Przejdź do treści

Zespół bólowy o nieznanej przyczynie to fibromialgia. Punkty tkliwe mogą naprowadzić na właściwe rozpoznanie choroby.

kobieta siedzi na łóżku i trzyma się za brzuch
leszekglasner/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim

Fibromialgia to zaburzenie charakteryzujące się występowaniem przewlekłego bólu nerwowo-mięśniowego o niejasnej przyczynie. Dotyka częściej kobiet niż mężczyzn. Fibromialgii mogą towarzyszyć zaburzenia psychiczne.

Rozpoznanie fibromialgii stawia się na podstawie nasilenia objawów oraz obecności punktów tkliwych. Fibromialgia, nawet leczona kompleksowo oraz wielokierunkowo, może stanowić problem trudno poddający się terapii.

Co to jest fibromialgia?

Fibromialgia to zespół bólowy, który charakteryzuje się uogólnionym bólem ze strony mięśni oraz tkliwością typowych punktów ciała. Ponad ośmiokrotnie częściej występuje u płci żeńskiej. Najczęściej spotykana jest wśród przedstawicielek rasy białej między 35 a 55 rokiem życia i mówi się, że dotyczy aż 2–4% populacji. Pierwszy opis choroby pochodzi z początku XX wieku, ale kryteria diagnostyczne zostały ustalone dopiero w 1990 roku. Przyczyna fibromialgii nie jest do końca poznana. Chorzy doszukują się związku pierwszych objawów z wydarzeniami stresowymi, jakie miały miejsce w ich życiu. Z kolei naukowcy podają, że potencjalną przyczyną mogą być zaburzenia przewodnictwa w połączeniach nerwowych oraz neurotransmiterach, które wynikają z wady genetycznej. Związek odnajduje się także w chorobach endokrynologicznych, reumatologicznych, w urazach poprzedzających objawy. Diagnozę fibromialgii stawia się na podstawie kryteriów diagnostycznych opracowanych przez Amerykańskie Towarzystwo Reumatologiczne. Wykorzystuje się wskaźnik nasilenia fibromialgii (FS), na który składa się wskaźnik rozległości bólu (WPI) oraz wskaźnik nasilenia objawów (SSS). Czas trwania dolegliwości musi przekraczać 3 miesiące. Do rozpoznania fibromialgii niezbędne jest stwierdzenie co najmniej 7 obszarów bólu oraz co najmniej 5 punktów w skali nasilenia objawów lub 3–6 tkliwych obszarów i nasilenia objawów na poziomie 9 punktów lub więcej.

Fibromialgia – objawy

Dolegliwości spotykane w chorobie skłaniają pacjenta do szybkiej wizyty u lekarza. Główne objawy fibromialgii pochodzą ze strony układu mięśniowo-stawowego. Podstawową dolegliwością jest uogólniony ból. Obecność tkliwych miejsc ciała to kolejna charakterystyczna cecha fibromialgii. Bolesne punkty znajdują się w okolicy:

  • przyczepu mięśni podpotylicznych,
  • przestrzeni między wyrostkami poprzecznymi C5–C7,
  • górnego brzegu mięśnia czworobocznego w połowie jego długości,
  • przyczepu mięśnia nadgrzebieniowego w okolicy przyśrodkowego brzegu łopatki,
  • połączenia chrzęstno-kostnego drugiego żebra,
  • 2 centymetry poniżej od nadkłykcia bocznego kości ramiennej,
  • górnego bocznego kwadrantu pośladka,
  • tylnej powierzchni wyniosłości krętarza większego – pod pośladkami,
  • kłykcia przyśrodkowego kości udowej – w okolicy nadkolanowej.

Każdy bolesny punkt jest parzysty i znajduje się symetrycznie po obu stronach ciała, łącznie mowa więc o 18 okolicach. Oprócz podstawowych objawów w trakcie trwania choroby mogą pojawić się: zaburzenia snu i brak odczucia jego efektywności po odpoczynku nocnym, zmęczenie oraz uczucie sztywności i napięcia ciała, depresja lub zaburzenia lękowe. Inne schorzenie – zespół przewlekłego zmęczenia – jest często uznawane za fibromialgię. W takim przypadku obserwuje się dodatkowo objawy w postaci stanu podgorączkowego, powiększenia węzłów chłonnych, bólu gardła, wędrującego bólu stawów.

Zobacz także

Jakie badania wykonać przy podejrzeniu fibromialgii?

Chorobę zalicza się do zaburzeń reumatologicznych, jednak podejście do diagnostyki oraz leczenia powinno być multidyscyplinarne. Lekarze zajmujący się diagnostyką choroby to lekarze rodzinni, specjaliści reumatolodzy, neurolodzy, psychiatrzy.

Nie ma specyficznych badań, które mogłyby naprowadzać na rozpoznanie. Zaleca się wykonanie podstawowych pomiarów oraz badań obrazowych, dzięki którym można wykluczyć inne możliwe przyczyny objawów.

Fibromialgia – leczenie

Leczenie fibromialgii jest trudne i musi być multidyscyplinarne oraz prowadzone w pełnym zaangażowaniu ze strony pacjenta. Obejmuje edukację, leczenie niefarmakologiczne oraz farmakologiczne. Terapię rozpoczyna się od ćwiczeń fizykalnych aerobowych i siłowych, którym mogą towarzyszyć metody łagodzące ból, takie jak akupunktura, hydroterapia oraz leczenie sanatoryjne. Jeśli takie postępowanie jest nieskuteczne, a u pacjenta widoczne są objawy depresji, kieruje się go do psychologa lub psychiatry, który zaproponuje odpowiednią metodę psychoterapii. W łagodzeniu dolegliwości ogromne znaczenie ma farmakoterapia. Leki na fibromialgię to przede wszystkim antydepresanty oraz preparaty przeciwbólowe (tramadol, paracetamol), a także tabletki korygujące zaburzenia snu. Nie zaleca się stosowania niesteroidowych leków przeciwzapalnych i glikokortykosteroidów. W literaturze można spotkać się z metodami leczenia fibromialgii dietą bogatą w tryptofan, czyli prekursor serotoniny. Nie odnajduje to jednak jednoznacznego potwierdzenia w badaniach naukowych.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Szczeklik A. Interna Szczeklika. Medycyna Praktyczna. Kraków 2018.
Samborski W. Fibromialgia – aktualne zasady rozpoznawania choroby, nowe propozycje dotyczące patogenezy i leczenia. Forum Reumatologiczne 2015, tom 1, nr 1, 5–11.
Kopański Z. Fibromialgia. Journal of Clinical Healthcare 1 (2014), s. 21–24

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

lekarka

Badania profilaktyczne – które zrobić w zależności od wieku?

Otolaryngologia — jakimi chorobami się zajmuje?

Otolaryngologia – jakimi chorobami się zajmuje ta dziedzina?

alkohol

Na czym polega detoks alkoholowy? Gdzie poddać się oczyszczeniu organizmu z toksyn?

zestresowana kobieta

Stres oksydacyjny – z czego wynika i jak sobie z nim poradzić?

damskie dłonie i stopy

Skręcona kostka – jak wyglądają objawy? Jakie są sposoby leczenia?

Kobieta z bólem w kolanie podczas chodzenia

Ból kolana przy chodzeniu a infekcje bakteryjne i choroby stawów

nogi w podkolanówkach

Ból kolana przy zginaniu, chodzeniu i wchodzeniu po schodach – jakie są przyczyny? Jak leczyć?

kobieta z bólem żeber

Złamane żebra – przyczyny, leczenie i rehabilitacja. Czy możliwe są powikłania?

kobieta z bolącą nogą

Złamana noga – jak wyglądają objawy? Pierwsza pomoc i rehabilitacja

Przygotowywanie herbaty na przeziębienie z imbirem, miodem, czosnkiem, cytryną

Imbir na przeziębienie – jak go wykorzystać, aby skutecznie pozbyć się choroby?

5 konsekwencji chodzenia do pracy z grypą

5 konsekwencji chodzenia do pracy z grypą

Dlaczego regeneracja mięśni jest ważna?

Dlaczego regeneracja mięśni jest ważna?

dziecko z rotawirusem

Rotawirus u dzieci i niemowląt – jakie daje objawy?

Jan Szyszko zmarł prawdopodobnie na zatorowość płucną

Jan Szyszko nie żyje. Przyczyną śmierci była prawdopodobnie zatorowość płucna. Jak wyglądają objawy i leczenie zatorowości płucnej?

5 zdrowotnych „prawd”, które trzeba wysłać na emeryturę

kaszel

Przyczyny i sposoby radzenia sobie z kaszlem w czasie ciąży

przeziębienie

Skąd się bierze i jak bezpiecznie leczyć katar w ciąży? Leki i domowe sposoby

Kobieta w ciąży, z gorączką

Gorączka w ciąży – jak zbić temperaturę nie szkodząc dziecku?

Przeziębiona kobieta w ciąży

Przeziębienie w ciąży. Jak je leczyć bezpiecznie?

zator płucny - kobieta trzyma się za klatkę piersiową

Zator płucny. Jak wyglądają objawy i leczenie zatorowości płucnej?

„Czarci pazur, czyli diabelsko skuteczna roślina. Doskonale sprawdza się w leczeniu kręgosłupa, uśmierza bóle mięśni i kości” – mówi dietetyczka dr Grażyna Pająk

kobieta przed komputerem

„Im bardziej napinasz szyję, tym mocniej „ciągniesz” również za nerwy, które przechodzą przez nadgarstek”. Fizjoterapeuta o syndromie biurowego nadgarstka

istockphoto.com

5 codziennych zagrożeń dla kręgosłupa

klimatyzacja

Klimatyzacja – poznaj jej plusy i minusy

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

para w łóżku

Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Zbliżenie oka z wadą wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.