Przejdź do treści

Pulsoksymetr – jak działa, co bada, jaki wybrać i jak używać

Pulsoksymetr – jak działa, co bada, jaki wybrać i jak używać
Pulsoksymetr – jak działa, co bada, jaki wybrać i jak używać/fot. GettyImages
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
SUPLEMENTY: FAKTY I MITY. Czy witaminy i minerały faktycznie wchłaniają się gorzej z suplementów niż z warzyw i owoców?
SUPLEMENTY: FAKTY I MITY. Czy witaminy i minerały faktycznie wchłaniają się gorzej z suplementów niż z warzyw i owoców?
4-latek ofiarą chińskiej polityki „zero tolerancji”. "Aż serce się ściska”
4-latek ofiarą chińskiej polityki „zero tolerancji”. „Mam oczy mokre od łez”
Andie MacDowell szczerze o swoim zdrowiu psychicznym
Andie MacDowell szczerze o swoim zdrowiu psychicznym: Wciąż zmagam się z zaburzeniami lękowymi
Znana marka odzieżowa w reklamie mówi, że mężczyzna nie musi prosić o pomoc. "Każdy czasami potrzebuje wsparcia i jest to najbardziej naturalna rzecz pod słońcem"
Znana marka odzieżowa w reklamie mówi, że mężczyzna nie musi prosić o pomoc. „Każdy czasami potrzebuje wsparcia i jest to najbardziej naturalna rzecz pod słońcem”
Czym jest unicorn hunting? Tłumaczy seksuolog Aleksandra Krupska

Pulsoksymetr (oksymetr) to urządzenie umożliwiające określenie poziomu saturacji, czyli wysycenia hemoglobiny krwi tętniczej tlenem. Dodatkowo mierzone jest tętno. Medyczny pulsoksymetr pozwala monitorować stan pacjenta, u którego występują problemy z oddychaniem. Z kolei pulsoksymetr sportowy umożliwia kontrolowanie tętna podczas treningu, ponadto daje możliwość śledzenia adaptacji organizmu do wysiłku fizycznego w warunkach hipoksji, czyli niedoboru tlenu. Jak używać pulsoksymetru i gdzie można kupić pulsoksymetr?

Pulsoksymetr – co to jest?

Pulsoksymetr to niewielkie urządzenie pozwalające na bezbolesny i całkowicie nieinwazyjny pomiar bardzo ważnego parametru, jakim jest stopień wysycenia hemoglobiny tlenem. Saturacja krwi to – obok pomiaru tętna, ciśnienia krwi oraz częstości oddechów – niezwykle ważny parametr pozwalający na  ocenę najważniejszych funkcji życiowych.

Podczas wdechu wraz z powietrzem dostarczany jest tlen, który w płucach wiązany jest przez hemoglobinę. Jest to barwnik krwinek czerwonych, które wraz z krwią przepływają przez naczynka włosowate unaczyniające pęcherzyki płucne. Tlen związany przez hemoglobinę dociera do komórek ciała, gdzie następuje jego wymiana na dwutlenek węgla. Stosunek całkowitej ilości hemoglobiny do hemoglobiny związanej z tlenem określany jest jako saturacja krwi. Właśnie ten parametr określa pulsoksymetr.

Co bada pulsoksymetr poza stopniem wysycenia krwi tlenem? Zazwyczaj drugim mierzonym parametrem jest puls, czyli ilość uderzeń serca na minutę.

Jak działa pulsoksymetr?

Zasada działania pulsoksymetru opiera się o oszacowanie stopnia pochłaniania przez hemoglobinę światła emitowanego przez pulsoksymetr. Jak działa takie urządzenie? Emitowane są wiązki światła o różnej długości – mowa o fali światła czerwonego o długości 660 nm oraz fali światła podczerwonego o długości 940 nm. W zależności od tego, czy hemoglobina wiąże cząsteczkę tlenu czy nie, pochłania inną wiązkę światła. Oznacza to, że przepływające przez naczynka krwionośne erytrocyty przenoszące tlen mają inny stopień pochłaniania fali światła, niż erytrocyty nie przenoszące tlenu. Sygnał zwrotny przeliczany jest przez pulsoksymetr i wyrażany jako wartość procentowa oznaczana symbolem SpO2.

