Przejdź do treści

Kraniotomia – co to jest? Wskazania, powikłania oraz rehabilitacja po zabiegu

Lekarze w trakcie operacji mózgu
Gorodenkoff/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Gosia Włodarczyk
Czy twój brzuch przypomina balon? To nie musi być „ciąża spożywcza”. Sprawdź, co może ci dolegać
Czarny bez – sprawdź jakie pyszne rzeczy możesz z niego zrobić
Pierwsza transpłciowa, niepełnosprawna modelka z porażeniem mózgowym na wybiegu. Kolejny przełom w świecie mody!
Fot: Unsplash
Czym (i dla kogo) jest NEAT, czyli spontaniczna aktywność fizyczna? Dietetyczka wyjaśnia
leki a alkohol
Przyjmujesz leki na alergię i zamierzasz wypić lampkę wina? Sprawdź, co mówi alergolog

Kraniotomia to zabieg polegający na miejscowym otwarciu czaszki i oddzieleniu płata kości w celu uzyskania dostępu do struktur wewnątrzczaszkowych. Po zakończeniu właściwej operacji fragment kostny powraca na swoje miejsce.

Istnieje wiele wskazań do wykonania kraniotomii i obejmują one między innymi konieczność ewakuacji krwiaków pod- lub nadtwardówkowych czy też diagnostykę nowotworów. Kraniotomia jest związana z ryzykiem powstania powikłań, często jest jednak jedynym sposobem na utrzymanie pacjenta przy życiu.

Na czym polega kraniotomia?

Kraniotomia to jeden z dostępów neurochirurgicznych, polegający na rozcięciu czaszki oraz wytworzeniu płata kostnego. Po jego zdjęciu pojawia się możliwość odsunięcia go i tym samym zyskuje się dostęp do mózgowia i struktur otaczających. Po przeprowadzeniu operacji płat kostny powraca na swoje miejsce. Zabieg ten wykonuje się już od dawnych czasów, a zalążki tej procedury można znaleźć w zapiskach z antycznych cywilizacji – Mezopotamii, Peru.

Kiedy wykonuje się kraniotomię?

Istnieje wiele wskazań do zabiegu. Kraniotomia to procedura wykonywana między innymi w celu usunięcia patologicznych zmian wewnątrzczaszkowych. Najczęściej stosuje się ją do ewakuacji krwiaków nadtwardówkowych oraz podtwardówkowych po urazach. W takich przypadkach nosi nazwę kraniotomii odbarczającej. Dostęp do mózgu można uzyskać poprzez usunięcie płata kostnego z różnych obszarów czaszki. Kraniotomię czołowo-skroniowo-klinową lub podczołową wykonuje się w przypadku operacji leczniczej gruczolaka przysadki, tętniaka śródmózgowego. Inne wskazania to: diagnostyka i terapia nowotworów ośrodkowego układu nerwowego, ropnie mózgu, wzmożone ciśnienie wewnątrzczaszkowe – drenaż płynu mózgowo-rdzeniowego w wodogłowiu.

Chcesz mieć lepszą koncentrację?

Umiejętność skupienia się to prawdziwy skarb – sprawia, że wszystko idzie łatwiej i przyjemniej. Sprawdź jak WIMIN może wesprzeć Twoją koncentrację.

Sprawdź

Jak wygląda kraniotomia?

Zabieg przeprowadza się w znieczuleniu ogólnym. W zależności od umiejscowienia patologii oraz obszaru, w którym ma być nacięta czaszka, pacjenta układa się na plecach lub na boku. Przygotowanie obejmuje ogolenie obszaru skóry nad fragmentem czaszki, który ma być poddany operacji. Po odkażeniu pola zabiegowego chirurg w początkowym etapie nacina skórę i odpreparowuje cały jej płat od kości, co nosi nazwę skalpowania. Dalszy etap kraniotomii polega na wykonaniu otworów trepanacyjnych. Następnie chirurg piłuje delikatnie obszar pomiędzy nimi, aż do całkowitego uwolnienia fragmentu kości, który umieszcza się na czas operacji w roztworze soli fizjologicznej. Po otwarciu opony twardej możliwe jest przeprowadzenie właściwego leczenia. Na sam koniec płat kostny powraca na swoje miejsce i zostaje przytwierdzony za pomocą specjalnych szwów. Pod skórą pozostawia się dren.

Powikłania kraniotomii

Jak w przypadku każdego inwazyjnego zabiegu, także po kraniotomii mogą wystąpić powikłania. Zazwyczaj jednak niepodjęcie leczenia wiąże się z wyższym ryzykiem.

Do najważniejszych powikłań kraniotomii należą:

  • krwiak,
  • obrzęk mózgu,
  • odma,
  • zakażenie,
  • udar mózgu,
  • uszkodzenie struktur prowadzące do wycieku płynu mózgowo-rdzeniowego,
  • trudności w połykaniu oraz przeżuwaniu,
  • uszkodzenie struktur mózgu objawiające się padaczką, problemami z mową, poruszaniem się.

Gorączka, wyciek ropny z rany, zawroty głowy, osłabienie siły mięśniowej oraz nowo pojawiające się objawy neurologiczne powinny sprowokować do natychmiastowej wizyty u lekarza.

Zobacz także

Rehabilitacja po kraniotomii

Po zabiegu kraniotomii pacjent musi być monitorowany w celu szybkiego wyłapania ewentualnych nieprawidłowości mogących pojawić się po leczeniu. Długość obserwacji zależy od przyczyny, z jakiej została wykonana kraniotomia, oraz od stanu ogólnego pacjenta. Całkowity powrót do zdrowia po kraniotomii w niepowikłanych przypadkach występuje średnio w okresie od 4 do 8 tygodni po wypisie ze szpitala. W okresie zdrowienia pacjent musi dostosować się do szeregu zasad ustalonych przez lekarza. Należy unikać spożywania alkoholu oraz wykonywania obciążających czynności i prowadzenia samochodu. Dodatkowo na kilka dni należy zrezygnować z mycia głowy. Konieczne jest przyjmowanie leków przepisanych w szpitalu, które mają działanie przeciwbólowe, a niekiedy również przeciwdrgawkowe. Kontrolę przeprowadza się zazwyczaj w terminie od 7 do 14 dni od wykonania zabiegu. W przypadku pojawienia się powikłań w postaci objawów neurologicznych konieczna jest rehabilitacja po zabiegu kraniotomii. Polega ona na poddawaniu się regularnym ćwiczeniom fizjoterapeutycznym zaplanowanym przez specjalistę.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Jesielski P. Optymalne warunki kraniektomii odbarczającej w leczeniu chorych z urazami czaszkowo-mózgowymi. Instytut Medycyny Doświadczalnej i Klinicznej im. M. Mossakowskiego PAN w Warszawie.
Maksymowicz W. Neurochirurgia w zarysie. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 1999.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Polecamy

„Pary homoseksualne są rodzicami bardzo odpowiedzialnymi. Ich miłość jest taka sama jak heteroseksualnych rodziców. Ale mają więcej niepokoju” – mówi psychoterapeutka Agnieszka Gudzowaty

„Nie powinny odkładać ciąży kobiety ze schorzeniami ginekologicznymi – endometriozą, zaburzeniami endokrynologicznymi, na przykład zespołem policystycznych jajników” – mówi prof. Marzena Dębska

„Zajęcia jogi śmiechu działają jak masaż twarzy, a przecież śmiech prostuje opadające kąciki ust. Po co myśleć o zmarszczkach? Ważniejsze jest życie pełne radości” – mówi Piotr Bielski, jogin śmiechu

„Ja nie lubię swojego brzucha. Mam sobie wmawiać, że jest zajebisty, jak nie jest? Ale nie jest tak słaby, żebym miała się go bardzo wstydzić i nie wychodzić na plażę” – mówi Ewa Zakrzewska, modelka plus size

Zainteresują cię również:

W ciąży mózg kobiety się… kurczy. Poznaj 5 zaskakujących faktów dotyczących kobiecego ciała

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

Po co urozmaicać dietę?

Po co urozmaicać dietę?

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – jak i dlaczego powstają? Pokonywanie lęku

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Biegacz ze zdjętymi butami sportowymi i skręconą kostką siedzi na ziemi

Objawy i sposoby leczenia skręconej kostki

kobieta na ćwiczeniach

Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Co można wyczytać z języka? Kolor, nalot i faktura mówią dużo o twoim stanie zdrowia

ilustracja przedstawiająca neuroprzekaźniki

Rola neuroprzekaźników w poprawnym funkcjonowaniu organizmu

ilustracja ukazująca leukocyty

Co to są leukocyty? Funkcje białych krwinek oraz przyczyny ich nieprawidłowych wyników

kobieta cierpiąca na leukoplakię otwiera usta

Leukoplakia – jakie czynniki predysponują do jej powstania? Czym jest stan przedrakowy?

lekarz przeprowadzający badania genetyczne

Jak przebiegają badania genetyczne i jakie choroby pozwalają wykryć?

Neurolog omawia z pacjentką wyniki badań

Neurolog, czyli specjalista od schorzeń i chorób układu nerwowego. Jakie dokładnie leczy choroby?

różne rodzaje opatrunków w postaci plastrów i bandaża

Opatrunki – rodzaje, wskazania oraz sposób doboru odpowiedniego środka

Wykonywanie badania elektromiograficznego

Badanie EMG – elektromiografia. Jak wygląda badanie i jakie są wskazania?

Zabieg wstrzykiwania toksyny botulinowej

Toksyna botulinowa w praktyce neurologicznej oraz kosmetologii

Pływające bakterie na odporność

Co to jest immunologia i jakie są jej rodzaje? Badania immunologiczne w diagnostyce

kobieta leży na stole do masażu i korzysta z talasoterapii

Talasoterapia – co to jest i jak działa? Czy zabiegi talasoterapii są skuteczne?

leki psychotropowe w postaci tabletek wysypane na stół

Działanie leków psychotropowych. Przebieg leczenia, skutki uboczne, efekty

Badanie psychologiczne u psychologa

Jak wyglądają badania psychologiczne kierowców oraz w wojsku?

kobieta cierpiąca na abulię spogląda z balkonu na ulicę

Abulia jako przykład zaburzeń woli i aktywności złożonej

kobieta dotyka szyi aby sprawdzić, czy nie znajdują się na niej wole tarczycy

Wole tarczycowe – jakie są przyczyny powiększenia się tarczycy?