Przejdź do treści

Rabdomioliza to zespół objawów towarzyszących rozpadowi mięśni szkieletowych. Co jest tego przyczyną?

Mężczyzna trzyma się za łydkę
fot. comzeal/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Ciepłe mleko na bezsenność?
Ciepłe mleko na bezsenność?
5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku
5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku
Brudne dziecko to szczęśliwe dziecko - dlaczego warto pozwolić dziecku się brudzić?
Brudne dziecko to szczęśliwe dziecko – dlaczego warto pozwolić dziecku się brudzić?
Witamina D - jak przyjmować i czego unikać?
Witamina D – jak przyjmować i czego unikać?
Tłuszcze czy węglowodany – co nas usypia?
Tłuszcze czy węglowodany – co nas usypia?

Rabdomioliza to fachowe określenie zespołu objawów towarzyszących rozpadowi mięśni poprzecznie prążkowanych. Na jej powstanie ma wpływ szereg czynników takich jak: uszkodzenia, nadmierny wysiłek fizyczny, długotrwałe stosowanie niektórych leków, a nawet zatrucia. Cechą charakterystyczną dla tej przypadłości jest ból mięśniowy i wrażliwość na dotyk. Trzeba ją leczyć, ponieważ zaniechanie terapii może doprowadzić do poważnych powikłań.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Rabdomiolizę opisano po raz pierwszy w czasie II wojny światowej, opierając się na wynikach badań przeprowadzonych na ofiarach bombardowania. Obecnie diagnozuje się ją u czynnych sportowców i osób poszkodowanych w wypadkach. Masywny rozpad mięśni występuje też u chorych stosujących leki na obniżenie lipidów. Przyczyniające się do rabdomiolizy statyny powodują miopatię i zwiększają poziom kinazy kreatynowej we krwi.

Rabdomioliza a mioglobina

Główną rolę w procesie rabdomiolizy odgrywa mioglobina – białko odpowiedzialne za gromadzenie tlenu w mięśniach poprzecznie prążkowanych. Dzięki właściwościom podobnym do hemoglobiny dba o to, aby mięśnie po wysiłku fizycznym mogły normalnie funkcjonować. W momencie urazu mioglobina kumuluje się w kanalikach, doprowadzając do ich zwężenia i jednoczesnego obkurczenia naczyń nerkowych, co skutkuje niewydolnością nerek i w niektórych przypadkach koniecznością dializoterapii.

Ola Lendzion

Jakie czynniki mają wpływ na powstawanie rabdomiolizy?

U osób z rabdomiolizą przyczyn rozpadu mięśni upatruje się w szeregu czynników: nie tylko tych natury fizycznej jak termiczne czy mechaniczne, ale i niefizycznych, które powodują zaburzenia w dopływie krwi. Do jej powstania predysponują:

  • urazy mechaniczne i epizody niedokrwienia spowodowane długotrwałym unieruchomieniem,
  • zakażenia o charakterze miejscowym lub ogólnoustrojowym,
  • predyspozycje genetyczne,
  • napady padaczkowe,
  • zaburzenia elektrolitowe i metaboliczne,
  • oparzenia,
  • operacje ortopedyczne,
  • stany zapalne mięśni,
  • udary mózgu,
  • zatrucia tlenkiem węgla,
  • zatrucia grzybami,
  • uzależnienie od substancji psychoaktywnych,
  • nowotwory przebiegające z ostrą miopatią,
  • zespół neuroleptyczny spowodowany podaniem znieczulenia,
  • hipotermia,
  • ekstremalny wysiłek fizyczny.

Rabdomiolizie sprzyjają także niektóre leki np. długotrwałe przyjmowanie cyklosporyn, przeciwdepresyjnej wenlafaksyny oraz leków obniżających poziom lipidów we krwi. Te ostatnie, zwłaszcza statyny, mogą prowadzić do miopatii, ponieważ zwiększają stężenie kinazy kreatynowej we krwi.

Objawy rabdomiolizy

U niektórych osób rozpad mięśni niczym się nie objawia, więc żeby go zdiagnozować, trzeba wykonać badania laboratoryjne i oznaczyć stężenie kinazy. W cięższych przypadkach rabdomiolizy objawem chorobowym jest uporczywy ból mięśni i nadwrażliwość na dotyk. Mocz chorego jest nienaturalnie ciemny, niekiedy z domieszką krwi. W miejscu uszkodzenia mięśni może się pojawić obrzęk. W przebiegu rabdomiolizy mogą wystąpić też objawy nietypowe takie jak: mdłości i wymioty, gorączka, znaczne osłabienie ogólne, bóle brzucha, a nawet zaburzenia świadomości.

Zobacz także

Jak rozpoznać i leczyć rabdomiolizę?

