Przejdź do treści

Agorafobia – jak radzić sobie z lękiem przed przestrzenią? Kiedy konieczna jest terapia?

Kobieta cierpiąca na agorafobię wyglądająca przez okno zza firanki
Fot. Andrew Lever / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Mary Komasa pokazała blizny na ciążowym brzuchu
Mary Komasa pokazała blizny na ciążowym brzuchu. „Będą mi przypominały o mojej walce z endometriozą”
Dorota Szelągowska
Dorota Szelągowska w wyjątkowy sposób uczciła swoje 41. urodziny. Wybrała się na mammografię!
Jest nowa metoda diagnozowania raka piersi. Może być nawet o 37 proc. bardziej skuteczna od tradycyjnych sposobów
Jest nowa metoda wykrywania raka piersi. Może podnieść skuteczność diagnozy nawet o 37 proc.
Nowy lek doustny w zapobieganiu COVID-19
Nowy doustny lek przeciwwirusowy na COVID-19. Pfizer rozpoczął drugą fazę testów
Ręka chorej
„1/3 pacjentów, którzy przeżyją, wyjdzie do domu z uszkodzonymi nerkami”. Ekspert ostrzega przed nową epidemią, spowodowaną COVID-19

Agorafobia jest rodzajem poważnego zaburzenia lękowego. To lęk przed otwartą przestrzenią. Przyczyną agorafobii nie zawsze jest sama przestrzeń. Czasem bywa to nieświadomy lęk przed wydarzeniami, jakie w jej obrębie mogą zajść. Dla cierpiących na nią osób ogromną trudność stanowią samotne podróże lub udział w wydarzeniach masowych. Czasami wyzwaniem okazuje się przekroczenie progu domu. Jak sobie radzić?

Agorafobia w wielu przypadkach wymaga profesjonalnego leczenia. Zanim zapadnie decyzja, jak leczyć agorafobię, konieczne jest ustalenie przyczyny lęku. Spora część osób cierpiących na agorafobię zapada na nią w związku z konkretnymi, traumatycznymi przeżyciami. Ich przepracowanie, nazwanie emocji i uwolnienie się od traumy pozwalają pokonać agorafobię.

Co to jest agorafobia?

Agorafobia to szczególny przypadek zaburzenia lękowego. To zaburzenie nerwicowe związane z (uzasadnionym bądź nie) poczuciem zagrożenia płynącego z zewnątrz. Osoba cierpiąca na agorafobię w przestrzeni zewnętrznej (wobec tej domowej, prywatnej, oswojonej) widzi zagrożenie dla siebie i najbliższych. Konieczność konfrontacji, wejścia w tę obcą przestrzeń wiąże się z poczuciem bardzo dużego stresu, wywołuje paniczny lęk.

Agorafobii towarzyszą konkretne objawy psychosomatyczne. Osobie nieznającej chorego mogą sugerować chorobę układu krążenia lub układu oddechowego. W leczeniu agorafobii konieczne jest więc rozpoznanie samego problemu, jego przyczyny, w końcu zaś wdrożenie odpowiedniej terapii poznawczo-behawioralnej, w ramach której podejmuje się próby oswojenia pacjenta z otaczającą go rzeczywistością. Na agorafobię cierpi około 5 proc. ludzi.

Agorafobia – przyczyny

Przyczyny agorafobii rzadko kiedy są jednoznaczne i możliwe do natychmiastowego wskazania. Stąd też wynika trudność w leczeniu agorafobii. Zanim bowiem zostaną wprowadzone działania mające na celu wyleczenie zaburzenia, konieczne jest znalezienie przyczyny lęku.

Agorafobia może wiązać się z dzieciństwem. Traumatyczne doświadczenie z tamtego okresu może wpływać na lęki dorosłego człowieka. Problem polega na tym, że pacjenci często nie zdają sobie sprawy z tego, jak istotne są niektóre wydarzenia, które miały miejsce w dzieciństwie. O wielu nie pamiętają, ze znaczenia wielu nie zdają sobie sprawy.

Co szczególnie znaczące w tym kontekście – sytuacja z dzieciństwa, która wpłynęła na rozwój lęku, wcale nie musi mieć bezpośredniego związku z sytuacją fobiczną. Poszukiwanie źródła agorafobii jest więc przez to trudniejsze. W dużej mierze zadaniem terapii poznawczo-behawioralnej jest właśnie ustalenie owej przyczyny lęku przestrzennego.

Agorafobia może rozwinąć się również na gruncie bieżących doświadczeń. Przyczyn lęku można szukać w bliskiej przeszłości pacjenta. Chodzi przede wszystkim o negatywne wydarzenia, które miały miejsce poza domem, często z daleka od najbliższych osób. Szczególnie istotne są tutaj traumatyczne lub po prostu trudne doświadczenia, takie jak:

  • utrata kogoś bliskiego,
  • długa choroba bliskiej osoby,
  • udział w katastrofie komunikacyjnej,
  • udział w sytuacji zagrożenia życia.

Zarówno traumatyczne przeżycia z dzieciństwa, jak i niebezpieczne sytuacje, które stają się udziałem dorosłych, mogą budować w człowieku przekonanie, że jedynie dom jest bezpiecznym miejscem. Wszystkie inne przestrzenie są zaś groźne, niebezpieczne i może się w nich wydarzyć coś złego, zagrażającego życiu lub zdrowiu.

Pająk na ręce - arachnofobia

Agorafobia – objawy

Podstawowym objawem agorafobii jest niechęć do wyjścia z domu, która utrudnia podjęcie normalnych, codziennych czynności. Lęk antycypacyjny to panika związana z samą myślą o konieczności opuszczenia oswojonej przestrzeni. Otwarte tereny, miejsca publiczne – wszystko to wywołuje stres i ogromny lęk.

Tym psychicznym reakcjom towarzyszą objawy somatyczne, które pacjent nadinterpretuje. W efekcie przy kolejnych atakach lęku objawy somatyczne pojawiają się jako nawykowa reakcja organizmu i coraz trudniej nad nimi zapanować.

Do typowych objawów agorafobii należą:

Agorafobia – leczenie

Leczenie agorafobii możliwe jest dopiero w momencie postawienia jednoznacznej diagnozy. Jest to o tyle istotne, że część somatycznych objawów agorafobii może kierować uwagę w stronę innych schorzeń, przede wszystkim tych związanych w układem krążenia oraz układem oddechowym.

Agorafobia – jak sobie radzić?

By poradzić sobie z agorafobią, przede wszystkim należy poszukać profesjonalnej pomocy. Terapia poznawczo-behawioralna pozwala nie tylko poznać przyczynę lęku, lecz także ją oswoić. W ramach terapii bardzo często podejmowana jest tzw. desensytyzacja, czyli odwrażliwienie chorego na sytuację stresową.

Terapeuta w kolejnych etapach oswaja pacjenta z koniecznością wyjścia domu, samotnym spacerem, wydarzeniem z udziałem kilkunastu, potem kilkudziesięciu osób. W trakcie terapii oswaja się konieczność przebywania na otwartych przestrzeniach i w miejscach publicznych.

Nauka, jak pokonać agorafobię, bywa trudna i wymaga bardzo dużo samozaparcia. Walkę tę można jednak wygrać.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Andie MacDowell szczerze o swoim zdrowiu psychicznym

Andie MacDowell szczerze o swoim zdrowiu psychicznym: Wciąż zmagam się z zaburzeniami lękowymi

Anna Podgórska

Anna Podgórska: Każdy może stać się obiektem napaści. Problem pojawia się wtedy, gdy instalujemy w sobie lękowe nastawienie

Kobieta

„Przestańmy mówić 'jesteś chory/a psychicznie', bo ktoś zrobił coś, co nam się nie podoba” – apeluje edukatorka antydyskryminacyjna Anna Wiatrowska

Dorota Szelągowska

Dorota Szelągowska cierpiała na nerwicę lękową. „Miesiącami nie wychodziłam z domu”

Psychofobia - jak z nią walczyć?

Jedynie 30 proc. osób w Polsce zaakceptowałoby przyjaciela lub przyjaciółkę z diagnozą schizofrenii. Dominik Haak o psychofobii

Maja Bohosiewicz

Maja Bohosiewicz wyznała, że zmaga się z FOMO. „Uczę się, że nie ścigam się w zawodach o najciekawsze życie na świecie”

Marika z siostrą Karoliną Szlachtycz

„Pracuje u nas kobieta, która wyszła z odwyku. Nie pije od półtora roku, ma bardzo duże chęci do pracy, a wcześniej nie miała nawet chęci do życia” – mówi Marika Szlachtycz

Łatwo zasypiasz w dzień i nie śpisz w nocy? To może być narkolepsja. Sprawdź, jakie objawy ma to zaburzenie

Iga Krefft

Iga Krefft: Od sześciu lat choruję na nerwicę z epizodami depresji. Dwa lata temu przeszłam załamanie nerwowe

Naomi Osaka: Jestem Azjatką, jestem czarnoskóra, jestem kobietą, jestem zwyczajna, ale dobra w tenisa

Jak uwolnić się od lęku? Skuteczne sposoby

Janina Bąk

Janina Bąk: choroba dała mi 58 blizn po samookaleczeniach. Takich, których nie da się usunąć

„Wiem, że moi podopieczni na mnie czekają i to daje mi siłę do pokonania wszelkich barier” – mówi pracownica socjalna Renata Orłowska, która jeździ na wózku inwalidzkim

Glenn Close: Izolacja jest naprawdę niebezpieczna. Musimy pamiętać, jak bardzo jesteśmy połączeni z innymi

Sertralina – działanie, dawkowanie, skutki uboczne, cena

Fluoksetyna – działanie, wskazania, dawkowanie, cena

Kobieta

Co musisz wiedzieć o zwolnieniu lekarskim od psychiatry? Wyjaśnia lek. Joanna Adamiak

Paulina Porizkova: Muszę powstrzymywać się od myślenia, że jestem po dacie przydatności, bo czuję, że mój czas jest właśnie teraz!

Monika Kotlarek i jej książka „Borderline, czyli jedną nogą nad przepaścią” już w księgarniach. Mamy patronat medialny!

Wenlafaksyna – działanie, skutki uboczne, odstawienie

Depresja u dzieci i nastolatków nasiliła się w czasie pandemii COVID-19. Jakie sygnały powinny cię zaniepokoić?

W czasie pandemii nasiliły się objawy depresji u dzieci i młodzieży. Jakie sygnały powinny cię zaniepokoić?

Anna Charko: Życie z chorobą jest jak wyprawa w Himalaje

EMDR – co to jest, jak przebiega, czy jest skuteczne?

Lek. Aleksandra Pięta: choroby psychiczne to najprawdziwsze, pełnoprawne i niestety nadal zbierające ogromne żniwo choroby

Lek. Aleksandra Pięta: choroby psychiczne to najprawdziwsze, pełnoprawne i niestety nadal zbierające ogromne żniwo choroby

Najpopularniejsze

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

przeziębiona kobieta

Żółty katar – objaw infekcji, którą trzeba leczyć. Jak pomóc dziecku a jak dorosłemu?

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

para w łóżku

Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!

ucho kobiety

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?