Przejdź do treści

Niewydolność oddechowa – przyczyny, objawy, leczenie zaburzeń układu oddechowego

kobieta z niewydolnością oddechową, oddycha przez rurkę
Fot. sudok1 / stock.adobe.pl
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Co łączy labradora, cipkę i marchewkę? Być może pozornie nic, ale tak naprawdę mają jedną, bardzo istotną wspólną cechę
Sprawdź, czy prawidłowo sikasz! Dawid Polak wyjaśnia, jak nie popełniać częstych błędów
Jak podkręcić metabolizm, gdy organizm się starzeje? 7 kluczowych porad
Będzie dostępna szczepionka na boreliozę? Niedługo kluczowy etap badań
W szczecińskim szpitalu wykryto zarażenie błonicą. Pacjent nie żyje

Niewydolność oddechowa to stan zaburzenia czynności układu oddechowego, który prowadzi do patologii wymiany gazowej w płucach. Ostra niewydolność oddechowa zagraża życiu, zaś przewlekła niewydolność oddechowa długotrwale pogarsza jakość życia, a jej konsekwencje zdrowotne często są nieodwracalne. Niewydolność oddechowa i krążeniowa często występują jednocześnie.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Niewydolność oddechowa jest wielowymiarowym zaburzeniem z zazębiającymi się wzajemnie procesami biochemicznymi organizmu, które może dotyczyć osób w każdym wieku. Niewydolność oddechowa u osób starszych i młodych może pojawić się na tle wielu przyczyn związanych z zaburzeniami pracy układu oddechowego i krążenia, ma charakter nabyty.

Niewydolność oddechowa

Niewydolność oddechowa to stan, w którym dochodzi do zaburzenia czynności układu oddechowego, polegający na upośledzeniu procesu wymiany gazowej w organizmie, poprzez spadek ciśnienia parcjalnego tlenu (tzw. hipoksemia, czyli niedobór tlenu) lub wzrostu stężenia dwutlenku węgla (tzw. hiperkapnia, czyli nadmiar dwutlenku węgla) bądź wystąpienia obu czynników jednocześnie.

Niewydolność oddechowa, czyli zaburzenie korelacji gazowej, doprowadza do zaburzeń funkcji organizmu i wystąpienia silnych i niebezpiecznych dla życia następstw.

Niewydolność oddechowa może mieć ostry lub przewlekły charakter. Ostra niewydolność oddechowa to nagłe zaburzenie utlenowania krwi, wentylacji płucnej, spadku ciśnienia parcjalnego tlenu i wzrostu dwutlenku węgla. Przewlekła niewydolność oddechowa jest oparta o ten sam mechanizm, ale ze stopniowym i narastającym upośledzeniem funkcjonalności mechanizmu oddychania.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Niewydolność oddechowa – przyczyny

Niewydolność oddechowa u dzieci i niewydolność oddechowa w osób starszych może być spowodowana przez:

  • choroby dotyczące płuc i zwężające drogi oddechowe, np. zapalenie płuc i oskrzeli, astma oskrzelowa, mukowiscydoza, ciała obce;
  • mechaniczne zaburzenia wentylacji, np. choroby nerwowo-mięśniowe, takie jak miopatie, urazy klatki piersiowej, znaczny wysiłek i zmęczenie, restrykcyjne choroby płuc z zajęciem mięśni oddechowych;
  • zaburzenia ośrodkowej kontroli oddychania – urazy, zakażenia, zatrucia, choroby uwarunkowane genetycznie, guzy i nacieki nowotworowe układu oddechowego;
  • zaburzenia pokrycia zapotrzebowania na tlen, np. wstrząs septyczny.

Ostra niewydolność oddechowa u dzieci często wywołana jest połknięciem małych przedmiotów, które ograniczają światło górnych dróg oddechowych, z kolei przewlekła niewydolność u dzieci wywołana jest przez anomalie budowy klatki piersiowej, np. hiperkifozę.

