Przejdź do treści

Czym jest hiperkapnia? Przyczyny, objawy, leczenie | HelloZdrowie

wykres z ekg a w tle lekarka
Fot. cassis/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim

Hiperkapnia to stan podwyższonego poziomu dwutlenku węgla we krwi. Najczęściej towarzyszy on niewydolności oddechowej i objawia się omdleniami, nieregularnym biciem serca lub hiperwentylacją.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Agnieszka Widera
lekarz

Hiperkapnia to stan sygnalizujący problemy z wydolnością oddechową lub krążeniem płucnym. Leczenie ukierunkowane jest więc na podstawową chorobę, którą najczęściej jest astma, bezdech senny lub przewlekła choroba płuc.

Czym jest hiperkapnia?

Hiperkapnia to nieprawidłowy poziom dwutlenku węgla we krwi. Może on wynikać z niewłaściwej pracy jednego z dwóch czynników regulujących ilość tlenu i dwutlenku węgla we krwi, tj. nieprawidłowej wentylacji płuc lub niewłaściwego przepływu krwi przez płuca. Wyróżnia się dwa rodzaje takiej niewydolności oddechowej:

  • częściową (hipoksemiczną) – prowadzącą do obniżenia zawartości tlenu we krwi bez wzrostu poziomu dwutlenku węgla,
  • całkowitą – połączenie hipoksemii (obniżenia poziomu tlenu we krwi) z hiperkapnią (podwyższeniem poziomu dwutlenku węgla).

Hiperkapnię stwierdza się w przypadku osiągnięcia dla ciśnienia parcjalnego przez dwutlenek węgla we krwi poziomu wyższego niż 45 mmHg (milimetrów słupa rtęci) lub 6,00 kPa (kilopaskali). Dla ciśnienia parcjalnego tlenu niebezpieczne są wartości niższe niż 75 mm Ha lub 10,00 kPa.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

NOWOŚĆ
Odporność, Multilac
Multilac Synbiotyk, 20 kapsułek
23,39 zł
Odporność
Naturell Ester-C® PLUS 100 tabletek
57,00 zł
NOWOŚĆ
Odporność
Przecier z owoców bzu czarnego ElPol, 300 ml
19,50 zł
Odporność, Good Aging
Naturell Witamina D 1000mg, 365 tabletek
70,00 zł
Odporność, Energia, Beauty
Naturell Witamina B Complex Vegan, 180 tabletek
79,99 zł
kobieta mająca duszności

Przyczyny hiperkapnii

Hiperkapnia jest najczęściej spowodowana zaburzeniami w zakresie wentylacji płuc. Do najczęstszych przyczyn tego problemu należą:

  • niedrożność dróg oddechowych utrudniająca oddychanie (wywołana przez ciało obce, obrzęk krtani, zamknięcie dróg oddechowych przez tzw. wiotki język występujący u osób nieprzytomnych, a także skurcz oskrzeli oraz obrzęk błony śluzowej),
  • zaburzenia pracy mięśni oddechowych (wpływ narkotyków i leków opioidowych na ośrodek mózgu odpowiedzialny za oddychanie, zaburzenia neurologiczne lub bezpośrednio dotyczące konkretnych mięśni, np. dystrofie mięśniowe),
  • zwiększenie ilości powietrza zalegającego w drogach oddechowych, które nie bierze udziału w wymianie gazowej (tzw. przestrzeń martwa).

Hiperkapnia wiąże się często z obturacją (zwężeniem światła) dolnych dróg oddechowych. Choroby powodujące to schorzenie to najczęściej:

  • astma,
  • przewlekła obturacyjna choroba płuc,
  • obturacyjny bezdech senny.

Do przyczyn hiperkapnii należą również guzy, które zamykają światło oskrzeli. Natomiast zapalenie płuc, odma opłucnowa oraz obrzęk płuc mogą obniżać wydajność pracy pęcherzyków płucnych, co w poważnych stadiach choroby może utrudniać wentylację płucną.

Hiperkapnia – objawy

Hiperkapnia może się początkowo objawiać w sposób bardzo łagodny, ponieważ ludzki organizm jest w stanie częściowo skompensować zbyt wysoką ilość dwutlenku węgla we krwi. W takiej sytuacji hiperkapnia objawia się:

  • zaczerwienieniem skóry,
  • sennością,
  • problemami z koncentracją,
  • łagodnym bólami głowy,
  • zawrotami głowy,
  • uczuciem duszności,
  • uczuciem wyczerpania,
  • zmęczeniem nieadekwatnym do wysiłku.

Objawy te łatwo pomylić z innymi chorobami, co więcej, wiele osób je lekceważy. Jeśli jednak utrzymują się przez dłuższy czas, koniecznie należy je skonsultować z lekarzem. Do natychmiastowej wizyty powinny skłonić takie symptomy jak:

Tego typu objawy hiperkapnii mogą świadczyć o coraz wyższym poziomie dwutlenku węgla, z którego kompensacją organizm już sobie nie radzi.

Zobacz także

Hiperkapnia – następstwa

Nieleczona ciężka postać hiperkapnii może prowadzić do rozwoju kwasicy oddechowej oraz rozszerzenia naczyń mózgowych. Ciężkich objawów hiperkapnii pod żadnym pozorem nie wolno lekceważyć. Trzeba jak najszybciej rozpocząć leczenie – w innym przypadku pacjentowi grozi rozwój tzw. hipoksemicznego napędu oddechowego. Wiąże się on z utratą naturalnego odruchu przyspieszonego oddychania w przypadku zwiększonej ilości dwutlenku węgla w organizmie. Brak tego odruchu może prowadzić do zatrzymania oddechu oraz śpiączki hiperkapnicznej w przypadku intensywnej terapii tlenem.

Leczenie hiperkapnii

Leczenie hiperkapnii należy rozpocząć od odpowiedniej diagnostyki i ustalenia ilości gazu rozpuszczonego we krwi. Służy do tego badanie gazometryczne. Do gazometrii pobiera się krew tętniczą, rzadziej żylną lub włośniczkową. Badanie ma ustalić skalę problemu, natomiast leczenie najczęściej dotyczy choroby podstawowej, która jest przyczyną hiperkapnii.

W celu złagodzenia objawów stosuje się tlenoterapię 60-procentową mieszanką tlenu z użyciem maski Venturiego. Ciężka niewydolność oddechowa wymaga intubacji i wentylacji mechanicznej. Jeśli za problemy oddechowe opowiada obecność ciała obcego w drogach oddechowych, konieczna jest bronchoskopia. Zapalenie płuc i jego pochodne leczy się antybiotykoterapią. Zaostrzenia astmy i podobne im schorzenia leczy się poprzez podawanie leków rozszerzających oskrzela i zmniejszających obrzęk błony śluzowej.

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Co to leukocytoza? Jak interpretować poziom białych krwinek?

Kobieta - ból zeba

Co zrobić, kiedy boli ząb? Poznaj domowe sposoby, które przyniosą Ci ulgę!

Przelewanie w brzuchu – czy jest normalne? Co może oznaczać uczucie przelewania wody w brzuchu?

Uważano go za defekt skóry, a chorym podawano arszenik, jod i olej z wątroby dorsza. Jak kiedyś leczono toczeń

Bruzdy na paznokciach – podłużne, poprzeczne. Przyczyny i leczenie bruzd na paznokciach

„Medycyna konwencjonalna nie stoi w sprzeczności z medycyną integralną czy holistycznym podejściem do zdrowia. Przeciwnie, jest jej częścią” – mówi Orina Krajewska

Nazywano go „złotem duszy”, wierząc, że poprawia nastrój, podawano z winem i gotowano w ryżu. Jak kiedyś leczono złotem

Kobieta

Ty zawsze w trzech swetrach, a dalej ci zimno? Oto kilka możliwych przyczyn

„Dzięki współpracy z pacjentami czuję spokój i nie boję się chorób” – mówi Robert Statkiewicz, osoba współtworząca aplikację „Pacjenci Pacjentom”, członkum zarządu Fundacji Ludzie i Medycyna

Pierwsza taka operacja! Rozrusznik serca po raz pierwszy został wszczepiony noworodkowi

Eksperymentalny rozrusznik serca został wszczepiony noworodkowi. To wielki przełom w pediatrii!

Jak Polacy oceniają szpitale?

Pacjenci i pacjentki ocenili polskie szpitale. Najczęściej narzekali na brak poszanowania prawa do intymności i kiepskie jedzenie

5 codziennych zagrożeń dla kręgosłupa. Unikaj jak ognia!

Dłonie

Dziewczynce amputowano wszystkie kończyny. Winą błędna diagnoza lekarzy

Jeden z najlepszych szpitali na świecie znajduje się w Krakowie. „Za konsolą robota i chirurg, i chirurżka mają taką samą doskonałość”, mówi prezeska Joanna Szyman

Czy masz obowiązek odwołać wizytę lekarską i co może ci grozić, jeśli tego nie zrobisz? Wyjaśnia prawniczka

Czy masz obowiązek odwołać wizytę lekarską i co może ci grozić, jeśli tego nie zrobisz? Wyjaśnia prawniczka

Największe naukowe odkrycia 2022 roku. Subiektywne zestawienie biotechnologa Dawida Polaka / AdobeStock

Największe naukowe odkrycia 2022 roku. Subiektywne zestawienie biotechnologa Dawida Polaka

Jedna, "centralna" kolejka sprawi, że szybciej dostaniemy się do specjalistów? Wyjaśniamy, co zakłada nowy projekt ustawy Ministerstwa Zdrowia

Jedna, „centralna” kolejka sprawi, że szybciej dostaniemy się do specjalistów? Wyjaśniamy, co zakłada nowy projekt ustawy Ministerstwa Zdrowia

Jak opanować przetłuszczające się włosy? Kosmetyki i domowa pielęgnacja

Ma 23 lata i pokaźny dorobek naukowy. Poznajcie Wojciecha Nazara, najmłodszego doktora w Polsce!

Ma 23 lata i pokaźny dorobek naukowy. Poznajcie Wojciecha Nazara, najmłodszego doktora w Polsce!

Lek. Ewa Stawiarska: Umniejszanie problemów pacjenta jest słabe i nie pozostawia profesjonalnego wrażenia

Lek. Ewa Stawiarska: Umniejszanie problemów pacjenta jest słabe i nie pozostawia profesjonalnego wrażenia

Od 2023 r. pielęgniarki będą miały większe uprawnienia. Co to dla nas oznacza?

Od 2023 r. pielęgniarki będą miały większe uprawnienia. Co to dla nas oznacza?

„Zostało złamane moje prawo do intymności i godności”. Pacjentka opowiada o wizycie u ginekologa, na którą złożyła skargę, a FEDERA apeluje: „Czujesz, że twoje prawa są łamane? Reaguj”

„Zostało złamane moje prawo do intymności i godności”. Pacjentka opowiada o wizycie u ginekologa, na którą złożyła skargę, a FEDERA apeluje: „Czujesz, że twoje prawa są łamane? Reaguj”

cukier

Życie bez cukru. Co się zadzieje, kiedy odstawisz słodkości?

Pulsujący ból głowy – jakie są przyczyny i co przyniesie ulgę?

×