Przejdź do treści

Okrężnica – rola, budowa i choroby z nią związane

Okrężnica – rola, budowa i choroby z nią związane
Okrężnica – rola, budowa i choroby z nią związane Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Joanna Jaworska
Joanna Jaworska: jeśli po porodzie ciśniemy brzuszki, to tylko pogarszamy sytuacje
"Zwal*ć konia", "wyczochrać brochę"? "Skończmy z wulgarnymi, prześmiewczymi określeniami" - apeluje seksuolożka
„Wyczochrać brochę”? Skończmy z wulgarnymi, prześmiewczymi określeniami – apeluje seksuolożka
CIR i eksperci reagują na stanowisko episkopatu ws. szczepionek. "Szczepienia ratują życie"
CIR i eksperci reagują na stanowisko episkopatu w sprawie szczepionek. „Szczepienia ratują życie”
Czy koronawirus znajduje się w kurzu? „Byliśmy zaskoczeni” – mówią naukowcy o wynikach badań
Moczenie nocne u dzieci i dorosłych – przyczyny, leczenie

Okrężnica to końcowy i zarazem najdłuższy odcinek jelita grubego. Ma aż 1,5 m długości i zbudowany jest głównie z mięśni gładkich. Zlokalizowany jest po prawej stronie jamy brzusznej. Warunkuje prawidłowe działanie układu pokarmowego, który wpływa z kolei na cały organizm. Jaka jest jego budowa oraz rola? Jakie choroby są zwykle z nim związane? Odpowiadamy.

Okrężnica to jeden z najbardziej elastycznych narządów w ciele człowieka. Wykazuje się dużą odpornością na jego ruchy oraz procesy, które się w nim odbywają. Jest on również, niestety, narażony na wiele różnych chorób. Powstają one czasem w wyniku stresu oraz niewłaściwego odżywiania.

Okrężnica – budowa

Okrężnica rozpoczyna się w dolnej części jamy brzusznej, po prawej stronie. Następnie biegnie w okolice prawego podżebrza – ten fragment określa się mianem „okrężnicy wstępującej”. Kolejna część okrężnicy to tzw. okrężnica poprzeczna, która znajduje się pod obszarem żeber. Kolejny odcinek okrężnicy to okrężnica zstępująca, która prowadzi w dół i tam zmienia się w okrężnicę esowatą, zakończoną odbytnicą. Cała okrężnica zbudowana jest z kilku rodzajów błon: śluzowej, podśluzowej, surowiczej oraz mięśniowej. Jej drgania amortyzują natomiast torebki tłuszczowe.

Okrężnica – rola w organizmie

Głównym zadaniem okrężnicy jest przechowywanie wody oraz składników mineralnych i odżywczych.  Średnio trafiają do niej codziennie około 2 kg pokarmu, z którego pobiera ona to, co jest najistotniejsze dla organizmu. Wchłania ona również wodę oraz elektrolity z masy pokarmowej, w ilości 4,5 litra na dobę. Zagęszcza także treść jelitową i bierze udział w formowaniu kału.

Okrężnica produkuje śluz, dzięki któremu może odpowiednio nawilżać nabłonek oraz przesuwać zagęszczoną treść jelitową. Bakterie jelitowe oraz bakterie kwasu mlekowego wytwarzają kwas foliowy, witaminy z grupy B i K, a także krótkołańcuchowe kwasy tłuszczowe. Do tego hamują rozwój chorobotwórczych mikroorganizmów.

5 prozdrowotnych ekstraktów roślinnych, które powinna znać każda kobieta

Okrężnica – choroby

Można wyróżnić wiele chorób związanych z okrężnicą. Do najczęstszych objawów sygnalizujących problemy w obrębie tego narządu należą: biegunki, nudności, bóle brzucha, zaparcia.

Rak okrężnicy

Rak okrężnicy pojawia się najczęściej u mężczyzn po 60. roku życia, choć chorują na niego również i kobiety. Może rozwinąć się we wszystkich fragmentach okrężnicy. Do głównych sygnałów tej choroby należą: pieczenie w okolicach odbytu, ucisk jelit oraz uczucie rozpychania się tego narządu. Przyczyniać się do tej choroby mogą takie czynniki, jak:

  • dieta ze zbyt małą ilością błonnika,
  • zbyt często spożywanie czerwonego mięsa,
  • palenie papierosów,
  • brak aktywności fizycznej.

Szczególnie narażone na tę chorobę są osoby z zapaleniem jelita grubego oraz chorobą Leśniowskiego-Crohna. Istotne jest to, że jeżeli nowotwór okrężnicy zostanie wcześnie rozpoznany, istnieje duża szansa na jego wyleczenie.

Zakażenie pałeczką okrężnicy

Pałeczka okrężnicy (Escherichia coli) to bakteria, która naturalnie występuje w jelitach ludzi i zwierząt. Niektóre jej odmiany są jednak szkodliwe i powodują infekcję przewodu pokarmowego. Jej oznaką jest przede wszystkim biegunka. Czasem dochodzi jednak również do zakażenia układu moczowego bądź zakażenia opon mózgowo-rdzeniowych. Zdarza się również, że pałeczki okrężnicy powodują zakażenie układu oddechowego i dróg żółciowych.

Uchyłki jelita grubego

Uchyłki jelita grubego, potocznie nazywane „uchyłkami okrężnicy”, to jedna z chorób cywilizacyjnych. Wraz z wiekiem wzrasta prawdopodobieństwo jej wystąpienia. Są to niewielkie uwypuklenia błony śluzowej, mające średnicę około 1 cm. Są one efektem wieloletniego prowadzenia diety ubogoresztkowej, zwanej również „dietą niskobłonnikową”. W 60% przypadków uchyłki nie dają żadnych objawów, u niektórych pacjentów pojawiają się jednak: wzdęcia, bóle brzucha, zaburzenia rytmu wypróżnień (biegunki oraz zaparcia).

Jak znaleźć idealną dietę?

Zespół jelita drażliwego

Zespół jelita drażliwego (IBS) to schorzenie, które dawniej nazywane było „nerwicą jelit”. Do charakterystycznych objawów tej choroby należą bóle brzucha (często piekące lub kłujące), wzdęcia, uczucie ucisku w podbrzuszu  oraz problemy z regularnością wypróżniania. Dolegliwości bólowe zazwyczaj mijają po wypróżnieniu. Obecnie jego przyczyny nie są znane.

Wrzodziejące zapalenie okrężnicy

Choroba ta to – innymi słowy – wrzodziejące zapalenie jelita grubego, które bardzo często dotyczy właśnie omawianego narządu. Główne objawy zapalenia okrężnicy to: wzdęcia i bóle brzucha, biegunki i zaparcia, obecność krwi w kale (którą można wykryć jedynie w laboratoriach) oraz aftowe zapalenie błony śluzowej skóry. W wyniku tych symptomów dochodzi do osłabienia i utraty wagi. Biegunki wywołują zaburzenia wodno-elektrolitowe, a nieodpowiednie wchłanianie substancji odżywczych doprowadza często do anemii (z powodu niedoboru żelaza).

Zobacz także: Choroby jelita grubego – skąd się biorą i jakie są ich objawy?

 

Źródła:

  1. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK430771/
  2. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC1296671/
  3. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4896897/
  4. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5297828/
  5. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/29909724

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

8 rzeczy, za które pokocha cię twój żołądek. Zobacz, jak wspomóc jego funkcjonowanie!

8 rzeczy, za które pokocha cię twój żołądek. Zobacz, jak wspomóc jego funkcjonowanie!

Żołądek – budowa, funkcje i najczęstsze choroby

Przełyk – budowa, funkcje i najczęstsze choroby

Kobieta

„Ok. 40-50 proc. chorujących na Hashimoto zmaga się z niezdiagnozowanymi chorobami jelit” – alarmują autorki „Ogarnij Hashimoto”

Przelewanie w brzuchu – czy jest normalne? Co może oznaczać uczucie przelewania wody w brzuchu?

Jak się kochać, gdy chore są jelita? Wielu problemom można zaradzić

Agata Młynarska / zdj. Andreas Szilagyi, MWMEDIA

„Nie chcę, żeby było po mnie widać chorobę” – mówi Agata Młynarska, która zmaga się z chorobą Leśniowskiego-Crohna

Atropina – działanie, przeciwwskazania i skutki uboczne

Jelito cienkie – długość, budowa, funkcje. Jak o nie dbać?

Drogi żółciowe – budowa, rola w organizmie, choroby

Jelito grube – budowa, funkcje w organizmie, choroby

Gardło – budowa, funkcje, dolegliwości i choroby gardła

Cholecystokinina – funkcje, badanie, norma i interpretacja

Bezoar – przyczyny, objawy, leczenie i zapobieganie

6 sposobów na poprawę trawienia bez wyrzeczeń

Przetoka odbytu – przyczyny, objawy, diagnostyka i leczenie

Płukanie żołądka – na czym polega zabieg, wskazania, powikłania

Leptospiroza – objawy, diagnostyka, leczenie i powikłania

Jersinioza – objawy, leczenie i powikłania zakażenia yersinią

Odynofagia – objawy towarzyszące, przyczyny, badania, leczenie

Glistnica – drogi zakażenia, objawy, leczenie i powikłania

Zapalenie przełyku – przyczyny, rodzaje, objawy i leczenie

Sarkocystoza – objawy, diagnostyka, leczenie i profilaktyka

Blastocystoza – objawy, przyczyny, leczenie i profilaktyka

Najpopularniejsze

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Saturacja — czym jest i jaką zbadać?

Saturacja – czym jest i jak ją zbadać? Jaki jest prawidłowy poziom saturacji?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Kobieta i mężczyzna

Jak uprawiać seks analny, żeby nie bolało? Mamy kilka porad

ozdrowieńcy po COVID-19

Czy od ozdrowieńca możesz się zarazić koronawirusem? Wyjaśnia prof. Anna Boroń-Kaczmarska

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?