Przejdź do treści

Kraniotomia – co to jest? Wskazania, powikłania oraz rehabilitacja po zabiegu

Lekarze w trakcie operacji mózgu
Gorodenkoff/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim

Kraniotomia to zabieg polegający na miejscowym otwarciu czaszki i oddzieleniu płata kości w celu uzyskania dostępu do struktur wewnątrzczaszkowych. Po zakończeniu właściwej operacji fragment kostny powraca na swoje miejsce.

Istnieje wiele wskazań do wykonania kraniotomii i obejmują one między innymi konieczność ewakuacji krwiaków pod- lub nadtwardówkowych czy też diagnostykę nowotworów. Kraniotomia jest związana z ryzykiem powstania powikłań, często jest jednak jedynym sposobem na utrzymanie pacjenta przy życiu.

Na czym polega kraniotomia?

Kraniotomia to jeden z dostępów neurochirurgicznych, polegający na rozcięciu czaszki oraz wytworzeniu płata kostnego. Po jego zdjęciu pojawia się możliwość odsunięcia go i tym samym zyskuje się dostęp do mózgowia i struktur otaczających. Po przeprowadzeniu operacji płat kostny powraca na swoje miejsce. Zabieg ten wykonuje się już od dawnych czasów, a zalążki tej procedury można znaleźć w zapiskach z antycznych cywilizacji – Mezopotamii, Peru.

Kiedy wykonuje się kraniotomię?

Istnieje wiele wskazań do zabiegu. Kraniotomia to procedura wykonywana między innymi w celu usunięcia patologicznych zmian wewnątrzczaszkowych. Najczęściej stosuje się ją do ewakuacji krwiaków nadtwardówkowych oraz podtwardówkowych po urazach. W takich przypadkach nosi nazwę kraniotomii odbarczającej. Dostęp do mózgu można uzyskać poprzez usunięcie płata kostnego z różnych obszarów czaszki. Kraniotomię czołowo-skroniowo-klinową lub podczołową wykonuje się w przypadku operacji leczniczej gruczolaka przysadki, tętniaka śródmózgowego. Inne wskazania to: diagnostyka i terapia nowotworów ośrodkowego układu nerwowego, ropnie mózgu, wzmożone ciśnienie wewnątrzczaszkowe – drenaż płynu mózgowo-rdzeniowego w wodogłowiu.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Odporność
Naturell Uromaxin + C, 60 tabletek
15,99 zł
Odporność
Naturell Immuno Hot, 10 saszetek
16,48 zł
Zdrowie intymne i seks, Odporność, Good Aging, Energia, Beauty
Wimin Zestaw z SOS PMS, 30 saszetek
139,00 zł
Odporność, Beauty
Naturell Cynk Organiczny + C, 100 tabletek
12,99 zł
Odporność
Naturell Ester-C® PLUS 100 tabletek
57,00 zł

Jak wygląda kraniotomia?

Zabieg przeprowadza się w znieczuleniu ogólnym. W zależności od umiejscowienia patologii oraz obszaru, w którym ma być nacięta czaszka, pacjenta układa się na plecach lub na boku. Przygotowanie obejmuje ogolenie obszaru skóry nad fragmentem czaszki, który ma być poddany operacji. Po odkażeniu pola zabiegowego chirurg w początkowym etapie nacina skórę i odpreparowuje cały jej płat od kości, co nosi nazwę skalpowania. Dalszy etap kraniotomii polega na wykonaniu otworów trepanacyjnych. Następnie chirurg piłuje delikatnie obszar pomiędzy nimi, aż do całkowitego uwolnienia fragmentu kości, który umieszcza się na czas operacji w roztworze soli fizjologicznej. Po otwarciu opony twardej możliwe jest przeprowadzenie właściwego leczenia. Na sam koniec płat kostny powraca na swoje miejsce i zostaje przytwierdzony za pomocą specjalnych szwów. Pod skórą pozostawia się dren.

Powikłania kraniotomii

Jak w przypadku każdego inwazyjnego zabiegu, także po kraniotomii mogą wystąpić powikłania. Zazwyczaj jednak niepodjęcie leczenia wiąże się z wyższym ryzykiem.

Do najważniejszych powikłań kraniotomii należą:

  • krwiak,
  • obrzęk mózgu,
  • odma,
  • zakażenie,
  • udar mózgu,
  • uszkodzenie struktur prowadzące do wycieku płynu mózgowo-rdzeniowego,
  • trudności w połykaniu oraz przeżuwaniu,
  • uszkodzenie struktur mózgu objawiające się padaczką, problemami z mową, poruszaniem się.

Gorączka, wyciek ropny z rany, zawroty głowy, osłabienie siły mięśniowej oraz nowo pojawiające się objawy neurologiczne powinny sprowokować do natychmiastowej wizyty u lekarza.

Zobacz także

Rehabilitacja po kraniotomii

Po zabiegu kraniotomii pacjent musi być monitorowany w celu szybkiego wyłapania ewentualnych nieprawidłowości mogących pojawić się po leczeniu. Długość obserwacji zależy od przyczyny, z jakiej została wykonana kraniotomia, oraz od stanu ogólnego pacjenta. Całkowity powrót do zdrowia po kraniotomii w niepowikłanych przypadkach występuje średnio w okresie od 4 do 8 tygodni po wypisie ze szpitala. W okresie zdrowienia pacjent musi dostosować się do szeregu zasad ustalonych przez lekarza. Należy unikać spożywania alkoholu oraz wykonywania obciążających czynności i prowadzenia samochodu. Dodatkowo na kilka dni należy zrezygnować z mycia głowy. Konieczne jest przyjmowanie leków przepisanych w szpitalu, które mają działanie przeciwbólowe, a niekiedy również przeciwdrgawkowe. Kontrolę przeprowadza się zazwyczaj w terminie od 7 do 14 dni od wykonania zabiegu. W przypadku pojawienia się powikłań w postaci objawów neurologicznych konieczna jest rehabilitacja po zabiegu kraniotomii. Polega ona na poddawaniu się regularnym ćwiczeniom fizjoterapeutycznym zaplanowanym przez specjalistę.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Jesielski P. Optymalne warunki kraniektomii odbarczającej w leczeniu chorych z urazami czaszkowo-mózgowymi. Instytut Medycyny Doświadczalnej i Klinicznej im. M. Mossakowskiego PAN w Warszawie.
Maksymowicz W. Neurochirurgia w zarysie. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 1999.

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

„Wspomnienia wywołane obrazem albo dźwiękiem są emocjonalnie znacznie mniej nasycone niż te wywołane przez zapachy” – mówi prof. Ewa Czerniawska

Pulsujący ból głowy – jakie są przyczyny i co przyniesie ulgę?

Lekarka na sali operacyjnej

Niezwykła operacja mózgu na przytomnej pacjentce. Na sali potrzebny był tłumacz

Szybka utrata wagi – o czym może świadczyć nagłe chudnięcie?

Plaster na ręce

Wynalazek Polaków zdobył Nagrodę Jamesa Dysona 2022! „Inteligentny plaster” medyczną rewolucją

Czy osoba niebędąca lekarzem może zostać ukarana za leczenie ludzi? Wyjaśnia prawniczka Patrycja Pieszczek-Bober

Czy osoba niebędąca lekarzem może zostać ukarana za leczenie ludzi? Wyjaśnia prawniczka Patrycja Pieszczek-Bober

wątroba

Przewlekła choroba, która niszczy ważny narząd. Czym jest marskość wątroby?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Strzykawki i fiolki do badania IGG przy boreliozie

Borelioza IgG – wyjaśniamy, jak interpretować wyniki badania

Ćwiczenia relaksacyjne - sposób na walkę ze stresem dla osób w każdym wieku

Ćwiczenia relaksacyjne – sposób na walkę ze stresem dla osób w każdym wieku

ilustracja mózgu w 3D

Torbiel pajęczynówki – objawy i leczenie. Czy torbiel jest groźna i musi być operowana?

dłonie

Skąd się bierze i co oznacza drętwienie palców u rąk? Wyjaśniamy

plamy na nogach

Czym są czerwone plamy na nogach i co może być ich przyczyną?

Jakie zmiany zachodzą w mózgu podczas ćwiczeń? Na to pytanie odpowiada lek. Joanna Adamiak, psychiatra / istock

Jakie zmiany zachodzą w mózgu podczas ćwiczeń? Na to pytanie odpowiada lek. Joanna Adamiak, psychiatra

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka to twój częsty problem? Poznaj przyczyny i domowe sposoby leczenia

Guzek pod pachą - Kobieta bada palcami pachę.

Martwi cię guzek pod pachą? Poznaj przyczyny, objawy i metody diagnostyczne zmian pod pachami

We Włoszech odbyła się nietypowa operacja usunięcia guza mózgu. Pacjent był świadomy i grał na saksofonie

We Włoszech odbyła się nietypowa operacja usunięcia guza mózgu. Pacjent był świadomy i grał na saksofonie

Płyn mózgowo-rdzeniowy – funkcje, wskazania do badania i interpretacja wyniku

zdrowy mózg

7 rzeczy, za które twój mózg będzie ci wdzięczny

Zespół Hakima – wodogłowie normotensyjne, które można skutecznie leczyć 

Coraz więcej Polek choruje na Alzheimera /fot. Getty Images

„Do gabinetu przyprowadzają mężów, u których zauważyły kłopoty z pamięcią, a okazuje się, że problem dotyczy także ich”. Coraz więcej Polek choruje na Alzheimera

Dr Howard Tucke

Jest najstarszym neurologiem na świecie. Radzi, jak utrzymać mózg w dobrej kondycji przez lata

Julie Chin

Dostała udaru podczas programu na żywo. „Przepraszam, coś się ze mną dziś dzieje”

Badacze wyhodują pacjentom nowe narządy. Mini wątroby będą mogły uratować życie! / pexels

Badacze wyhodują pacjentom nowe narządy. Miniaturowe wątroby będą mogły uratować życie!

×