Rozpoznanie rabdomiolizy opiera się na szczegółowym wywiadzie przeprowadzonym z pacjentem i wynikach wielu badań laboratoryjnych, w tym: poziomu kinazy kreatynowej (CK), stężenia potasu i wapnia we krwi chorego, poziomu dehydrogenazy mleczanowej (LDH) oraz potwierdzenia obecności mioglobiny w moczu. Bada się również poziom kreatyniny, mocznika i kontroluje próby wątrobowe (aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginowa).  Leczenie rabdomiolizy wymaga pobytu w szpitalu, ponieważ u większości osób występuje ostra niewydolność nerek – muszą być dializowane. Pacjenci z łagodniejszym rozpadem mięśni są agresywnie nawadniani w celu wymuszenia diurezy, co może pomóc obniżyć poziom kinazy kreatynowej. Podaje się im także wodorowęglan sodu i inne niezbędne leki, które będą zapobiegać dalszej niewydolności nerek.

Możliwe powikłania przy rabdomiolizie

Wczesne rozpoznanie choroby jest procesem całkowicie odwracalnym. Zaniechanie leczenia może prowadzić do poważnych problemów ze zdrowiem. Jest to spowodowane rozpadem, podczas którego mięśnie uwalniają do krwi substancje toksyczne. Brak leczenia na tym etapie może prowadzić do hiperkaliemii (dużego stężenia potasu we krwi), zaburzeń rytmu serca oraz kłopotów z krzepnięciem. Najpoważniejszym powikłaniem rabdomiolizy jest ostra niewydolność nerek, przez która chory musi być dializowany bądź wymaga przeszczepu.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Ćwiczenia relaksacyjne - sposób na walkę ze stresem dla osób w każdym wieku

Ćwiczenia relaksacyjne – sposób na walkę ze stresem dla osób w każdym wieku

Drętwienie rąk – przyczyny i leczenie. Jakie wybrać leki na drętwienie palców u rąk?

Drętwienie rąk – przyczyny i leczenie. Jakie wybrać leki na drętwienie palców u rąk?

Mizofonia - co to jest, objawy i przyczyny. Jak leczyć to schorzenie?

Mizofonia – co to jest, objawy i przyczyny. Jak leczyć to schorzenie?

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

dentystka w maseczce ochronnej

Ratownik do studentów kierunków medycznych: „myślcie przede wszystkim o sobie, przydadzą się twardy tyłek i mocne łokcie”

Pająk na ręce - arachnofobia

Arachnofobia – co to jest i jakie są jej objawy? Wyjaśniamy, jak leczyć arachnofobię

choroba kawasaki i leki

Choroba Kawasakiego u dorosłych i dzieci – objawy, przyczyny, powikłania

Mężczyzna wykonuje ćwiczenia na rwę kulszową

Ćwiczenia na rwę kulszową. Rehabilitacja i ćwiczenia na nerw kulszowy w domu

Dziewczynka z białym nalotem na języku

Biały nalot na języku – co oznacza i jak go usunąć?

Po co nam... wyrostek robaczkowy?

Po co nam wyrostek robaczkowy? Czy faktycznie jest niepotrzebnym organem?

Twarz kobiety z białymi zębami. Od obrazka odchodzi obrazek, na którym kobieta miała żółte zęby.

Jak wybielić zęby? Domowe sposoby na wybielanie zębów

Akcja studentów pielęgniarstwa "Obalamy stereotypy"

„Nic nie robią tylko kawę piją”. Studentki pielęgniarstwa i położnictwa walczą ze stereotypami zawodowymi w świetnej akcji

naukowiec - salmonella

Salmonella – objawy zakażenia bakterią i rozpoznanie. Na czym polega leczenie?

Dwójka lekarzy wykonuje sedacje pacjentowi

Sedacja – co to jest i w jakim celu się ją stosuje? Czy sedacja jest bezpieczna?

Olejek rycynowy leży na małej deseczce obok miski z ziarnami

Olejek rycynowy – właściwości, zastosowanie. Na co pomagają okłady z olejku rycynowego?

Apoptoza komórek - jaki ma związek z powstawaniem nowotworów?

Apoptoza komórek – jaki ma związek z powstawaniem nowotworów?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta przegląda się w lustrze i widzi pryszcze na twarzy

Pryszcze – skąd się biorą i jak się ich pozbyć? Zdradzamy domowe sposoby

Archiwalne zdjęcie z czasów pandemii hiszpanki/Underwood Archives/Getty Images

Grypa hiszpanka. Historia największej pandemii na świecie

Ślady krwi na jabłku po ugryzieniu, spowodowane przez szkorbut

Szkorbut – objawy, przyczyny. Na czym polega leczenie szkorbutu?

Kobieta siedzi w gabinecie laekarskim i trzyma się za głowę

Lobotomia – co to jest? Jak przeprowadzany jest zabieg i jakie są skutki uboczne lobotomii?

Smutna kobiet a- cyklofrenia

Cyklofrenia – co to jest i jakie są jej objawy? Jak się zachowuje cyklofrenik?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

mózg w 3D - oponiak

Oponiak – przyczyny, rokowania i objawy. Jaka jest śmiertelność?

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Policzek kobiety z włókniakiem miękkim

Włókniak miękki ‒ jakie są jego przyczyny i jak się pozbyć takich zmian?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku