Przejdź do treści

Niewydolność oddechowa – przyczyny, objawy, leczenie zaburzeń układu oddechowego

kobieta z niewydolnością oddechową, oddycha przez rurkę
Fot. sudok1 / stock.adobe.pl
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Szczepienie
Szczepionka na COVID-19 chroni przed innymi rodzajami koronawirusa? Najnowsze badania rozwiewają wątpliwości
"Pytanie o aktualne badania przed współżyciem jest oznaką dbałości o zdrowie, a nie czymś obraźliwym" - podkreśla psycholog Dominik Haak
„Pytanie o aktualne badania przed współżyciem jest oznaką dbałości o zdrowie, a nie czymś obraźliwym” – podkreśla psycholog i seksuolog Dominik Haak
Elena Krawzow
Paraolimpijka Elena Krawzow o diagnozie guza mózgu: Nigdy bym nie pomyślała, że wizyta u lekarza wyrwie mnie z życia
Jest decyzja Rady Medycznej w sprawie trzeciej dawki szczepionki
Co z trzecią dawką szczepionki dla osób powyżej 18. roku życia? Rada Medyczna wydała rekomendacje
"Serio poprosiłaś go o chodzenie? Nie wiesz, że kobieta powinna czekać?". Seksuolożka wyjaśnia, dlaczego takie przekonanie powinno odejść do lamusa
„Serio poprosiłaś go o chodzenie? Nie wiesz, że kobieta powinna czekać?”. Seksuolożka wyjaśnia, dlaczego takie przekonanie powinno odejść do lamusa

Niewydolność oddechowa to stan zaburzenia czynności układu oddechowego, który prowadzi do patologii wymiany gazowej w płucach. Ostra niewydolność oddechowa zagraża życiu, zaś przewlekła niewydolność oddechowa długotrwale pogarsza jakość życia, a jej konsekwencje zdrowotne często są nieodwracalne. Niewydolność oddechowa i krążeniowa często występują jednocześnie.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Niewydolność oddechowa jest wielowymiarowym zaburzeniem z zazębiającymi się wzajemnie procesami biochemicznymi organizmu, które może dotyczyć osób w każdym wieku. Niewydolność oddechowa u osób starszych i młodych może pojawić się na tle wielu przyczyn związanych z zaburzeniami pracy układu oddechowego i krążenia, ma charakter nabyty.

Niewydolność oddechowa

Niewydolność oddechowa to stan, w którym dochodzi do zaburzenia czynności układu oddechowego, polegający na upośledzeniu procesu wymiany gazowej w organizmie, poprzez spadek ciśnienia parcjalnego tlenu (tzw. hipoksemia, czyli niedobór tlenu) lub wzrostu stężenia dwutlenku węgla (tzw. hiperkapnia, czyli nadmiar dwutlenku węgla) bądź wystąpienia obu czynników jednocześnie.

Niewydolność oddechowa, czyli zaburzenie korelacji gazowej, doprowadza do zaburzeń funkcji organizmu i wystąpienia silnych i niebezpiecznych dla życia następstw.

Niewydolność oddechowa może mieć ostry lub przewlekły charakter. Ostra niewydolność oddechowa to nagłe zaburzenie utlenowania krwi, wentylacji płucnej, spadku ciśnienia parcjalnego tlenu i wzrostu dwutlenku węgla. Przewlekła niewydolność oddechowa jest oparta o ten sam mechanizm, ale ze stopniowym i narastającym upośledzeniem funkcjonalności mechanizmu oddychania.

Niewydolność oddechowa – przyczyny

Niewydolność oddechowa u dzieci i niewydolność oddechowa w osób starszych może być spowodowana przez:

  • choroby dotyczące płuc i zwężające drogi oddechowe, np. zapalenie płuc i oskrzeli, astma oskrzelowa, mukowiscydoza, ciała obce;
  • mechaniczne zaburzenia wentylacji, np. choroby nerwowo-mięśniowe, takie jak miopatie, urazy klatki piersiowej, znaczny wysiłek i zmęczenie, restrykcyjne choroby płuc z zajęciem mięśni oddechowych;
  • zaburzenia ośrodkowej kontroli oddychania – urazy, zakażenia, zatrucia, choroby uwarunkowane genetycznie, guzy i nacieki nowotworowe układu oddechowego;
  • zaburzenia pokrycia zapotrzebowania na tlen, np. wstrząs septyczny.

Ostra niewydolność oddechowa u dzieci często wywołana jest połknięciem małych przedmiotów, które ograniczają światło górnych dróg oddechowych, z kolei przewlekła niewydolność u dzieci wywołana jest przez anomalie budowy klatki piersiowej, np. hiperkifozę.

Objawy niewydolności oddechowej

W zależności od bezpośredniej przyczyny niewydolności oddechowej, u pacjenta obserwuje się m.in.:

  • objawy duszności: trudności w mówieniu, nieregularny przyspieszony lub skrajnie zwolniony oddech, zmienny stopień hiperwentylacji, łapczywe chwytanie powietrza objawiające się poszerzeniem skrzydełek nosa, wciąganie przestrzeni międzyżebrowych i dołków okołoobojczykowych, sinica warg, płatków uszu i czubka nosa oraz ból w klatce piersiowej;
  • objawy niedotlenienia ośrodkowego układu nerwowego: zaburzenia nastroju, oceny sytuacji, świadomości, dezorientacja, senność, zaburzenia widzenia, drgawki;
  • objawy ze strony układu krążenia: tachykardia lub bradykardia, zatrzymanie krążenia;
  • kaszel, krwioplucie, otwarte usta, świszczący oddech, zmniejszenie tolerancji wysiłkowej, spowolnienie ruchowe, zmęczenie wysiłkowe i spoczynkowe.

Objawy niewydolności oddechowej u dzieci są tożsame dla objawów u dorosłych.

Zobacz także

Niewydolność oddechowa u noworodka

Niewydolność oddechowa u noworodków występuje głównie u wcześniaków w wyniku niedojrzałości układu oddechowego, który w pełni rozwija się dopiero w ostatnich tygodniach ciąży, przygotowując płód do życia pozamacicznego.

U dzieci urodzonych przed 30. tygodniem wzrasta ryzyko rozwinięcia niewydolności oddechowej noworodka, tzw. zespołu zaburzeń oddychania. Innymi przyczynami i czynnikami ryzyka są:

  • poród drogą cesarskiego cięcia, ze względu na fakt, że w czasie przechodzenia dziecka przez naturalne drogi rodne większość pozostałego płynu płodowego w płucach jest mechanicznie z nich usuwana;
  • niedotlenienie okołoporodowe, wywołane np. porodem z komplikacjami (zakleszczenie dziecka, owinięcie szyi pępowiną);
  • niedobór surfaktantu, związku chemicznego o zdolnościach absorbujących powierzchnię pęcherzyków płucnych, bez niego miąższ płuc może się zapadać i wywoływać ogniskową niedodmę płucną.

Objawy niewydolności oddechowej u noworodka obserwuje się tuż po urodzeniu, kiedy dziecko ma trudności z oddychaniem i wyraźnie angażuje dodatkowe mięśnie oddechowe międzyżebrowe, ma przyspieszony oddech lub bezdech, a także rozwija się wyraźna sinica obwodowa (zasinienie skóry, szczególnie palców i ust).

Niewydolność oddechowa – leczenie

Leczenie niewydolności oddechowej jest wielowymiarowym procesem ukierunkowanym na postępowanie głównie przyczynowe, np. w przebiegu aspiracji ciała obcego w drogach oddechowych, jego usunięcie likwiduje przyczynę i objawy niewydolności oddechowej.

Leczenie respiratorem niewydolności oddechowej wprowadza się dla wyrównania równowagi gazowej organizmu, najczęściej w przypadku przewlekłej postaci niewydolności oddechowej. Dodatkowo praktykuje się rehabilitację pulmonologiczną, wykorzystującą ćwiczenia wytrzymałościowe, oporowe i ogólnousprawniające, poprawiające kondycję i ruchomość klatki piersiowej. Ponadto prowadzi się naukę właściwego toru i mechanizmu oddychania oraz pozycje złożeniowe.

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

WHO: najwięcej zgonów z powodu gruźlicy

WHO alarmuje: w 2020 roku nastąpił największy wzrost śmiertelności z powodu gruźlicy od 10 lat

RSV. Lekarze mówią o oddziałach, które pękają w szwach

„To nie COVID-19 i PIMS są dla nas wyzwaniem, tylko wirus RSV”. Lekarze mówią o oddziałach, które pękają w szwach

Twarz z trądzikiem różowatym

Trądzik różowaty – leczenie, objawy, dieta

Na wizytę do kardiologa trzeba zaczekać prawie 3 miesiące dłużej niż przed pandemią - wynika z raportu Fundacji Watch Health Care. To nie jedyny smutny wniosek badań

Na wizytę do kardiologa trzeba zaczekać prawie 3 miesiące dłużej niż przed pandemią – wynika z raportu Fundacji Watch Health Care. To nie jedyny smutny wniosek z badań

Rozpoczął się tydzień noblowski. Znamy laureatów w dziedzinie medycyny i fizjologii

Rozpoczął się tydzień noblowski. Znamy laureatów w dziedzinie medycyny i fizjologii

Naukowcy, którzy rozwinęli technologię mRNA, dostali „amerykańskiego Nobla”

Naukowcy, którzy rozwinęli technologię mRNA, dostali „amerykańskiego Nobla”

Badanie płynu opłucnowego – wskazania, wyniki, przebieg

Spirometria - co to, normy, co wykrywa? Przebieg badania, przeciwwskazania

Spirometria – co to, normy, co wykrywa? Przebieg badania, przeciwwskazania

Alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych – objawy, leczenie

Angina ropna – przyczyny, objawy, leczenie i domowe sposoby

Badanie

Przełom w diagnozowaniu Alzheimera! Algorytm opracowany przez litewskich naukowców wykrywa chorobę z prawie 100-procentową dokładnością

Bliźniaczki syjamskie

Izrael. Lekarze rozdzielili bliźniaczki syjamskie zrośnięte głowami

Zespół stresu pourazowego (PTSD) - co to, objawy, leczenie, jak pomóc

Zespół stresu pourazowego (PTSD) – co to, objawy, leczenie, jak pomóc

ilustracja wątroby w rękach lekarza, 3D

Bilirubina całkowita – norma, podwyższona. Jak ją obniżyć?

Proteinoza pęcherzyków płucnych – przyczyny i leczenie

Oscylometria impulsowa – co to jest? Wskazania i przebieg

Leczenie tlenem – komory hiperbaryczne, terapia w domu

Kobieta leży w gabinecie lekarskim podłączona pod EEG

Badanie EEG – co wykrywa u dziecka i dorosłego? Wynik

Stara toaleta, sławojka

Po powrocie z urlopu spuść wodę w toalecie! Może cię to ustrzec przed ciężką chorobą układu oddechowego

Ostra niewydolność oddechowa – przyczyny, objawy, leczenie

MERS-CoV i choroba MERS – objawy, leczenie. Jak zapobiegać?

Wirus SARS, choroba SARS i SARS-CoV-2 – co je ze sobą łączy?

Pylica krzemowa – przyczyny, objawy, zapobieganie

Wideotorakoskopia – co to jest? Wskazania, przebieg

Najpopularniejsze

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?

przeziębiona kobieta

Żółty katar – objaw infekcji, którą trzeba leczyć. Jak pomóc dziecku a jak dorosłemu?

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

kobieta pijąca zioła

Naturalne odrobaczanie. Czy naprawdę wszyscy mamy pasożyty?

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?