Przejdź do treści

Przyczyny, terapia i leczenie afonii psychogennej oraz somatycznej

kobieta trzymająca się za szyję
Fot. glisic_albina / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Zdarzyło ci się płakać po seksie? Nie ty jedna. Skąd to się bierze? Wyjaśnia ekspert
Freepik.com
Dzielisz albo kruszysz tabletki? Nie wszystkie wolno! Farmaceutka Anna Wyrwas tłumaczy, dlaczego to takie ważne
www.istockphoto.com
Twoje dziecko lubi bawić się nad wodą? Uważaj! „Utopić się można w talerzu zupy!” – przypomina lekarka Marta Bik-Tavares
kobieta opala się
Przyłóż plasterek pomidora na poparzone miejsce. Oparzenia słoneczne – jak możemy sobie pomóc?
„Odłącz się”, nie wszystko jest online. Mądra kampania we wrocławskim MPK

Afonia dotyka przede wszystkim nauczycieli, lekarzy i mówców. Wśród chorych znajdują się jednak również osoby, które doświadczyły traumy w życiu lub przeżywają silny stres. Wykorzystywanymi metodami leczenia – oprócz psychoterapii – są również metody niekonwencjonalne.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Afonia (z języka greckiego bezgłos) jest schorzeniem czysto somatycznym lub psychosomatycznym w zależności od przyczyny, która je wywołała. Lekarze nazywają afonię skrajnym zaburzeniem pracy fałdu głosowego.

ciasto z pistacjami

Przyczyny afonii: afonia psychogenna

Ludzie zdrowi podczas mówienia mają fałdy głosowe rozluźnione w trakcie wdechu, a w trakcie mówienia stawiające opór przy jednoczesnym zwężeniu szpary głośni. Pod wpływem powietrza fałdy głosowe rozszerzają się i zwężają, a drgania strun głosowych tym spowodowane wytwarzają dźwięk wychodzący z krtani. Odpowiednie ruchy języka pomagają wyartykułować konkretne dźwięki.

W przypadku afonii struny głosowe nie ulegają napięciu i nie drgają, co skutkuje niemożnością wydania z siebie dźwięku oraz artykulacji głosek. Jedyną możliwością jest ledwo słyszalny i niemal niezrozumiały odgłos z tylnej ściany krtani.

Afonia psychogenna, czyli taka, której przyczyny leżą w psychice, może dotknąć osobę przeżywającą przewlekły stres (np. w wyniku zespołu stresu pourazowego) oraz taką, która doznała szoku (zdziwienia o bardzo silnym podłożu emocjonalnym), który niekoniecznie musiał mieć wydźwięk negatywny. Afonia dotyka również ludzie doświadczający traumy w życiu. Dzieci często milkną na skutek śmierci kogoś bliskiego lub w wyniku molestowania czy innego rodzaju przemocy psychofizycznej. To ich reakcja obronna (pewnego rodzaju zamknięcie się przed światem).

Afonia może być również spowodowana depresją (od zwykłej niechęci mówienia po całkowitą niemożność wypowiedzenia słowa). Należy także do jednego z podstawowych objawów zaburzeń lękowych.

Afonia fizykogenna – przyczyny

Wśród przyczyn fizycznych powstawania afonii lekarze najczęściej wymieniają zaburzenia rozwoju lub budowy krtani (tj. rozszczep krtani czy niedorozwój fałd głosowych). Afonia może być również spowodowana rozwojem stanu zapalnego (w wyniku zapalenia krtani lub anginy) albo wynikiem chorób mięśni, takich jak miastenia. Alergia również może powodować afonię. W wyniku opuchnięcia krtani spowodowanego reakcją alergiczną na jakiś czynnik chory nie może wydobyć z siebie głosu. Ten objaw często łączy się z dusznościami, dlatego konieczna jest niezwłoczna wizyta w szpitalu.

Zaburzenia pracy krtani i afonia mogą być również spowodowane urazem szkieletu lub mięśni znajdujących się w okolicach krtani oraz chorobą nowotworową. Afonia może być też wynikiem zabiegów chirurgicznych, w których trakcie uległy uszkodzeniu fałdy głosowe lub nerwy krtaniowe (operacja tarczycy lub wycięcie migdałków).

Zobacz także

Leczenie afonii

W razie wystąpienia afonii należy bezzwłocznie udać się do lekarza. Pomocny na samym początku może być internista, jednak ostatecznie sprawą powinien zająć się laryngolog. Po wykluczeniu przyczyn o podłożu psychosomatycznym laryngolog zaproponuje odpowiednie leczenie afonii. Obecnie praktykuje się m.in. rehabilitację głosową, polegającą przede wszystkim na odpoczynku głosowym trwającym kilka dni. Jej częścią jest terapia foniatryczna, skuteczne są również zabiegi jonoforezy czy inhalacje. Stosuje się także zabiegi z wykorzystaniem prądu stałego, takie jak galwanizacja, czy inne elektrostymulacje.