Oksymetr emituje dwa rodzaje sygnałów – sygnał stały oraz zmienny. Sygnał stały służy jako wielkość kontrolna i stanowi punkt odniesienia. Z kolei sygnał zmienny mierzy stopień pochłaniania światła pulsoksymetru przez krwinki czerwone przepływające przez naczynka włosowate; krew tętnicza silnie pulsuje, generując sygnał pulsacyjny.

Pulsoksymetr – gdzie znajduje zastosowanie?

Pulsoksymetr to urządzenie, które znajduje wszechstronne zastosowanie w celu monitorowania stopnia saturacji krwi. Najczęstszym wskazaniem do jego stosowania jest wystąpienie problemów z oddychaniem, zawału serca, a także zastosowanie znieczulenia ogólnego podczas wykonywania zabiegów i operacji medycznych. Kolejnym zastosowaniem jest monitorowanie przebiegu chorób, które mogą wpływać na stopień utlenowania krwi. Do chorób tych zaliczamy przede wszystkim:

  • astmę,
  • zapalenie płuc,
  • nowotwory płuc,
  • niewydolność serca,
  • nabyte lub wrodzone wady serca,
  • niedokrwistości.

Medyczny pulsoksymetr znajduje także zastosowanie w monitorowaniu skuteczności leczenia chorób płuc. Ponadto pulsoksymetr może być stosowany w warunkach domowych przez osoby cierpiące na choroby przewlekłe dotyczące układu oddechowego lub sercowo – naczyniowego. Także chorzy na bezdech senny czy poddawane tlenoterapii powinny monitorować wielkość saturacji krwi.

Saturacja — czym jest i jaką zbadać?

Pulsoksymetr pediatryczny – kiedy stosowany jest pulsoksymetr dla dzieci?

Pulsoksymetr dla noworodka stosowany może być na oddziałach neonatologicznych. Pulsoksymetr dla niemowląt czy starszych dzieci znajduje zastosowanie na oddziałach ratunkowych, w przychodniach i innych placówkach medycznych, a także w warunkach domowych. Wiele pulsoksymetrów pediatrycznych jest dodatkowo wyposażonych w funkcję ciągłego pomiaru temperatury.

Pulsoksymetr a COVID – 19

W przebiegu zakażenia wirusem SARS-CoV-2 może dojść do postępującego upośledzenia funkcjonowania układu oddechowego. Nie zawsze manifestuje się to odczuwalnymi dusznościami – może pojawić się tzw. „cicha hipoksja„. Jest to stan, w którym pacjent nie odczuwa żadnych objawów niedotlenienia, pomimo, że do komórek ciała dociera coraz mniej tlenu. Z tego względu u pacjentów z potwierdzonym zakażeniem koronawirusem, z bezobjawowym lub skąpoobjawowym przebiegiem infekcji wprowadzono domowe pomiary saturacji. Pacjent otrzymuje pulsoksymetr, z pomocą którego dokonuje pomiarów saturacji krwi w warunkach domowych.

kobieta mająca duszności

Jaki kupić pulsoksymetr – rodzaje pulsoksymetrów

Istnieje kilka typów pulsoksymetrów różniących się budową. Najbardziej mobilne urządzenie to pulsoksymetr napalcowy. Wystarczy nałożyć czujnik na palec i możliwe jest dokonanie pomiaru saturacji w warunkach szpitalnych lub domowych. Pulsoksymetr nadgarstkowy może występować jako pulsoksymetr sportowy, zlokalizowany w smartwatchu czy opasce monitorującej aktywność. Ponadto w placówkach medycznych stosowane są pulsoksymetry nadgarstkowe lub zapinane na stopie, z zewnętrznym czujnikiem pomiarowym. Tego typu sprzęt stosowany jest chętnie u noworodków i niemowląt, a pomiarów przy pomocy takich urządzeń można dokonać nie tylko stacjonarnie w placówce medycznej – taki pulsoksymetr jest sprzętem przenośnym, nadającym się do transportu. W szpitalach w użytku są także przyłóżkowe pulsoksymetry stacjonarne.

Gdzie kupić pulsoksymetr? Tego typu urządzenie można nabyć w aptece, innym miejscem jest sklep medyczny. Pulsoksymetr napalcowy do domowego użytku można kupić już za 100 zł.

Jak używać pulsoksymetr i interpretować wynik pomiaru?

Aby dokonać pomiaru saturacji krwi przy pomocy pulsoksymetru napalcowego, wystarczy umieścić na czubku palca urządzenie przypominające klips. Pomiar dokonywany jest na palcu wskazującym lub środkowym, a podczas pomiaru palec powinien pozostawać w bezruchu. Przed pomiarem należy usunąć lakier do paznokci czy tipsy. W przypadku pulsoksymetru zakładanego na stopę, należy zapiąć opaskę z czujnikiem wokół stopy dziecka zwracając uwagę, aby diody pomiarowe były ustawione naprzeciwko siebie.

Jak interpretować wynik zmierzony przez pulsoksymetr? Normy to 95 proc. – 99 proc., gdyż taki jest optymalny poziom utlenowania krwi. U osób palących papierosy poziom saturacji krwi mieści się w przedziale 92 proc. – 95 proc. Wynik pomiaru poniżej 90 proc może wskazywać na niewydolność oddechową i wymaga konsultacji z lekarzem. Należy uwzględnić możliwość zaniżenia wyniku w efekcie występowania takich czynników jak lakier do paznokci czy zmiany grzybicze na paznokciu palca, na którym dokonywany jest pomiar lub zaburzenia krążenia obwodowego krwi.

 


Bibliografia:

  1. Nitzan M., Romem A., Koppel R., Pulse oximetry: Fundamentals and technology update; Medical Devices: Evidence and research; Jul 2014

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Erytroblasty we krwi – czym są, badanie, normy

Badanie płynu opłucnowego – wskazania, wyniki, przebieg

Spirometria - co to, normy, co wykrywa? Przebieg badania, przeciwwskazania

Spirometria – co to, normy, co wykrywa? Przebieg badania, przeciwwskazania

Alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych – objawy, leczenie

Angina ropna – przyczyny, objawy, leczenie i domowe sposoby

Proteinoza pęcherzyków płucnych – przyczyny i leczenie

Oscylometria impulsowa – co to jest? Wskazania i przebieg

Leczenie tlenem – komory hiperbaryczne, terapia w domu

Stara toaleta, sławojka

Po powrocie z urlopu spuść wodę w toalecie! Może cię to ustrzec przed ciężką chorobą układu oddechowego

Ostra niewydolność oddechowa – przyczyny, objawy, leczenie

MERS-CoV i choroba MERS – objawy, leczenie. Jak zapobiegać?

Wirus SARS, choroba SARS i SARS-CoV-2 – co je ze sobą łączy?

Pylica krzemowa – przyczyny, objawy, zapobieganie

Wideotorakoskopia – co to jest? Wskazania, przebieg

Lekarz pobierający próbkę krwi aby sprawdzić czy pacjent jest chory na hemofilię

Hemofilia typu A, B i C – przyczyny, objawy i leczenie

Ostre niedokrwienie kończyn dolnych – objawy, przyczyny

Kapnometria i kapnografia – wskazania, normy, wyniki

Zwężenie tętnic szyjnych – przyczyny, objawy. Jak leczyć?

Omdlenia odruchowe – przyczyny, diagnostyka i leczenie

Astma zawodowa – rodzaje, objawy, diagnostyka i leczenie

W szpitalu matka z córką chora na mukowiscydozę

Mukowiscydoza – jak długo się z nią żyje? Objawy, leczenie, dieta

Zespół podkradania tętnicy podobojczykowej – przyczyny, objawy

Limfangioleiomiomatoza – przyczyny, objawy, leczenie

Tętniak aorty piersiowej – diagnostyka, operacja, powikłania

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

para w łóżku

Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

Dobry seks – różnica wieku czyni cuda

Różnica wieku między partnerami? Może się okazać spełnieniem seksualnych marzeń

ucho kobiety

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?