Przejdź do treści

Odma płucna – po wypadku, po operacji lub samoistna. Czy jest groźna?

płuca w 3D
Fot. yodiyim / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Poradnik Akcji Menstruacja już jest dostępny! To ważny krok w drodze do zmniejszenia skali ubóstwa menstruacyjnego w Polsce
„Hej, dziewczyny”, okresową rewolucję w szkołach czas zacząć. Oto poradnik, z którym staniecie do walki w ubóstwem menstruacyjnym
Niezaszczepieni urzędnicy mogą zostać zwolnieni, jeśli odmówią testu na COVID-19 – podaje izraelski dziennik
Niezaszczepieni urzędnicy mogą zostać zwolnieni, jeśli odmówią testu na COVID-19 – podaje izraelski dziennik
Ozdrowieńcy zostaną wystawieni na działanie koronawirusa. Badanie ma sprawdzić reakcje ich układu odpornościowego
szczepienia przeciw COVID-19
„Chcemy, aby od 10 maja każdy dorosły mógł zapisywać się na szczepienie” – zapowiada premier
UE może nie przedłużyć umowy z AstraZeneką. Jednym z powodów opóźnienia w dostawach szczepionki

Odma płucna ma różne przyczyny. Często obserwuje się odmę samoistną lub jatrogenną. Operacja jest ostateczną formą leczenia. Wsparciem dla terapii zasadniczej jest rehabilitacja oddechowa.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Agnieszka Widera
lekarz

Odma płucna, a właściwie odma opłucnowa, polega na obecności powietrza w jamie opłucnej. Powstaje ona wskutek uszkodzenia samego płuca lub ścian klatki piersiowej. Jeśli powietrza jest coraz więcej, zaczyna ono uciskać płuco, co znacznie utrudnia oddychanie. Odma płucna może powstać zarówno u dziecka (nawet u noworodka), jak i u osoby dorosłej.

Dwa obrazki przedstawiające płuca - jedne są różowe, a drugie czarne

Co to jest odma płucna (odma opłucnowa)?

Pojęcie odma płucna jest błędne – funkcjonujące w nomenklaturze potocznej, ale nie medycznej. Bez względu na to, czy użyje się określenia odma płucna, czy odma opłucnowa, chodzi oczywiście o to drugie. Pojęciem tym określa się obecność powietrza w jamie opłucnej, a stan ten klasyfikuje się ze względu na przyczynę, mechanizm powstania i wielkość. Przyczyny odmy dzielą ją na następujące typy:

  • odma samoistna – spowodowana jest pęknięciem pęcherza rozedmowego lub pęcherzyków płucnych położonych tuż pod opłucną. Pierwotna odma samoistna zdarza się u osób wcześniej zdrowych, bez jakichkolwiek oznak chorób płuc. Drugi typ to wtórna odma samoistna, która jest powikłaniem przewlekłych lub ostrych schorzeń płuc, takich jak POCHP lub mukowiscydoza;
  • odma pourazowa – jest to odma wynikająca z przebytego urazu klatki piersiowej. Bardzo często powstaje po wypadku. Może powstać, nawet jeśli nie doszło do przerwania ciągłości powłok skórnych, np. w momencie uderzenia w klatkę piersiową;
  • odma jatrogenna – jest skutkiem nakłuwania jamy opłucnej lub niepożądaną konsekwencją cewnikowania dużych żył, po operacji lub mechanicznej wentylacji płuc.

Odma opłucnowa ze względu na mechanizm powstawania może być:

  • otwarta, kiedy powietrze swobodnie przedostaje się z zewnątrz do jamy opłucnej poprzez otwór w klatce piersiowej, przy czym w przeciwieństwie do odmy prężnej może ono swobodnie wydostać się z tej jamy;
  • zamknięta – polega na jednorazowym dostaniu się pewnej ilości powietrza do jamy opłucnej;
  • prężna – jest to odma wynikająca z otworu w klatce piersiowej, przez który powietrze dostaje się do jamy opłucnej, lecz nie może się z niej wydostać. Powietrze jest właściwie zaciągane do jamy opłucnej, powodując coraz większy ucisk na obecną tkankę płucną.

Odma płucna (odma opłucnowa) – objawy

Objawy uzależnione są od wielkości odmy, mechanizmu jej powstania i tempa narastania. Może pojawić się ból w klatce piersiowej, duszność o różnym nasileniu i kaszel. Czasami odma nie daje żadnych ewidentnych objawów klinicznych. Ponadto odma samoistna pojawia się w spoczynku, więc pacjent może zupełnie nie zdawać sobie z tego sprawy. Rozpoznanie odmy płucnej opiera się na badaniu fizykalnym, w tym przede wszystkim na osłuchaniu chorego. W przypadku odmy może dojść do ściszenia szmeru pęcherzykowego po stronie odmy. W ciężkich stanach pojawia się narastająca duszność, spada ciśnienie tętnicze, narastają objawy niedotlenienia, a to wszystko prowadzić może do zatrzymania krążenia.

W rozpoznaniu przydatne okazują się podstawowe narzędzia diagnostyczne. Pulsoksymetr może ujawnić spadek wysycenia krwi tlenem. Warto w takiej sytuacji wykonać gazometrię krwi tętniczej, by wykluczyć kwasicę oddechową przy nasilonej duszności. W RTG klatki piersiowej odmę widać bardzo dobrze i jest to poza badaniem fizykalnym podstawowe narzędzie diagnostyczne w rozpoznaniu odmy opłucnowej. Niektórzy ultrasonografiści wykonują również USG jamy opłucnej, w którym mogą uwidocznić tzw. ogon komety, czyli artefakt powstający w miejscu granicznego przylegania blaszek opłucnych. Przydatne jest również wykonanie tomografii komputerowej.

Zobacz także

Leczenie i pierwsza pomoc w odmie płucnej (odmie opłucnowej)

Ze względu na duszność, zawsze konieczne jest doraźne zaopatrzenie chorego w tlen. Chorego z podejrzeniem odmy diagnozuje się i obserwuje w spoczynku. Bierne wyczekiwanie jest szczególnie wskazane u chorych z odmą samoistną pierwotną bez objawów klinicznych lub niewielką odmą jatrogenną. W celu obserwacji objawów klinicznych konieczne jest przyjęcie chorego do szpitala. W przypadku niewydolności oddechowej podaje się przede wszystkim tlen o przepływie 10 l/min, co może przyczynić się do wchłonięcia powietrza z jamy opłucnej. Po około 3 dniach wykonuje się kontrolne zdjęcie klatki piersiowej, chyba że stan pacjenta się pogarsza. Może okazać się, że leczenie inwazyjne nie jest konieczne. Czasami potrzebna jest jednak aspiracja powietrza z jamy opłucnej lub drenaż przez przestrzeń międzyżebrową. W niektórych przypadkach rozważa się leczenie operacyjne.

W rozprężeniu płuca pomocne są dodatkowe ćwiczenia rehabilitacyjne. O rehabilitacji decyduje lekarz.

Dodatkowe działania podejmuje się w przypadku sytuacji specyficznych. Przy odmie krwotocznej konieczny jest drenaż i leczenie chirurgiczne. Odmy obustronne powinny być leczone na oddziale intensywnej terapii. Leczenie odmy prężnej polega na tym, że przez II przestrzeń międzyżebrową (zawsze po górnym brzegu żebra III) w linii środkowoobojczykowej wprowadza się igłę. Jest to też pierwsza pomoc przy podejrzeniu odmy prężnej po wypadku.

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Kobieta

Stresujesz się? Oddychaj! Kasia Bem radzi, jak w prosty sposób się rozluźnić

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Przelewanie w brzuchu – czy jest normalne? Co może oznaczać uczucie przelewania wody w brzuchu?

Atropina – działanie, przeciwwskazania i skutki uboczne

Pulsoksymetr – jak działa, co bada, jaki wybrać i jak używać

Pulsoksymetr – jak działa, co bada, jaki wybrać i jak używać

Meteopaci to osoby chore na pogodę. Jakie są przyczyny, objawy i sposoby leczenia meteopatii?

Klatka piersiowa – budowa, funkcje i choroby w jej obrębie

Tchawica – budowa, funkcje i najczęstsze choroby tchawicy

Gardło – budowa, funkcje, dolegliwości i choroby gardła

kobieta zimą

Przepona – funkcje, rodzaje, oddychanie, przepuklina

Mykobakterioza – przyczyny, objawy, rodzaje, leczenie

Suchość pochwy – problem kobiet z niskim poziomem estrogenów. Jak sobie radzić z tą dolegliwością?

Jaglany detoks – oczyść swój organizm szybko i bezpiecznie

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Ropień płuca – przyczyny, objawy, diagnostyka i leczenie

Pneumocystoza u dzieci i dorosłych – objawy i leczenie

Aspergiloza – co to, rodzaje, objawy, diagnoza i leczenie

Szpital

Lek. Bartosz Fiałek: Szpitalny oddział ratunkowy jest miejscem, do którego zgłaszamy się w stanie bezpośredniego zagrożenia zdrowia i życia. Nie w celu diagnostyki

Niedrożność nosa u dzieci i dorosłych – objawy, przyczyny

Pletyzmografia – rodzaje, wskazania, przygotowanie do badania

Po jakim czasie wykonać test na HIV od ekspozycji na zakażenie? Rodzaje testów na HIV

Kwasica oddechowa – przyczyny, objawy, leczenie

Astma wysiłkowa – objawy, przyczyny, rozpoznanie, leczenie

Gruźlica prosówkowa – przyczyny, objawy, diagnostyka, leczenie

Najpopularniejsze

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Saturacja — czym jest i jaką zbadać?

Saturacja – czym jest i jak ją zbadać? Jaki jest prawidłowy poziom saturacji?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Kobieta i mężczyzna

Jak uprawiać seks analny, żeby nie bolało? Mamy kilka porad

ozdrowieńcy po COVID-19

Czy od ozdrowieńca możesz się zarazić koronawirusem? Wyjaśnia prof. Anna Boroń-Kaczmarska

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

insulinooporność

Dieta w insulinooporności