Zdarzają się próby leczenia afonii homeopatią. Ten rodzaj leczenia odradza się jednak ze względu na brak skuteczności potwierdzonej naukowo. Zdarza się, że afonią leczona homeopatycznie mija. Są to jednak najczęściej przypadki afonii psychogennej, a ozdrowienie stanowi wynik efektu placebo.

Terapia afonii

Jeżeli lekarz laryngolog nie stwierdził żadnego podłoża somatycznego, który zdecydował o afonii, należy udać się do psychologa, psychoterapeuty lub psychiatry (który najczęściej wystawia skierowania na psychoterapię). Terapia afonii polega najczęściej na dotarciu do pierwotnej przyczyny bezgłosu. Ma na celu uświadomienie pacjentowi, skąd wzięła się jego niedyspozycja oraz wzmocnienie jego psychiki, nauczenie reakcji, które zapewnią mu zdrowie psychiczne w przyszłości.

Psychoterapia afonii jest jedną z trudniejszych terapii ze względu na brak możliwości porozumienia się werbalnego. Nie jest jednak niemożliwa i przy wzmożonej pracy psychologa i pacjenta szybko daje wymierne efekty.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

B. Maniecka-Aleksandrowicz, Klasyfikacja zaburzeń głosu, „Audiofonologia” 1999, t. 10, s. 61-67.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Polecamy

barbara pasek

„Gdybym po kolejnym ataku przestała szukać odpowiedzi, to skończyłoby się to śmiercią” – Barbara Pasek o swoich zmaganiach z boreliozą

„Pary homoseksualne są rodzicami bardzo odpowiedzialnymi. Ich miłość jest taka sama jak heteroseksualnych rodziców. Ale mają więcej niepokoju” – mówi psychoterapeutka Agnieszka Gudzowaty

„Nie powinny odkładać ciąży kobiety ze schorzeniami ginekologicznymi – endometriozą, zaburzeniami endokrynologicznymi, na przykład zespołem policystycznych jajników” – mówi prof. Marzena Dębska

„Zajęcia jogi śmiechu działają jak masaż twarzy, a przecież śmiech prostuje opadające kąciki ust. Po co myśleć o zmarszczkach? Ważniejsze jest życie pełne radości” – mówi Piotr Bielski, jogin śmiechu

Zainteresują cię również:

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – jak i dlaczego powstają? Pokonywanie lęku

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Biegacz ze zdjętymi butami sportowymi i skręconą kostką siedzi na ziemi

Objawy i sposoby leczenia skręconej kostki

kobieta na ćwiczeniach

Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Co można wyczytać z języka? Kolor, nalot i faktura mówią dużo o twoim stanie zdrowia

ilustracja przedstawiająca neuroprzekaźniki

Rola neuroprzekaźników w poprawnym funkcjonowaniu organizmu

ilustracja ukazująca leukocyty

Co to są leukocyty? Funkcje białych krwinek oraz przyczyny ich nieprawidłowych wyników

kobieta cierpiąca na leukoplakię otwiera usta

Leukoplakia – jakie czynniki predysponują do jej powstania? Czym jest stan przedrakowy?

lekarz przeprowadzający badania genetyczne

Jak przebiegają badania genetyczne i jakie choroby pozwalają wykryć?

Neurolog omawia z pacjentką wyniki badań

Neurolog, czyli specjalista od schorzeń i chorób układu nerwowego. Jakie dokładnie leczy choroby?

różne rodzaje opatrunków w postaci plastrów i bandaża

Opatrunki – rodzaje, wskazania oraz sposób doboru odpowiedniego środka

Wykonywanie badania elektromiograficznego

Badanie EMG – elektromiografia. Jak wygląda badanie i jakie są wskazania?

Zabieg wstrzykiwania toksyny botulinowej

Toksyna botulinowa w praktyce neurologicznej oraz kosmetologii

Pływające bakterie na odporność

Co to jest immunologia i jakie są jej rodzaje? Badania immunologiczne w diagnostyce

kobieta leży na stole do masażu i korzysta z talasoterapii

Talasoterapia – co to jest i jak działa? Czy zabiegi talasoterapii są skuteczne?

leki psychotropowe w postaci tabletek wysypane na stół

Działanie leków psychotropowych. Przebieg leczenia, skutki uboczne, efekty

Badanie psychologiczne u psychologa

Jak wyglądają badania psychologiczne kierowców oraz w wojsku?

kobieta cierpiąca na abulię spogląda z balkonu na ulicę

Abulia jako przykład zaburzeń woli i aktywności złożonej

kobieta dotyka szyi aby sprawdzić, czy nie znajdują się na niej wole tarczycy

Wole tarczycowe – jakie są przyczyny powiększenia się tarczycy?

Badanie mające sprawdzić czy chory potrzebuje kolostomii

Czym jest kolostomia i jak wygląda życie po zabiegu? Wskazania do wykonania kolostomii

kobieta pokazuje w jaki sposób wykonywać sztuczne oddychanie

Resuscytacja krążeniowo-oddechowa – jak wykonać sztuczne oddychanie i masaż serca?