Przejdź do treści

Czym jest hiperkapnia? Przyczyny, objawy, leczenie | HelloZdrowie

wykres z ekg a w tle lekarka
Fot. cassis/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
stres trening
Sposoby na stres. Oto 6 skutecznych sposobów, które ukoją twoje nerwy
Nadmierna potliwość – o czym świadczy, jakie są przyczyny?
Szczepionka
Szczepionka na gruźlicę może uchronić nas przed koronawirusem?
Kobieta trzyma się za szyję
Ból i zesztywnienie mięśni karku – przyczyny, leczenie
Kobieta czesząca włosy
Problemy z włosami: łupież, wypadanie włosów, przetłuszczanie się. Co robić?

Hiperkapnia to stan podwyższonego poziomu dwutlenku węgla we krwi. Najczęściej towarzyszy on niewydolności oddechowej i objawia się omdleniami, nieregularnym biciem serca lub hiperwentylacją.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Agnieszka Widera
lekarz

Hiperkapnia to stan sygnalizujący problemy z wydolnością oddechową lub krążeniem płucnym. Leczenie ukierunkowane jest więc na podstawową chorobę, którą najczęściej jest astma, bezdech senny lub przewlekła choroba płuc.

Czym jest hiperkapnia?

Hiperkapnia to nieprawidłowy poziom dwutlenku węgla we krwi. Może on wynikać z niewłaściwej pracy jednego z dwóch czynników regulujących ilość tlenu i dwutlenku węgla we krwi, tj. nieprawidłowej wentylacji płuc lub niewłaściwego przepływu krwi przez płuca. Wyróżnia się dwa rodzaje takiej niewydolności oddechowej:

  • częściową (hipoksemiczną) – prowadzącą do obniżenia zawartości tlenu we krwi bez wzrostu poziomu dwutlenku węgla,
  • całkowitą – połączenie hipoksemii (obniżenia poziomu tlenu we krwi) z hiperkapnią (podwyższeniem poziomu dwutlenku węgla).

Hiperkapnię stwierdza się w przypadku osiągnięcia dla ciśnienia parcjalnego przez dwutlenek węgla we krwi poziomu wyższego niż 45 mmHg (milimetrów słupa rtęci) lub 6,00 kPa (kilopaskali). Dla ciśnienia parcjalnego tlenu niebezpieczne są wartości niższe niż 75 mm Ha lub 10,00 kPa.

kobieta mająca duszności

Przyczyny hiperkapnii

Hiperkapnia jest najczęściej spowodowana zaburzeniami w zakresie wentylacji płuc. Do najczęstszych przyczyn tego problemu należą:

  • niedrożność dróg oddechowych utrudniająca oddychanie (wywołana przez ciało obce, obrzęk krtani, zamknięcie dróg oddechowych przez tzw. wiotki język występujący u osób nieprzytomnych, a także skurcz oskrzeli oraz obrzęk błony śluzowej),
  • zaburzenia pracy mięśni oddechowych (wpływ narkotyków i leków opioidowych na ośrodek mózgu odpowiedzialny za oddychanie, zaburzenia neurologiczne lub bezpośrednio dotyczące konkretnych mięśni, np. dystrofie mięśniowe),
  • zwiększenie ilości powietrza zalegającego w drogach oddechowych, które nie bierze udziału w wymianie gazowej (tzw. przestrzeń martwa).

Hiperkapnia wiąże się często z obturacją (zwężeniem światła) dolnych dróg oddechowych. Choroby powodujące to schorzenie to najczęściej:

  • astma,
  • przewlekła obturacyjna choroba płuc,
  • obturacyjny bezdech senny.

Do przyczyn hiperkapnii należą również guzy, które zamykają światło oskrzeli. Natomiast zapalenie płuc, odma opłucnowa oraz obrzęk płuc mogą obniżać wydajność pracy pęcherzyków płucnych, co w poważnych stadiach choroby może utrudniać wentylację płucną.

Hiperkapnia – objawy

Hiperkapnia może się początkowo objawiać w sposób bardzo łagodny, ponieważ ludzki organizm jest w stanie częściowo skompensować zbyt wysoką ilość dwutlenku węgla we krwi. W takiej sytuacji hiperkapnia objawia się:

  • zaczerwienieniem skóry,
  • sennością,
  • problemami z koncentracją,
  • łagodnym bólami głowy,
  • zawrotami głowy,
  • uczuciem duszności,
  • uczuciem wyczerpania,
  • zmęczeniem nieadekwatnym do wysiłku.

Objawy te łatwo pomylić z innymi chorobami, co więcej, wiele osób je lekceważy. Jeśli jednak utrzymują się przez dłuższy czas, koniecznie należy je skonsultować z lekarzem. Do natychmiastowej wizyty powinny skłonić takie symptomy jak:

  • uczucie zdezorientowania,
  • uczucie paranoi lub depresji,
  • drżenie mięśni,
  • nieregularna praca serca,
  • hiperwentylacja,
  • drgawki,
  • atak paniki.

Tego typu objawy hiperkapnii mogą świadczyć o coraz wyższym poziomie dwutlenku węgla, z którego kompensacją organizm już sobie nie radzi.

Zobacz także

Hiperkapnia – następstwa

Nieleczona ciężka postać hiperkapnii może prowadzić do rozwoju kwasicy oddechowej oraz rozszerzenia naczyń mózgowych. Ciężkich objawów hiperkapnii pod żadnym pozorem nie wolno lekceważyć. Trzeba jak najszybciej rozpocząć leczenie – w innym przypadku pacjentowi grozi rozwój tzw. hipoksemicznego napędu oddechowego. Wiąże się on z utratą naturalnego odruchu przyspieszonego oddychania w przypadku zwiększonej ilości dwutlenku węgla w organizmie. Brak tego odruchu może prowadzić do zatrzymania oddechu oraz śpiączki hiperkapnicznej w przypadku intensywnej terapii tlenem.

Leczenie hiperkapnii

Leczenie hiperkapnii należy rozpocząć od odpowiedniej diagnostyki i ustalenia ilości gazu rozpuszczonego we krwi. Służy do tego badanie gazometryczne. Do gazometrii pobiera się krew tętniczą, rzadziej żylną lub włośniczkową. Badanie ma ustalić skalę problemu, natomiast leczenie najczęściej dotyczy choroby podstawowej, która jest przyczyną hiperkapnii.

W celu złagodzenia objawów stosuje się tlenoterapię 60-procentową mieszanką tlenu z użyciem maski Venturiego. Ciężka niewydolność oddechowa wymaga intubacji i wentylacji mechanicznej. Jeśli za problemy oddechowe opowiada obecność ciała obcego w drogach oddechowych, konieczna jest bronchoskopia. Zapalenie płuc i jego pochodne leczy się antybiotykoterapią. Zaostrzenia astmy i podobne im schorzenia leczy się poprzez podawanie leków rozszerzających oskrzela i zmniejszających obrzęk błony śluzowej.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Lekarka w fartuchu ochronnym ściąga rękawiczki

Zdjęcie dłoni lekarza po 10 godzinach w rękawiczce. Tak wygląda walka na pierwszej linii frontu z COVID-19

„Proszę przyjść, jak będzie pani chciała mieć dzieci”. Te słowa usłyszała od lekarzy artystka Katarzyna Gabrysz, kiedy szukała pomocy

Płytki krwi i ich badanie – co oznacza podwyższony i obniżony poziom?

Kobieta na badaniu piersi metodą mammografii

Mammografia – co to za badanie? Jak często ją wykonywać i jak interpretować wyniki?

Kobieta smutna, cierpiaca na depresję poporodową

Depresja poporodowa – jak długo trwa? Jakie są jej objawy i jak ją leczyć?

Triage – na czym polega? Jakie są zasady segregacji medycznej chorych?

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Wygląd języka – co popękany lub żółty mówi o zdrowiu?

Mezoterapia igłowa – co to jest, jakie są efekty i skutki uboczne?

Paznokcie

Zmiany na paznokciach. O jakich chorobach świadczą?

kobieta ze zmianami skórnymi twarzy

Przebarwienia na twarzy – przyczyny i sposoby, żeby się ich pozbyć

Wrzody żołądka ‒ leczenie naturalne

Wrzody żołądka – leczenie naturalne. Jakie są domowe sposoby?

Rak kości – objawy i przyczyny

Rak kości – przyczyny i objawy. Jak je szybko rozpoznać?

Zakrzepica - co to jest? Jakie są jej objawy i na czym polega leczenie zakrzepicy?

Zakrzepica – co to jest? Jakie są jej objawy i na czym polega leczenie zakrzepicy?

lekarz wykonuje kobiecie rentgen zębów

Zdjęcie pantomograficzne – na czym polega i ile kosztuje?

zapalenie przydatków, kobieta trzymająca się w okolicach podbrzusza

Zapalenie przydatków – objawy, leczenie, możliwe powikłania

kobieta, którą boli brzuch, przepuklina pępkowa

Przepuklina pępkowa u dzieci i dorosłych – objawy i leczenie

Kobieta chora na sarkoidozę rozmawia z lekarką.

Sarkoidoza – przyczyny i objawy. Przebieg oraz leczenie choroby

młoda kobieta zadowolona po usunięciu trądziku

Trądzik hormonalny – przyczyny i leczenie. Jak go rozpoznać?

migotanie przedsionków - kobieta trzyma się za serce

Migotanie przedsionków – przyczyny, objawy i leczenie tej postaci arytmii

para całująca się

Co to jest diafragma? Jakie jest jej działanie i skuteczność jako środka antykoncepcyjnego?

szum w uszach - kobieta trzyma się za ucho

Szum w uszach – przyczyny, leczenie, domowe sposoby

zaburzenia adaptacyjne - smutna kobieta opierająca się o ścianę

Zaburzenia adaptacyjne – czym są? Jak sobie radzić w trudnej sytuacji?

Tyłozgryz, uśmiechnięta dziewczyna z aparatem ortodontycznym na zębach

Tyłozgryz – czym jest? Objawy i leczenie tyłozgryzu u dorosłych i dzieci

starsza kobieta - niewydolność serca

Niewydolność serca – „epidemia widmo”. Dotyka ponad miliona Polaków, większość z nich nie wie, że jest chora

Najpopularniejsze

Kortyzol – jak go obniżyć? Objawy i przyczyny podwyższonego poziomu kortyzolu

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

kobieta, ból

Fibromialgia – kiedy boli cię wszystko. Czym objawia się ta tajemnicza choroba?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

Policzek kobiety z włókniakiem miękkim

Włókniak miękki ‒ jakie są jego przyczyny i jak się pozbyć takich zmian?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę