Przejdź do treści

Kraniotomia – co to jest? Wskazania, powikłania oraz rehabilitacja po zabiegu

Lekarze w trakcie operacji mózgu
Gorodenkoff/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Jak prawidłowo dbać o zęby? Wyjaśnia dentysta Tomasz Kupryś
Globus a pod nim ręka
Lekarz Dawid Ciemięga pozywa osoby, które atakują prof. Krzysztofa Simona w internecie
Dieta antyhistaminowa – czym jest i jakie produkty wyklucza? (PRZYKŁADOWY JADŁOSPIS)
Dieta antyhistaminowa – czym jest i jakie produkty wyklucza? (PRZYKŁADOWY JADŁOSPIS)
Małże na talerzu. Przy stole para na radnce
„Randki są ogromnie ważne na każdym etapie związku” pisze psychoterapeutka Anna Wietrzykowska. Dlaczego należy je praktykować?
Czy dzieci na placu zabaw powinny nosić maseczki?/Rawpixel
Czy dzieci na placu zabaw powinny nosić maseczki? Oto oficjalne wytyczne

Kraniotomia to zabieg polegający na miejscowym otwarciu czaszki i oddzieleniu płata kości w celu uzyskania dostępu do struktur wewnątrzczaszkowych. Po zakończeniu właściwej operacji fragment kostny powraca na swoje miejsce.

Istnieje wiele wskazań do wykonania kraniotomii i obejmują one między innymi konieczność ewakuacji krwiaków pod- lub nadtwardówkowych czy też diagnostykę nowotworów. Kraniotomia jest związana z ryzykiem powstania powikłań, często jest jednak jedynym sposobem na utrzymanie pacjenta przy życiu.

Na czym polega kraniotomia?

Kraniotomia to jeden z dostępów neurochirurgicznych, polegający na rozcięciu czaszki oraz wytworzeniu płata kostnego. Po jego zdjęciu pojawia się możliwość odsunięcia go i tym samym zyskuje się dostęp do mózgowia i struktur otaczających. Po przeprowadzeniu operacji płat kostny powraca na swoje miejsce. Zabieg ten wykonuje się już od dawnych czasów, a zalążki tej procedury można znaleźć w zapiskach z antycznych cywilizacji – Mezopotamii, Peru.

Kiedy wykonuje się kraniotomię?

Istnieje wiele wskazań do zabiegu. Kraniotomia to procedura wykonywana między innymi w celu usunięcia patologicznych zmian wewnątrzczaszkowych. Najczęściej stosuje się ją do ewakuacji krwiaków nadtwardówkowych oraz podtwardówkowych po urazach. W takich przypadkach nosi nazwę kraniotomii odbarczającej. Dostęp do mózgu można uzyskać poprzez usunięcie płata kostnego z różnych obszarów czaszki. Kraniotomię czołowo-skroniowo-klinową lub podczołową wykonuje się w przypadku operacji leczniczej gruczolaka przysadki, tętniaka śródmózgowego. Inne wskazania to: diagnostyka i terapia nowotworów ośrodkowego układu nerwowego, ropnie mózgu, wzmożone ciśnienie wewnątrzczaszkowe – drenaż płynu mózgowo-rdzeniowego w wodogłowiu.

Jak wygląda kraniotomia?

Zabieg przeprowadza się w znieczuleniu ogólnym. W zależności od umiejscowienia patologii oraz obszaru, w którym ma być nacięta czaszka, pacjenta układa się na plecach lub na boku. Przygotowanie obejmuje ogolenie obszaru skóry nad fragmentem czaszki, który ma być poddany operacji. Po odkażeniu pola zabiegowego chirurg w początkowym etapie nacina skórę i odpreparowuje cały jej płat od kości, co nosi nazwę skalpowania. Dalszy etap kraniotomii polega na wykonaniu otworów trepanacyjnych. Następnie chirurg piłuje delikatnie obszar pomiędzy nimi, aż do całkowitego uwolnienia fragmentu kości, który umieszcza się na czas operacji w roztworze soli fizjologicznej. Po otwarciu opony twardej możliwe jest przeprowadzenie właściwego leczenia. Na sam koniec płat kostny powraca na swoje miejsce i zostaje przytwierdzony za pomocą specjalnych szwów. Pod skórą pozostawia się dren.

Powikłania kraniotomii

Jak w przypadku każdego inwazyjnego zabiegu, także po kraniotomii mogą wystąpić powikłania. Zazwyczaj jednak niepodjęcie leczenia wiąże się z wyższym ryzykiem.

Do najważniejszych powikłań kraniotomii należą:

  • krwiak,
  • obrzęk mózgu,
  • odma,
  • zakażenie,
  • udar mózgu,
  • uszkodzenie struktur prowadzące do wycieku płynu mózgowo-rdzeniowego,
  • trudności w połykaniu oraz przeżuwaniu,
  • uszkodzenie struktur mózgu objawiające się padaczką, problemami z mową, poruszaniem się.

Gorączka, wyciek ropny z rany, zawroty głowy, osłabienie siły mięśniowej oraz nowo pojawiające się objawy neurologiczne powinny sprowokować do natychmiastowej wizyty u lekarza.

Zobacz także

Rehabilitacja po kraniotomii

Po zabiegu kraniotomii pacjent musi być monitorowany w celu szybkiego wyłapania ewentualnych nieprawidłowości mogących pojawić się po leczeniu. Długość obserwacji zależy od przyczyny, z jakiej została wykonana kraniotomia, oraz od stanu ogólnego pacjenta. Całkowity powrót do zdrowia po kraniotomii w niepowikłanych przypadkach występuje średnio w okresie od 4 do 8 tygodni po wypisie ze szpitala. W okresie zdrowienia pacjent musi dostosować się do szeregu zasad ustalonych przez lekarza. Należy unikać spożywania alkoholu oraz wykonywania obciążających czynności i prowadzenia samochodu. Dodatkowo na kilka dni należy zrezygnować z mycia głowy. Konieczne jest przyjmowanie leków przepisanych w szpitalu, które mają działanie przeciwbólowe, a niekiedy również przeciwdrgawkowe. Kontrolę przeprowadza się zazwyczaj w terminie od 7 do 14 dni od wykonania zabiegu. W przypadku pojawienia się powikłań w postaci objawów neurologicznych konieczna jest rehabilitacja po zabiegu kraniotomii. Polega ona na poddawaniu się regularnym ćwiczeniom fizjoterapeutycznym zaplanowanym przez specjalistę.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Jesielski P. Optymalne warunki kraniektomii odbarczającej w leczeniu chorych z urazami czaszkowo-mózgowymi. Instytut Medycyny Doświadczalnej i Klinicznej im. M. Mossakowskiego PAN w Warszawie.
Maksymowicz W. Neurochirurgia w zarysie. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 1999.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Ćwiczenia relaksacyjne - sposób na walkę ze stresem dla osób w każdym wieku

Ćwiczenia relaksacyjne – sposób na walkę ze stresem dla osób w każdym wieku

Drętwienie rąk – przyczyny i leczenie. Jakie wybrać leki na drętwienie palców u rąk?

Drętwienie rąk – przyczyny i leczenie. Jakie wybrać leki na drętwienie palców u rąk?

Mizofonia - co to jest, objawy i przyczyny. Jak leczyć to schorzenie?

Mizofonia – co to jest, objawy i przyczyny. Jak leczyć to schorzenie?

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Joanna Moro, Katarzyna Zielińska, Anna Dereszowska

Poznaj lepiej guza. Gwiazdy w kampanii poświęconej glejakowi

dentystka w maseczce ochronnej

Ratownik do studentów kierunków medycznych: „myślcie przede wszystkim o sobie, przydadzą się twardy tyłek i mocne łokcie”

Wiesz, co lubi twój mózg? Dowiedz się, co mu służy a co szkodzi

Wiesz, co lubi twój mózg? Dowiedz się, co mu służy a co szkodzi

Choroby układu nerwowego - najczęstsze (i rzadsze) choroby

Choroby układu nerwowego – najczęstsze (i rzadsze) choroby

Kobieta leży na kanapie i słucha muzyki przez słuchawki

Jak spowolnić starzenie się mózgu? Wyjaśnia neurolożka

Wykonywanie badania elektromiograficznego

Badanie EMG. Na czym polega elektromiografia i jakie są wskazania?

kobieta karmiąca dziecko piersią chodzi po polu

Dieta matki karmiącej. Co jeść, czego unikać, przepisy

mózg w 3D

Wylew krwi do mózgu – przyczyny, objawy i leczenie udaru krwotocznego

Dziewczynka z chorobą sierocą tuli misia.

Choroba sieroca i jej fazy. Jakie daje objawy i jak ją leczyć?

Dziecko leży w szpitalu podłączone do kroplówki

Wstrząs septyczny – przyczyny i objawy. Leczenie powikłań sepsy

Kobieta z amnezją próbująca coś sobie przypomnieć.

Amnezja – jakie są przyczyny, objawy i sposoby leczenia utraty pamięci?

Pająk na ręce - arachnofobia

Arachnofobia – co to jest i jakie są jej objawy? Wyjaśniamy, jak leczyć arachnofobię

Pamięć decyduje o tym, co zjemy

Pamięć decyduje o tym, co zjemy. Tłumaczymy, dlaczego tak się dzieje

choroba kawasaki i leki

Choroba Kawasakiego u dorosłych i dzieci – objawy, przyczyny, powikłania

Mężczyzna wykonuje ćwiczenia na rwę kulszową

Ćwiczenia na rwę kulszową. Rehabilitacja i ćwiczenia na nerw kulszowy w domu

Dziewczynka z białym nalotem na języku

Biały nalot na języku – co oznacza i jak go usunąć?

Po co nam... wyrostek robaczkowy?

Po co nam wyrostek robaczkowy? Czy faktycznie jest niepotrzebnym organem?

Twarz kobiety z białymi zębami. Od obrazka odchodzi obrazek, na którym kobieta miała żółte zęby.

Jak wybielić zęby? Domowe sposoby na wybielanie zębów

Akcja studentów pielęgniarstwa "Obalamy stereotypy"

„Nic nie robią tylko kawę piją”. Studentki pielęgniarstwa i położnictwa walczą ze stereotypami zawodowymi w świetnej akcji

naukowiec - salmonella

Salmonella – objawy zakażenia bakterią i rozpoznanie. Na czym polega leczenie?

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Policzek kobiety z włókniakiem miękkim

Włókniak miękki ‒ jakie są jego przyczyny i jak się pozbyć takich zmian?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?