Przejdź do treści

Wzdęty brzuch. Skąd się bierze i jak się go pozbyć?

Zdjęcie: iStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Po trądziku zostały ci blizny? Dermatolożka podpowiada, jak możesz je zniwelować
Aparat na zęby – zakładać najpierw górę czy dół? A może oba łuki na raz? Podpowiada ortodontka
Woda smakowa – zrób ją sama!
istockphoto.com
Masz trądzik? Wszystkiemu winne może być to, co jesz!
Beata Pawlikowska
Beata Pawlikowska: myślałam, że jestem więźniem swojego ciała i nie podobało mi się to, że podlegam miesięcznemu cyklowi

Uczucie rozpierania i wrażenie, jakbyś połknęła balon, który rozszerza się i uciska inne narządy. Z pewnością każdy to kiedyś przeżył. Uczucie wzdętego brzucha pojawia się niezależnie od płci i wieku. Skąd się bierze i jak się go pozbyć?

Wzdęcia, czyli objaw związany z obecnością nadmiernej ilości gazów w jelitach, to jedna z najczęstszych dolegliwości ze strony układu pokarmowego. Najczęściej pojawiają się po posiłku i związane są z nieprawidłowym stylem życia. Szacuje się, że na wzdęcia skarży się ok. 30 proc. Polaków oraz 16–30 proc. populacji krajów zachodnich. Uczucie rozdętego brzucha to dość uciążliwa przypadłość, dlatego warto wiedzieć, jak jej zapobiegać.

 

Długa podróż

Niezależnie od tego, czy wybieramy się na urlop samochodem, pociągiem, samolotem, czy innym środkiem transportu, jesteśmy bardziej narażeni na wzdęcia niż zwykle. Nie chodzi tu o nieregularne jedzenie lub niezdrowe przekąski, po które sięgamy podczas podróży, raczej o samo ułożenie ciała. Siedząc przez kilka godzin w jednej pozycji, uniemożliwiamy prawidłowe funkcjonowanie przewodu pokarmowego. Mówiąc najprościej, jelita są za bardzo uciśnięte, by swobodnie pracować. Uczucie wzdętego brzucha pojawia się najczęściej po podróży samolotem, ponieważ tu nakłada się kilka czynników. Po pierwsze, mechaniczny ucisk, ze względu na siedzenie w jednej pozycji, a po drugie – zmiana ciśnienia podczas lotu i rozprężenie gazów znajdujących się w przewodzie pokarmowym.

Leki

Zaburzenia pracy układu pokarmowego mogą być działaniem niepożądanym stosowania różnych leków lub też naturalnym następstwem terapii. Weźmy na przykład niesteroidowe leki przeciwzapalne, czyli powszechnie stosowane leki przeciwbólowe i przeciwzapalne bez recepty. Objawy dyspeptyczne, takie jak nudności, wzdęcia, wymioty czy zaburzenia rytmu wypróżnień, to jedne z najczęstszych efektów ubocznych. Tego typu dolegliwości często pojawiają się też po antybiotykoterapii. Dlaczego? Antybiotyki działają nie tylko na bakterie, które chcemy zniszczyć (które np. doprowadziły do zapalenia gardła czy pęcherza), ale również na florę znajdującą się w jelitach, która jest potrzebna do prawidłowego trawienia.

Młoda kobieta siedzi na moście i jest smutna. Za nią widać ulicę i jadące autą. Kobieta ma założone ręce o kolana i tatuaż skrzydło na prawej ręce.

Nieodpowiednia dieta

Z pewnością każdemu zdarzyło się przynajmniej raz w życiu poczuć się źle po posiłku. Uczucie wzdęcia, ociężałość i dyskomfort w obrębie jamy brzusznej mogą być spowodowane zbyt dużą ilością przyjętego pokarmu, jego niską jakością lub nieodpowiednim doborem składników. Produkty takie jak tłuste mięso, śmietana, dojrzewające sery, orzechy, rośliny strączkowe mają tendencję do wywoływania wzdęć, szczególnie gdy są spożywane w nadmiarze. Ta zasada dotyczy również produktów bogatych w błonnik. Nie oznacza to, że mamy z nich rezygnować, chodzi tu o umiarkowane, rozsądne spożycie.

Podobnie jest z jedzeniem, które zawiera konserwanty. Posiłki skomponowane głównie z przetworzonych produktów, często prowadzą do dolegliwości pokarmowych, a ponadto są po prostu niezdrowe. Nie tylko to, co jemy, wpływa na nasze samopoczucie, ale również to, jak spożywamy posiłki. Przejadanie się i spożywanie większych ilości pokarmu, niż wymaga tego organizm, prowadzi do zalegania niestrawionych resztek w przewodzie pokarmowym. Następnie dochodzi do fermentacji i wydzielania gazów, które dają uczucie wzdętego brzucha. Nawet sam sposób jedzenia, a konkretnie szybkie, łapczywe spożywanie posiłków, może prowadzić do wzdęć, ponieważ dochodzi do połykania powietrza.

Cykl miesiączkowy

Zmiany stężenia hormonów w trakcie cyklu wpływają nie tylko na samopoczucie, humor i zachowanie, ale również na pracę układu pokarmowego, ale zacznijmy od początku. Można powiedzieć, że podczas miesiączki kluczowe są dwa hormony – estrogen i progesteron. Estrogen odpowiada za pierwszą połowę cyklu. Do owulacji jego stężenie wzrasta, podczas gdy progesteron pozostaje na niskim poziomie. Następnie role się odwracają i po owulacji spada stężenie estrogenu, a wzrasta poziom progesteronu. Jakie to ma znaczenie dla układu pokarmowego? W jelitach znajdują się receptory dla progesteronu, a jak wiadomo, hormony nie działają wybiórczo. Oznacza to, że jeżeli dana tkanka lub narząd ma receptory dla hormonu, to będzie on na nią oddziaływał. W ten sposób progesteron wpływa nie tylko na rozwój endometrium w czasie cyklu, ale również na rozluźnienie mięśni gładkich jelit, co sprzyja zaparciom i większej produkcji gazów. Na to nakłada się zwiększony apetyt i nieco zmienione stosunki anatomiczne podczas miesiączki (macica oraz jelita położone są w bezpośrednim sąsiedztwie).

Wykonywana praca

W pracy spędzamy znaczną część życia, dlatego ma ona duży wpływ na nasze zdrowie. Praca biurowa czy jakakolwiek inna, która wymaga siedzenia przez kilka bądź kilkanaście godzin, zdecydowanie nie służy dobremu funkcjonowaniu układu pokarmowego. Oczywiście dość łatwo temu zaradzić, bo wystarczy ćwiczyć trzy-cztery razy w tygodniu przez 30-45 minut. Nieważne, czy będzie to bieganie, gra w tenisa, siatkówkę, czy zajęcia w klubie fitness. Przy wyborze ćwiczeń warto wziąć pod uwagę swoją kondycję, by nie przesadzić na starcie. Zdecydowanie lepiej zacząć od 15-minutowego marszu co dwa dni i stopniowo zwiększać wysiłek, niż pójść na crossfit dla zaawansowanych i po pierwszym dniu stracić motywację. Najważniejsze, by regularnie się ruszać.

Stres

W dzisiejszych czasach wydaje się, że nie ma pracy i życia bez stresu, a niestety coraz częściej okazuje się, że właśnie stres jest czynnikiem, który sprzyja wielu dolegliwościom, m.in. związanym z układem pokarmowym. Ból brzucha przed ważną rozmową lub egzaminem? Biegunka tuż przed prezentacją dla klienta? Właśnie tak objawia się stres. Zwiększone napięcie i podenerwowanie wpływają negatywnie na pracę jelit i zaburzają perystaltykę. Dochodzi wtedy do zaburzenia całego procesu trawienia, rozkładania i wchłaniania pokarmu, a w rezultacie dochodzi do zalegania resztek pokarmowych lub do wydalenia nie w pełni strawionego pokarmu. W obu przypadkach jest to niekorzystne, ponieważ organizm nie otrzymuje potrzebnych składników odżywczych, a dodatkowo pojawiają się dolegliwości bólowe, uczucie ciężkości i wzdęcia.

Choroba układu pokarmowego

Niestety, wzdęty brzuch może być nie tylko następstwem złej diety i braku ruchu, ale również objawem poważnej choroby. Zespół jelita nadwrażliwego, nieswoiste zapalenie jelit, choroby wrzodowe lub pasożytnicze, a także stan po operacji, często prowadzą do wzdęć. Właśnie dlatego zaleca się konsultację lekarską, jeżeli objawy pojawiają się często, są bardzo dokuczliwe lub współistnieją z innymi dolegliwościami, np. silnym bólem, krwawieniem czy wymiotami.

Jak się odżywiać?

Moda na gotowanie w domu i przynoszenie swojego lunchu do pracy idzie w parze ze zdrowszym odżywianiem. Przyrządzanie własnych potraw, sałatek, kanapek, zup czy kasz z warzywami wpływa pozytywnie nie tylko na zawartość portfela, ale również na organizm i pracę jelit. Spożywanie warzyw i owoców (szczególnie sezonowych), produktów bogatych w kwasy omega-3 oraz unikanie fast foodów i napojów gazowanych jest kluczowe. Należy zwrócić uwagę na regularne picie wody, o którym niestety często zapominamy. Nawet dwie-trzy dodatkowe szklanki wody dziennie potrafią zdziałać cuda i wspomóc trawienie. Chcąc uchronić się przed uczuciem wzdętego brzucha, należy również unikać produktów, które nam nie służą (np. glutenu lub laktozy w przypadku uczulenia).

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Instagram

Młoda matka pokazała inny rodzaj macierzyństwa. W komentarzach zawrzało

Zimnem czy ciepłem – jak pokonać częste dolegliwości?

Istockphoto

7 problemów zdrowotnych, które częściej atakują latem

istockphoto.com

Nie wciągaj brzucha! Ten nawyk grozi poważnymi konsekwencjami

pęcherz

Problemy z pęcherzem? Pomóc mogą zioła, które łatwo zdobędziesz

Czujesz ból podczas oddawania moczu albo podczas seksu? To może być zamrożona miednica

Gosia Włodarczyk

Czy twój brzuch przypomina balon? To nie musi być „ciąża spożywcza”. Sprawdź, co może ci dolegać

Zapalenie pęcherza – co robić?

Wciągasz stale brzuch? Fizjoterapeutka Gosia Włodarczyk tłumaczy, dlaczego nie jest to dobry pomysł

Co słychać? O dziwnych odgłosach organizmu

Mocny brzuch od A do Z. Spróbuj ćwiczeń z Kasią Bigos

Co może boleć ze stresu?

Dziewczyna nakłada jedzenie

5 prostych patentów na poprawę trawienia

Boli cię pierś? Poznaj 7 możliwych przyczyn

Chcesz skutecznie popracować nad mięśniami brzucha? Kasia Bigos prezentuje najlepsze ćwiczenia

Kobieta z bolącym brzuchem cierpiąca na objaw Rovsinga

Czym jest objaw Rovsinga? Jak wygląda badanie i o czym może świadczyć?

Wielkanocne obżarstwo i co potem? Jak uniknąć kłopotów z niestrawnością?

Bonus dla ABS

Ćwiczenia na mięśnie brzucha z hantlami – bonus dla ABS

Ćwiczenia na brzuch z piłką

Ćwiczenia na brzuch z piłką. Pomogą w utrzymaniu prawidłowej postawy

„Dopada mnie z tego powodu smutek, że nigdy nie pokażę tego brzucha na plaży”. Rozstępy na brzuchu po ciąży – czy to oznacza pożegnanie z bikini?

niemowlak

Objawy i sposoby radzenia sobie z kolką u noworodków

Kobieta siedząca z termoforem

„Zbyt dużo seksu, za mało soku z żurawiny”. Obalamy mity o zapaleniu pęcherza

Starsi ludzie biorą bardzo dużo lekarstw

Gastropatia rumieniowa – choroba błony śluzowej żołądka. Przyczyny, diagnostyka, leczenie

kobieta pracuje

Chudnięcie ze stresu jest niebezpieczne! Rozmawiamy z internistą Arkadiuszem Millerem