Przejdź do treści

Dlaczego warto sprawdzać tętno?

Dlaczego warto sprawdzać tętno? Getty Images
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
W minionym roku wykorzystano blisko 33 tys. zarodków. MZ podało dane odnośnie in vitro w Polsce
Jak się zakochują mężczyźni, a jak kobiety? O tym, jak działa i na czym polega chemia miłości, opowiada prof. dr n. med. Robert Jach
Kobiety zakochują się inaczej niż mężczyźni. Odpowiada za to chemia miłości – wyjaśnia prof. dr n. med. Robert Jach
Polska firma podpisała umowę ws. produkcji szczepionek na COVID-19. "Niezwykle istotna możliwość na wykorzystanie wiedzy i zdolności produkcyjnych na rzecz zwalczania pandemii"
Polska firma podpisała umowę ws. produkcji szczepionek przeciw COVID-19
Coraz więcej zatruć iwermektyną. Ludzie zażywają ją w dużych dawkach, by leczyć COVID-19
Niektóre szczepy koronawirusa są bardziej zaraźliwe niż inne. Naukowcy już wiedzą, dlaczego

Badanie tętna jest jednym z najprostszych elementów badania lekarskiego. Możesz je przeprowadzić także samodzielnie, w dowolnym miejscu. Jak prawidłowo mierzyć tętno i dlaczego warto to robić?

Pomiar tętna – jak to zrobić?

By sprawdzić swoje tętno, wystarczy położyć kilka palców z umiarkowaną siłą w dołku obok kciuka na dystalnej części przedramienia. Tu właśnie przebiega tętnica promieniowa. Następnie należy policzyć liczbę uderzeń, jaką czujemy w ciągu 60 sekund. Wynik to częstość tętna na minutę. Prawidłowo powinno ono wynosić między 60 a 100 uderzeń na minutę. Tętno powinno być miarowe – to znaczy, że czas między poszczególnymi uderzeniami fali tętna jest taki sam lub bardzo podobny. Jeśli tętno będzie poniżej 60 uderzeń na minutę, możemy podejrzewać bradykardię, czyli zbyt wolną pracę serca; a jeśli powyżej 100 – tachykardię, czyli zbyt szybką pracę serca. Jeśli nie chcesz mierzyć tętna opisaną wyżej wymienioną metodą, a jesteś miłośnikiem gadżetów, możesz posłużyć się smartfonem. W internecie znajdziesz bez problemu wiele aplikacji mierzących tętno, i na platformę iOS, i Android. Wtedy należy umieścić opuszkę palca wskazującego na kamerze telefonu. Po pewnym czasie aplikacja pokaże częstość tętna na minutę.

Pomiar tętna – dlaczego warto?

Mimo swojej prostoty to badanie jest niezwykle ważne. Pozwala wysunąć podejrzenie niemiarowej pracy serca, a także brady- lub tachyarytmie. Przyczyną wyczutego niemiarowego tętna może być migotanie przedsionków. Jest ono najczęstszą arytmia. Polega na bardzo szybkiej, nieregularnej i nieefektywnej pracy przedsionków, czyli jam serca, które pompują krew do komór. Tylko niektóre z bardzo dużej liczby impulsów elektrycznych w przedsionkach przewodzą się do komór. Dlatego praca całego serca i wyczuwane tętno są niemiarowe. Migotanie przedsionków może objawiać się m.in. kołataniami serca, spadkiem wydolności fizycznej, zawrotami głowy czy omdleniami. Czasem pacjenci opisują, że czują, jakby zamiast serca mieli rybę, która próbuje wyskoczyć z klatki piersiowej. Migotanie przedsionków może nie dawać objawów, ale powodować niebezpieczne powikłania.

Opisywana bardzo szybka i niemiarowa praca przedsionków jest groźna dla życia. Przez to krew płynie w sercu w sposób turbulentny i chaotyczny. A to, niestety, stwarza ryzyko powstania skrzeplin, czyli czopów ze zbitych ze sobą komórek krwi. Jeśli taka skrzeplina powstanie w sercu i się oderwie, to popłynie z prądem krwi i zatka jedną z mniejszych lub większych tętnic. Jeśli zatka jedną z tętnic w głowie, zablokuje przepływ krwi i powstanie udar niedokrwienny związany z niedotlenieniem komórek danej części mózgu. Jeśli zatka jedną z tętnic w kończynie dolnej, powstanie jej nagłe, ostre niedokrwienie. Oba stany bezpośrednio zagrażają zdrowiu i życiu; wymagają pilnego kontaktu z lekarzem.

Gdy serce bije zbyt wolno

Jeśli wykryta przez nas częstość tętna wynosi poniżej 60 uderzeń na minutę, możemy mieć do czynienia z bradykardią. W pewnych przypadkach jest to sytuacja prawidłowa, fizjologiczna, np. u sportowców albo w nocy. Często zbyt wolna praca serca będzie powodować objawy takie jak: osłabienie, duszność wysiłkowa, spadek tolerancji wysiłku, zawroty głowy, a nawet omdlenia i utraty przytomności. Jeśli wykryjesz częstość tętna poniżej 60 uderzeń na minutę, warto wykonać badanie EKG. Czasami będzie również potrzebne 24-godzinne (lub dłuższe) monitorowanie EKG metodą Holtera, które polega na całodobowej ocenie EKG za pomocą elektrod przyklejonych do klatki piersiowej. Te badania pozwolą ocenić lekarzowi mechanizm ewentualnej bradyarytmii. U niektórych przedsionki serca będą biły zbyt wolno i przez to powodowały wolną pracę komór. U innych mogą być zaburzenia przewodzenia między przedsionkami a komorami. Dodatkowo doktor sprawdzi też, czy nie ma odwracalnych przyczyn wolnej pracy serca. Najczęściej jest ona związana z niektórymi lekami kardiologicznymi, np. beta-adrenolitykami. Jeśli masz objawy, które można przypisać bradykardii i lekarz wykluczy inne przyczyny, prawdopodobnie możesz zostać zakwalifikowany do wszczepienia układu stymulującego serce, nazywanego inaczej rozrusznikiem.

Gdy serce bije zbyt szybko

Częstość tętna powyżej 100 uderzeń na minutę świadczy o zbyt szybkiej pracy serca, czyli tachykardii. W takiej sytuacji można odczuwać kołatanie serca, uczucie szybkiej pracy serca, dodatkowe pobudzenia serca, zawroty głowy, osłabienie, czasem mogą wystąpić omdlenia. Rodzaj odczuwanych objawów w dużej mierze zależy od częstości pracy serca oraz od przyczyny tak szybkiej pracy. Są sytuacje, w których częstość rytmu serca powyżej 100 uderzeń na minutę jest prawidłowa, np. podczas wysiłku fizycznego. Podczas wystąpienia zbyt szybkiego tętna także warto wykonać badanie EKG albo wspomniane wcześniej długoterminowe monitorowanie EKG metodą Holtera, na podstawie których lekarz będzie mógł ocenić możliwą przyczynę tachyarytmii. Przyczyn tachyarytmii jest wiele, mogą za nie odpowiadać m.in. dodatkowe obszary tkanki przewodzącej czy dodatkowe drogi przewodzenia między przedsionkami i komorami.

Podsumowując, pomiar tętna jest prostym badaniem, które może przeprowadzić praktycznie każdy z nas. Jest on bardzo ważny, ponieważ może pomóc odpowiednio wcześnie wykryć arytmie takie jak migotanie przedsionków, bradyarytmie czy tachyarytmie. Jeśli na podstawie pomiaru fali tętna podejrzewasz, że możesz mieć którąś z nich, nie zwlekaj i wykonaj badanie EKG lub długoterminowe monitorowanie EKG metodą Holtera i skonsultuj się z lekarzem.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Łukasz Januszkiewicz
lekarz

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Zainteresują cię również:

chińska szczepionka w Polsce?

Polski rząd rozważa zakup chińskich szczepionek przeciwko COVID-19. Nie będzie to jednak proste

Kobieta

Co musisz wiedzieć o zwolnieniu lekarskim od psychiatry? Wyjaśnia lek. Joanna Adamiak

Kąpiel kwasowęglowa – rodzaje, wskazania, działanie, cena

Endometrioza a ciąża. Jak zostać mamą przy endometriozie?

Dlaczego porównywanie jakości szczepionek przeciw COVID-19 na podstawie ich skuteczności jest błędem? Tłumaczy lekarz Bartosz Fiałek

Dziecko

Czym skutkuje zbyt wczesne odpieluchowie dziecka? Wyjaśnia Pani Fizjotrener

600 tysięcy szczepionek dotrze do Polski. To preparaty dwóch koncernów farmaceutycznych

600 tysięcy szczepionek dotrze do Polski. To preparaty dwóch koncernów farmaceutycznych

Prądy interferencyjne – wskazania, skutki uboczne, cena

Prototyp wrocławskiej szczepionki przeciwko COVID-19 jest już gotowy. Teraz pora na testy na zwierzętach

Prototyp wrocławskiej szczepionki przeciwko COVID-19 jest już gotowy. Teraz pora na testy na zwierzętach

Kobieta

5 błędów, które popełniasz przed 10 rano

Twój chłopak chrapie? To może być zwiastun problemów z sercem

Lekarz wyprosił kobietę, bo była w przyłbicy. Stwierdził, że stwarza zagrożenie dla innych pacjentów

Lekarz wyprosił kobietę, ponieważ była w przyłbicy. Sprawą zajął się Rzecznik Praw Pacjenta

Szczepionka AstraZeneca także dla osób w wieku 65-69 lat. W związku z tym inna grupa będzie musiała zaczekać dłużej na swoją kolej

Adam Niedzielski w maseczce

„Maseczka okazała się wystarczającym zabezpieczeniem!”. Adam Niedzielski komentuje negatywny wynik testu na koronawirusa

Rotor rehabilitacyjny – czym jest i jaki wybrać?

Łąkotka przyśrodkowa – funkcje, uszkodzenie, rehabilitacja

romantyczna kolacja nad morzem

7 naturalnych sposobów na podniesienie poziomu testosteronu u mężczyzny. Skorzystacie na tym oboje!

Niepewne, niedokładne i zawodzą nas w najtrudniejszych momentach? Sprawdź, czy to, co często słyszymy o termometrach bezdotykowych, to prawda

Niepewne, niedokładne i zawodzą w najtrudniejszych momentach? Fakty i mity na temat termometrów bezdotykowych

Dzieci malują pisanki

Szczyt zakażeń koronawirusem przewidywany tuż przed Wielkanocą. Kolejne święta w domach?

Diatermia krótkofalowa (teraplus) – działanie i wskazania

Ból brzucha, wzdęcia, uczucie pełności? To mogą być objawy nietolerancji laktozy

Budapeszt

Węgry pierwszym krajem UE, który stosuje chińską szczepionkę Sinopharm przeciw COVID-19

Leki refundowane – marzec 2021. Na nowej liście zabraknie m.in. Olaparybu, Spiolto Respimatu czy Myozyme

Prądy diadynamiczne (Bernarda) – rodzaje i zastosowanie

Najpopularniejsze

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

para w łóżku

Pozycje seksualne, czyli jak urozmaicić seks. Najlepsze pozycje

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

insulinooporność

Dieta w insulinooporności

test ciążowy

Brak okresu, test negatywny. Kiedy wykonać test ciążowy?