiej doświadczyłam”. Anna Powierza w szczerym poście opowiada o swojej depresji

Dorota Minta, psycholożka, psychoterapeutka

„PTSD z pracy? Znam takie przypadki” – mówi Dorota Minta, psycholożka i psychoterapeutka

Neofilia, czyli na tropie nowych wrażeń. Czym jest i jak nie wpaść w jej pułapkę?

Śmierć samobójcza jest jak wybuch bomby

Renata Chrostowska: Śmierć samobójcza jest jak wybuch bomby

"Co ty wymyślasz?", "przestań histeryzować" - dlaczego nigdy nie powinnaś tak odpowiadać, gdy ktoś opowiada o swoim problemie?

„Co ty wymyślasz?”, „przestań histeryzować”… Dlaczego nigdy nie powinnaś tak mówić?

Akanksha Agrawal

„W przypadku kobiet bycie 'zadowalaczką’ jest mocno wspierane przez społeczeństwo” – mówi psychoterapeutka Akanksha Urbanowicz

Dwie kobiety

Wampiry energetyczne – objawy, cechy. Jak się bronić?

Dobry seks – różnica wieku czyni cuda

Różnica wieku między partnerami? Może się okazać spełnieniem seksualnych marzeń

Daria Abramowicz, psycholożka sportu

„Niepowodzenie w sporcie czy w pracy to nie jest informacja o nas – że jesteśmy słabi, gorsi, mniej wartościowi” – tłumaczy Daria Abramowicz, psycholożka sportu

6 związkowych pułapek

6 związkowych pułapek. Często wpadamy w nie przez samych siebie

Psycholożka Małgorzata Pawlińska

„Dziś wrażliwość kojarzy się ze słabością. Tymczasem dawniej u boku dobrego władcy często stał wysoko wrażliwy doradca” – mówi Małgorzata Pawlińska

Agata Dorożuk, psycholożka i psychoterapeutka

„Granica między żartem a bierną agresją jest bardzo cienka” – ostrzega Agata Dorożuk, psycholożka i psychoterapeutka

„Leniwe i niepokorne żony są pożądane w dzisiejszych czasach. To one przebiją sufity dla naszych córek” – uważa Małgorzata Gilmajster, psycholożka i mediatorka

Katarzyna Rudnicka

SESJA TERAPEUTYCZNA: Pacjentem jest rodzina, a nie dziecko

Urszula Dąbrowska/ fot. M. Dąbrowski)

„Największy lęk pandemii? To, że się skończy”. Jak introwertycy wracają do życia po izolacji?

Co widzimy w lustrze? Porównujemy, jak oceniają siebie kobiety i mężczyźni

Kobieta

„Metoda warta uwagi, a przede wszystkim odczarowania” – pisze o hipnozie lek. Aleksandra Pięta

Jak uwolnić się od lęku? Skuteczne sposoby

Najpopularniejsze

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

przeziębiona kobieta

Żółty katar – objaw infekcji, którą trzeba leczyć. Jak pomóc dziecku a jak dorosłemu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?

Kim jest wysoko wrażliwa osobowość?

„Osoby wysoko wrażliwe (WWO) wchłaniają nastroje ludzi dookoła, silniej przeżywają stres, mają żywsze sny, bogatszą wyobraźnię i błyskotliwe poczucie humoru” – mówi dr psychologii Monika Baryła-Matejczuk

kobieta pijąca zioła

Naturalne odrobaczanie. Czy naprawdę wszyscy mamy pasożyty?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm