Przejdź do treści

Zwyrodnienie kręgosłupa – obraz choroby, przyczyny i leczenie. Jakimi ćwiczeniami można spowolnić rozwój choroby?

Lekarz pokazuje mężczyźnie zdjęcie rentgenowskie kręgoslupa
Fot. Syda Productions/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Letnia sałatka z kurkami. Odrobina lasu na talerzu
Jak być aktywną, nie chodząc na siłkę? Zdradzają Kasia Bigos i Andrzej Bogdał
5 największych kuchennych mitów
Twitter.com
W kobietach siła! 10-letnia alpinistka zdobyła siedmiotysięcznik. „To jak być królową świata” – mówi
Jabłka na patyku. Uważaj, ten deser może uzależnić!

Choroba zwyrodnieniowa kręgosłupa to przewlekłe schorzenie, w którego przebiegu dochodzi do stopniowej degeneracji struktur kostno-stawowych kręgosłupa, wpływających na obciążenie organizmu dolegliwościami bólowymi, ograniczeniami funkcji motoryki dużej i małej oraz na pogorszenie kondycji psychicznej.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Nieleczone zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa mają tendencję do postępu stanu zniszczeń i mogą dotyczyć kręgosłupa w odcinku szyjnym, piersiowym i lędźwiowym. Leczenie zwyrodnienia kręgosłupa jest długotrwałe i wielowymiarowe, a postęp w usprawnianiu pacjenta polega głównie na zahamowania postępu choroby i ograniczeniu manifestacji objawów.

Co to jest zwyrodnienie kręgosłupa?

Choroba zwyrodnieniowa kręgosłupa jest przewlekłym schorzeniem krążków międzykręgowych oraz chrząstek stawowych kręgosłupa, powstałym w wyniku postępujących uszkodzeń struktur układu kostno-więzadłowego kręgosłupa. Zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa mogą dotyczyć odcinka szyjnego, piersiowego i lędźwiowego, prowadzą do zaburzeń stabilności oraz patologii krążków, np. przepuklin, a nawet stenozy, czyli uciśnięcia kanału kręgowego, co prowadzi do pojawienia się objawów neurologicznych o różnym nasileniu. W zależności od przyczyn i zaawansowania choroby, zwyrodnienie stawów kręgosłupa upośledza dodatkowo funkcje ruchowe kręgosłupa i kończyn, a także przyczynia się do objawów natury behawioralnej. Problemy zdrowotne tego typu dotyczą częściej kobiet i zwykle obserwowane są u pacjentów powyżej 50. roku życia.

Kobieta siedzi po turecku na biurku i medytuje. Przed nią stoi na biurku laptop, za nią regał z książkami, fotel i okno

Przyczyny zwyrodnienia kręgosłupa

Choroba zwyrodnieniowa stawów kręgosłupa jest efektem czynników biomechanicznych, destabilizujących procesy tworzenia nowej chrząstki i innych tkanek stawowych w miejsce zużytych. W wyniku niewystarczającej ilości mazi stawowej, wspierającej prawidłową pracę stawu i jednocześnie działania mechanicznych przeciążeń na kręgosłup, dochodzi do zmian anatomicznych w jego obrębie, m.in. sklerotyzacji krążka oraz ścierania i zaniku tkanki chrzęstnej, w efekcie czego pracujące kości kręgosłupa powodują silny ból, ocierając się bezpośrednio o siebie. Na przyczynę choroby zwyrodnieniowej kręgosłupa składają się również zmiany zwyrodnieniowo-wytwórcze kręgosłupa, tzw. osteofity (dzioby), czyli narośle kostne powstałe w miejscu uszkodzeń krawędzi kręgów, często ograniczające pracę sąsiednich segmentów kręgosłupa i wywołujące uciążliwe dolegliwości neurologiczne. Czynnikami sprzyjającymi zwyrodnieniu kręgosłupa są m.in.: wady rozwojowe, wiek, nadwaga, urazy, zmiany hormonalne oraz choroby ogólnoustrojowe i autoimmunologiczne.

Objawy zwyrodnienia kręgosłupa

Dominującymi objawami, bez względu na zajęty odcinek kręgosłupa, są m.in.: sztywność grzbietu, postępujące ograniczenie ruchomości w ciągu dnia, ból spoczynkowy i w trakcie ruchu, parestezje miejscowe lub promieniujące do kończyn i klatki piersiowej, osłabienie mięśni przykręgosłupowych oraz czucia głębokiego. Choroba zwyrodnieniowa kręgosłupa wpływa na pogorszenie jakości funkcjonowania zawodowego i społecznego. Objawom ze strony układu ruchu towarzyszą problemy natury psychicznej, np. apatia, poczucie bezsilności, wycofanie. Dodatkowe objawy charakterystyczne są dla poszczególnych odcinków kręgosłupa:

  • zwyrodnienie kręgosłupa szyjnego objawia się poprzez: bóle i sztywność karku, ograniczenia ruchomości odcinka szyjnego, parestezje rąk, niedowłady kończyn górnych oraz zespoły barkowe, np. rwa barkowa, zaburzenia widzenia, nudności, zawroty głowy, szumy w uszach;
  • objawy zmian zwyrodnieniowych kręgosłupa piersiowego to przede wszystkim: ograniczenie ruchomości klatki piersiowej, promieniujący ból wzdłuż żeber, do łopatek oraz na sąsiednie odcinki kręgosłupa, nasilający się w trakcie kaszlu lub kichania;

zwyrodnienie kręgosłupa lędźwiowego charakteryzuje m.in. sztywność dolnego odcinka pleców, napięcie mięśni przykręgosłupowych, spowolnienie ruchowe kręgosłupa lędźwiowego oraz kończyn dolnych, parestezje nóg, zaburzenia funkcji seksualnych czy perystaltyki jelit.

Zobacz także

Jak leczyć zwyrodnienie kręgosłupa?

Powstałych zmian zwyrodnieniowych kręgosłupa nie można zatrzymać, ale odpowiednio kompleksowe działanie, np. uzdrowiskowe lub sanatoryjne, może spowolnić postęp choroby. Leczenie zwyrodnienia kręgosłupa polega na ograniczeniu nasilenia objawów i powstania powikłań poprzez m.in.:

  • ćwiczenia na zwyrodnienie kręgosłupa, czyli aktywność ruchowa rozciągająca i wzmacniająca struktury kręgosłupa i tkanki przykręgosłupowe, poprawiająca mechanikę klatki piersiowej, stawów kończyn dolnych oraz siłę mięśni posturalnych i głębokich, m.in. ćwiczenia w odciążeniu (np. pływanie); stretching, ćwiczenia siłowe i izometryczne grzbietu oraz obręczy biodrowej i barkowej;
  • leki na zwyrodnienie kręgosłupa o działaniu przeciwbólowym i przeciwzapalnym, przynoszące ulgę w zaawansowanych dolegliwościach;
  • fizykoterapia poprawiająca miejscową trofikę tkanek i usprawniająca przewodnictwo nerwowe, np. elektroterapia, magnetoterapia, laseroterapia, krioterapia.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Polecamy

„Hormony działają na podstawie tego, co jemy. Jeśli nie jemy zgodnie ze swoim metabolicznym IQ, brak nam energii, koncentracji i mamy kłopoty z układem pokarmowym” – mówi dietetyczka Agnieszka Pająk

„Zdarzyło mi się już dyskutować z 14-latką o tym, czy seks analny jest wystarczającym zabezpieczeniem przed ciążą” – mówi Milena Maria Sęp, lekarz rezydent ginekologii i położnictwa

„W Chinach medycyna chińska przygotowuje przyszłych rodziców już rok przed planowaną ciążą. Dzięki temu depresja poporodowa nie zdarza się tam często” – mówi Aneta Rosłon, terapeutka medycyny chińskiej

Milena Nosek

„Znam organizmy, które nie szczędzą sobie cukru, smażenia, jedzą na co i kiedy mają ochotę, osiągają przy tym sukcesy i czują się wspaniale. Pytanie tylko – do kiedy?” – mówi Milena Nosek, dietetyk tancerzy

Zainteresują cię również:

swędząca skóra

Dlaczego skóra swędzi? Sprawdź, jaka może być przyczyna problemu

paznokcie

Paznokcie mówią wiele o twoim zdrowiu. Sprawdź, jakie ostrzeżenia mogą ci wysyłać

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

Wyprostuj się! Kasia Bem podpowiada jak to zrobić skutecznie

Kręgosłup na urlopie

Jak zadbać o kręgosłup na urlopie? Poznaj wskazówki od fizjoterapeuty

Ćwiczenia na silny brzuch z kettlebells

Ćwiczenia na wzmocnienie pleców. Propozycje trenerki Kasi Bigos

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

Co służy kręgosłupowi w podróży? Zapytaliśmy fizjoterapeutę Piotra Turskiego

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

Zastanawiasz się, czy warto chodzić na basen? Zobacz, co zyskasz, decydując się pływać

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – jak i dlaczego powstają? Pokonywanie lęku

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Biegacz ze zdjętymi butami sportowymi i skręconą kostką siedzi na ziemi

Objawy i sposoby leczenia skręconej kostki

kobieta na ćwiczeniach

Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Co można wyczytać z języka? Kolor, nalot i faktura mówią dużo o twoim stanie zdrowia

Bolą cię plecy? Ulgę mogą dać ci poste ćwiczenia

ilustracja przedstawiająca neuroprzekaźniki

Rola neuroprzekaźników w poprawnym funkcjonowaniu organizmu

ilustracja ukazująca leukocyty

Co to są leukocyty? Funkcje białych krwinek oraz przyczyny ich nieprawidłowych wyników

kobieta cierpiąca na leukoplakię otwiera usta

Leukoplakia – jakie czynniki predysponują do jej powstania? Czym jest stan przedrakowy?

lekarz przeprowadzający badania genetyczne

Jak przebiegają badania genetyczne i jakie choroby pozwalają wykryć?

Neurolog omawia z pacjentką wyniki badań

Neurolog, czyli specjalista od schorzeń i chorób układu nerwowego. Jakie dokładnie leczy choroby?

różne rodzaje opatrunków w postaci plastrów i bandaża

Opatrunki – rodzaje, wskazania oraz sposób doboru odpowiedniego środka

Wykonywanie badania elektromiograficznego

Badanie EMG – elektromiografia. Jak wygląda badanie i jakie są wskazania?