Przejdź do treści

Czym jest i na czym polega metoda Vojty? W jaki sposób wspiera diagnostykę i rehabilitację?

kobieta leżąca w trakcie rehabilitacji
Fot. contrastwerkstatt / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
"Nie wzorujcie się na koleżankach i osobach z internetu". Seksuolożka Katarzyna Koczułap radzi, jak wybrać antykoncepcję
„Nie wzorujcie się na koleżankach i osobach z internetu”. Seksuolożka Katarzyna Koczułap radzi, jak wybrać antykoncepcję
Kobieta z dzieckiem w górach
W jaki sposób stres wpływa na laktację? Wyjaśnia położna
marnowanie jedzenia w Polsce / iStock
92 kg jedzenia rocznie wyrzuca przeciętny Polak! Ekoaktywistka o wynikach najnowszego badania dotyczącego marnowania jedzenia
dziewczyna w domu w czasie pandemii koronawirusa
Włoscy badacze: w Lombardii do 93 proc. zakażeń koronawirusem doszło w domach i podczas spotkań rodzinnych
Po jakim czasie wykonać test na HIV od ekspozycji na zakażenie? Rodzaje testów na HIV

Diagnostyka i rehabilitacja metodą Vojty wykorzystywana jest głównie do stymulacji niemowląt i dzieci, ale sprawdza się również w przypadku osób dorosłych. Terapia Vojty stosowana jest do rozpoznawania zaburzeń i leczenia schorzeń na tle neurologicznym. Ćwiczenia Vojty mają swoich zwolenników, ale wzbudzają też sprzeciw wśród lekarzy i fizjoterapeutów.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Rehabilitacja dzieci metodą Vojty może być praktykowana wyłącznie przez osoby z odpowiednim przygotowaniem do tego typu pracy. Kurs Vojty jest jednym z bardziej pożądanych szkoleń wśród personelu branży rehabilitacji ruchowej, mimo że ceny kursu Vojty rozpoczynają się od blisko dziesięciu tysięcy złotych.

Metoda Vojty

Metoda Vojty to metoda rehabilitacji usprawniającej opracowana przez czeskiego lekarza Vaclava Vojte w latach 60. Składa się z dwóch etapów – diagnostycznego i terapeutycznego.

Diagnostyka według Vojty polega na ocenie rozwoju niemowlęcia pod kątem jego spontanicznej motoryki ułożenia ciała w przestrzeni w siedmiu prowokacyjnych próbach prowadzonych w odpowiedniej kolejności oraz oceny reaktywności posturalnej i odruchów pierwotnych.

Terapia metodą Vojty polega na kierunkowej stymulacji dziecka poprzez odpowiednie ułożenie bądź uciśnięcie określonych stref na ciele pacjenta wywołujących w nim potrzebę wykonywania ściśle określonego, a zarazem prawidłowego wzorca ruchowego. Rehabilitacja ruchowa Vojty pozwala na osiągnięcie kolejnych kroków rozwoju.

Metoda Vojty umożliwia zarejestrowanie zaburzeń rozwojowych dziecka już w pierwszych tygodniach jego życia, a także pozwala na wczesne rozpoczęcie rehabilitacji, czym zapobiega pogłębianiu się i utrwalaniu patologicznych wzorców motorycznych, postawy i lokomocji w przyszłości.

Rehabilitacja Vojty

Rehabilitacja wg Vojty pozwala na wczesne potwierdzenie bądź wykluczenie asymetrii ułożeniowej, odruchów ciała oraz zaburzenia napięcia mięśniowego dziecka, dlatego ideą terapii Vojty nie jest ćwiczenie określonej grupy mięśniowej, ale aktywizacja gorsetu niezbędnego do realizacji danej funkcji ruchowej, rozwoju funkcji poznawczych i ogólnego wypracowania prawidłowej postawy.

Ćwiczenia metodą Vojty wykorzystują fizjologiczne odruchy układu ruchu, w zależności od pozycji ułożeniowej, np. podczas terapii Vojty na łokciach czy na kolanach mięśnie i stawy, na których skupia się ruch, ustabilizują ciało w danej pozycji, napięcie poszczególnych struktur normalizuje się, a mięśnie brzucha i grzbietu nieświadome napinają się i wspomagają stabilizację sylwetki. W ten sposób wymuszona pozycja, jaką przyjęło dziecko, uaktywnia do współpracy ze sobą wszystkie grupy mięśniowe posturalne i obwodowe, nie dopuszczając do przejęcia kontroli nad ciałem przez niewłaściwy odruch zaburzonego neurologicznie dziecka.

Ćwiczenia Vojty stanowią trening siły, koordynacji i równowagi mięśniowej szczególnie dla zaburzeń mięśniowo-neurologicznych o charakterze wiotkim.

Rehabilitacja Vojty zawsze odbywa się w obecności rodziców i z ich czynnym udziałem.

Zobacz także

Dla kogo jest rehabilitacja metodą Vojty?

Ćwiczenia Vojty na asymetrię i zaburzenia pierwotnej koordynacji ruchowej wskazane są dla osób z uszkodzeniem ośrodkowego układu nerwowego. Osoba z zaburzeniami na tym tle od pierwszych dni życia nie realizuje genetycznie uwarunkowanego programu rozwoju ze względu na uszkodzenia dróg i ośrodków nerwowych. Bez interwencji diagnostycznej i fizjoterapeutycznej niemowlę posługuje się kompensacyjnymi wzorcami ruchowymi, które długotrwale powtarzane utrwalają się w mózgu i w świadomości neurologicznej jako prawidłowy schemat własnego ciała.

Metoda rehabilitacji Vojty wskazana jest w przebiegu m.in.:

  • umiarkowanych i ciężkich zaburzeń ośrodkowej koordynacji ruchowej,
  • kręczu szyi pochodzenia neurologicznego,
  • niedowładów obwodowych,
  • rozszczepu kręgosłupa,
  • przepukliny oponowo-rdzeniowej,
  • wodogłowia,
  • miopatii i zespołów genetycznych,
  • wad wrodzonych mózgu,
  • mózgowego porażenia dziecięcego,
  • zaburzeń układu wegetatywnego.

Rehabilitacja metodą Vojty polega na odruchowym aktywowaniu genetycznie zablokowanych mechanizmów i wzorców ruchowych i lokomocyjnych. Ćwiczenia Vojty wyzwalają efekt zależnie od stopnia uszkodzenia układu neurologicznego, wieku pacjenta, indywidualnych predyspozycji psychomotorycznych oraz systematyczności rehabilitacji Vojty.

Metoda Vojty – czy są skutki uboczne?

Niemowlęta i małe dzieci z zaburzeniami ośrodkowego układu nerwowego często przejawiają nadwrażliwość na bodźce dotykowe oraz każdą zmianę pozycji ciała w przestrzeni, szczególnie wbrew ich woli. Dziecko zmuszone do niekomfortowej dla niego pozycji broni się przed niewygodą i wysiłkiem głośnym płaczem oraz uciekaniem z rąk terapeuty. Dlatego ćwiczenia wg Vojty uznawane są za brutalne i sprawiające dziecku ból.

Metoda Vojty, wbrew tym opiniom, jest bezbolesna, a ćwiczenia odpowiednio prowadzone mogą stać się rodzajem zabawy. Specjaliści tłumaczą, że jedyny powód płaczu dziecka wywołany terapią Vojty to reakcja na konieczność blokowania patologicznych ruchów i wymuszanie na dziecku odpowiednich pozycji ułożeniowych. Małe dzieci płaczą z wielu powodów, a ich niezadowolenie może wynikać z innych przyczyn, np. z temperamentu, problemów żołądkowych czy niekompetencji terapeuty.

Rehabilitacja niemowląt metodą Vojty to jedyna metoda rehabilitacji nie wymagająca od dziecka świadomej aktywności ruchowej, a inną zaletą jest również możliwość prowadzenia ćwiczeń Vojty w warunkach domowych, najbardziej przyjaznych dziecku.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

G. Dytrych, Kontrowersje wokół metody Vojty – spojrzenie terapeuty, Klinika Rehabilitacji Dziecięcej Akademii Medycznej w Białymstoku.

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Kobieta czesze córkę przed lustrem

Myjesz dziecku włosy raz w tygodniu? Ekspert Kosmetyczny ostrzega: droga do łupieżu, świądu jest krótka, a konsekwencją może być nadmierne wypadanie

prof. Krzysztof J. Filipiak

Prof. Krzysztof J. Filipiak: „Wielu z nas zdaje sobie sprawę, że szczepionki znajdą się w Polsce najwcześniej jesienią 2021 r. Nadal więc czeka nas trudny rok walki z pandemią”

„Bardzo się tego bałem, wyobrażałem sobie, że w inkubatorze będzie leżał jakiś embrion, a to był mały człowiek. Mój syn!”. Rozmawiamy z ojcami wcześniaków

cesarskie cięcie, krew pępowinowa

Krew pępowinowa – pobierać czy nie?

Ojciec podnosi na rękach syna

Dentystka o karmieniu dziecka w nocy: najmocniejsze zęby tego nie wytrzymają

Ojciec przytula córkę

„Zakrywaj usta, ale nie milcz”, „Myj ręce, ale nie umywaj ich od odpowiedzialności”. Fundacja Dajemy Dzieciom Siłę zwraca uwagę na „Pandemię przemocy” wobec najmłodszych

Karboksyterapia – co to jest, efekty, przeciwwskazania

Agnieszka Chylińska

Agnieszka Chylińska: To jest dla mnie jakiś najgorszy horror. Jako matka dzieci szczególnej troski jestem przerażona i zbulwersowana tym, co się dzieje

Dziewczyna stoi przy krze lodowej

Krioterapia – co to jest, przeciwwskazania, przygotowanie

Czym jest aborcja eugeniczna? Czy jest legalna w Polsce? Dlaczego budzi kontrowersje?

W sieci lawina postów opatrzonych hasztagami #powiedzkomuś i #wyroknakobiety. TK zdecydował w sprawie aborcji ze względu na wady płodu

Lekarze odkryli nowy organ w naszych ciałach. Mamy go w głowie

piecza zastępcza nad dziećmi

Anna Krawczak: „Oskarżam system o to, że nie chroni dzieci i dobija pieczę zastępczą”

Dziecko próbuje stanąć przy barierkach

Jak przyspieszyć chodzenie dziecka? Chodzik jest dobrym pomysłem?

Dziecko w czapce

Dlaczego noworodkom w szpitalu podaje się witaminę K? Można odmówić jej podania?

chłopiec kaszlący w łokieć

Kaszel od kataru – przyczyny, postępowanie. Może to alergia?

Peeling kawitacyjny – efekty, przeciwwskazania, jak często robić?

Lipoza iniekcyjna - zabieg

Lipoza iniekcyjna – co to, efekty, przeciwwskazania

"Jak będziesz się tak zachowywać, to zaraz cię ten pan zabierze". Psycholożka o "rewelacyjnym" sposobie na wzbudzenie w dziecku strachu

„Jak będziesz się tak zachowywać, to zaraz cię ten pan zabierze”. Psycholożka o „rewelacyjnym” sposobie na wzbudzenie w dziecku strachu

Nerw kulszowy – przebieg, funkcje i przyczyny bólu

kobieta u kosmetyczki

Fotoodmładzanie – co to jest, efekty, rodzaje, przeciwwskazania

Nagrodę Nobla 2020 w dziedzinie medycyny i fizjologii otrzymali: Harvey J. Alter, Michael Houghton and Charles M. Rice

Nagroda Nobla 2020 w dziedzinie medycyny i fizjologii przyznana! Znamy laureatów

Akcja regeneracja, czyli co maluch powinien jeść po chorobie

chory kręgosłup

Skolioza, skrzywienie boczne – przyczyny, objawy, ćwiczenia

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

„Zdarzało się, że nie szłam do pracy, bo nie mogłam przestać się masturbować. Jestem uzależniona od seksu i miłości”

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Dlaczego możesz nie mieć ochoty na seks? Zabójcy libido

Dlaczego możesz nie mieć ochoty na seks? Zabójcy libido

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku