Przejdź do treści

Czym jest i na czym polega metoda Vojty? W jaki sposób wspiera diagnostykę i rehabilitację?

kobieta leżąca w trakcie rehabilitacji
Fot. contrastwerkstatt / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Krowa za bramą
Hodowla zwierząt wyrządza większe szkody dla klimatu niż auta, podaje raport Greenpeace
Kobieta w ciąży
Włosy w ciąży. Co można a czego nie wolno? Wyjaśnia trycholożka Marta Klowan
Muesli/iStockphoto
Muesli – szczęście w proszku. 3 pomysły na zdrowe śniadanie
Dorośli stoją w szlafrokach
Duńska telewizja publiczna pokazuje dzieciom nagich dorosłych: „Tak wyglądają normalne ciała”
Mamy polski lek na COVID-19! To pierwszy taki produkt na świecie
Mamy polski lek na COVID-19. To pierwszy taki produkt na świecie

Diagnostyka i rehabilitacja metodą Vojty wykorzystywana jest głównie do stymulacji niemowląt i dzieci, ale sprawdza się również w przypadku osób dorosłych. Terapia Vojty stosowana jest do rozpoznawania zaburzeń i leczenia schorzeń na tle neurologicznym. Ćwiczenia Vojty mają swoich zwolenników, ale wzbudzają też sprzeciw wśród lekarzy i fizjoterapeutów.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Rehabilitacja dzieci metodą Vojty może być praktykowana wyłącznie przez osoby z odpowiednim przygotowaniem do tego typu pracy. Kurs Vojty jest jednym z bardziej pożądanych szkoleń wśród personelu branży rehabilitacji ruchowej, mimo że ceny kursu Vojty rozpoczynają się od blisko dziesięciu tysięcy złotych.

Metoda Vojty

Metoda Vojty to metoda rehabilitacji usprawniającej opracowana przez czeskiego lekarza Vaclava Vojte w latach 60. Składa się z dwóch etapów – diagnostycznego i terapeutycznego.

Diagnostyka według Vojty polega na ocenie rozwoju niemowlęcia pod kątem jego spontanicznej motoryki ułożenia ciała w przestrzeni w siedmiu prowokacyjnych próbach prowadzonych w odpowiedniej kolejności oraz oceny reaktywności posturalnej i odruchów pierwotnych.

Terapia metodą Vojty polega na kierunkowej stymulacji dziecka poprzez odpowiednie ułożenie bądź uciśnięcie określonych stref na ciele pacjenta wywołujących w nim potrzebę wykonywania ściśle określonego, a zarazem prawidłowego wzorca ruchowego. Rehabilitacja ruchowa Vojty pozwala na osiągnięcie kolejnych kroków rozwoju.

Metoda Vojty umożliwia zarejestrowanie zaburzeń rozwojowych dziecka już w pierwszych tygodniach jego życia, a także pozwala na wczesne rozpoczęcie rehabilitacji, czym zapobiega pogłębianiu się i utrwalaniu patologicznych wzorców motorycznych, postawy i lokomocji w przyszłości.

Rehabilitacja Vojty

Rehabilitacja wg Vojty pozwala na wczesne potwierdzenie bądź wykluczenie asymetrii ułożeniowej, odruchów ciała oraz zaburzenia napięcia mięśniowego dziecka, dlatego ideą terapii Vojty nie jest ćwiczenie określonej grupy mięśniowej, ale aktywizacja gorsetu niezbędnego do realizacji danej funkcji ruchowej, rozwoju funkcji poznawczych i ogólnego wypracowania prawidłowej postawy.

Ćwiczenia metodą Vojty wykorzystują fizjologiczne odruchy układu ruchu, w zależności od pozycji ułożeniowej, np. podczas terapii Vojty na łokciach czy na kolanach mięśnie i stawy, na których skupia się ruch, ustabilizują ciało w danej pozycji, napięcie poszczególnych struktur normalizuje się, a mięśnie brzucha i grzbietu nieświadome napinają się i wspomagają stabilizację sylwetki. W ten sposób wymuszona pozycja, jaką przyjęło dziecko, uaktywnia do współpracy ze sobą wszystkie grupy mięśniowe posturalne i obwodowe, nie dopuszczając do przejęcia kontroli nad ciałem przez niewłaściwy odruch zaburzonego neurologicznie dziecka.

Ćwiczenia Vojty stanowią trening siły, koordynacji i równowagi mięśniowej szczególnie dla zaburzeń mięśniowo-neurologicznych o charakterze wiotkim.

Rehabilitacja Vojty zawsze odbywa się w obecności rodziców i z ich czynnym udziałem.

Zobacz także

Dla kogo jest rehabilitacja metodą Vojty?

Ćwiczenia Vojty na asymetrię i zaburzenia pierwotnej koordynacji ruchowej wskazane są dla osób z uszkodzeniem ośrodkowego układu nerwowego. Osoba z zaburzeniami na tym tle od pierwszych dni życia nie realizuje genetycznie uwarunkowanego programu rozwoju ze względu na uszkodzenia dróg i ośrodków nerwowych. Bez interwencji diagnostycznej i fizjoterapeutycznej niemowlę posługuje się kompensacyjnymi wzorcami ruchowymi, które długotrwale powtarzane utrwalają się w mózgu i w świadomości neurologicznej jako prawidłowy schemat własnego ciała.

