Przejdź do treści

Okrężnica – rola, budowa i choroby z nią związane

Okrężnica – rola, budowa i choroby z nią związane
Okrężnica – rola, budowa i choroby z nią związane Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
„Ze względu na pamięć o osobach zmarłych na COVID-19, cierpieniu ich oraz ich bliskich, negowanie pandemii jest nieetyczne i niegodziwe”. Polska Akademia Nauk apeluje
Magdalena Lamparska
Magdalena Lamparska: Starą panną nazwano przy mnie świadomą, niezależną finansowo kobietę. Miała 34 lata
Zaszczep psa z myślą o bezpieczeństwie ludzi! Mama i stetoskop apeluje o rozsądek
Zaszczep psa z myślą o bezpieczeństwie ludzi! Lekarka apeluje o rozsądek
Skutkiem koronawirusa może być wypadanie włosów? Aktorka pokazała nagranie, na którym widać, jak to może wyglądać
Puchnięcie nóg latem - jak sobie radzić?
Puchnięcie nóg latem i obrzęki – jak sobie pomóc i jak zapobiegać?

Okrężnica to końcowy i zarazem najdłuższy odcinek jelita grubego. Ma aż 1,5 m długości i zbudowany jest głównie z mięśni gładkich. Zlokalizowany jest po prawej stronie jamy brzusznej. Warunkuje prawidłowe działanie układu pokarmowego, który wpływa z kolei na cały organizm. Jaka jest jego budowa oraz rola? Jakie choroby są zwykle z nim związane? Odpowiadamy.

Okrężnica to jeden z najbardziej elastycznych narządów w ciele człowieka. Wykazuje się dużą odpornością na jego ruchy oraz procesy, które się w nim odbywają. Jest on również, niestety, narażony na wiele różnych chorób. Powstają one czasem w wyniku stresu oraz niewłaściwego odżywiania.

Okrężnica – budowa

Okrężnica rozpoczyna się w dolnej części jamy brzusznej, po prawej stronie. Następnie biegnie w okolice prawego podżebrza – ten fragment określa się mianem „okrężnicy wstępującej”. Kolejna część okrężnicy to tzw. okrężnica poprzeczna, która znajduje się pod obszarem żeber. Kolejny odcinek okrężnicy to okrężnica zstępująca, która prowadzi w dół i tam zmienia się w okrężnicę esowatą, zakończoną odbytnicą. Cała okrężnica zbudowana jest z kilku rodzajów błon: śluzowej, podśluzowej, surowiczej oraz mięśniowej. Jej drgania amortyzują natomiast torebki tłuszczowe.

Okrężnica – rola w organizmie

Głównym zadaniem okrężnicy jest przechowywanie wody oraz składników mineralnych i odżywczych.  Średnio trafiają do niej codziennie około 2 kg pokarmu, z którego pobiera ona to, co jest najistotniejsze dla organizmu. Wchłania ona również wodę oraz elektrolity z masy pokarmowej, w ilości 4,5 litra na dobę. Zagęszcza także treść jelitową i bierze udział w formowaniu kału.

Okrężnica produkuje śluz, dzięki któremu może odpowiednio nawilżać nabłonek oraz przesuwać zagęszczoną treść jelitową. Bakterie jelitowe oraz bakterie kwasu mlekowego wytwarzają kwas foliowy, witaminy z grupy B i K, a także krótkołańcuchowe kwasy tłuszczowe. Do tego hamują rozwój chorobotwórczych mikroorganizmów.

5 prozdrowotnych ekstraktów roślinnych, które powinna znać każda kobieta

Okrężnica – choroby

Można wyróżnić wiele chorób związanych z okrężnicą. Do najczęstszych objawów sygnalizujących problemy w obrębie tego narządu należą: biegunki, nudności, bóle brzucha, zaparcia.

Rak okrężnicy

Rak okrężnicy pojawia się najczęściej u mężczyzn po 60. roku życia, choć chorują na niego również i kobiety. Może rozwinąć się we wszystkich fragmentach okrężnicy. Do głównych sygnałów tej choroby należą: pieczenie w okolicach odbytu, ucisk jelit oraz uczucie rozpychania się tego narządu. Przyczyniać się do tej choroby mogą takie czynniki, jak:

  • dieta ze zbyt małą ilością błonnika,
  • zbyt często spożywanie czerwonego mięsa,
  • palenie papierosów,
  • brak aktywności fizycznej.

Szczególnie narażone na tę chorobę są osoby z zapaleniem jelita grubego oraz chorobą Leśniowskiego-Crohna. Istotne jest to, że jeżeli nowotwór okrężnicy zostanie wcześnie rozpoznany, istnieje duża szansa na jego wyleczenie.

Zakażenie pałeczką okrężnicy

Pałeczka okrężnicy (Escherichia coli) to bakteria, która naturalnie występuje w jelitach ludzi i zwierząt. Niektóre jej odmiany są jednak szkodliwe i powodują infekcję przewodu pokarmowego. Jej oznaką jest przede wszystkim biegunka. Czasem dochodzi jednak również do zakażenia układu moczowego bądź zakażenia opon mózgowo-rdzeniowych. Zdarza się również, że pałeczki okrężnicy powodują zakażenie układu oddechowego i dróg żółciowych.

Uchyłki jelita grubego

Uchyłki jelita grubego, potocznie nazywane „uchyłkami okrężnicy”, to jedna z chorób cywilizacyjnych. Wraz z wiekiem wzrasta prawdopodobieństwo jej wystąpienia. Są to niewielkie uwypuklenia błony śluzowej, mające średnicę około 1 cm. Są one efektem wieloletniego prowadzenia diety ubogoresztkowej, zwanej również „dietą niskobłonnikową”. W 60% przypadków uchyłki nie dają żadnych objawów, u niektórych pacjentów pojawiają się jednak: wzdęcia, bóle brzucha, zaburzenia rytmu wypróżnień (biegunki oraz zaparcia).

Jak znaleźć idealną dietę?

Zespół jelita drażliwego

Zespół jelita drażliwego (IBS) to schorzenie, które dawniej nazywane było „nerwicą jelit”. Do charakterystycznych objawów tej choroby należą bóle brzucha (często piekące lub kłujące), wzdęcia, uczucie ucisku w podbrzuszu  oraz problemy z regularnością wypróżniania. Dolegliwości bólowe zazwyczaj mijają po wypróżnieniu. Obecnie jego przyczyny nie są znane.

Wrzodziejące zapalenie okrężnicy

Choroba ta to – innymi słowy – wrzodziejące zapalenie jelita grubego, które bardzo często dotyczy właśnie omawianego narządu. Główne objawy zapalenia okrężnicy to: wzdęcia i bóle brzucha, biegunki i zaparcia, obecność krwi w kale (którą można wykryć jedynie w laboratoriach) oraz aftowe zapalenie błony śluzowej skóry. W wyniku tych symptomów dochodzi do osłabienia i utraty wagi. Biegunki wywołują zaburzenia wodno-elektrolitowe, a nieodpowiednie wchłanianie substancji odżywczych doprowadza często do anemii (z powodu niedoboru żelaza).

Zobacz także: Choroby jelita grubego – skąd się biorą i jakie są ich objawy?

 

Źródła:

  1. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK430771/
  2. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC1296671/
  3. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4896897/
  4. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5297828/
  5. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/29909724

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Choroba Whipple’a – na czym polega? Jakie są objawy choroby?

Choroba Whipple’a – na czym polega? Jakie są objawy choroby?

Zespół złego wchłaniania/Getty Images

Zespół złego wchłaniania – z czego może wynikać? Jak go rozpoznać?

Masz wzdęcia? 10 produktów, które pomogą ci z nimi walczyć

Zawał jelita – ciężkie schorzenie, które może prowadzić do śmierci. Jakie objawy powinny cię zaniepokoić?

Problem z zaparciami? Zobacz, co twój organizm chce ci powiedzieć

10 ziół i przypraw, które powinnaś zacząć dodawać do swoich posiłków

Zespół jelita drażliwego / istock

Zespół jelita drażliwego – jak żyć z tą chorobą? Gastroenterolog wyjaśnia

4 powody, dla których warto jeść błonnik. Chodzi nie tylko o zaparcia

Chcesz mieć zdrowe jelita? Siedem rzeczy o których musisz pamiętać

Chcesz mieć zdrowe jelita? 7 rzeczy, o których musisz pamiętać

Kawa pomaga w trawieniu i w walce z jego zaburzeniami?

kobieta, która trzyma się za bolący brzuch

WZW typu A, B i C – szczepienie, przyczyny, objawy i leczenie

Czy możemy pić kawę w czasie choroby? Odpowiedź wcale nie jest taka oczywista

Kawa to remedium na problemy trawienne? Badania nie są jednoznaczne, ale coś w tym jest

Dieta lekkostrawna / unsplash

Dieta lekkostrawna – efekty, zasady, przeciwwskazania

Produkty, które mogą wywołać alergie pokarmowe u dorosłych

Alergia pokarmowa – przyczyny, objawy, badania i leczenie

celiakia - ziarna zbóż

Celiakia – objawy, badania, dieta. Powikłania choroby trzewnej

kobieta, którą boli brzuch, przepuklina pępkowa

Przepuklina pępkowa u dzieci i dorosłych – objawy i leczenie

Robaczyca - objawy, zapobieganie.

Robaczyca – objawy u dzieci, dorosłych i zwierząt

Rzekomobłoniaste zapalenie jelit występuje podczas antybiotykoterapii lub po jej zakończeniu.

Rzekomobłoniaste zapalenie jelit – objawy, leczenie i zapobieganie chorobie

Jakie objawy daje wrzodziejące zapalenie jelita grubego?

Wrzodziejące zapalenie jelita grubego – objawy, leczenie i dieta

kolonoskopia - lekarka przy urządzeniu do kolonoskopii

Kolonoskopia – jakie są wskazania, jak przygotować się do badania?

Dziecko jedzie samochodem i trzyma się za buzię

Choroba lokomocyjna – sposoby na kinetozę. Objawy, przyczyny, leczenie

Refluks żołądkowo-przełykowy: objawy i dieta

Refluks u dorosłych i u dzieci – jakie są objawy, jak wygląda dieta i leczenie

kobieta, załamana nieudanymi próbami zrzucenia wagi

Anoreksja – przyczyny, objawy, leczenie. Jak pomóc chorej osobie?

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

insulinooporność

Dieta w insulinooporności

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?