Objawy niewydolności oddechowej

W zależności od bezpośredniej przyczyny niewydolności oddechowej, u pacjenta obserwuje się m.in.:

  • objawy duszności: trudności w mówieniu, nieregularny przyspieszony lub skrajnie zwolniony oddech, zmienny stopień hiperwentylacji, łapczywe chwytanie powietrza objawiające się poszerzeniem skrzydełek nosa, wciąganie przestrzeni międzyżebrowych i dołków okołoobojczykowych, sinica warg, płatków uszu i czubka nosa oraz ból w klatce piersiowej;
  • objawy niedotlenienia ośrodkowego układu nerwowego: zaburzenia nastroju, oceny sytuacji, świadomości, dezorientacja, senność, zaburzenia widzenia, drgawki;
  • objawy ze strony układu krążenia: tachykardia lub bradykardia, zatrzymanie krążenia;
  • kaszel, krwioplucie, otwarte usta, świszczący oddech, zmniejszenie tolerancji wysiłkowej, spowolnienie ruchowe, zmęczenie wysiłkowe i spoczynkowe.

Objawy niewydolności oddechowej u dzieci są tożsame dla objawów u dorosłych.

Zobacz także

Niewydolność oddechowa u noworodka

Niewydolność oddechowa u noworodków występuje głównie u wcześniaków w wyniku niedojrzałości układu oddechowego, który w pełni rozwija się dopiero w ostatnich tygodniach ciąży, przygotowując płód do życia pozamacicznego.

U dzieci urodzonych przed 30. tygodniem wzrasta ryzyko rozwinięcia niewydolności oddechowej noworodka, tzw. zespołu zaburzeń oddychania. Innymi przyczynami i czynnikami ryzyka są:

  • poród drogą cesarskiego cięcia, ze względu na fakt, że w czasie przechodzenia dziecka przez naturalne drogi rodne większość pozostałego płynu płodowego w płucach jest mechanicznie z nich usuwana;
  • niedotlenienie okołoporodowe, wywołane np. porodem z komplikacjami (zakleszczenie dziecka, owinięcie szyi pępowiną);
  • niedobór surfaktantu, związku chemicznego o zdolnościach absorbujących powierzchnię pęcherzyków płucnych, bez niego miąższ płuc może się zapadać i wywoływać ogniskową niedodmę płucną.

Objawy niewydolności oddechowej u noworodka obserwuje się tuż po urodzeniu, kiedy dziecko ma trudności z oddychaniem i wyraźnie angażuje dodatkowe mięśnie oddechowe międzyżebrowe, ma przyspieszony oddech lub bezdech, a także rozwija się wyraźna sinica obwodowa (zasinienie skóry, szczególnie palców i ust).

Niewydolność oddechowa – leczenie

Leczenie niewydolności oddechowej jest wielowymiarowym procesem ukierunkowanym na postępowanie głównie przyczynowe, np. w przebiegu aspiracji ciała obcego w drogach oddechowych, jego usunięcie likwiduje przyczynę i objawy niewydolności oddechowej.

Leczenie respiratorem niewydolności oddechowej wprowadza się dla wyrównania równowagi gazowej organizmu, najczęściej w przypadku przewlekłej postaci niewydolności oddechowej. Dodatkowo praktykuje się rehabilitację pulmonologiczną, wykorzystującą ćwiczenia wytrzymałościowe, oporowe i ogólnousprawniające, poprawiające kondycję i ruchomość klatki piersiowej. Ponadto prowadzi się naukę właściwego toru i mechanizmu oddychania oraz pozycje złożeniowe.

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Ożywianie komórek życiowych u świni / gettyimages

Rewolucja w medycynie. Naukowcy ożywili część komórek u świni, która już nie żyła

AOS. Czym jest ambulatoryjna opieka specjalistyczna, jakie obejmuje świadczenie i kto może z niej skorzystać?

Stridor, czyli świst przy oddychaniu, którego nie warto bagatelizować!

ECMO – urządzenie, które daje płucom i sercu czas na regenerację lub przeszczep

Skala MRC – co mierzy, gdzie jest stosowana, jak przebiega badanie?

Opiekun medyczny – jakie zmiany po nowelizacji ustawy o niektórych zawodach medycznych?

Pierwsza pomoc w przypadku poparzenia przez meduzę. Sprawdź, jak się zachować krok po kroku

Pierwsza pomoc w przypadku poparzenia przez meduzę. Sprawdź krok po kroku, jak się zachować

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

Od 1 lipca na te badania skieruje cię lekarz rodzinny. Będzie można wykonać je bezpłatnie

Od 1 lipca na te badania skieruje cię lekarz rodzinny. Będzie można wykonać je bezpłatnie

Weterynarz będzie wykonywał badanie krwi? Tak zakłada nowy projekt ustawy

Weterynarz będzie wykonywał badanie krwi? Tak zakłada nowy projekt ustawy

22 proc. kobiet z niepełnosprawnością nigdy nie było u ginekologa. "Brak otwartości często jest bardziej wykluczający niż bariery architektoniczne"

22 proc. kobiet z niepełnosprawnością nigdy nie było u ginekologa. „Brak otwartości często jest bardziej wykluczający niż bariery architektoniczne”

Karetka w każdej gminie i wyższe zapomogi. Co jeszcze zakłada nowa ustawa o zarządzaniu kryzysowym?

Karetka w każdej gminie i wyższe zapomogi. Co jeszcze zakłada nowy projekt ustawy o zarządzaniu kryzysowym?

Plamienie zamiast miesiączki – co oznacza?

Dramatyczne warunki w dziecięcym szpitalu psychiatrycznym w Warszawie. To kolejny symbol tragicznego stanu psychiatrii dziecięcej

Dramatyczne warunki w dziecięcym szpitalu psychiatrycznym w Warszawie. To kolejny symbol tragicznego stanu psychiatrii dziecięcej w Polsce

Łatwo zasypiasz w dzień i nie śpisz w nocy? To może być narkolepsja. Sprawdź, jakie objawy ma to zaburzenie

Gumkowanie hemoroidów – co to jest, objawy. Profilaktyka i leczenie żylaków odbytu

Opalanie natryskowe – czy jest bezpieczną alternatywą dla promieni UV?

Ciałko żółte – funkcje, rola w ciąży, torbiele ciałka żółtego

Chlamydioza – objawy i leczenie zakażenia chlamydią

Nowe zasady dotyczące odwiedzania pacjentów w szpitalu. Sprawdź, co się zmieniło

Nowe zasady dotyczące odwiedzania pacjentów w szpitalu. Sprawdź, co się zmieniło

Siedem osób usłyszało zarzuty w sprawie samobójstwa znanego lekarza. "Fala hejtu wymierzona w profesora była okrutna"

Siedem osób z zarzutami w sprawie samobójstwa znanego lekarza. „Fala hejtu wymierzona w profesora była okrutna”

Wystawianie zwolnień lekarskich podczas teleporad było nielegalne? ZUS przeprowadza kontrole

Wystawianie zwolnień lekarskich podczas teleporad było nielegalne? ZUS przeprowadza kontrole

Hydroterapia – korzyści z wodolecznictwa i rodzaje zabiegów

Kobieta i mężczyzna ćwiczą

Ćwiczenia na kręgosłup dla każdego, czyli sposób na zdrowe plecy. Jak właściwie dobrać zestaw ćwiczeń?

Najpopularniejsze

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Wysoki cholesterol - jakie są przyczyny i objawy? Sposoby na wysoki cholesterol

Wysoki cholesterol – jakie są przyczyny i objawy? Jak go obniżyć?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

para w łóżku

Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

laboratorium

D-dimery – co to jest? Jak obniżyć zbyt wysoki poziom?

para zakochanych, romantyczny wieczór

Nie masz ochoty na seks? Poznaj 8 sposobów na podniesienie libido

Kobieta siedzi

Krwawienie po okresie – przyczyny, objawy, kolory wydzielin

×