Metoda rehabilitacji Vojty wskazana jest w przebiegu m.in.:

  • umiarkowanych i ciężkich zaburzeń ośrodkowej koordynacji ruchowej,
  • kręczu szyi pochodzenia neurologicznego,
  • niedowładów obwodowych,
  • rozszczepu kręgosłupa,
  • przepukliny oponowo-rdzeniowej,
  • wodogłowia,
  • miopatii i zespołów genetycznych,
  • wad wrodzonych mózgu,
  • mózgowego porażenia dziecięcego,
  • zaburzeń układu wegetatywnego.

Rehabilitacja metodą Vojty polega na odruchowym aktywowaniu genetycznie zablokowanych mechanizmów i wzorców ruchowych i lokomocyjnych. Ćwiczenia Vojty wyzwalają efekt zależnie od stopnia uszkodzenia układu neurologicznego, wieku pacjenta, indywidualnych predyspozycji psychomotorycznych oraz systematyczności rehabilitacji Vojty.

Metoda Vojty – czy są skutki uboczne?

Niemowlęta i małe dzieci z zaburzeniami ośrodkowego układu nerwowego często przejawiają nadwrażliwość na bodźce dotykowe oraz każdą zmianę pozycji ciała w przestrzeni, szczególnie wbrew ich woli. Dziecko zmuszone do niekomfortowej dla niego pozycji broni się przed niewygodą i wysiłkiem głośnym płaczem oraz uciekaniem z rąk terapeuty. Dlatego ćwiczenia wg Vojty uznawane są za brutalne i sprawiające dziecku ból.

Metoda Vojty, wbrew tym opiniom, jest bezbolesna, a ćwiczenia odpowiednio prowadzone mogą stać się rodzajem zabawy. Specjaliści tłumaczą, że jedyny powód płaczu dziecka wywołany terapią Vojty to reakcja na konieczność blokowania patologicznych ruchów i wymuszanie na dziecku odpowiednich pozycji ułożeniowych. Małe dzieci płaczą z wielu powodów, a ich niezadowolenie może wynikać z innych przyczyn, np. z temperamentu, problemów żołądkowych czy niekompetencji terapeuty.

Rehabilitacja niemowląt metodą Vojty to jedyna metoda rehabilitacji nie wymagająca od dziecka świadomej aktywności ruchowej, a inną zaletą jest również możliwość prowadzenia ćwiczeń Vojty w warunkach domowych, najbardziej przyjaznych dziecku.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

G. Dytrych, Kontrowersje wokół metody Vojty – spojrzenie terapeuty, Klinika Rehabilitacji Dziecięcej Akademii Medycznej w Białymstoku.

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Dzieci oglądają książkę

Kiedy dziecko powinno mówić? Rozwój mowy dwulatka – ćwiczenia

Dziewczynka w okularach

Rozwój wady wzroku u dziecka – jak wygląda w późniejszych latach? Wyjaśnia optometrystka

Co zrobić, kiedy dziecko nie chce jeść?

Dziecko

Nasze dzieci każdy dzień w mniejszym lub większym stopniu mają zorganizowany. Dajmy im się ponudzić

Piercing uszu u niemowląt. Czy dziecko tego potrzebuje i dlaczego rodzice się na to decydują?

Dziecko płaczące z powodu gorączki przy ząbkowaniu

Gorączka u dziecka – przyczyny. Jak zbić gorączkę?

kobieta pod drenażu limfatycznego

Czym jest drenaż limfatyczny? Efekty, przeciwwskazania

kobieta ma przeprowadzany zabieg kriolipolizy na brzuchu

Czym jest kriolipoliza? Efekty, przeciwwskazania

Ćwiczenia na plecy na siłowni, w domu – jak rozciągnąć plecy?

Dagmara Sobczak

„Dzieci w izolacji mogły się nauczyć tego, co dorośli: skupienia się na sobie, zastanowienia się co lubi, organizowania własnego czasu albo nauczyły się po prostu nudzić”

Kobieta przed komputerem

Ból nadgarstka – przyczyny, ćwiczenia, leczenie

Zasady bezpiecznej zabawy w wodzie

Barbara Kurdej Szatan

Barbara Kurdej-Szatan dołączyła do akcji w mediach społecznościowych. To bardzo ważne!

kobieta, nakładająca maść na problemy skórne twarzy

Ropień – przyczyny, objawy, leczenie. Rodzaje ropni

Kobieta cierpi na ból brzucha

Nerwica żołądka – objawy, leczenie, przyczyny

Breast crawl - co to jest i jakie daje korzyści mamie?

Breast crawl – co to jest i jakie daje korzyści mamie?

Maja przyszła na świat, ważąc prawie 7 kg. Jest jednym z największych noworodków w Polsce

Konsultacja objawów rzeżączki u lekarza

Rzeżączka – objawy u kobiet i mężczyzn, leczenie

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – przyczyny, leczenie. Objawy ataku paniki

Nawyki żywieniowe dziecka - jak je zmienić?

Nawyki żywieniowe dzieci – dobre i złe. Zmiana nawyków na zdrowe

Wklęsłe sutki a karmienie piersią

Wklęsłe sutki – przyczyny. Wklęsłe brodawki a karmienie piersią

Jak odstawić dziecko od piersi? Wyjaśniają "Babki z piersiami"

Jak odstawić dziecko od piersi? Wyjaśniają „Babki z piersiami”

Osoba pilnowana przez lekarza podczas wykonywania rezonansu magnetycznego

Rezonans magnetyczny – co to? Cena, gdzie go wykonać?

Skurcze łydek – przyczyny, leczenie, domowe sposoby

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm