Przejdź do treści

Przemoc psychiczna – jak ją rozpoznać i się przed nią obronić?

Mężczyzna i kobieta kłócą się ze sobą
fot. olly/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Kobieta stoi przed drzwiamy. Trzyma się za brzuch ciążowy
Trzeci trymestr ciąży – co dzieje się w organizmie ciężarnej? Tłumaczy Katarzyna Piotrowska, fizjoterapeutka uroginekologiczna
Victoria's Secret Show / gettyimages
Pokaz Victoria’s Secret 2019 odwołany. To już oficjalne!
Dzieci siedzą na krzesełkach na scenie teatralnej. Mówi do nich Tomasz Kot, który kuca przed nimi
Święta to czas (u)dawania – niezwykłe lekcje aktorstwa Tomasza Kota dla osieroconych dzieci
Pierwszy antykoncepcyjny zastrzyk dla mężczyzn
Powstała pierwsza na świecie antykoncepcja dla mężczyzn w zastrzyku. Będzie działać zaskakująco długo
Kiszona kapusta - Mercedes w walce z przeziębieniem
Kiszona kapusta to nie tylko świetne panaceum na przeziębienie. Poznaj inne magiczne właściwości kiszonej kapusty!

Przemoc psychiczna osłabia psychiczną i fizyczną zdolność ofiary do podejmowania jakichkolwiek form oporu wobec swojego oprawcy. Efektem stosowania tego typu przemocy jest zniszczenie poczucia godności i własnej wartości ofiary. Pod wieloma względami przemoc psychiczna może pozostawić dużo poważniejsze ślady niż przemoc fizyczna.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Przemoc psychiczna obejmuje m.in.: wyśmiewanie opinii, poglądów, przekonań, dyskryminację ze względu na wyznawaną religię, pochodzenie, rasę. Przemoc psychiczna bardzo często rozwija się niezauważona przez ofiarę. Potrafi ona tłumaczyć osobę znęcającą się nad nią przed innymi.

Co to jest przemoc psychiczna?

Przemoc psychiczna w domu czy w pracy jest równie, a często o wiele bardziej niebezpieczna niż przemoc fizyczna. Bardzo często jest to sytuacja patologiczna, w której ofiara zdaje się nie dostrzegać negatywnego wymiaru relacji łączącej ją z oprawcą. Bardzo często (szczególnie w przypadku przemocy psychicznej w małżeństwie) ofiara broni atakującego przed innymi, tłumaczy jego zachowanie. Przemoc psychiczna jest zjawiskiem bardzo trudnym do uchwycenia. Ofiara bardzo często długo nie dzieli się swoimi problemami, a w momencie, gdy decyduje się opowiedzieć o sytuacji, ma problem z jasnym zdefiniowaniem, na czym polega przemoc. Przemoc psychiczna jest emocjonalna, ale przez to mniej „wyrazista” niż przemoc fizyczna. Bolesnych słów, werbalnego upokorzenia nie widać tak wyraźnie, jak śladów po pobiciu.

Przemoc psychiczna – objawy

Przemoc psychiczna w rodzinie, w małżeństwie, w pracy, a także w dowolnej grupie społecznej nie może być akceptowana i ignorowana. Każdy z objawów przemocy psychicznej powinien być piętnowany. Uwagę powinno zwracać m.in.:

  • narzucanie swoich przekonań i poglądów,
  • wyśmiewanie ze względu na wyznawaną religię, pochodzenie oraz rasę,
  • nieustanne negatywne ocenianie,
  • krytyka opinii, przekonań i poglądów,
  • permanentna kontrola,
  • izolowanie ofiary,
  • ograniczanie kontaktu ofiary z innymi ludźmi,
  • wymuszanie posłuszeństwa i podporządkowania,
  • używanie wulgaryzmów,
  • wyśmiewanie,
  • kpina i ironia kierowane pod adresem ofiary,
  • upokarzanie (w tym publiczne),
  • zawstydzanie (w tym publiczne),
  • poniżanie,
  • ograniczanie ofierze snu, pożywienia oraz możliwości schronienia,
  • stosowanie gróźb,
  • wmawianie choroby psychicznej.

Przemoc psychiczna – nie zignoruj

Przemoc psychiczna wobec żony lub pracownika często może być tak subtelna, że pozostaje niezauważona. Jednak już regularne powtarzanie stwierdzenia „do niczego się nie nadajesz” należy uznać za przemoc psychiczną wobec dzieci. Mówienie w określony sposób może prowadzić do osłabienia poczucia godności i wartości ofiary. Niestety ofiary często przechodzą do porządku dziennego nad wymierzonym w nie intencyjnych zachowaniem. Przemocy psychicznej nie wolno ignorować, nawet jeśli przyjmuje ona niewinne formy. Najgorsze jest racjonalizowanie zachowania oprawcy oraz usprawiedliwianie stosowanej przez niego przemocy psychicznej.

Zobacz także

Do czego prowadzi przemoc psychiczna?

Przemoc psychiczna w pracy lub w relacjach prywatnych jest regularnym i intencjonalnym tyranizowaniem ofiary. Odróżnienie jej od zwykłego rodzinnego czy zawodowego nieporozumienia wymaga jednak uważnego oglądu sytuacji. Ofiara często traci dystans, który konieczny jest do obrony przed oprawcą. Regularnie stosowana przemoc psychiczna może prowadzić do załamania psychicznego, depresji lub myśli samobójczych. Przemoc psychiczna i fizyczna są równie niebezpieczne, natomiast bardzo często przemoc psychiczna jest ignorowana przez środowisko, które mogłoby pomóc ofierze. Przemoc psychiczna może natomiast prowadzić do:

  • zniszczenia poczucia mocy sprawczej ofiary,
  • zaburzenia lub zniszczenia poczucia własnej wartości i godności,
  • uniemożliwienia wyzwolenia się z relacji podległości i posłuszeństwa,
  • osłabienia psychicznych i fizycznych zdolności stawiania oporu.

Przemoc psychiczna – jak się bronić?

Przemoc psychiczna wobec dzieci, żony, podwładnego – każdy ten typ jest przestępstwem. Przemoc psychiczna, podobnie jak przemoc fizyczna, ekonomiczna, seksualna to złamanie prawa. Już same groźby w stosunku do ofiary uznawane są za przestępstwo, jeżeli groźba wzbudza w ofierze realną obawę, że zostanie zrealizowana. Odpowiedzialność za przemoc psychiczną reguluje kodeks karny – artykuł 207 §1: „Znęcanie się fizyczne lub psychicznie nad osobą najbliższą lub nad inną osobą pozostającą w stałym lub przemijającym stosunku zależności od sprawcy albo nad małoletnim lub osobą nieporadną ze względu na jej stan psychiczny lub fizyczny – podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat”.

Osoby doświadczające przemocy psychicznej w rodzinie pomocy mogą szukać:

  • pod numerem alarmowym 112,
  • na każdym Komisariacie Policji,
  • w Ogólnopolskim Pogotowiu dla Ofiar Przemocy w Rodzinie,
  • pod Niebieską linią tel. 800 12 00 02.

Pod adresem

https://rjps.mpips.gov.pl/RJPS/AD/lista/wyswietl.do?odswiezMenu=true&id=AD0000&szablon=szablon4&_CSID=null&nazwa_menu=AD.telefonyZaufania można znaleźć kontakt do jednostek świadczących pomoc na terenie całego kraju.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

alkohol

Na czym polega detoks alkoholowy? Gdzie poddać się oczyszczeniu organizmu z toksyn?

damskie dłonie i stopy

Skręcona kostka – jak wyglądają objawy? Jakie są sposoby leczenia?

Kobieta z bólem w kolanie podczas chodzenia

Ból kolana przy chodzeniu a infekcje bakteryjne i choroby stawów

nogi w podkolanówkach

Ból kolana przy zginaniu, chodzeniu i wchodzeniu po schodach – jakie są przyczyny? Jak leczyć?

kobieta z bólem żeber

Złamane żebra – przyczyny, leczenie i rehabilitacja. Czy możliwe są powikłania?

kobieta z bolącą nogą

Złamana noga – jak wyglądają objawy? Pierwsza pomoc i rehabilitacja

Przygotowywanie herbaty na przeziębienie z imbirem, miodem, czosnkiem, cytryną

Imbir na przeziębienie – jak go wykorzystać, aby skutecznie pozbyć się choroby?

5 konsekwencji chodzenia do pracy z grypą

5 konsekwencji chodzenia do pracy z grypą

dziecko z rotawirusem

Rotawirus u dzieci i niemowląt – jakie daje objawy?

Jan Szyszko zmarł prawdopodobnie na zatorowość płucną

Jan Szyszko nie żyje. Przyczyną śmierci była prawdopodobnie zatorowość płucna. Jak wyglądają objawy i leczenie zatorowości płucnej?

5 zdrowotnych „prawd”, które trzeba wysłać na emeryturę

kaszel

Przyczyny i sposoby radzenia sobie z kaszlem w czasie ciąży

przeziębienie

Skąd się bierze i jak bezpiecznie leczyć katar w ciąży? Leki i domowe sposoby

Kobieta w ciąży, z gorączką

Gorączka w ciąży – jak zbić temperaturę nie szkodząc dziecku?

Przeziębiona kobieta w ciąży

Przeziębienie w ciąży. Jak je leczyć bezpiecznie?

zator płucny - kobieta trzyma się za klatkę piersiową

Zator płucny. Jak wyglądają objawy i leczenie zatorowości płucnej?

kobieta przed komputerem

„Im bardziej napinasz szyję, tym mocniej „ciągniesz” również za nerwy, które przechodzą przez nadgarstek”. Fizjoterapeuta o syndromie biurowego nadgarstka

istockphoto.com

5 codziennych zagrożeń dla kręgosłupa

klimatyzacja

Klimatyzacja – poznaj jej plusy i minusy

swędząca skóra

Dlaczego skóra swędzi? Sprawdź, jaka może być przyczyna problemu

paznokcie

Paznokcie mówią wiele o twoim zdrowiu. Sprawdź, jakie ostrzeżenia mogą ci wysyłać

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

dziewczyna trzyma blistry z witaminami

11 witamin i minerałów, których potrzebujesz, gdy masz 20, 30, 40, 50 lat

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Zbliżenie oka z wadą wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.